CAP
Petrus dialeclicus, cognomento AbailarduS;, sublili abusas ingenio, aliqua conscripsit, inter quæ excellnnt libri Theologiæ, et liber^ cui titnlus, Scito te ipsum. Composuit et metrico stylo Hymnos in monasterio, quod vocatur Paracliturn, deeantandos.
canonr:üs SANCTI martini TÜRONENSIS,
IN CHROA'ICO AD ANNUM MC\L.
Tune Senonis præsente rege Ludovico, episcoporinn et abbas tuni factus est conventus contra niagistrum Petruin Abailardinn, qui quâdam profanâ verboruin et sensuum novitate Ecclesiam perturbârat. Qui ab eis interpellatus^ et de justitià veritus, <ad apostolicæ Sedis audientiam ap- })ellavit, et sic evadens non niultô post Cabiloni^ apud Sanctum Marcelluni obiit. Construxerat eniin cœnobiuin in territorio Trecacensi, in prato quodam ubi legere solitus fiieraG quod l'araclitnin noininavit, in quo sanctimo-
TESTIMO.MA \ lîTElU W.
nielles plnriinas eongregavit, et qiianKlam religiosani feniinam quondàm uxorein siiain, litteris latinis et lieliraïeis oruditauq eis ahliatissaiu præfecit. Uuæ verè ipsiiis ainiea, niagnaiu ei post mortein in assidiiis precilnis fideiii servavit : corpiisque ejiis de loco nbi nbierat, transtulit ad [iraKlictum eœnobiuni, in cnjiis tnninlo lioc epifapliiuin est insertnni.
Est salis iii titulo : Pelius liic jacel Al)ailai'ilus,
(iui Süli paUiit scihile tjiiicqnid eral.
Ilæc nàinqne, sient dicitur, in ægritiidine nltiina ])Osita pra'cepit, nt niortna intrà niarili tninnliiin poneretiir. Et sic eâdcni defnnetâ ad tunmluin apertuin deportatiq inaritns ejns, qui multis diebns antè eain defnnctns fiierat^ elevatisbrachiis illam recepit,et ità oani aniplexatns brachia sua strinxit.
1 iiAiircnox.
A celte épotpie, il se tint à Sens un concile auquel assista le roi Louis, et une foule d’éveques et d’abbés. Ce concile était réuni contre le maître Pierre Abailard, qui avait jeté le trouble dans l’Église par la nouveauté profane de ses paroles et son interprétation des dogmes religieux. Interrogé, mais se déliant de la justice de ses juges, il en appela au Saint-Siège, et se retira pour aller bientôt mourir à Cbàlons, dans le coinent de Saint-Marcel.
11 avait construit sur le territoire de ii'oyes, au milieu d’une plaine oii il avait coutume de faire ses lectures, un ermitage qu’il nomma Paraclet. Il y rassembla un grand nombre de religieuses, et mit à leur tète, en ipialilé d’abbesse, une pieuse femme qui avait été autrefois son épouse, et remplie de la science des lettres latines et hébraïques. Elle fut bien véritablement son amie, car après sa mort elle lui conserva, au milieu de ses prières continuelles, la lidélité aulrefois jurée, lit
TESTIMONIA VETEUIM.
li'aiiS|)ortei' son corps dans ce iiiènie couvent, et graver sur sa tombe l’épitaphe suivante :
Un nom sulfilà la gloire de ce loml)eaii : ci-gU Pierre Abailard Seul il a sn tout ce qu’il est possible de savoir.
On rapporte que, louchant à sa dernière heure, elle ordonna ([ue son corps fût déposé, après sa mort, dans le tombeau de sou mari. Sa volonté fut exécutée. Mais quand elle fut portée dans le tombeau, et que le cercueil fut ouvert, Abailard, qui était mort longues années auparavant, étendit les bras vers elle pour la recevoir, et les l'eferma dans cet embrassement.
OUIhlÆLMüS A151U4S S.4NCTI THEOÜUHICI ,
ICriSTOLA AD FHATItr.S DE MONTE DEI.
Sunt jtrætereà et alia opuseula nostra. Tractatiis duo, primus de Coiitemplando Deo, aller de naturâ et dignitate amoris, lihellus de Sacramento altaris, et super Cantica (‘anticoruni ad ilium locum : « Paululùm cùm pertransissem eos, invcni quem diligit anima mea. » Nàm contra Petrum Abælardum, qui prædictum opus ne perficerem etlecit, exindè scripsi. Neque enim integrum mihi fore arhitrahar tàm delicato intùs vacare otio, ipso foris fines tidei nostræ nudato, ut dicitur, gladio tàm crudeliter de- I)opulante. Contra ipsum ergo quod scripsi, quia de fontibus sanctorum Patrum hausi, melius est, si ità vobis jilacuerit, ut suppresso nomine meo intei; auonyma relinquatur.
INCEUTüS AüCTOR, SED ANTIQUES.
Anno McxLii obiit Petrus Abælardus, peripateticus, etc. Auuo .Mc.i.xui obiit Heloissa, Paraclitensis diaconissa.
TESTIMUMA VETERl M.