LETTRE L.XXVI

Le Prince d'Orange au président du „Minder getal" en Frise ^). Traité avec la Bussie. Nécessité de la paix.

Den Haagh, 26 December 1747.

HoogWelGeboren Heer!

Ik kan niet nalaten U.H.W.G., in qualiteit als eerste Heer van het minder getal, deze weinige reguls te schrijven, om dezelve te versoeken van te willen besorgen dat de Heeren Staten, die thans, soo ik meen, vergaderd zijn, de toekomende week mogen vergaderd blijven, dewijl H. H H.H. M.M. op 't point staen om een Heer van ieder provincie nae deselve af te senden, om aen sijne principalen opening te geven van een negociatie met het Hof van Rusland, die, God dank, en niet tegenstaende aile d'oppositien, so van Vrankrijk als andere Hoven, soo verre is gevorderd, dat het maer op de approbatie en ratificatie van de respective provincien aenkoomt om het werk sijn beslag te geven en ik vley mij van de cordaetheid van H.Ed. Mog. en van het belang dat sij hebben in het behoud van ailes wat in de menschelijke societeit dierbaerst is, dat deselve met so veel hartelijkheid en spoed die deliberatie zullen bevorderen, dat de

') c. à d. Oudenbosch.

^) M. 0. thoe Schwarzenberg.

— 141 — [1747. Dec.

daervan dependerende marche van de troupes ten eersten zal kunnen ondernomen worden, zijnde dat een saek waeraen ten uittersten gelegen is, ten einde wij deselve, soo men nog onverhoopentlijk een campagne moet uithouden, in tijds tôt onse versterking bij der hand hebben mogen. Op dit moment weten de Fransen nog niet dat Rusland het doen wil, waut volgens een brief in het cijffer door M^. d'AUion ^), Minister van het Franse Hof bij dat van Rusland, aen sijn Hof geschreven en daer geïntercipieerd, soo heeft hij gemeld dat er weinig aparencie was dat die saek tôt stand zal komen, en onsen Envoie de Swart, om het werk dies te meer te bedekken, heeft, in die sijne nieuwe qualiteit, expresse vôôr het vertrek van den Courier met het tractaat geen audientie bij de Keizerinne willen neemen. Ik kan niet nalaten van nog te remarquer en dat soo ooit het nu is dat te pas koomt het politique axioma: si vis pacem para bellum, dewijl hetgeene Vrankrijk dôet en smeed en de perplexe situatie waerin wij sijn, zulx absoluit noodsakelijk maekt, die dus verre nog geen Ministers voor het congres benoemd heeft, schoon van weêrkanten de paspoorten zijn vervaardigd en soo wel de Engelse, als onse Minister, gereed zijn te vertrekken op de eerste nadere brief van M^ de Puisieulx.

Ik allegeer dit nog om aen U.H.W.G. te doen zien dat wij niets verzuimen, schoon men uitterlijk aile dispositien maakt om nog in 't veld te verschijnen en te beletten van niet overrompeld te worden, om, soo mogelijk, tôt een gewenste en voor onse Republicq soo noodige vreede te komen; jae, ik kan U.H.W.Geb. versekeren, dat als wij die maer op lijdelijke voor-

*) Le chevalier d'Usson d'AUion. La lettre de De Swart, du 1 Dec. 1747, se trouve dans les Secreete Resolutien van Holland, le 10 Janv. 1748.

1747. Dec. — 142 —

waerden krijgen kunnen, dat aen^) dezelve metgereedheid zal aennemen. Ik weet wel dat ik bij veele ouser Regenten in Friesland onder suspicie ben als of ik de vrede niet wenste, maer die Heeren doen mij also weinigh justitie in dat stuk, als sij weinig mijn sentimenten en mijn hart kennen; daer, Godt beterd, eigenbelang dikwils het beweegrad van saken is, genomen voor een ogenblik dat ik lang ^) genoeg bezield was om dat te betragten, wanneer het dat van mijn vaderland geld, wat zoude mij dog bewegeu om den oorlog te willen doen duren? Wat voordeel kost ik er bij bedoelen? In tegendeel, soo God ons een vrede geeft, kan ik met reden hopen dat ik in de post, daer de Voorsienigheid mij in gesteld heeft, kan arbeiden om mijn vaderland van meer nut en dienst te zijn en in Gods hand tôt een werktuig te verstrekken om de vervallene saken te helpen herstellen en den ouden luister van den Staet te zien herleven.

U.H.W.G. kan van deze brief sodanig gebruik maken, als dezelve zal gelieven, schromende niet dat dezelve gelezen worde. . . .