‹ Décrets & canons du Concile oecuménique et générale du Vatican, en latin etChapitre 87 sur 103 · CONSTITUTION APOSTOLIQUE · texte numérisé non relu

CONSTITUTION APOSTOLIQUE

SUR LES CENSUBES

PIUS EPISCOPUS

SERVUS SKRVORUM DEI

Ad perpétuant rei memoriam.

Àpostolicffl Sedis moderationi convenit qu» salubriter teterum canoiïum auctoritate constituta sunt sic retinere ut, si temporum rerumque mutatio quidpiam esse temperandum prudenti dispensatione suadeat, eadem Apostolica Sedes

congruum supremae su» poteslatis remedium ac providentiam impendat. Quamobrem cum animo Nostro jampridem revolveremus ecclesiasticas censuras., qu» per modum latae sente ntiae, ipsoque facto incurrendae, ad incolumitatem ac disciplinam ipsius Ecclesi® tutandam, effrenemque improborum licentiam coercendam et emendandam sancte per singulas aetaies induct» ac promulgatae sunt, magnum ad numerum sensim excre visse; quasdam etiam, temporibus moribusque mutatis, a fine atque causis ob quas imposit» fuerant, vel a pristina utilitate atque opportunitate excidisse ; eamque ob rem non infrequentes oriri sive in iis, quibus animarum cura commissa est, sive in ipsis fidelibus, dubietates, anxietates, angoresque conscientiae ; Nos ejusmodi incommodis occurrere volentes, plenam earumdem recensionem fieri Nobisque proponi jussimus,ut, diligenti adhibita consideratione, statueremus quasnam ex illis servare ac retinere oporteret, quas vero moderari aut abrogare congruerel. Ea igitur recensione peracta, ac Venerabilibus Fratribus Nostris S. R. E. Cardinalibus in negotiis fidei generalibus inquisitoribus per universam christianam rempublicam deputatis in consilium adscitis, reque diu ac mature perpensa, motu proprio, certa scientia, matura deliberatione Nostra, deque Àpostolicœ Nostra potestatis plenitudine, hac perpetuo valitura Constitutione decernimus ut ex quibuscumque censuris sive excommunicationis, sive suspensionis, sive interdicti, quaB per modum latae sententiae, ipsoque facto incurrendœ, hactenus imposit» sunt, nonnisi ill» quas in hac ipsa Gonstitutione inserimus, eoque modo, quo inserimus, robur exinde habeant; simui déclarantes easdem non modo exvelerum canonum auctoritate,quatenuscum hac Nostra Constitutione conveniunt, verum etiam ex hac ipsa Constitutione Nostra, non secus ac si primum éditée ab ea fuerint, vim suam prorsus accipere debere.

EXCOMMUNICATIONES IATiE SENTENTLE

SPECIALI MODO ROMÀNO PONTIFICI RESERVAT^/

Itaque excommunicationi latœ sententis speciali modo Romano Poutifici réservât» subjacere declaramus :

1. Omnes a christiana fide apostatas, et omnes ac singulos h&reticos, quocumque nomine censeantur et cujuscumque sectœ existant, eisque credentes, eorumque receptores, fautores ac generaliter quoslibet illorum defensores.

H. Omnes et singulos scienter legentes sine auctoritate Se-

dis Apostolicœ libros eorumdem apostatarum et haereticorum

haeresim propugnantes, nec non libros cujusvis auctoris per

Apostoltcas litteras nominatim prohibitos, eosdemque libros

retinentes, imprimentes et quomodolibet defendentes.

III. Schismaticos et eos qui a Romani PontiGcis pro tempore existêntis obedientia pertinaciter se subtrahunt vel recedunt.

IV. Omnes et singulos, cujuscumque status, gradus seu conditionis fuerint, ab ordinationihus seu mandatis Romano mm Pontificum pro tempore existentium ad universale futurum Concilium appelantes, necnon eos, quorum auxilio, consilio vel favore appellatum fuerit.

V. Omnes interficientes, mutilantes, percutierites, capientes, carcerantes, detinentes, vel hostiliter insequentes S. R. E. Cardinales, Patriarchas, Arcbiepiscopos, Episcopos, Sedisque Apostolicae Legatos vel Nunlios, aut eos a suis diœcesibus, territoriis, terris, seu dominiis ejicientes, nec non ea mandantes, vel rata habentes, seu prœstantes in eis auxilium, consilium vel favorem.

VI. Impedientes directe vel indirecte exercitium jurisdictionis ecclesiastfcae sive interni sive externi fori, et ad boc récurrentes ad forum sœculare ejusque mandata procurantes, edentes, aut auxilium, consilium vel favorem prêtantes.

VII. Cogentes sive directe sive indirecte judices laicos ad trahendum ad suum tribunal persohas ecclesiasticas praeter canonicas dispositiones : item edentes leges vel décréta contra libertatem aut jura Ecelesiae.

VIII. Récurrentes ad laicam potestatem ad impediendas litteras vel acta quaelibet a Sede Àpostolica vel ab ejusdem Legatis aut delegatis quibuscumque profecta, eorumque promulgationem vel executionem directe vel indirecte prohibentes, aut eorura causa sive ipsas partes, sive alios laedentes vel perterrefacientes.

IX. Omnes falsarios litterarum Àpostolicarum, etiam in forma Brevis, ac supplicationum gratiam vel justitiam concernentium, per Romanum Pontificem, vel S. E. R. Vice- Cancellarios seu Gerentes vices eorum, aut de mandato ejusdem Romani Ponlificis signatarum : nec non falso publicantes Litteras Àpostolicas, etiam in forma Brevis, et etiam falso signantes supplicationes bujusmodi sub nomine Romani Pontificisseu Vice-Cancellarii aut Gerentis vices praedictorum.

X. Absolventes complicem in peccato turpi etiam in mortis articulo, si alius sacerdos, licet non adprobatus ad confessiones, sine gravi aliqua e^pritura infamia et scandalo, possit excipere morientis confessionem.

XI. Usurpantes aut séquestrantes jurisdictionem, bona, redditus, ad personas ecclesiasticas, ratione suarum Ecclesiarum aut beneficiorum pertinentes.

XII. Invadentes, destruentes, detinentes per se vel per alios civitaîes, terras, loca aut jura ad Ecclesiam Romanam pertinentia; vel usurpantes, perturbantes, retinentes supremam jurisdictionem in eis ; nec non ad singula praedicta auxilium, consilium, favorem praebentes.

A quibus omnibus excommunicationibus hue usque recensitis absolu tionem Romano Pontifici pro tempore spécial! modo reservatam esse et reservari : et pro ea generalem cofhcessionem absolvendi a casibus et censuris, sive excommunicationibus Romano Pontifici reservatis, nullo pacto

sufficere declaramus, revocatis insuper earumdem respectu quibuscumque indultis concessis sub quavis forma et quibusvis personis etiam regularibus cujuscumque ordinis, congrégations, societatis et institut!, etiam spécial! mentione dignis et in quavis dignitale constitutis. Absolvere autem présumantes sine débita facultate, etiam quovis praetextu, excommunicationis vinculo Romano Pontifici reservato innodatos se sciant, dummodo nonagaturde mortis articulo, in quo tamen firma sit quoad absolutos obligatio standi mandatis Ecclesiœ, si convaluerint.

EXCOMMUNICATIONES LATjE SENTENTLE ROMANO PONTIFICI RESERVAT^.

Excommunicationi lat» sententiae Romano Pontifici réservais subjacere declaramus :

I. Docentes vel defendentes sive publice sive privatim propositions ab Apostolica Sede damnatas sub excommunicationis pœna latae sententiae; item docentes vel defendentes tanquam licitam praxim inquirendi a pœnitente nomen complice, prouti damnata est aRenedicto XIV in const. Suprema 7 Juin 1745, Vbi primum 2 junii 1746, Ad eradicandum 28 septembris 1746.

IL Violentas manus, suadente diabolo, injicientes in clericos vel utriusque sexus monachos, exceplis quoad réservationem casibus et personis, de quibus jure vel privilegio permittitur ut Episcopus aut alius absolvat.

III. Duellum perpétrantes, aut simpliciter ad illud provocantes, Vel ipsum acceptantes, et quoslibet complices, vel tpialemcumque operam aut favorem prabentes, nec non de industria spectantes, illudque permittentes, vel quantum in illis est non prohibentes, cujuscumque dignitatis sint, etiam regalis vel imperialis.

IV. Nomen dantes sect» ma*sonicœ, aut carbonariœ, aut aliis ejusdem generis sectis quae contra Ecclesiam vel légitimas potestates seu palam seu clandestine machinantur, nec non iisdem sectis favoremqualemcumquepr&stantes; earumve occultos coryphœos ac duces non denuntiantes, donec non denuntiaverint.

Y. Immunitatem asyli ecclesiastici ausu temerario violare jubentes aut violantes.

Yl. Violantes clausuram monialium, cujuscumque generis aut conditions, sexus vel aetatis faerint, in earum monasteria absque légitima licentia ipgrediendo; pariterque eosintroducentes vel admittentes, itemque moniales ab illa exeuntes extra casus ac formam a S. Pio V. in constit. Decori praescriptam.

VII. Mulieres violantes regularium virorum clausuram, et superiores aliosve eas admittentes.

VIII. Reos simoniae realis in benefîciis quibuscumqueeorumque complices.

IX. Reos simoniae confidentialis in beneficiis quibuslibet, cujuscumque sint dignitatis.

Page 1