DET

HuG

H. Parocbum non perçasse graviter diccndo archidiaconum Fuisse rigidiorem, etc., quia

>erba MM apud lui mi nés I au (la ni polii;squaiu

offendunt . cum délicates oomcienliss homi-

Mcni exbibere intelligautur. Verur.i graviter peccavit dicendo arrbidiaconuin e\ malo in i|)sum anima décida rondidisse , quia idem est ac si dixisset cum fuisse injusium, et iniqua decrcla cnndfdisM; quod et justitiœ adversatur, cl re\ercnlia' \iro in dignilatc constiluto débita*. Und.' ad rettavlationcm tenetur, quia ea est dctracloris obligalio.

Gasi s II. pag. K). Pelrus sappe amieos audivit do boc cl illa graviter detrahent s; neque ab corum colloi|uio recessil ob humanuin respectant Ifoslamen non excitavil ad detrat tionciii, nec in ca sibi complacuit. Q. an pcccavorit morlalitcr.

R. Cum S. Thoma, 2-2, q. 73, a. k : Si non placet alicui peccalum, sed ex timoré, vel ncgligentia vel etiam verecundia quadam otnitial rcpcllerc d< trahentem, peccat quidem, sed uudU) minus quam ddr linlcs, e( plcrumque vcnialilcr. Porro in casu, Pelrus delrahcnles non repulit ex verecundia quadam; id enim *onat -à ob humanum respectant. Unde venialilcr tanlum peccavil, nisi verecundiain liane peperisscl magna delrahcntisaucioritas; lune enim ne venialitcr quidem peccasset. Curanilum tamen ut quisque, quantum polesl, de- Iractionem irapediat, utendo mediis <{ uee in bisce casibus praescribunt doclores. De hoc tum in Ponlasii Diclionario, tum et in Tractatu noslro de Justitia.

Casus III. pag. 35. Titius adeo graviter de Francisca paupere delraxit, ut Pelrus, qui suis eam eleemosynis sustentabat, nibil cidem deinceps erogaveril. Q. ad quid Titius teneatur.

R. Teneri Tilium, 1° restiluere famam Francisco, seu per relractationem, etiam jurainento, si opus sit, firmatam, posito quod crimen falsuui imposuerit; vel Franciscam, prout poterit.laudando,si verum état crimen sed occullum; '2° compensare damnum quod ex stipis denegatione patitur Francisca. Qui enim injuste impedit ne quis consequalur bonum quod erat consecuturus, tenetur ad restilutionem, licet non quanti valet bonum impeditum, sed quanti valet ejus spes probabilis. Porro in casu Titius injuste impedivit ne Francisca consuetam stipem reciperet.

Casus IV. pag. 102. Sacerdos multa» in oppido magno existimationis, ut amico cuidam prœdicatori audilores multos procurcl,eumdem supra meritum extollit; alium vero ex onini parte meliorem deprimit. Q. qualiler peccet, et ad quid teneatur.

R. Si depressio haec zelum et mores concionatoris depressi graviter tangit, tune dubio procul sacerdos peccat graviter, gravemque incurrit damna inde secuta reparandi obligationem, ut per se liquet. Si vero eadem depressio unice tangit eloquentiam et dicendi modum ejusdem praeconis, tune quamvis peccet sacerdos seu contra veritalem, quia amicum praedicatorem extollit supra meritum, et quidam dispendio alterius molioris;

mii ( unira cbaritalcm proximo débitant; non est tamen gravis culps nus, nec, gravent ullain iucurril juslilia- obligationc-n ; pia-scrlim cum depressUS concionator nullam apud cruditos Cffileros ejusdem oppidi viros proprifee eïcetlentles diminutianem

pas^urus sit, sed aliquain duulaxal apud vulgarcs et imperilos, quorum judicium parvi semper aut nibil a'stimalur.

— «On peut èlrc très-coupable vis-à-vis du prochain, sans réussir a lui faire un mal effectif. On peut aussi faire beaucoup de tort au menu peuple en le détournant d'entendre un prédicateur qui aurait pu faire impression sur lui. Ces deux articles méritent d'étro pesés devanl Dieu.»

Casus V. pag. 171. Antonius multiplie! calumnia impedivil fte clericus, quamvis dignus, beneficium consequeretu, , ut aller longe dignior illud obtinerel, uli factum est. o. ad (]uid teneatur Antonius.

R. Teneri ad resarciendam pro viribus famam qi;am viola vit ; non autem ad aliquam provcnluum beneficii non adepti restilutionem. Cum enim sit contra Fcclesiœ aut reipublicae intentionem digno bénéficia conferre digniore oniisso , rsequilur dignum in conctirsu dignioris nulum habere jus ui sibi beneficium conferatur : sequitnr proindo nullum ab Antonio jus violatum esse; ubi autem jus non violatur, uulla est restituendi obligalio. Cardin. Gotli, de Reslit., dub. 3, § 1, n.5 et G.

Casus VI. pag. 139. Fabricius, cujusdam matrome famulus, quosdam defeclus morales, eosque graves refert viro prudenti ac nobili, qui eos nemini pandet. Q. an aclio haec careatculpa mortali.

R. Affirma!., si relatio hœc fiât ex jusloac ralionabili molivo. Si enim vir illead-ducendam banc muliercm proclivis sil,ideoque genium ejus et mores ir.quirat, non peccat famulus, si grave et substanliales ipsiusdefivtus referai; imoi ; facere tenetur ob bonum \ iri,cui consuleredebetnelecipiatur.Quod si absque taliouabili molivo praedictos defectus référât, jam talis relatio est vera detractioin re gravi, si non ma'ronam infamans; juxta eos qui neminem putant infamem censeri, co quod uni vilia ejus deteganlur; al saltem famam ejus corrumpens, secundum id D.

Thomas, 2-2, q. 63, art. 1, ad 2 : Etiamsi uni soli aiiquis de absente malutn dical, corrompit famam ejus, non in tolo, sed in parte. Et crie infamaiio rcpulatur gravis aut levis conformiter ad qualitalem indignationis gravis aut levis, quaai persona infamata de ea certior facta, conciperet. Atqui si Malrona resciret se apud nobilem virum a famulo suo infamatam e^se, gravem indignationem conciperet, et forte gi avi irem, quam si apud plebeios multos denigraîa fuisscl; cum l vel infamia apud isîos minoris soleat œ>timari, quam apud virum gravem. Proinde dicta relatio in secundo hoc casu non caret eu p& morlali. Ma communiler.

(^asus VIII. ibiu. î'œtiitens coiifitccttr se d ta opéra dclraheniem audivissc. O- quolo a direclore sit inlerrogaidus: