Rom. Xlir, I

ENCYCLIQUE liîMORTALk' DEl

nae in genus humanum potestatis divinseque providentiae referrent. Débet igitur imperium justum esse, neque herile, sed quasi paternum, quia Dei justissima in homines potestas est et cum paterna bonitate conjuncta'; gerendum vero est ad utilitatem civium, quia qui praesunt ceteris, hac una de causa praesunt, ut civitatis utilitatem tueantur. Neque ullo paclo committeudum, unius ut, vel paucorum commodo serviat civilis auctoritas, cum ad commune emnium bonum constituta sit. Quod si, qui prœsunt, delabantur in dominatum injustum, si importunitate superbiave peccaverint, si maie populo consuluerint, sciant sibi rationem aliquando Deo esse reddendam, idque tante severius, quanto vel sanctiore in munere versati sint, vel gradum dignitatis altiorem oblinuerint. Patentes patenter tormenta patientur '.

14. Ita sane majestatem imperii reverentia civium honesta et libens eomitabitur. Etenim cum semel in animum induserint, poUere. qui imperaut.auc'oritate a Deo data, illa quidem officia justa ac débita esse sentient, dicte audientes esse principibus, eisdemque obsequium ac fidem praestare cum quadam similitudine pietatis, quœ liberorum est erga parentes. 0»mis anima polestatibus subtimioiihus suljdila sit '-. — Spernere quippe potestatem legitimam, quavis eam in persona esse constiterit, non magislicet, quam divinae voluntati résistera: cui si qui resistaut, in interitiim ruunt voluntarium. 0»! resislit potestati, Dei ordinationi resistit :qui autem resistunt, ipsi sibi damnationem acguirtinl 3. Quapropter obedientiam abjicere, et. per vim multititudinis, rem ad seditionem vocare est crimen majestatis, neque humanse tantum. sed etiam divinse.

III. — 15. Hac ratione constitutam civitatem, perspicuum est, omnino debere plurimis maximisque officiis, quœ ipsam jungiiat Deo, religione publica satisfacere. — Natura et ratio, quae jubet singulos sancte religioseque Deum colère, quod in ejus potestate sumus, et quod ab eo profecti ad eumdem reverti debemus, eadem lege adstringit civilem communitatem. Homines enim communi societate conjuncti nihilo sunt minus in Dei potestate, quam singuli : neque minorera, quam singuli, gratiam Deo societas débet, quo auctore coaluit, cujus nutu conservatur, cujus beneûcio innumerabilem bonorum, quibus affluit, copiam accepit. Quapropter sicut nemini licet sua adversus Deum officia negligere, offîciumque est maximum amplecli et animo et moribus religionem, iiec quam quisque maluerit, sed quam Deus jusserit, quamque cerlis minimeque dubitandis indiciis unam ex omnibus veram esse constiterit : eodem modo civitates non possnnt, citra scelus, gerere se tamquam