‹ Essai historique sur la destruction des orders religieux en France au dix-huitième siècleChapitre 272 sur 316 · PIECES JUSTIFICATIVES. XXIX · texte numérisé non relu

PIECES JUSTIFICATIVES. XXIX

Lugcnt Ecclesiœ nostrae omiies , lugent viœ Sion , sanctîssime Pater j super ruina tôt monasleriorum, immo congregationum tani clericorum quam monachoruni, quam ab aliquot annis passa est, lion sine ingenti religiosi cultus deliimento, Gallia nostra. Invasit omnes regularis observanlige orcliiies timor ac tremor, qui, dum pereuntium sortem miraniur et dolent , idem sibi ipsi exitium imminere augurantur, vel, quod longe miserabiiius, eliam arcessere festinant.

Neque vero deerat nobis animus perituris opem ferre, superstites confirmare et consolari. Verum , in tanto excidio, ea adhibita est processus forma quœ nobis omnem cavendi, consulendi, quin etiam repugnandi facultatem pra^riperet ; nulla episcopalis juris habita ratio, commodi sive incommodi nulla quœslio ; praidamnalis nullum defensionis praesidium relictum , ita ut cuncli, quasi improviso fulmine percussi ac slupefacti , interirent. QuiE exinde mala secuta sunt, iterum referimus inviti. Elanguit nimirum totius regularis observantiae vigor ; languescunt lïoreniissima quondam in monasteriis sacrarum litterarum studia ; et quae multos liabebat filios religiosa societas, in soliiudinem versa est. Haec oninia Sanctitati vestrœ, non sine summo dolore, lideliter exponenda duximus, certi apostolicum pectus, pro sua pietate, malis nosiris commotum iri, iisdemque, pro sua potestale ac sapientia, mederi velle et posse.

Monaslicum ordinem omni cura ac studio foverunt sempcr ornaruntque praesules gallicaui, quod Ecclesiae caiholicae utilissimum scirent. ]\unc in avertendis ejus periculis paternam vestram sollicitudinem tanlo majori cum fiducia advocanl, quod Apostolicae Sedi commendatissimum esse norunt.

Perturbavit nos saiie non modicum nupera Antoniani ordinis eversio , quam prius pêne consummatam vidimus ac doluimus, quam imminentem cavere licuit; nulla scilicet ptijecedente querimonia aut informatione, deletis uno velut fulminis ictu viginti sex templis domibusque religiosorum , translatis in alienos usus antiqui probatique ordinis opibus possessionibusque cunctis, quas fidelium devotio sustentandis clericis ac juvandis pauperibus a miiltis sgeculis dedicarat. Non dissimulavit dolorem suum clerus gailicanus. Audivit querenlium voces rex noster christianissimus, lilius vester, ac pro ingenita pietate bénigne excepit, et bene sperare jussit in fuluiUm.

Novit Sanctitas vestra, cujus est regere Ecclesiam Dei, quanta ex non servato juris ordine rerum conlusio ac perturbatio oriri

Page 1