DÉCOUVERTE DES FAUX MIRACLES

DE SAIINT-GERVAIS.

Hodie, sicuti essemus in presenti Consilio, mundatores, seu excubatores templi quod dicitur St.-Gervais, invenerunl deceptionem sacerdotalem, seu presbyleralem egregiam, in crota dicti templi, in qua asserebantur, sepulta corpora Nazarii Celsi et Pantaleonis, sic, videlicet revolvendo altare in eadem crota existens, in ejus medio existebat loramen, per quod bone vetule mulieres quœ dicebant orationesseu chappelet, solebant suos chappelletos, in eas quas credebant, ibidem esse sanctas reliquias demergere, confectum lapide rupali ad modum cuspidis diamanlini seu dentium piscis scissum, adeo ut facile retineret chappelletos ibidem demersos, sub quo foramine reperierunt lapidem scissum ad modum vasis dicti ung plact in vacuo dicti altaris existentem, tandem in duobus angulis dicti altaris duo vasa terrea, ad modum bombicorum continentie quatuor quarteronum vini. Quse vasa erant excoperta et vacua intro et habebanl ab ostio eorum, vaginam, seu conductum terreum per médium altaris, de uno ad alium, existebatque in vagina seu conducto praedicto, foramen ut fieri solet in fistulis organorum, perque foramina omnes qui viderunt existimant dabatur son us a dictis vasis, adeo ut vasa, sic sibi respondenlia resonarent ad modum murmuris

hominis, seu motus vocalis horainis. Quae premissa creduntur causasse illa slulta verba, que lam diu in hac civitate prolata sunt « toutes les nuycts de Noël, les corps saines de St.-Gervais chantent. » Item « les corps saints de St.-Gervais plaignent de ce que l'on a osté la messe. » Et hoc persuadebat cerla vox quae manabat a dictis vasis cum quis prope foramen altaris predicti loquebatur.

(Procès-verbal de la séance du Grand Conseil du 8 décembre 1535. Voir, pour compléter, les chapitres 35 et 36 de la Chronique de Fromment, édition Reviiliod.)