DÉTAILS SUA LE SIÈGE DE PALERUE

MaiaienaJiL IL CaptU XLV.—Muratorù Tom, V. 7^827-

Dux igitur conimcaiibus, et cœlerU, quœ expediUooi congrue^

banc apparaiis , fratrem , quem proimiserai , subscculus , apud CataDam, ubi Cornes ent, rcuit, fjngcns de Maltam debt^Uaiùm ire, quasi de Pauormo difTideus : scd a fratre cohoriatus, magno equitatu , cuui navalibus , pcditum[]uc copiis inde progrcdiens Panoraium venjt, ab Oceano urbcm ûavibus obsidens, fralrcmqut! Comitum ab uno lalere sLatueiis, ipse ab altero cornu CalabrensibuSf et Apulis mai'os aiubit. Sicque quinquemensium circub hoslcs urbîs defensiouis atteniissi^nè f>crv}gileâ, jpse nîbi* lominus impugnationi cum fratte j nten tus inquiet ai-e pcrstuduit. litrique pari ardore iuQammali oiiinia cîrcuinire, suos instruerc omnia ordînare, bostibus jntermLuari.sniâ plura largiri, anipliora promiUere , primuâ , et frequcutior adesse, nihil intcautum relinqucre. Madiiuaiudilis itaque, et scalia ad muros tranjH^eudea'

dos artiQciosissimè compagiiiatis, Dux hortos cum trecentis milltibus latenter ingressus , ex altéra parte , qua vldelicet navalis exercitus adjaccbat , urbem iafestare , fratrcmque a parte qua erat, haud secus agere perdocuerat. lUo signo dato , jquae edocti erant, baud perficcre segacs magno sonitu irruunt Urbs tota in arma ruens, quae strepitu tumuUuantiura accurrebat defensioni, acceleranter grassatur. A parte, qua minus cavcbant, vaccilatur. A Guicardensibus scalis appositis muras transcenditur. Urbs exterior capitur, portas ferro sociis ad ingrediendum aperiuntur- Dux et Cornes cum omni exercilu iufra muros hospitantur. Panormitani delusi hostes a tergo infra muros cognoscentes, iuleriori urbe refugium petendo scse recipiunt. Non tumultum diremit Proximo mauô primores , fœdere' interposito , utrisque fratribus locutùm accedunt , legem suani nullatenus se violari , vel relinqucre velle diceules, scilicet si certi sint, quod non coganiur, vel injustis, et novis Icgibus non atterantur. Quando* quidem fortuna praesenti sic bortabantur , urbis deditionem facere, se in famulando fidèles persistera , tributa solvere , et hoc juramento legis suae firmare spopc^ndunt. Dux, Comesque gaudentes, quod ofTercbatur libenter suscipiunt anno Dominicae Ia« carnatlonis miUesimo septuagesimo primo.

Epùtota Gregorît VU,

Gregorius VU Eptscopus servus servm'tim Da Arnaldo fratrt et cocpîscopo Achei^intino mluicm et bcnediciionem^

fl Noverit fraiprniUs tua , quoiiiam Ro^crius Cornes frater « Roberti Ducis Apostolicae sedi benedictionem et absolutionem « requirit, ejusque filius vocari et esse desideraL

« Quapropter pastoral! cura hoc laboris onus tibi imponimus « imo ex parte Beati Pétri împeramus, ut postposita omnis tor- « poris desidia, illum adeas cnmque hujus nostri prœcepti auc- « loritate fullus , si nobis parère , sicut poUicitus est, voluerit « et pœnitentiam, ut oportet Christianum ^ egerit ab omni pec-

V catorum suorum vinculo tam illum quam etiam suos milites, « qui cùm eo contra Paganos (ita tamen ut agantpcenitentiam) « peccaturi sunt , peccatis maxime absolvas. Addimus praeterea « ut cum pia admonitione admoneas, quatenus se a capitalibus « criminibus custodiat, et Gbristiani noniinis çulturam inter « Paganos amplificare studeat, ut de iisdem hostibus victoriam

V consequi merealur amplius si de Roberlo duce fratre suo « aliquia tibi rctulerit, respondcas ci quoniam romanae ecclesiae

« janna miscricordias omnibus patet quicumque, pœnitentiae « amore ducti , offènsionis scandala deserunt et ad rectitudinis « TÎam inofTenso pq^e regredi concupiscunt

« Si igitur Dux Robertus Saactae Romanae Ecclesis sicut « filius parère exoptat ; paratus sum patemo amore eum susci- « père, et suo consilio justitiam conservare , et ab excommuni- « cationis vinculo penitus absolvere et inter divinas oves eum « enumerare quod si renuerit idem Robertus Dux, ut eum eo « ultra communicet, ex parte Apostolics sedis licenliam non « poterit impetrare.

TEXTE DU TRAITÉ ENTflE LE PAPE GRËGOtRE VU ET ROBERT aUlSCARD.

Amtates ecdesiaiki anctore Cmare Baronto Cardinali cum

cHlicà Imlorico chrojwtogîcà. P. A}Uoim Pagii doctoris Théologie.— Tome XV II L Anno \^%\i. —Ckap.XXXVL

Serment de Fidétiiè.

Ego Roberlus Dei gratia et Sancti Pétri du Dnche de Fouille* Âpuliae et Galabriae et SiciliaeDux, ab bac bora etdeinceps ero fidelis Sanctae RomanaeEcclesiaeetApostolicœ Sedi, et tibi Domino meo Gregorio uni versali Papae. In consilio,vel facto, unde vitam ant membruînperdiderisvel captus sismalacaptione,nonero. Consiliumquod mihi credideris, et contradixeris ne illud manifestem, non manifestabo ad tuum damnum, me scicnte. Sanctœ romanae Ecclesiae tibique adjutoreroadtenendum,acquirendum etdefendendum Regalia Sancti Pétri, ejusque possessîones promco posse contra omncsbomines, (excepta parteFiVmaw^ Marchice etSaler* noatqueAmalpfnundii^dhiic factanoncst deiinitio) et adjuvabo te ut secure et honoriiice teneas Papatum romanum. Terrant Sancti Pétri, quam nunc tenes, Tel babiturus es, postquam

NOŒS. 895

scivero tuae esse potcstatis; nec invaderc, necacquirere quaeram, nec etiam dcpraedari praesumam absque tua tuorumque successorum qui ad honorem Sancti Pétri ordinati fuerint, ccita licentia, prœtcr illam, quam tu mihi concèdes, Tel tui concessuri sunt successores.

Pensionem de terra Sancti Pétri, quam ego teneo aut tenebo, sicut statutum est , recta fide studebo ut iliam annualiter sancta romana habeat Ëcclesia. Omncs quoque Ëcclesias, quœ in mea persistunt dominatione dum iliarum possessionibus dimittam ia tua potestate, et defensor cro illarutn ad fidelitatem Sanctae romanœ Ecclesiae. Et si lu vel tui successores ante me ex bac vita emigraveritis secundum quod monitus fuero a melioribus Gardinalibus, clericis romanis et laicis, adjuvabo, ut Papa eligatur et ordinetur âd bonorem Sancti Pétri. Hœc omnia suprascripta observabo Sanctœ romanœ Ecclesiae et tibi cum rectâ Me : et banc fidelitatem observabo tuis successoribus ad honorem Sancti Pétri, ordinatis qui mibi (si mea culpanon remanserît) firmaverint investituram a te mihi concessam.

Actum Ciprani tertio Kalend Julii.

Investiture de Grégoire,

Ego Gregorius Papa învcstio te, Roberte Dux de terra, quam tibi concesserunt antecessores mei sanctœ memoriae Nicolaus et Alexander. De illa autem terra quam injuste tenes, sicut e«t Salernuset Amalphia et pars Marchiœ Firmanae, nuncte patienter sustinco in confidentia Dei omnipotcntis et tuae comitatis , et tu postea exinde ad Honorem Dei et Sancti Pétri ita te habeaSi sicut et te agere et me î^uscipcrc decet, sine pericuh) animae tiMe et mcae*

Actum ut supra.

iu:-^^.> ■ ..■./'. = . #- "yi^: c ■-.■m-: - ' Cl'. . IliWT w^^

Oriérki fûdis angltgenm Cœmlm mkeims numacKt^ Iki^o^

- wdi^^iâdâ lÉiioîBidoiû pfitil^Biâiii- iraH ^cSii ItnMAit'f Iteufois ne pei* èifni^ ^m k^ot èià^iàisMimS^^ pÊthiMnè pëBëtet , Rogerins ffîm sot» âÉdttc^ ZMglÉite tpo^

lediiferam potionem amfi^, éllPÉàién^^ ioter quos enutrita fuerat, et â quibns Tenéficioniîn eruditionem perceperat. Protinus ipsi voluntatem doininae et alumnae suae cognoverunt, et Buamundo, quem curare debuerant, virus mortis contulerunt : quo percepto ad mortcm aegrotaTit , patrique suo per nuntium languorem suum protinus intiinavit Gallidus vero Dux dolos uxoris suœ subito animadvertit, ipsamque ante se tristis accersens, sic interrogavit : Yivit ne Buamundus Dominus meus ? Quae respondit : Nescio , Domine. At ille , afferte , inquit, mihi textum sanctî Evangelii, et gladium. Quibus allatis, Radium accepit, et super sacra sic juravit. Âudis, Sichelguada, per hoc sanctum Evangelium juro quôd si Buamundus filios meus hoc morbo, quo detinctur, mortuus fucrit, hoc ense interficiam te. Porro illa tali allegatîone nimis territa , salutare antidolum praeparavit, et medlcis suis, perquos mortem paraverat, Psalerniam confestim transmisit nuncium , qui ut sibi pericli-

tanti adminicularentur, blanditiis et precibus obnixis sollicitavit. Archiatri detectam fraudem, et angustiam herilem audientes, et in futurum ne terribiles mînae Ducis cxplerentur prêtantes ^ toto nisu juveni, qucm laeserant, in omni exercitlo physicae artis mederi certabant. Opitulante Oeo , qui per eumdem Turcos, et Agarenos Christianae fidei hostes comprimere decreverat , aeger convaluit. Scd in omni vita sua , prae veneno quo infectus fue* rat, pallidus permansit.

Interea verslpellis et ingeniosa mulier multa secum revolvebat* nimiôque metu indesinenter stimulata considerabat , quod si legatus suus ad transfretandum marc tardaret^ et aegrotus ante adventum eius emigraret, iUa juratam sibi mortem ense mariti non evaderet Igitur aliam e contra tergiversationem truculentam et omninô execrabilem excogitavit. Yeneno virum suum, prô dolor I infecit. Protinus ut ille aegrotare caepit , et ipsa de iuevitabîli casu ejus non dubitavit, convocatis parasitis suis cum rcliquîs Langobardis noctu surrexit, et ad mare progressa na?es optimas cum oomibus suis intravit, et omnes reliquas naves, ne Normanni eam persequerentur, incendit Dnm vero litus Apuliœ attigit, quidam miles de sateilitio ejus clam egressus Psalemiam noctu venit, et Buamundum festinanter aggressus, ait : Surge cit6, et fuge, et salva te. Gumque ille causam inquireret, nun«tius respondit : Pater tuus mortuus est , et noverca tua in Apulia est. Hue autem festinat venire, ut occidat te. Nec mora Buamundus tam gravi rumore turbatus asinum ascendit, clam m-bem exivît, ad Jordanum Capuae principem Consobrinùm suum confugit; à quo amicabiliter receptus, fraudes et minas novercœ su» evasit lUa vero ut Psalerniam pervenit, et egresso qucm quaerebat, delusam se comperit, vehementer contristata est : et Rogerius filius ejus cognomento Grumena, amplum titra mare Oucatum ex snccessione majorum adeptus est.

Undique nimiis anxietatibus aggravati sunt in peregrina r^ione Normanni, dum maximum ac strenuissimum Ducem

JN NÔTBS,

•Mmi videiit muUebri dolo paMhari» et fobor e iaiîltua 'gni defectkme Langobardûrom, qni cum Domina swcbm diseesiemit» imminni ; et se non pOMte in ItâDîm, qaia navés eoram eombliatas o-ant , nno gravi mon et diflllculiate profidscL lUignanîniitt itaqoo Dox Robertnm comitan Lorotelli, et Gois* fredom de Gonrenana nepotes snos, Hn^oDem monoculnm de Xlaromonte et GoiUehnuni de Grentemaisnilio » Odonem qmqoe BonnoiiDarchisum sororiom suum, aliosqne e<^atoa pitvcetesqne aooe àd se convocavif , et qnid actafl essent iqlemiga- Titi Gdmqne omnes inter se mussitarent, née certinn qilH |vd« Carrent^ ait : Ultio di?ina pro pëccafis nostris nos pcrcntlt» et a iritniis copiditatilras nostris nos reprimit Jnste nos jit Pdmim serfoê snos Terberat» et perspicuè qnèd mundi glorit noit Mt appetenda» noUs nuntiat. Gratias iOi -pro omnibus qnœ nolns impertiri dlgnatos est , agamns, et ot nostri attmper misereator, toto corde appetamns. Ecce nos de panperibns inftousqoe parentibos processimas, et stérile rus Constantini tacaosqaè, necessariis rebns penatea reUqniinus» et profecti Romam cnm magno timoré vix pertransivimus. Deînde donante Deo magnas et militas uri)es obtinuimus. Sed hoc non nostris viribus ncc mentis , sed divin» ordinationi imputare dcbemus. Denique de imperio Constantinopolitano pro reatibus indigenarum invasimus, quantum potuimus in xv peragrari diebus. Constantinopolim, quam posHldet imbellis populus deliciisque serviens et lasciviae, decre- Yeram si Deo placuisset, Catholicis pugnatoribus subjtigare, qui sanctam Dei civitatera Jérusalem Turcis auferrent : Ëthnicisque bello repulsis, Christianum imperium dilatarent. Propter hoc desiderium tam magnum laborem, et tam periculosum agonem inivi Sed hoc aliter ordinavit irrepieheusibilis voluntas omnipotentis Dei. David templuraDeo Hierosolyinisconstruerevoloit, sed hoc a Salomone filio cjus peragi cum ingenti tripudio Deus disposuit. Sic labor meus, ut autumo, futuris temporibus conlummabitur, et fructus laboris quandôque manifestabiUir, et

ineitamentam tantae proUtatis utiliter posteris nostrîs propiDabitur. Hinc igitur, ô virî fortes, sapiens consilium accipile, pristinamque virtutem vcstram, quam in arduis et angustis rébus multoties expertus sum, perdere nolite. Unus liomo snm, ac ot reliqui, mortalis. Vos autem multicstis, multisque charismatibus largiente Deo vigetis. Famosa vcr6 gesta, qîi» longé latèque divulgata sunt, vos fecistis; nec unquam majora a tam paucis et infimis hominibus leguntur in aliis historiis quàm juvante Deo a Tobis facta sunt Fortiorem itaque et sapientiorem de Tobîs eligite , ipsumque vobis Ducom conslituite. Ne pcrdatis faecundam tellurem quaâsitam magno labore, sed parvo tcmpore. Buamundus filius meus, si Tita et sospitate ^iget, quantotiùs vobis succurrere sataget.

Haec et bis similia duce prosequente, Petrus Francigena aliique contubemales, Ducis dicta subtiliter intuentes dixerunt : in hoc negotio quod nobis imperas, ingens discrimen est, et maxima difficultas. Innumeri sunt bostes , et nos pauci sumus, nimiùm que nobis adversalur Imperalor potens et callidus, quem te cobibcnte graviter in muitis saepè offendinius. Fortitudiniejus, latœque potentiae nequivimus resistere. Multisenim dominatur regnis et nationibus. Utinam ad domos nostras, unde discessimus, cum pace et sainte regredi valeamus I

His auditis Dux valde ingemuit, Deumque cum-fletu invocare , filiumque suum sic lugere cœpit. Heu ! me miserum tôt infortuniis circumdatum ! Olim multis nocui , et injuste multa peregi. Nunc simul mala invenierunt me , quae promerui longo tempore. Summe Deus, nunc parce mihî. Pie Deus, miserere mihi peccatori. Fortis Deus, succurre populo tuo, quem hoc adduxi. Fili mi Buamunde, virtute et sensu Thebano par Epaminondae, ubi reperiam te? Nobilis athleta Buamunde, militit Thessalo Achilli, seu Francigensœ Rollando aequiparande^ vivb ne, an detincris pcmicie? Quid tibi contigit? Quid proUtas tua devenit? Quod si sospes, qualem te dum Thusciam adirem di«

j^oa