MONITOIRE
"bu c^opitM tft Honen rimtre k mat» et plnsteurj^
^1X0 \^t cttU Mit K (12 Mars 1291,)
Magister Aenricus Martel, canonicos Rothomagènsig» sabdelegatus à venerabilibus virls et discretis , decand> et capituh) Kothomagi , Yiro yenerabUi et discreto de-cano ecclesîœ beatifeMariœ Rotundœ RothomagI, salutem in Domino : Ciiiriprœdictis decaiïo et capitalo et ecclèste Rothoiriagi summiis piontifex , aùctoritate apostolicâ , spécial! priyilegjô , favorabiliter iridulserit , ut ipsi mà^ lestatores suôs et personnarum ecclesiœ suœ piriedictœ ; necnon et rerum suarum , bonorum et juriuih éonim-^ dem Dotorios et manifestos , in hqjusmod! injuriatoreâ et molestatores possint, aùctoritate apostolidi , compe^ tenti monitione prœmissâ , excommunicationis formam promulgare , ac ipsos , usqqè ad satisfaçtionem cpndignani» excommunicationis aùctoritate pradictà in-
' Archives départementales.
S94 MONlTOiaE
dulti ' facere publiée nunciaii , et nobis prœâicii decanus et capitulam, que ad hœcs ex causfl, commlserint vices suas , et Major liot(romagi , non sine assensu Parium seu Scabinorum dictas civitatis , imè diiigenti tractatu prœhabito cum eisdem , in quibusdam domibus ipsorum decani et capiluli èkedfi^^ à seculari potestate, quarum una sita est ju\tà aream in quâ venduntur casei et ôvà propè ècciesîàm' Rôthoftiagî et est coiitigtÉl domibus beat» Mariie Hfà^d^lén^s RètkoaMIgi , quae domus Gommuniter appellatur domus Goubien ; alia verà sita est in prœdictâ eivitatè in vfco Cathenœ^, et est de manerio nostro quod inhabitat yir venerabilis et discretus, dominus Johannes de Bullion , concanonicus noster , et est contigua gardino dicti manerii , et sitœ sunt dicta doiuus .iQjpw* ^t pçfJP^tuâ elemosioft pnedici^ae ecclesiœ , contra vqlijmtatem et ipamunitatem dictorunn decani et çapitc^ti, justitiara^uam ei^çfcuerit^ et bona existentia jp .f i^dçm domit^s. afre^taverit et çeperit , seu capi et Arreftari fece^rit , et capta ^^tineat et arrestata , necnon etrw^l^m pf«^t9edomÛ3 Goubien ceperit seu capi feçerit .et, in 4prisipiie su& detinuerit çt {idtaùc d^tineat ciirceri.m^QcJj^toSyiiaqrae^ ipsorum decani et
G9iûtoU jçt.ecc|esife^^ua^ pr^d^ctaç,, ip$p$. deçanum et ç^pitul^m , ^o bQni^suis et eccl^iae .$u{p et liominibuç tdljjb^r xpQteltA^MJk^ e);?iiKiuiQtanda induite t quod adep
'Je n'ai pa^ voulu altérer le texte, raais'il faudrait ici une autre expression qvLUndulHf peut-être innodûH 6vl ihHBCti,
» Quo ad haec, en ce qui concerne celte affaire; fl faut Soosentendre pertinet.
^ Le nom de rue de la Chitine s'est conservé jusqu'à nos jours.
DU CHAP»lf M M ROUEN. m
esft'^'iwrukiuin el maÀlfestâin' quod non poteiil neo pafôlt *arl4qtià' tergfvërdationetscfl^iri ; pi^(e<fîetîq(ié éécknusf^l capttdlam , juttii teadrenî priv#egii 6ui ,- pfcÉ^ dtëttHîi Mé^oir^iti per m ^ p^ alios »& hoc des^ltlftt^
et mowiieridt '■■ t^mpëieniéf ; ol prédiclà botfa' deaïre^ê^' sën denrrektefH làfeérét ^t- «a restHilef et t!tetis beèaiîo et icapltbld kl' loda ' praêdiêta , nefchott-'îélf dielàiii ftmlliâm ^liberdrét «fi ptrâtin^ fibërtatîrëytiibôrel,'' ei eibdèm -deoaffo el oapltulo' sta^r <(ant(i exce^iû emèndaret; fiéoprèèmissa f^eèrft^qos^Hèns i^Ih terfij^ia et dlUtionès , 'âuttitHe ^kto nofforfdv et V!9 eodém ihiUm'Io t)obi^<!Oiïi^t6t';'eaDô4}1cœ volënleË vîrtutd commigstotiisriofluis factœ reteediôm appon^re an ^m misais « étî In quatitàtn^de jure possMius , pra3itil&sff ralom^liâbcfiites « indbii^ auteni v OiMtoritate pméklA ; tenore prœsentium , damus in mandatum , in virtute obédientié firmîter injungéntesr, quatenùs ad pi*âèdidum Msdorem aqcedentçs et ad Pare3 dictœ civitatis inferiiii afiDPtdtoa moooatî^ Jpsos jterittà.çt ^x 9bw49oti *i mk eùm servientibus dioti Majorid iaferiùa ncmsinatis^ nominàtlim , nt ipsi prœdîcta bona triodo prâedicto capta et arrestata dearrestent sen faciant dearcéstari et ea cestituaoti» ut pmfertur j-presd^^tis deçano e);,^pUmlQv neonon et prœdictam faitiil^îam idem Major à prisiene sdâ abfre libéré permittat', et èarh réstttiKHf prilàtinaô libertati , et super tapto excessu emendènt seu faciant
CQmpetçnter emepdari ; . :q^64 4 n^P^Ui.à yo^is. non, fecenint^ ipsOs quo&in «criplo % ex. tuneut exnunc ,
* n faut réunir aux inqts-^/i tcrJIfilQ l^î.veijl^c exçjomtH.yftff/t,* mus j qui en est séparé par une longue nomenclature.
99% MONITOlâE
yjdelif ^ pr9e4ict«iiii llajor^m ' , Roberlum fçt Jacobum d« Castro , llioiiiain Naguet, Nioolaum Naguet senkH rem^ GqiUelmuaide ^sartis, Jobannem leLoqwtiert Jphannem deCafabio, YipceniJuin Mîcbaelein^ Baduk phum Campion , Rpbertum Li^^^reia , YioceDUam dictiiin ^utorem , Guillelm^oA de SanctjB LeoDar4o • In» gelramum de Ferrîèns^ , Jobannafo de Gabourc , Gnillel*^ mum le Ferpn y Jobaonei» Filleul, Bol>ertupi le BalaiHcbier, Nicolaum de Communia , JSîGolaum deCaryiUâ, Johannem de Bondevlil^ , MaUha$un»4e Yalle-Rijeherii , pares ; Rîeardum Gaiullei , Pçtniiii Itferoeariam , Drocotem Marc! et JulianiHD , sarvieotes dictl Maiorîs , aucto-* ritate pr«dietA , excommuDÎcaïQUS , ex:cominuDicari puUlcè uumietia • à denuotiacione iii4ii$modi non cessantes^ qupufiquè saper prœtniwis emendavQrint compelenter et à nobis 9«per hoc aliud reçeperetîs in manda-
■ Le m^re était al<ki;s Jean Nagi^et ^ qui mourut excommunié, comme le prouve la pièce suivante, et fut remplacé par son frère Thomas Naguet. Ce dernier est seul cité, pour Tannée 1291, dans le catalogue ides maires' de Rouen donné par Farin ; mais la pièce queiiQiis pnbliooff à la suite de ce|le-ci,: prouve que le maire çj^commiinié était Jeaii Naguet. La plupart des pairs cités ont été maires. Ainsi, Thomas Naguet, qui avait été maire en 1286, remplaça son frère dans cette dignité, en 1291. Robert Duchâtei fu% jnaire eh 1289, 1299 et en 1d07; Jacques Oaehfttel en iasa^l[296,4297>; ia04«tl312;Hiic«lBS Naguet avait été maire en 1^70 el 1280^ Qulllaume de St. Léonard remplit les mêmes fonctions en 1290 et en 1302; Jean Filleul, Vincent Michel , Jean de Gambe, furent aussi revêtus de la dignité de maire. Ceux même qui ne figurent pas parmi les maires , appartiennent à Taristocratîe muiiicl|>ale » comme les Du Val-Rîdier, de Ja Fearrière, de Carville , Le Lieur. C'était donc Télite de la bourgeoisie que frappait la senterice d*excommunicatiota.
ou CHAPlTaS DE ROUEN.
tum de nominibus monitonim et excommunicatorum , nos litteratoriè certiorantes in signum mandati recepti et executî in rnediâ caudft ; pro excommunicatione , si ipsos excornmunicari contigerft, in ultime iitterâ sigilli. Datum Rothomagi die lunœ fosi Lœtare Jérusalem, horâ primé, anno Doo^ioi, M® CC? oona^esiniQ' , sub nostro sigillo.
« Lundi, 12 mars mï/ ^ ''
sU ;
: il '
RÉt>ONSE' Ï)U CHAPITRE an vicomte \^t lAcmn ^. ,
31 d'a^it, bane cette Cettre, be la déptiUitre bonnée à un maire
ht Houen ereommunié.
(16 Mars 1291.)
Viro provido et honesto , vicecomiti Rothomagensi , DEGANUS ET GAPiTULCM Rottiomagî , saluteni in Domino : Litteras clausas quas nobis , ex parte Domini régis Franciœ, die jovis post Lœtare Jérusalem^ prœsentastis, aperuinnius, tenorem qui sequitur, continentes :
Philippus, Dei gratiâ, Franciœ rex, dilectissuisdecano et capitulo Rothomagi , salutem et dilectionem : cùm nobis datumsit intelligi, quod vos defunctum JobeDDem Naguet, quondàm majorem Rothomagi, excommunicastis et fecistis excommunicari per officialem Rothomage/ir sem , eà quôdipse, nomine suo et Communia Rothomagensis, quoddam breviculum ceperat, tempore quovifebat , contra vos vel Ecclesiam vestram ; propter quas
■ Archives dëparteuientales, carton des Bulles.