‹ Histoire des institutions de Moïse, et du peuple hébreu (volume 5)Chapitre 58 sur 73 · LIVRE X · texte numérisé non relu

LIVRE X

GtTLTB.

1 De la ReligiQn €&nsidé^ dans sa source ^ 'ses formes f

«I «on lMe/ii|py»eAMMi I tom. n , 2 1 7.

a l^arlar,, IV, &; xxix. — Le texte même a M dëfà raf^orté dans les^oten du tom. I.

3IsAiB,i, II, i5; LYiii, 5, 6, 7. — Jéeémie, ti, 20. — Ajfos, ▼ I ai^ ^24. *-**M<imquid placari potest Domi'nus in millibns arietum , aut in multis millibua hircomm pingaîom P.... lodicabo tibi , 6 bomo ! quid sit benum et quid fiominiiaiT«qairat à «b : lUiqueiacere judKcnim , éf diligere

3g6 iroTEs lu&TuncATivEs.

misericordiam, et.^olidliim ambulare cum Deo tuo ( Ml- CHÉE, Yi , 7 S).^!!!!!! jejanare^y et plangerecîs in quioto mense et septîmo, numquid jejanium jejunâsti miliî? El cùm comedistîs et bibislis , numquid non Tobis comedisiîs , et vobîsmetipsisFv*** H»c ait Dominer» exercituum dictna: ^udicium venim jodicate, et misericordiam .et miaerationfts facite, unusquisqoe cum fratre tuo.^. et viduam , et pupillum j et adyenam, et pauperem nolite calnmni^ri ; et malum non cogitet in corde suo (ZàCH^aiE, Tiif .5^ ii. — Oséb, VI, 6).

. 4 Facere misericordiam et judiciumi , magia placel Di^ mino quàm vîctimae ^Pmp., 21 , i3). ^

SI Roîs^ xii, 26, 27; XV, r7»

6 AnUq. judmq. , liv, III , çh. viii , et pour le&.d^ik ci-deasus , Exod»^ xxv , xxvi et suivantes.

7 I Rois, VI, 9.

8 Pour tous les prëcédens détails, III Rois , vt, vu. — II Chroniq,^ 11, m, iv.

Quat ad austrum erant , conclave lîgni , conclave scatu^ rigînis, conclave cq^si lapidis. In conclavi caesi lapîdîs consessus magnus Israëlis sedebat, ac etiatn judicabàt sacerdotcs.Sacerdosin quo învenîretur vitium induebatsibi vestes atras, ac atris involyebat se, îtaque egressus abibat : cuî yerh non inerat vitium induebat sibî vestes albas, ac se albis involvebat, et ingressus ministrabat cùm sacerdotibus fratribus suis. Atque festum celebrabant cum non inveniretur vitium in semine Aaronis sacerdotis ( De Mensuris iempit\ MiSCHNA , tom. Y, cap. v , § 3 , pag. 378.

9 Le mot Jakin signifie statueiy diriget; et le mOt Bi^ai^ qu'on dit ordinairement Booz^ in to roèurj^firmitas (Il Chronique III, 17. — III jRoi5, vil , ai. — IV, Rois ^. XJty , 16, 17). . '.

10 111 Rois, VIII. — II Chroniq.\ VL;

11 Ingressus est crgb Ëiisaeus doii|um,et «ccé .puer mortuus jacebat in lectulo ejus : ingressusqiie clausit.oslium super se , ejl s^ptjf.puerom..^. Et ascendit et incubuitauper

puenin; pomitqoe os suiud «iperSs.«JQs, et ocuIos'ïqos super oculos ejus, et roanus taas super manus ejus : et încurvavit se super eum et cajefaeta est caro pueri. At ille re^ersus deamfacdavît in domo ^ «semel hue atque illuc ; et ascendît , et inoolmil; super eum , et oscitarît puer septîés , aperoitqde ocalo8(IV itô», iv, 33-36).

12 JosiPHE, /4jifi^.yiid!ac^., liv.'XlII , ch. Yl.^^Guerre judaiq. , liv. Vil , du XXXVl.

i3 Loquere filiis bmël et diees ad eos ntfadant sibi fim-^ brias per iugulos palliorum, ponentes in ets Tittas hjacinthinas: quas dixa yiderint recordeatur omnium mandatorum Domini , nec sequantur cogitatibnes snas , et oculos per rés varias fomicautes , sed magîs memores praeceptorum Domini fadant ea ( Nombn^ xv , 38 )• * i4 I CArDsi^., XXtll, 5; XXY, 7.

. i5 Psaume XXIZ^ ou xxx» Qu» utilitas in sanguine' meo, dum descende in comiptionemP-Numquid confitebitur tibî pulyis , aut annuntiabit veritatem tuam ( v. 10)? Salvum me fac quoniam non est in morte qui memor sit tui : In infernOy lisee sepulcro^ autem quis confitebitur tibi (psaume Ti,. 6)? Numquid narrabit aliquîs in sépulcre misericor* diam tuam , et veritatem tuam in perditione ? Numquid cognoscentur in tenebris mirabilia tua, et justitia tua in tëfrâ ofalivionis ( Psaume lxzxyit , ou lxxxtiii ,11)?

16 Subaëi autem filîos Gersonis filii Mojsis, praspositns thesauris. Fratres quoque ejus Eliezer.... Super thesauros sanctorum quae sanctificavit David rex et prlndpes famlliarum et tribuni et centuriones de heilis et manubiis prsliorum (I Ckroniq.j xxvi, 2^^ 2S).

1 7 Portabitque Aaron nomina fiiiorum Israël in rationaii judicii super pectus suum, quand6 ingredietur sanctuarium; memoriale coram Domino in setemum. Pones autem in rationaii judicii doctrinam et veritatem , quœ érunt in pectore Aaron, quandb ingredietur coram Domino; et gestabît judicium fîUorum Israël in pectore sud*, in censpectu Domini semper {Esiod.j xxvm, ^,'3o).'

39B HOTES juanriCATnm.

18 II Oimiç. xxxif , oà a est parié «iBgwkdss mens, et b aote 8 ei-di

19 EmiU^ lÎT.. IV.

20 Luxit Tindemifty iafirmeta est Titi% q«i IcBtabaotar cofde. Cessaritf^ttidîmn ty|>iiiOi.'— ^ «fuient sonîtos betanthim, cimlicoit dolcèdo eytkantu^ Dieteita est onmislaetitia': transhtom e^ |;aiidhim terne (Iftâifi^nt, 7» 8,9).

SI Jtfeai^r.y m, 4^* 4?; iBvni, t6à

aa Mortausest rex Joram, et non feckei popokis secondin morem combuetionis, exeqobs, siciit%cerat Biajorihas ejus.— ^ Hoitaiis ett Jœt; lepetîervntqiie emn k CâTÎtete DaTÎd, sed non in lepolchrk regniii.. . (I Ch mm if XTi, 19; xxnr, al»; xxyiii, 27 )b Let ezpresâons dont je me sais servi renfeiment one înexactitode de détail , paieqne ces rois furent enserelis dans la cité de David , sans ^Ire déposés dans les tombes royales. Il fallait dire, presque seules.

23 Homo quilibet de domo Israël si occident bovem ant ovem, sive capram , in castris, rel extra castra, et non obtulerit ad ostium tabcmaculi oblationem l>omino , sanguinis reus erit : guasi si sangainem fuderit , sic penbii de mcdio populi sui. Ideb sacerdoti ofFerre debent filii Israël hostias suas , quas occident in agro , ut sanclifîcentnr Domino aote ostium tabemacuU testimonii ( LeQiL , xtii , 4 )•

Ce passage de la Vulgate renferme une grave erreur. Elle lie des membres de pbrase par des conjonctions qui ne sont pas dans le texte , et qui dénaturent le sens. Le texte dit en substance : «« L'homme qui ava*a immolé une victime autre part qu a l'entrée du tabernacle, sera coupable à cause de cela ; il sera coupable d'avoir répandu un sang qu'il ne lui appartenait pas de répandre , en d autres termes , d'avoir fait un sacrifice qu'il ne lui était pas permis de faire ; en conséquence , il sera retranché dq peuple. f.Qr, on a ti^ aulivre de la Justice

(ioiilII, p. 5, ai }, qvkètrejvtnmcAé du peupW ûndique une chose tout autre qaun, JMsgemènt « mort, Ç-eaft une peine correctionnelle sur laquelle on peut rere*i^r. à chaque instant. La Vuigate , au- contraire , fait dire au législateur : « Cet honune-Ià sera coupable comme s*il iwaît Ufé unhomme; ainsi il périra au rinilieu du peuple* » La difFérênce est grande* Les Juift iûqntinuèrent long-temps à offrir' des sacrifioea^ sur les hauts lieux; cela leur attira les "vioientes- oeiïburès deK prophètes , mais jamais des jugemens à mort de la part des magi^ats.

ai^EfPf//^. , VII , 16.

^5 Non ofieres mçrcedem prostibuli, nec pretium cahis , indomoDominiJPei lui (Z)a«<tfr., ixill, 18 V

J'ai déjà dit que, le mot chien indiqua, ici rhomme qui sa pro$tîtuaît : c^est la con^ëquence du verset précédent , «c Non erit meretrix de fUiabus Israël, nec scortator de filiis fsraël. »

LeviL^ II, II, 12.

^7 Nomàr.yXn.

28 Deuier,^ vi , 7-9.

29 Eritque Tobis hoc legîtimum sempitemum : mense septimo , decîmâ die iqensîs alHîgetîs 4^njmas vestràs , ni|)lumque opus facietîs, sîve indîgena,,sîye advena qui pèregrinatur inter tos. In hâc die expialio erit vestri, atque mundatîo ab omnibus pe ccatis vestrîs LeQÎt,^ xvi, 29.

30 IsAlE , LViii , 5,6. -r-Ce texte a été Ai]k rapporté , tom. 1, pag. 21g f et à la note corrospondante ; et note 3 cî-dessutf. • .• • •

3r ...•• PostquÀm emundaverit sanctuarium , et tabemaciflum , et altare , tune offerat ^rcum TÎTentem ;. et positâ utrâque manu saper caput ejus, confiteatur orones iniq^itates il iiorum Israël, et unîversa delicta atque peccata egnim : quae imprecans capite ejus , emittet îllum per hominem paratum , in desertum ( Lerii, , xVi , ad ).

4oO HOTES JUSi^iriCATITES.

Sa Loqaere Aaron etfiliis ejas': sic benedicelîs filîis Israël ctdÎQ^tis eis: bènedicat tiln Doinînusvet cuctodiat. Ostendit Dominas faciet suam tibi , et mrsereaMr lut Conyertaf Dominus Tuitum suum ad te , et det tibi pacem (Nombr, , vif a4f a5).

33 LenLf ixti, i 3. — Ce texte a été déjà cité.

34 Cùiaiqae interrogaTerit te fiiius tuus , dicens c quid est hoc? Respondebîs ei : in manu forti eduxit nos Dominus de terra iEgrpti , de domo serritutis {ExoéL un, i4 )•

35 Lepf£, xxm, 14.

36 Prières des Juifs pour la Pàque , pag. i . ' ^ '

3j Septem hebdomadas numerabis tibi ab eâ die qui falcem ht segetem miseris , et celebrabîs diem festum hebdpmadarum Domino Deo tno , oblatlonem ^pontaneam manûs tuœ quam afferes juxta benedictionem Dominî tui ^ et epulaberis coram Domine Deo tuo, tu, fiiîus tuus, filia tua, serrus tuus et ancilla tua , et lévites qui est întra portas tuas, advena, ac pupillus, et vidua, qui morantur vobiscum.- £t recordaberis quoniam servus fuerisin /Ëgypto (^Deuter^ XVI, 9-1 a. — Le&iL^ xxiii).

38 Sumetisque vobis die primo fructus arboris pulcherrimae , spaitulasque palmarum et ramos ligni densarum frondium et salices de torrente , et laetabimini coram Domino vestro... £t habitabitis in umbraculis septem diebus (L^p/^'y.,

XXIII, ^o),

Page 1