CONTENTIO CAPELLANI COMITIS ET MONACHI

Haec carta indicat atque ad memoriam reducit qualiter Robertus abbas Sanctique Salvatoris monachus contra capellanos Alani comitis eomitissaeque Constantia?, videlicet Girardum atque Robertum super offerenda de Natali Domini die,

sive de ceteris totius anni festivitatibus placitaverunt, illosque coram multis nobilibus convicerunt ; fuerant namque in hoc natali Domini inter monachos et capellanos de offerenda non minima contentio exorta. Capellani verô très missas celebrare monachisque offerendam injuste auferre voluerunt; sed famuli Domini illos citissimè cum Dei auxilio repulerunt, ipsimetque missas decantaverunt ; quapropter ab ipsia capcllanis, in placitum missi sunt. Capellani vero sœpè dictos monachos in placito publico calumniaverunt , sui juris esse dicentes quotiescumque cornes vel comilissa in villa Rotonis cui iam tenerent , ipsimet in supra dielà ecclesià ipsis suisque militibus missas celebrare debere et offerendam ex integro habere. Insuper hoc eliam addiderunt quôd in contentione superiùs dicta quidam monachorurn illorum veslimentum desuper altare turpiter projecerat. Contra quos abbas suique monachi sic responderunt : quorum responsio edidit Justinus, Sancti Gwengualloci abbas, Sanctique Salvatoris monachus : Hludovicus Pius Francorum Britannorumque imperator

WTI MUl I . .'fT,')

qui huuc Sancli Salvatoris locuon à fundamento c ostruxil; sic Sancto Salvalori suisque monachis ex loto i:i perpeluum quicquid sui juxis non solum in supradicto

bio , verum etiam ia totâ abbaliâ et pro remedio sus anims suorumqae tilioramac coojugis, nccnon pro incolomilate loliusregoi conlulit, quod Dihil Bibi iu<i|iic alicui morlalium post se existentium relinuit. Quod Blius ejus Carolus Calvus con- Brmavil suique pains donalionem non minuit sed adauxit. Hoc etiam Salomon total.-. Brilannis rex corroboravit el inlerdixil ne quis in supradictos monachos quereJam, quœ lempore Conwoioni abbatis, venlilata monstrataque non fuil de abbatiâ suA de ecclesise consuetudinibus, deinceps audeat movere neque ventilare. Sic a primordiis hujus loci tenuimus, sic in noslris Ubris scriptum habemus, et nunquam de hâc re placitum ni>i lempore Aiani comitis Bertissaeque comitissaB habuimus, quod m plmarià euriâ convicimva iu- definivimus. Tune un— i .-uni judices qui super duabus raUonibusjudiciumdicerent, videlicet Silvester Rodonensis episcopus, Morvannus Venetensis presul , Gervasusque Sancli Uelanii abbas el Mainfinit dopifer, et csteri complures, qui adjudicaverunt monachos coram carias debere déferre et in omnium audienliam légère; de monacho verô abbas suus secundùm regulam judicium incapituio facial, Moxmonachi scripta sua adduxerunt et coram comitissà multisque nobilibus legerunt, in quibus sicuti monachi anteà protulerant sicut esse inventum est.

Tune episcopi, simul cum abbatibus qui i 1 lie aderant, et optimales, mililes, ruricolœ naenon et burgenses el etiam ipsi judices , unâ voce conclamaverunt monacfaorum causam essejustam, clericorum vero injustam. Cujus rei testes sunt Alanus cornes, coinitissaijue Conslantia, Mathias cornes lotis; testes etiam sunt ipsimet judices superius nominati , Benedictus Naanelis episcopus testis, Eudo vicecomes testis, Radulfus Ânglicus cornes testis , Radulfus de Fulgeris lestis, Bernardus de Rupe lestis us de Reus, Daniel .lainogoni filius testis, Rioeus de Loheiac et

fraler ejus Gualterius lestis, Riocus Fedorii Blius testis, Bernard de Musillac lestis,

".us de Frozai testis, Paganus Ârloinus, Budicus fraler Hoelli comitis testis , Budicus Danieli filius testis, Radulphus philosophus de Guadel testis, ex nostris Daniel Rogerii filius, HaJulfus Paganus, Blius Connisii, et Paganus Radulplii filius , et Gafridus Ricardi filius, Gledennus testes, Daniel presbyter et alter Daniel testis, al presbyter lestis, Robertus Sancti Salvatoris abbas, qui hoc placitavit testis; Ju?tinus Sancti Winjualo' i abbas testis, Judicaelis prior, Walterius monachus, i Walterius qui hoc ^ i*lï et scriptum hoc indè feci lestis, et ego [Gucyvn qui hoc

ri i» hoc volut itis, Eudonius , Glcudennus, Odolricus, et tolus Sancti

Salvatoris conventus lestis. Hoc factum est in cimiterio Sancti Salvatoris, in dominicà die, in hebdomadà Natalis Domini, coram multis nobilibus, anno ab inc.unatione Domini MI.WXVIIII, lunà XXIIII, Alano lotius Britannia; regnum obtinente, mno Venetensiom episcopo existente, Roberto Sancti Salvatoris abbaliam strenue gubernante. Si quis hoc scriptum adnihilare quovismodo tentaverit , gladio excommunicationis feriatur. et a corpore et sanguini Domini noslri J. C. separetur.

31(î APPENDICE.

Notum sit tam praesenlibus quam futuris Ecclesiae Dei fidelibus quod Waulterius Judicaelis iîlius de Lohcac, quidam miles nobilissimus et illius castri princeps et dominus, illius igné succensus qui suis fidelibus dixit : Date eleemosynam et omnia munda vobis erant pro salute suée animœ et pro remedio animarum sui patris ac matris atque fratrum necnon ut sibi in hàc vità cuncta per divinam misericordiam prospéré succédèrent , Sancto Salvatori suisque monachis quoddam venerandum et honorabile sanctuarium quod frater ejus videlicet Riocus dùm iret Hierosolymam adquisierat , et post mortem suam, nam in itinere ipso obiit, per manum Simonis de Ludron sibi transmiserat , scilicet quamdam particulam dominicee crucis et de sepulcro Domini et de caeteris domini signaturiis cum maximis donariis quae subter scribentur honorificè dédit et in perpetuum habere concessit; quod postquam donavit ipse supradictus miles cum episcopo Sancti Maclovii Judichael scilicet et cum suo archidiacono Riwallono necnon cum Willelmo abbate Sancti Mcvenni et cum abbate Sancti Salvatoris Justino, cum minima turbà ejusdem ecclesioe monachorum, cum quibus interfuit Ruberlus de Arbressel, quidam sanctissimus homo cum grege suorum confratrum, necnon cum maximo concursu populorum, in quàdam ecclesià quse in illius castro erat, quam pater ejus in honore Sancti Salvatoris construere incepcrat et monachis dederat cum hymnis et laudibus collocari fecit, qui etiam ab abbale humiliter et a monachis requisivit ut monachos ibi constituèrent qui tam pro sua quam omnium salute Deum exorarent et scumario honorificè servirent, ad quorum opus , id est victum et ad vestimentum, necnon ad œdificia construenda duas meditarias id est duas domos quas prope castrum suum super nominatum habebat cum vinea quam optima necnon duas partes décimas de plèbe quae dicitur Guischen, et quicquid redditus habebat de portu qui vocitatur Glanret, et parlem suam de molendino quod illic est; undè in natale apostolorum Pétri et Pauli , per manus Arsandi monachi , pro recognitione, duos solidos super aliare ejusdem ecclesiee misit, sine censu et sine calumnia alicui viventi, sicuti ipse libère possidebat, ita libère in perpetuum abbali Sancti Salvatoris et monachis cum quodam castello curvato concessit et tradidit; concessit etiam et cum omni libertate consuetudinem corroboravit qucedam donaria qua3 pater suus et patres sui antea dederant, scilicet Goven quod pater suus liberam et immunem ab omni t onsuetudine dédit , et terram Inisani , et terram Gerardi , necnon terram Ralvelheni , quas Guethenocus , pater ejus, dédit et concessit, et quod Riocus frater ejus dédit, videlicet quicquid habebat in ecclesià Sanctœ Mariœ de Guipri et hortum queni Gleuden habuit, et quamdam terram quee in Guipri est, sicuti incolee sciunt, et decimam de tribus molendinis , de annona et de piscibus , id est de molendino de Gravot quod concessit, et jam Gaufridus fllius et uxor ejus Gonnor concessit, etiam et firmiter dédit forum quod in quadragesima ob reverentiam summi Sancti Suarii congregatur , absque alico retinaculo monachis in perpetuum hoc etiam instituit , et omnino vetuit ne quis suorum sequacium audeat in perpetuum de hac supradicta eleemosyna aliquid auferre vel minuere, aut aliquas in missiones picoter quod nunc missum est im-

VH'ENPUK. 'HT

mitlero, aut aliquam donationem super abbatem ibidem exercera ncque de modo ibi retinendo ultra ville abbalia neque de censuobedientiee, sed omnia in arbitrio abbatis el judk io pendeant.

Abbas vert Saucti Salvatoris per ammoDitionem illius supradicti priocipis ad

iilius loci constru in primis quingenta dedil solidos necnon quamdam

plebiculam, qtue nnncupatur Âlarac, quaseral dedila victui oongregationis ditioni illius priori? qui prœesset illi looo, in perpetuum contulit. Hujus reî testes Bimt Vaulterius ipse qui hoc donum dédit, Willelmus frater ejus testis , Gaufridus Glius Ricci testis, Gonnor Rioci uxor, Macharius Gradeloni Blius testis , Riwalonus fréter ejua u-sti> . Simon de Ludron testis, Tretcandus de Plebelan testis, Mathias Alvredi tilius testis , Derianus el Jagu rralres ejus testes , Vaulterius Rodaldi filius testis. lohannes presbyter, qui hujus rei prolocutor fuit, testis, abbas Sancti Sal- Tatoria, qui hoc donum recepil testis; Waulterius prior testis, Ifoyses monachus, Calvus monachus testis, Paganus monachus qui el Hugolinus vocatur testis, l lui — vodios monachus testis , Bernardus monachus testis, Tangi monachus testis , llar- Bcuidus monachus testis, Eudonus monachus testis, Jarnogonus monachus filius Rvxlakli testis. Waulterius Bierosolymilanus , qui hoc scriptum edidit , testis, et Herveus monachus, Bulgerius qui hocscripsit, testes, el alii plures quorum nomina kmgum est enarrare. De laïcis veto Paganus, qui cognominatus Merula , testis; lus Omnesii tilius , Nomenoius testis, Ilervi Blius Guinebert testis, Rogerius testis, aJbericus test - , el Gaufridus Ricardi filius testis , Tetbaldus rex testis , et Berthaldus Thelonarius testis. Boc factum est in castello de jLoheac , juxta ipsam ecclcsiam monachorum, III. kal. julii , in natale apostolorum Pétri et Pauli, anno ab incarnatione Domini MCI, lun't XXIX. epacte XVIil, Alano comité existante, Judicahele episcopatum Sancti Maclovii oblinente , et hoc donum cum suo archi- 10 Rivallono annuente. Data VI. non. jul.

Gleivan Beconensis princept ecclesiam Santae Maria? cum dimidiâ parte decimarum ejusdem parrochiae praedictœ cum pratis terrisque eidem loco convenientibus, concessit Sausoarnu Sancti Salvatoris monacho qui in abbatis sui minus obedientiam tune in eà praenominati militis vicinitatc habitabat. Deindè ejusdem monitu monachi, sed quod venus est divino premotus inslinctu, ipso veniente feslivis diebus natalis Domini in monasterium Sancti Salvatoris sicut mos est gratia orandi ibidemque supplicans in fratrum sonetate particeps affici qureque priua monacho concesserat; tune ante abbatis totiusque conveir tiam ea dévote Grmavit, quod cum abbale fratri-

negantibut voluit consilium sine testibus imbecille. Autistes Nampnetis Aerardus qui forte in Rotonis monasterio tune presens habebatur ad id lirmandum mox advocatur; <|ui, cum haec sibi ita dicta sunt, bénigne annuit, conlaudans volum benefactoris ; indu in capitulum pariter convenitur; ergo prœdictus miles coram praesule alque abbate et cuncti- fratiibus compluribusque insuper optimatibus pra&criptum monasteriolum cum suis et dictum est nect per textum EvangeUcum

suà propriâ manu in perpeluo continuavit Domino Salvatori in bus conjugisque paren-

tunique videlicet anima? re lemptione ; indè accepta ab abbate totoque conventu fraternitate nec minus presul ea motus gratia Sancli Pauli apostoli Romœ cui loco ipse abbas praerat itidem ei societatem concessit. His expletis, miles ille de capitule- procedens, textum Evangelii quod adhuc manu tenebat super aram Sancti Salvatoris posteris in tilulum posuit dicens : quicumque hujus donationis diutius violutor extiterit, pedo Sancti Salvatoris elïicietur. Hujus rei testes, idem episcopus Aerardus qui suà auctoritate istam rem roboravit seseque testem nominari praecepit, dehinc abbas Perenesius Sancti Salvatoris atque Judicalis abbas Sancti Maguini et Sausoarnus per quem ista cepla sunt, et Almodus, compluresque monachi; laïci verô, Gleivan isdem possessor qui hœc donavit, Judicalis suus commilito, Bernariusque telonarius Nampnetensis.

DE NANNETIS ET DE MOLENDINIS ET DE VINEIS CONSTANCII.

In nomine Dei patris ego Constancius dono et concedo, annuente Jedear uxore meâ, Sancto Salvatori et fratribus meis, pro peccatis meis, partem meam de molen-

dinis Erde (l'Erdre) aquae et de annonà et de qui de molendinis exeunt, et de

clibam dono similiter partem meam Sancto Salvatori et de vineis et de domibus et de omni possessione meâ et de prato et de toto quod habeo, et hoc donum affirmât

Hoel cornes et Hadui comitissa ; Alanus et Mathias et Eudo filii eorum hujus rei

sunt testes Justinus Hurvodius, Albalt filius, Merion , Urvoiduc filius Roalloni, Excomarcus filius Rodaldi, Guerrivus presb. Gradelonus et Bili filii Bernardi Merhonus filius Gorlo Normant Ferogerii Normant Hospes Juisani Rapidus Durant et filius ejus Judicalis et Bernerius et Gisleine qui erant vicini Constancii et Claricia Soror Constancii et Bernerius.

Tempore quo hœc gerebantur , miles quidam nomine Daniel , filius Eudoni , Matthiern ex maximis optimatibus praedictœ prosapiae extitit, qui ad finem vitae veniens, societatem et locum sepulturœ requirens ab abbate Almodo et à fratribus Rolonensibus, tradidit eis partem sibi divisam atque semotam quse sibi jure hereditario congruebat à patribus et fratribus, ex eàdem Trephidie nomine Lain Kelkel pro spe salutis et animœ redemptione, petitioni verô ejus fratris annuenles filii donum susceperunt his nominibus Eudon et Jarnogon patremque sepulturae in Cimiterio Sancti Salvatoris tradiderunt, terramque annuerunt cum omnibus appendiciis sibi pertinentibus, silvis, pratis, aquis, sine censu , sine ullà rendà alicui homini msi Sancto Salvatori, et sine alicujus viventis calumnià. Actum est hoc tempore Hoelli comilis , Almorlo abbate, Mangiso episcopo Venediam protegente.

Curn quaecumque scribuntur facilius ad memoriam reducuntur, ail utilitatem tam presentium quam futurorum plaçait describere qualiter Alanus, Hoelli Comitis filius, Cornes totius Britannia? et princeps, reminiscens malorum et penitens quae in ecclesiam

àPPBNDICX. 379

Sancti Salvatoris multoli. . . perpetravit, oulu Dei el ammonitione Hervei abbatis Sam-ii Salvatoris, cumapod Rotonum in domo Barbotioi graviter infirmabatur, quà

tanien oonviiluit , snl de Comitatu postea nullo modo se intromi&it, cum oonsensu et voluntate Buorum BUorum, Conani scUicel el Gaufridi, nec non el uxoris Bua Hermen- 9 et uxoria tilii Bai Conani Mahalt, coram multis nobilibus qui ibi présentes aderant, nomina quorum subter Bcribentor, dédit et concesail Sancto Salvatori suisque monaclii? in perpetuum, pro sainte bus animai ac Bliorum el conjogis, necnoa pro stabilitateet proaperitatesui regni, libère sicuti ipso possidebat, quandam consuetudinem quam super Domines Sancti Salvatoris qui morantur in plèbe quœ vocatur Penkerac et in Guerran habebat, quam vulgo Tattia nuncupatur nos incisionem aorninamus, tali modo ut nulius suorum beredum nec aliquis Buorum si quatinus ulterius audeal illam repetere vol aliquo modo sibi vindicare . insuper etiam concessit el Brmiter imparavil ne aliquis villicus nec etiam aliquis suorum clientelum illo modo Bit autem super bac ro aliquid querere nec incisionem quando est facta colligere, sed in arbitrio et potestaie abbatis sit ut qaotiescumque cornes buos Domines incident hoc est censum alius exigent, abbas suos Becundum velte Buum incîdal et potestative ut concessum Ibgal et habeat. flujus rei testes sont ipse Alanus qui donum dédit et duo fîlii ejus Conanus et Gaufridus qui dederunt et concesserunt, mater eorum Bermangardis - - Mahalt uxor Conani comilis le>lis. Briccius episcopus Namnetensis tcslis, Oliverius Gaufridi films testis, Simon Bernardi Blius testis, Galteri.us Judicalis Qlius testis, nos Baslardus et Armaol et Mengui Omnesii filius testes, Willesmus dapifer, Macharius de Mota testis et multi alii qui aderanl testes, Abbas Herveus qui donum accepil et totus Sancti Salvatoris conventus testes, Barbotini in cujus domo hoc faclum fuit et omnes borgensee ejuadem villes testes, Guethenocus qui et malus vicinus nunopatur de Rcus fere cum omnibus suis militiboa testes. Faclum est hoc apud Bothonum. in domo Barbotini . obi prefatus comes jacebat, anno ab incarnalione Domini millesimo MCXII. lunâ VII, iodictione V, Conani, Alani filio, imperium totius Britan- .îbernante, Briccione Namneticae urbis episcopo existente , Ilerveo abbatiam Sancti Salvatoris prudenter administrante.

ITEM DE GlERRANDIA.

Sed et hoc quoque describere censuimus quod in eàdem parrochià Guerran nobis datum est à quodam milite ut memoriler possit leneri. Accidit quod quidam nobilissimus miles, Gaufridus Domine, de Guerran, graviter infirmari cepit et fere ad exitum propfhpiari: sed anlequam morerctur vocavit ad se Sancti Salvatoris monachum, scilicet Budic , qui in eàdem parrochià morabalur, cum quo habuil salubre consilium, nam humiliter ab eo requisivit ut eum monachum facerrl: quod monacbus audiens libenter qo al prefatus miles annuil, et sanclis veslibus honorifice, ni dea bat,

illum induit et insuper ad domum suam secum adduxit. Ipse vero miles, ut eral vir sirenuus, noluit vacua manu ad habitua venire, sed XXX modioa salis Sanclo Salvatori deJil et rfuoi hominet cum terris eorum i/uos itnmunei habebal et Uberot ab omni

consueludine , Eumunoc scilicet et Bernait Basliuin, ita quud niliil nec comiti alicui mortalium redderent, nisi sibi soli quia ipsedum Bospes et in prosperitate erat à comité Alario cmerai el octu libros pro immunicione eorum, ut notum est omnibus liabitantibus in terra i[>sâ, dederit. llujus rei testes sunt uxor ejus numine Barza, et filius ejus Judicalis, qui annuerunt et dederunt, Gaufridus villicus testis, Alanus villicus testis, Arscuidus filius Merian testis, Willelmus filius Tangi, Conano comité in Britannia, Briccio episcopo in Namnecià, Ilerveo in hàc Rolhonensi ecclesià abbate.

DE SAN'CTO GUTVALO EPISCOPO.

Sapienles viri et maximi doctores ecclesiarum hanc utilem consuetudinem semper observaverunt, super his quœ utilia et necessaria erant, ut ad memoriam in futurum

reducerentur, litteris describere curabant sapienli consilio , quia quic-

quid scribetur meliùs et le.viùs retinentur; nos verô consuetudinem illorum , quia bonœ sunt, sequentes, quicquid in posterorum scire et retinere voluimus , litteris describere decrevimus, ut liquidiùs clarescat et faciliùs ad memoriam deducalur, ad ulditalem tam preesentium quam futurorum, auxiliante Deo, describere curavimus qualiter vir Deo plenus , Calwallonus abbas ecclesiœ Sancti Salvatoi is Rothonensis, cum consilio suorum monachorum , perrexit ad quemdam probum virum , Gurki nomine, qui in insulâ quœ vocatur insula Sancti Gulvali morabatur, quam ipse }iost destructionem Britanniœ œdificaverat , quœ à Normannis destrncta fuerat, ex jussu et voluntate Alani tolius Britanniœ ducis , Gaufridi filii , qui etiam rex à nonnullis vocabatur , quem humiliter et cum omni mansuetudine, ut potè vir piudens et in cunctis providus , ammonuit , quatinùs prefatam insulam pro sainte suœ anima; Sanclo Salvatori suisque monachis in eleemosynâ sempiterna concederel ; <|uod ille audiens primo quideni exborruit, erat enim vir férus, génère Normannus, qui el induebatur semper albis vestibus et pura lana content is; sed posteà nutu Dei et ammonilione Sancti Viri compunctus, quod ipse abbas et monachi petebant, scilicet prœfalam insulam cum omnibus terris ad eam pertinentibus, sicuti ipse libéré possidebat, ex toto corde et cum magnâ devotione , in manu praefali abbatis, Sanclo Salvatori suisque servientibus in perpetuum dédit el concessit; et ut boc iibentiùs concederet, ab ipso abbate et fratribus qui cum eo erant, in beneficium et in fraternitatem supradiclœ ecclesiœ sicuti unus ex monachis receptus est. Nec hoc prœtereundem est, quod ipse prœfatus vir quamdam partem insula? , quam vallo et fossatu ab aliâ parte divisit , quamdiù viveret retinuit , post mortem verô monachis pree fa tis , sicuti et alia parle, remaneret. Tune praefatus abbas et sœpè diclus vir unanimes ad curiam comitis supradicti perrexerunt; in illis namque diebus erat venerabilis cornes in insulà quœ vocatur Keberoen (Quiberon), ubi sœpissimè veniebat et frequentissimè exercebat ; qui cum anle comitem venissent illumque salutàssent, cornes honorificc eos salulavil et accuratissime suscepit. Deindé venerabilis abbas et sœpe fatus vir érigeâtes se, cum magna mansuetudine

Al'l'K.MWi I . i!S|

peUiioDem quam querebanl oomiti suisque baronibus notificaverunt ; petierunl oamque quatinùs cornes, pro salute sus anima suorumque parentum, necnon pro iooolumiUle et prosperilata lotiua regni , preefatam insulam Sancti Bpistuali com omnibus terris ad eam perlinenlibus, videlicel tolam lerram de Bfinihi et totam terram de PI. . . . el Beplem villas in Plohedinec, id est, Kaer inTreth, Kaer Guiecoiaro, Kaer Glenberian, Kaer Eerveoiac, Kaer in Mostoer, Kaer Even, Kaer Caradoe, Sancto Salvalori Buisque monachis in eleemosynfl sempiteraa Lribuerel et concederet; quod cornes audiens , super hoc consilium cum suis accepit, quoaccepto noluil differre petitionem quam querebant, diligebat anim abbatem Cat- Nvallonum minium aicuti fratrem suum el Sancti Salvatoris locum sed libentissime cum consensu et voluntate iltius supradicti viri qui cum abbate venerat, cum consensu etiam Judicalis. Venetensis episcopi , qui rogatu aobiIi6simi comilis , quicquid sibi et ecclesis Sancti Pétri, in ipsâ insulà et in terris qus ad ipsam pertinent, episcopalis dignitatis competebat , prêter consecrationes ecclesiarura et ordinationes clericorum, m perpetuum Sancto Salvatori suisque servientibus tribuit et concessit; cum consensu etiam baronum qui cum ipso crant , libère sicuti ipso et sui anlecessorea tenueranl , sine censu et sine tributo nec sibi nec postcris nec alicui morlalium , suis monachis predictis sic in manu supradicti abbatis , ad opus et ad utilitatem Sancti Salvatoris Rothoncnsis monachorum , dédit et firmiter usque ad linem seculi concessit; concessit etiam quod nullus prepositus, nullus villicus, nullus alicujus dignitate preditus, unquam hommes monachorum aliquâ occasione audeat distringere vel ad vculare judicium ante se vocare, sed abbas sancti Salvatoris etnionaclii si foris fecerint ubi locus et tempus fuerit ante se judicium, secundum quod sibi visum fuerit. faciant: volumus enim el omnino inspiramus ut semper monachi in quiète sint suis que bominibus eis in pace servire liceat; insuper hoc etiam ipsis concessit qualenus quidquid lucrari et adquirere polerunl ab omnibus hominibusqui in confinio et in vicinio prélats insuis habitant, concessione et donu ipsius libéré habeant et in perpetuum in summâ quiète possideant. Pactum est hoc Doininicà die, in prefata? insula Keberoen (Quiberon), corammultis nobilibus nomina quorum subter ntor, anno ab incarnalione Domini MXXV1I circulus luns II indictione epaclO XXII concurr... lunn. VII. alano totius Britanniae monarchiam Btrenue gubernante, Henrico re^num Francis oblinente, Judicaeli episcopatum Venelis urbis àmministraate, Ifaino m episcopatu Redonensis ecclesis existente ; hujus cohventionis hic t : Alanus cornes qui donum dédit et Qrmavit testis, Kudo frater ejus testis, Judicael Venetensis ■ testis qui hanc donationcm corroboravit et quod supenusdictum est dédit, Rotbertus Vitriacensis testifi, Alanus de Rex jlieux) testis, lit r— veus Lohoiaeen-is (Juethenocus de Poubcls RoJaldus Cufatus testis Al ver.... Duvredi pata - - Daniel duo Apli testis, Hugolinus de Henbont testis, Glehoiarrater testis. Rivodus qui ccclesiam sancti Gusluali cum prefalo Gurki récit testis Vital» île Minihi testis, David de Ploihinoc testis, Aldroinuset Melon duo capellani BUpradicli comitis qui ex jussu ipsitis hanc cartulam composuerunt testis Bili archidiaconu^ sancti Pétri Venetensis et Berkaldus gramaticus et Morvanus et Hugolinus ejusdem ecclesiae decani testis GatwaMonus abbas qui hoc donum recepit

testis Ho.'onnanu; | rior testis, Perenesius, Almodu?, avenus, Sausoiarnus, Rodericus monachi testis, Alvi presbiter, Coidian presbiter, Guinemerus presbiter testis, Gurki

qui donuni ex parte dédit et concessit testis ; de laïcis Leran de Reus, Durocus, Macnki Hoiarnus Blenlivet et alii quamplures testes. Signum Alani ducis AL signum Judicaelis episcopi 7.

Mundi termino adpropinquante, ruinis crebrescentibus, jàm certa signa manifestantur; idcircà, in Dei nomine, Conwal , considerans gravitudinem peecatorum meorum, et reminiscens bonilatem Dei dicentis : eleemosinam et omnia munda fiant vobis, si aliquid de rébus nostris, locis sanctorum vel substantias pauperum conferimus, hoc nobis procùl dubia in œternà beatitudine retribuere confidimus, ego quidem de tantà misericordià et pietate Domini confisus . per hanc epistolam donationis donatumque in perpetuum esse volo ad ipsos monachos in Rotono habitantes et regulam Sancti Benedicti exercenles; id est ego Conwal dedi eis monachis Bachon cum manentibus, cum terris, silvis, pralis, pascuis, aquis, aquarumve decursibus, mobilibuset immobilibus, et cum omnibus adpenditiis suis; ità trado atque transfundo in elemosinâ pro anima meà terram supradictam , id est Bachon. X Conwal X Maelhoc X Euhoiarn X. Fomus X anogen presbyter X Guelhenoc X Tribodu X Arthuin X Guormhowen X Guethengar. Data est eleemosina ista ad supradictos monachos in Rotono, sine censu, sine tributo alicui homini, nisi ad supradictos monachos. Faclum est hoc in die Dominicà, V kal. Januarii , XX anno regni imperatoris Hlodiwici , Reginario episcopo in Venediâ.

Mundi termino adpropinquante, ruinis crebrescentibus, jàm certa signa manifestantur; idcircô, in Dei nomine, Portitoë et Conwal, reminiscentes bonilatem Dei dicentis : date eleemosinam et omnia munda fiant vobis ; si aliquid de rébus nostris locis sanctorum vel substantiae pauperum conferimus, hoc nobis procùl dubio in aeternam beatitudinem retribuere confidimus ; nos quidem de tantà misericordià et pietate Domine confidimus in Domino, per hanc epistolam donationis donatumque esse in perpetuum volumus ad illos monachos habitantes in monasterio quod vocatur. Roton, locum nomine Botgarth, quod construxit Guorwelet, situm in pago Venediae, super ripam fluminis Ult, cum terris, œdificiis, silvis, cultis et incultis, et cum omnibus adpenditiis suis, sicut à me vel à nobis prœsenti tempore videtur esse possessum, totum et integrum tradimus atque transfundimus in eleemosina ad supradictos monachos et ad illos qui habitabunl in Botgardi propter regnum Dei. Signum Portitoë X. Conwal X. Jarnhitin X. Maenvili X. Driwobri X. Broin X. HaewobriX. Bertwalt X. Haelvili X. Fomus X. Goedwal X. Riworgou X. Worgou X. WoedanauX. Loiesoc X. Doelhvval X. Haelmaeni X. Biscan X. Eusurgit X. Joann Anaugen X. Dalum est istud monasteriolum H. ferià VI kal. februarii , sedentibus Portitoë et Conwal et Jarnhitin, cum monachis et cum aliis popularibus antè scriptis, in mansionem Bichowen, régnante Domino Hlodowico, reginario episcopo Venedià, Nominoë dominante Brittaniam

APlMMUi T. .'ÎS.'l

ei Francis iterùtn intraaUbua in eam : el si fueril . aul ego ipae aul ullus de hsaredibus meis \ol atiqua persona que contre hano donationem eleemosinam que aliquid repetara val oalumniam generare prasumpaerit, illud quod repetit non vindicet, el insuper qui contra titan iotuloril solides CGC componat, et b»c donatio Btipulatione Bubnixa

inlibata permaneat sine angabolo.

Mundi termino adpropinquante, ruinis crescentibus, jàna certa signa manifestantur ; iàcirco ego, Dci nomine, Rîbowen presbyter, considerans gravitudmem peccatorum meorum et reminiscens bonitatem Dei dicentis : date elemosinam et omnia munda liant robis : si aliquid de rébus nostria locis sanctorum vel substantise pauperum conferimus, hoc nobis procùl dubio in a'ternam beatitudinem rctribuere confidimus; ego quidam, Rihowen, de tantâ misericordià et pietate Domini conûsus, per hanc epistolam donationis donalum que esse volo ad illos nionaclios laborantes et regulam sancti Benedicti opérantes in monasterio quod dicitur Roton , quos petens ut mihi locum darent habitandi, quod et fecerunt per misericordiam et caritatem ; deinde donavi eis de jure nostro Loutinoc quae mihi per cartas et vemiitionem evenit, id est terram, pralum, aquani, totum atque integrum, circumcinctam de uno latere Quinine quod vocatur Jenwor, et de fronte terra Riaulcar, de alio latere Vernetà, de quarto verô fronte pratum sic conclaudit; omnia trado eis in die prosonti, ità ut exindèquidquid facere voluerint liberam ac firmissimam in omnibus habeant potestatem post hune diem, el si fuerit, aut ego ipse, aut unus de propinquis heredibus meis, vel quaelibet persona , qui contra hanc donationem aliquid refringere vel calumniam generare presumpaerit , illud quod repetit non vindicet et insuper cui contra litem intulerit solidos L componat; multum et donatio ista per omnia tempora fuma permaneat. Actum est hoc in BroNvcrec condita Rufiac. Signum Rihowen qui donavit et firmari roga\it \. Anawiu presbiter X. Joan presbiler X. Comalcar presbiterX. llowori X. Maenvili X. Lowi X. Haelowiri X. Drewobri X. Anausan X. Dathoiam X. Sagu X. Bertwalt X. Riwalart X. Matwethen X. Maenwobri X. Fomus X. Miot X. Arthvi. Factum est hoc sub XV die kal. febr. in die Dominicà in ecclesià Rufiac, régnante Domino Hlodowico, Regenario episcopo, Portitoe et Guorvili duo machtkrn.

Mundi termino adpropinquante , ruinis crebrescentibus , jàm certa signa manifestantur ; ideircô, in Dei nomine, Portitoe, considerans gravitudinem peccatorum meorum et reminiscens bonitatem Dei dicentis : date elemosinam, et omnia munda fiant vobis; si aliquid de rébus nostris locis sanctorum vel substantise pauperum conferimus. hoc nobis procul dubio in a-trrnà heatitudine retribucre confidimus, ego quidem de tantà misericordià et pietate Domini confisus, per hanc epislolam donationis donalumque esse volo ad illos monachos habitantes et exercentes regulam sancti Benedicti in monasterio quod vocatur Roton ; quod ità et feci , id est donavi eis partem terra?, quae vocatur Ranwinac, rum duobus hominibus nomine Judlowen, Run, cum

38 i APPENDICE.

terris etseminibus suis, praiis, aquis, pascuis, cukis et incultis, cum omnibus adpondiliis suis, sicut à me videtur hodiè possessum, ità trado atque transfundo eis monachis in elemosina propler regnum Dei, sine censu et sine tributo alieui homini nisi ipsis monachis, ita dedi eis ut ab hodiernà die quidquid exindè voluerint facere, liberam ac firmissimam in omnibus habeant potestatem, et si fuerit, aut ego ipse , vel aliquis propriis hereditariis mois, vel quœlibet persona , qui contra hanc donationem aliquam calumniam vel Iitem generare presumpserit, CC solidos componat et illud quod repetit non vindicet. Signum Porlitoe qui donavit et firmari rogavit. X. Catworet X. Ninau X. GuoletecX. Loiesoc X. Edelfrit X. JunetwhautX. Maenworet X. Haelin X. Yenitoe X. Guoretan X. Nodent X. Brient X. Catloient X. Roenwallon X. Hidran X. Drivinet X. Taetal X. Ratwili X. Rislioiarn X. Haelvili X. Sulhael.

Mundi termino adpropinquante, ruinis crebrescentibus , jàm certa signa manifeslantur; idcircô ego, in Dei nomine, Arthwi, considerans gravitudinem peccatorum meum et reminiscens bonitatem Dei dicentis : date elemosinam, et omnia munda fiant vobis ; si aliquid de rébus nostris locis sanctorum vel substantif pauperum conferimus, hoc nobis procul dubio in œternâ beatitudine retribuere confidimus, ego quidem de tantâ misericordiâ et pietate Domini confisus, per hanc epistolam donationis donatumque in perpetuum esse volo ad ipsos monachos in Rotono habitantes et regulam sancti Benedicti exercentes in monasterio quod vocatur Roton ; quod ità et feci , id est donavi ego Arthwi eis dimidiam partis quae dicitur Ran Riwhant, et dimidium prati quod dicitur Nonn, arbores pirinou usque ad passim superiore quod dicitur Gou, et unam exclusam inferiorem juxta portùm Castelli; ità hoc feci, id est supradictam terram , sicut à me videtur hodiè possessam ità do atque transfundo eis monachis ità ut quidquid exindè facere voluerint liberam ac firmissimam in omnibus habeant potestatem, et si fuerit, aut ego ipse, aut aliqua persona, qui contra hanc donationem aliquam calumniam generare presumpserit, XL solidos componat et hoc quod repetit non vindicet; et ista donatio per omnia tempora fixa permaneat. Signum Arthwi. qui donavi et firmare rogavit. X. Morwet X. Roenwallon X. Calwethen X. Tribudu X. Maenworon X. Jarnhebet X. Guorweten X. Rivoret X. Haelvili X. Loiesoc X. Gueten X. Haeldetuid.

Mundi termino ad propinquanle , ruinis crebrescentibus, jàm certa signa manifestantur; idcircô ego, in Dei nomine, Condeloc, considerans gravitudinem peccatorum meorum, et reminiscens bonitatum Dei dicentis : Date elemosinam et omnia munda fiant vobis; si aliquid de rébus nostris locis sanctorum vel substantiae pauperum conferimus, hoc nobis procul dubio in œternam beatiludinem retribuere confidimus ; ego quidem, de tantâ misericordiâ et pietate Domini confisus, per hanc epistolam donationis donatumquc esse volo ad illos monachos in Rotono laborantes et regulam sancti Benedicti opérantes, quos ego Condeloc petens in locum mihi habitandi secum dona-

AlTTM'h I .'IN.')

n-nt, quod el leoeronl per misericordiam ; deindè dooavi ego Condeloc aie campum in TSgiai Mellac jaceatem inter Ibssam Calwalloo el viam publicam, quem campum mou? pater Gfoeooa oomparaveral in alode, sine cenau alicui homini; idcirco ego Condeloc dono atque Iransfundo istum Bupradictum campum supradictis monacbia in

elemosinà, pro anima pains mai GroecOO, Bine ceDSU, sine tribllto alicui homini nisi ad aupradictoB monachoa; el quicquid exindè lacera voluerint, liberam ac Brmissimam in omnibus habeant potestatem. Signum Condeloc qui dédit. X. Hirtworel X. Taetal

presbiter X. CalbudX. Maenworet X. (itiinliael X. HaelviliX. Hoeswethen X. (iuor- Ihoiarn X. Meranhael X. Rethoiarn X. Kdellïit X. Drwuoel X. Judhocar. Facta e8l isla cleniosina II 1 :is oclobris, anle ecclesiam t'.aranloer, 111 ferià, XX anno imperii Hlodowici. Ragwario epiacopo m Yednedià, Guorvili cl Porlitoc duo machtiern.

caria indicat atquo conservât qualiler dedit Cowalcar, qui el Urvoid, totam hereditatem suam in Alarac. excepta medietatem limas Tigran Torithien, Sanclo Salvalori in Rolono et monachis ibi Deo servientibus. Conwoion Abbas testis, Leuhemcl monachus et presbiter testis, Worgouan presbiler teslis, Wrmunoc presbiter lestis, Beatus teslis. Ratuili testis, Arrthioid testis, Worwoion teslis, Umriern teslis, Wetenoc - - Jar:un testis, Worasaut lestis, Jarnwere testis, Loiasou testis, Haelvili testis, Calweten tosti?. Factum est hoc VIII. Id. febr. III ferià, lunà I. in secundo anno principatùs Salomonis in Britannià.

llacc carta indicat atque conservât quod dedit Alfrit mactiern Ranmacoer Aurilian et Ranbutwere in elemosina pro anima et regno Dei Sancto Salvatori et suis monachis in Rotono habitantibus totum atque integrum, sicut ab illo \idelur esse possessum, id est cum massis ?uis et manentibus, cumpratis et pascuis, aquis, aquarumve decursibus, mobilibus el immobilibus, cum omnibus apendiciis suis, ita tradidil pro anima sua Sancto Salvatori et monachis suis, ità ut ab illo die quicquid exindè facere voluerint, liberam ac firmissimam in omnibus habeant poteslalem. Facta estistadonatio in monasterio Roton, anle altare Sancti Salvatoris, in natale Sancti Malhei apostoli, III ferià, coràm muttis nobilibu-quc viris quorum ista sunt nomina. Signum Alfrid qui dedit et firmare rogavit X. Pascwelen X. Ritguoret X. Ilocunan X. Jacu X. Liver X. Heucar, Catwotal, Brewal. Ritworet, Loiesworet presbiter, Roiantwallon clericus X. Ili X. Christian X. Calwallon X. Ailimar X. Dalam X. Eden X. Riworet presbiter. Actum est hoc anno nono régnante Hlotario imperatore, Erispoe duce in Britanmam, Courantgeno episcopo in Venetis.

Nolitia in quoram presentiâ qualiler interpella\it Ritcandus Abbas et suum monachum, AUret Machtiern, filium Jostin , propter monachiam Sancli Salvatoris quam

injuste per vim Lenebat quasi sub censu, id est tolam hereditatem Rilweten, sitam in plèbe Motoriac et somodium de Bracce, id est Ranbisthlin, quem dederat ei Joumonoc presbiter suus consobrinus pro Dei amore et pro hereditatesempiterna. in dicombito, et ipse Ritweten promisit pro anima supradicti Joumonoc C psalteria et missas spéciales CCC, ante Salomonem regem ut redderet supradictam monachiam, quod et fecit quia victus lege et cartis et testibus, mutare non polerat, id est reddidit supradictam monachiam cum omnibus apendiciis suis, cum terris, silvis, pratis, pasquis, aquis, aquarumve decursibus mobilibus et immobilibus , ità reddidit in manu Ritcanti abbati, cum suâ virgà corilinà, ante Salomonem regem totius Britanniae, presentibus ejus nobilibus ducibus et optimatibus qui hanc viderunt et audierunt, et indè testes fuerunt, quorum ista sunt nomina : Salomon rex, in cujus presentià monachia reddita est, Alfred qui reddidit testis, Ritcandus abbas qui accepit testis, Rivilin cornes testis, Pascwelen cornes testis, Bran cornes testis, Morweten cornes Bertwal testis, Sabioc testis, Vincon filius Salomon, Winchon filius Riwelen Alan testis, Tatnechrid testis, Urscant testis, Wnviant testis, Arthur testis, Incant Anbudiat testis, Eudon testis, Colitoc Hoelwalarth testis, Omnis testis, Urbien testis, Hocan testis, Ratfred testis, Drilowen testis, Bertnart testis, Feinoes abbas testis, Felius abbas testis, Morweten abbas testis, Cenmunoc abbas testis, Huervi presbiter testis, Rietoc presbiter testis. Factum est in aulà R... Ster in pago Redonico XVIII kal. oclob., III ferià, id est die exaltationis sanctae crucis et natale sanctorumCornelii et Cipriani DCCCLXVIIlindictio prima.

Haec carta indicat atque conservât quod petierunt Conwoion abbas et Leuhemel prepositus et omnes monachi Rotonenses Bronaril totum à Pascweteno, in quo et ipse donaverat anteà locum unius salinae Sancto Salvatori et suis monachis, et ipse Pascweten tune eis donavit in suâ elemosinâ, pro anima suà et pro regno Dei, quod petierunt, id est totum Bronaril cum prato et cum omnibus fossis et omnibus apendiciis suis et locis ad mansiones faciendas et tertiam partem landaî et pascuae quœ sunt in circumeuitu, pro anima suà et pro regno Dei, Sancto Salvatori et monachis in Rotono servientibus, sine censu, sine tributo, sine opère alicui homini nisi supradictis monachis. Facta est ha?c donatio in aulà Clis secundo anno principales Salomonis in Brittaniâ, Courantgeno episcopo in Venedià, VI ferià, II Idus, kal. Julii, lunà XXII, coràm multis nobilibus viris quorum nomina suoter scripta habentur : Pascweten qui hanc donationem dédit et manu suà firmavit, et alios bonos viros et firmarent rogavit, testis, Leuhemel mon. et presbiter, Wimweten mon. et presbiter, Wetenoc testis, Eumonoc testis, Haelwocon testis, Judhael testis, Galion Gleumaroc testis, Maenfinit testis, Duil testis, Jarnw testis, Haelwocon testis.

Hœc carta indicat quod dédit Calweten filius Drelowen partem terra3 quai vocatur Botalaoc, sitam in plèbe Arthmael, pro anima suà et pro regno Dei Sancto Salvatori et suis monachis in Rotono servientibus cum terris, pascuis, et cum omnibus appen-

UTK.Nnif.E. .r!S7

dictia suis, sine Nom et triboto et sine quolibet alicui hnmini nisi supradictis monachis. Fada est bac donatio monasterio in ecclesiâ Sancti Salvatoria die Ascensionis Domiai Y. [dos Maii, liinà V, Il anno priocipatûa Salomonia in Brittanniâ, Redwalairo tfiteopo i>, P '. coram mollis nobilibua Miis quorum isia sunt nomina :

Catwetea qui liane donationem dedil testis. Deurfaoiarn Machtiern teslis, Jarnw testis, Wbrlowen teslis , Feslwore teslis, Wincalon lestis , Leisoo Tanetwin teslis, Liosac testis.

ll.i v carte indicat atque conservât qualiter tradidit Catloiant suum filium nominc Ratuili Sancto Salvatori in monasterio Rotonensi ad serviendum IVo in habitum monachi et dédit cum eo Virgadam terra quœ appellatur Chenciniac, quœ alio nomine nuncupatur Ihmconmorin. et aliam poiiiunculam quœ dicitur Ranhinwal ità tradidit Sancto Salvatori et suis monachis in Rotono Deo servienlibus, cum massis et manentibus, cum terris, sihis. pralis, pascuis, sine censu,sine tributo alicui bomini sub cœlo nisi Sancto Salvatori et suis monachis. Factura est hoc V kal. Novemb. in festivitate sanotorum Simonis et Jude , coram Conwoiono abbate et suis monachis Leuhemel mon. et presbiter Triboud testis, Adganus presbiter et mon. testis, Liver presbiter et mon. teslis. Liverit presbiter mon. testis, Fulcri testis, Otto testis, Adalun testis, Liosic testis, Benedic testis.

Hncc carta indicat qualiter qusedam venit religiosa fœmina Cleroc ad Conwoionem abbatem, ad monacbos qui sunt in monasterio Rotonensi, deprecans eos ut susciperent hereditatem suam in elemosinà a'ternà pro anima sua et parentum suorum, quod ita et fecerunt ; tune supradicta fœmina intravit unà cum populo et cum monachis in ecclesiâ majore quae appellatur Sancti Salvatoris, VIII kal. Augustus, in II ferià, et tune tradidit totam hereditatem, coram testibus, Sancto Salvatori et suis monachis in Rotono non habitantibus, id est Ranliosoc et Ranpenpont et Ranvinet Mael, cum terris, silvis, pascuis, aquis, aquarumve decursibus, mobilibus et immobihbus, cum omnibus apendiciis, ità tradidit Sancto Salvatori et suis monachis. Factum est mense Julio in Rotono monasterio, VIII kal. Augustus, II ferià, anno primo gubernante Salomone Brittaniampost obitum Erispoc. Isti sunt testes (jui viderunt et audierunt : Anchoiarn presbiter testis, Worgouan lestis, Rami testis, Wiaworet presbiter testis, Simon abbas testis, Cunan clerit . Worwoion testis, Jarncant testis, Wrmhaelon testis ,

Omnis testis, Jarcun testis. coram monachis Rotonensibus numéro.

Notitia qualiter venit Conwoion abbas de Rotono monasterio et sui monarhi cum eo in Lis-Ranac ante Bran principem , et interpellavit ibi Torithicn filium Hovven do hereditate Dorgen quam dederat filia ejus Deo servienlibus, id est dédit eis totam hereditatem Dor?en avunculi bovem quem posteà ipse Hovven et suus filius Torithien

.'ÎRS APPENDICE.

contendebant ; liane de causa interpellatus est à Conwoiono abbale et suis monachis ante Bran principem. Deindè Torithien, consilio inito cum amicis suis, et reddidit Sancto Salvatori et Conwoiono abbati et suis monachis medietatem Randremes Alarac, exeepto Rangof, pro pace; et haec nomina partium quas reddidit : Rangradou, Ranmesant, Ranwicor, Camplath, Henterran, Worwcten, Ranlroblegran, Torithien, Rananaugen, Ranwiuror, Ranliaelocar, Ranbarbalil, Tegran Bronsican, Tigranvvrlowen ; et dédit Torithien fidejussores sex in securilate islius pacis et redditionis pro se et suo semine et omnibus suis ingeniis , ut nunquàm inquietaret monachos Santo Salvatori de medietate Rantrimes Alarac, quod si inquietasset totam hereditatem Dorien, redderet cum lege; et hœc sunt nomina fidejussorum : Arthueu, Worvvoion, Wetenoc, Hinweten, Notolic, Abraham, Similiter et Conwoion abbas, Leuhemel prepositus teslis, Adganus presbiteret monachus testis,Pri\vere monachus testis, Drelowen testas, Glenvili testis, Hocunnan testis, Aloire testis, Haelworint testis, Galvin testis, Artimon testis, Indret testis, Jarnworet testis.

Hœc carta indicat quod dédit Cunatan, filius Tiarnan, unum hominem Sancto Salvatori, nomine Marlin, tradens eum in manu Conwoioni abbatis, pro pace, ut non inquirentur cum lege omnes malitiae ejus quas fecerat hominibus Sancti Salvatoris et monachis Rotonensibus; et hase sunt aliquae malitia; ejus : unum hominem, nomine - Rithoiarn, depredavit, et vacas et porcos illius abstulit, et caballum et equam de alio loco abstulit, et alios homines flagellavit, et multas alias malitias fecit, quas enumerare longum est; ità aulem tradidit supradictum hominem ut habeant eum monachi Rotonenses et ipsum et semen ejus post eum in sempiternum in monachià sempiternà, sine censu, sine tributo ulli homini sub cœlo, nisi supradicto Salvatori et supradictis monachis, et dédit fidejussores duos, Wetenoc et Abraham, in securitate supradicti hominis , et post hoc juravit ut nusquam ulla malitiam faceret supradictis monachis nec hominibus illorum. Factum est hoc in ecclesiâ Bain, die sabbato, II Idus kal. Jun., dominante Salomon Brittaniam, Courantgeno episc. in Venedià civitate, coram multis nobilibus viris, quorum ista sunt nomina : Worguan presbiter testis, Ninan presbiter testis, Hinvalart teslis, Conan testis, Ratfred testis, Ratuili testis, Gosbert testis, Arthueu testis, Wrgoion testis. Jarncant testis, Catlowen teslis, Judre testis, Ranawart testis, Liosoc testis.

Notitia in quorum presentia qualiter venjens quidam vir nomine Merthin Hoiarn , in loco nuncupanle Lisnowid, antè venerabilem virum nomine Worbili, vel reliquos viros qui ibi aderant vel subterfirmaverunt, ibique pignoravitpartem terrae, quae vocatur partem Maeltiern , sitam in pago Venediae, in condità plèbe Carantoer, in loco nuncupante compot Rohenhoiarn, hoc est dimidium villae bihan, finem habens de uno lalere et fronte ripam et villae Breoc, et de altero latere et fronte finem habens manu factam cum lapidibus confixis et ripam supradictam ; el ità pignoravit Mertin Hoiarn

WM'KNIMCK. 389

terrain upradielMB in manu Hiwalairi clerici Buper solidos \\ el \ll modioa de aiclo ■squead capot aliorum 'Nil annorum, el lune non poleril redemi iterùm, maneal terrue; aiioquin si lune poterit, redimal suam lerram, el iterùm si tune non poterit, simili modo liât, ipsa terra ipso in montra Biwalatri usque ad copul aliorum trium eeptem annorum. et nnne si non poteril Kfertinhoiarnus roddere buos Bolidos ad Riwalatrum. permaoeal ipsam terram Bupradictam (sic) ad Riwalatrum et cui voluerit post se in <iWi et eomparato, Btabilisel incommutabilis, Bine fine in Dicombito, Bine rende ullà et s.ne opère vel censu ulli homini BUbcœlo, el lirmavil Mcrtinhoiarn BdejUSSOres III his nominibus : Bodworet, iudweteo, Rœuwallon, in securilate illius lerraa ad Rrwa« latrum. Hi sunt qui Bubterfirmaverunl . Bignum Condeloc presbiter, Winhoiarn preabiter, X. Doethwol presbiter, Noli \. Catwotal X. Nioan X. Davi X. Fomua X. Loiesweten X. llaelhoiarn. Pactum est ii\ loco LiBOOwid sub die VI ferià 111 Mus Julias, inte Lodowico imperatore, anno XIII regni ojus. Haeldetwidus clericus scripsit et suscripsit.

Ego, in Dei nomine, Gustin, diaeonus, non imaginario jure, nec ullo cogente imperio , sed aceepto pretio et propriû voluntate, constat me vendere , et ità vendidi ad magnifienm virum nomine Fredeberlum et ad conjugem suam Lantildem , hoc est vendidi vobis mansum meum quod est in villa Martio in rem proprietatis cum cassis et domibus et adificiis et \ineà et terra cum pomariis, et ad integrum vendo vobis, cum ipsà terra qua> ad ipsum mansum perlinet, id est plus minùsve satio modios VI quem dalo meo pretio comparavi , sirut circumeingitur duabus partibus viis }mblici<, et primo et de terlià parte terra Ililde Prantelle, I1II parte terra Resto, undè accepi pretium in quo mihi bene complacuil, vel aptificium fuit, vel in re convalescente, aut in argento aoUdoe CXX tantum in presenti in manus meas accepi , el cartam venditione perpétua vobis tradidi ad possidendum, itâ ut ab hàc die babeatis, teneatis, possedeatis el facialis exindè in omnibus quicquid voluerilis, nemine contradicente; si quis vero fueril post hune diem, aut ego ipse, aut ullus de propinquis meis, seu quaelibet oppœita persona qui contra banc donationem venire aul inquietare presumpserit, duplicet, quod repetit non vindicet , sed hœc venditio omni tempore firma ac stabilis permaneat cum stipulatione subnixà. Factum est hoc Gramcanpo vico , in aDno \icesimo régnante domino notro Illodowico, in mense Mart. Signum Gustone, qui hanc venditionem lieri rogavit, Hildebran Adalbaldo testis signum item Hildebrand, Raninardo Tetlefredo X. Incommarco X. Telfrado X. Abremare X. Arme-

dran X. W berto X. Madaldrigo X. UarigO X. Aganfredo X. Aldebram Ebroinus

clericos Rodaldo X. Filimare X. Rainono X.

Haec carta indicat atque conservât qualiter dedil Wetenoc alodum suum qui vocatur Foubleth in elemo-inà pro omnia suà sancto Salvatori et monachis suis in Rotono monasterio degentibus, ità tamen ut quamdiu ille vixerit lencat BUpradiclum alodum et reddat cen-um singulis annis ad monachoa in Roton, et post mortem ejas, si quia

ex progenie ejus superfuerit, reddat supradictum censum sancto Salvatori ; si autem non fuerit ex ejus progenie qui tenuerit eum , maneat incolvulsum usque in finem seculi. Facta est haec donatio in Rotono monasterio, coram liis testibus : Wetenoc qui dédit testis Comallcar presb. signum Maenweten presb. coràm omnibus monachis qui ibi aderant, quorum ista sunt nomina : Conwoion Abbas testis, Leuhemel presb. et mon. testis; Tribod presb. testis, gubernante Salomone Brittaniam, Courantgeno episcopo in Venetis civilate , et posteà hoc manifestavit die Dominico in ecclesià Rufiac post missem, coràm populis qui erant in ecclesià et coram his testibus : Connatan presb. testis, Comalcar presb. testis, Maenweten presb. testis, Adahvin presb. testis, Loiesbritou cleric. testis; Miot testis, Moeni testis, Iacu testis, Drewrobri testis. Wordantal testis, Nominoe testis, Worcoet testis.

Hase carta indicat atque conservât quod fuit malum inter monachos Rotonenses el Catwobri et Breselwobri et Wetenic de fine terroe Prisbiriac et Lançon , et facta via finis inter iilos, et dédit Catwobri et Wenetic Rihoen et Suloe in securitate supradicti finis. Factum est hoc antè Alan principem , super ipsam terram, VI1II kal. mart. fer. MI. Atoere presb. test. Drewoion presb. test. Anauhoiarn presb. test. Ratfred test. Ratuili test. Liosoc test. Arthuou test. Roenvolon test. Datlin test. Worhocar test. Warmarz test. Wetenoc test. Iudrid test. Abraham test. Arthwiu test. larncant test.