Lxxxvin
An
Éd. orig.
t. 1 , col. 1 14.
An
PREUVES DE L'HISTOIRE DE LANGUEDOC
fecerint, unusquisque conpoaat solidos X, & quidquid ibidem ad judices legibus finitum fuerit, de hac causa sic consistât. Suber vero venientes ad placitum const[itut]um in dies XV, in villa Pegano que vocant Caput-stanio Savigildus ciim sua scriptura & suum autore, nomine Pétrone, & Richimirus niandatarius de sua presentia una cum sua scriptura, ante Randrico niisso Isimberto qui est missus Unafredo comité seu & Adaulfo, & judices : id est Ermenfredus, Teuriscus, Adalbertus, Vuilimundo, & aliis plures bonis ominibus qui cum ipsis in ipso judicio residebant; ibique in supradictorum judicio presentavit [Sa]vigildus suam scripturani & suum autorem, nomine Pétrone, qui ipsas res ei legibus autoricare debeat, sicut ille ei fidiuxorem datum abebat. Et cum nos judices ipsam scripturam de Savigildo ante nos relegere ordinaremus, sic in eam' insertum invenimus, quomodo Peter eam fecit & uxor sua Aldana de supradictas res & firmaverunt & testes firmare rogaverunt. Post hec interrogavimus Pétrone, si vellis autoricare ipsas res ad jamdicto Savigildo. Peter dicxit : « Ipsam scripturam ego eam feci ad jamdicto Savigildo & firmavi & testes firmare rogavi, set ego eam legibus autoricare non possum nec odie nec nulloque tempore, quia ego & uxor mea Vuarnetrudes antea tradidimus ipsas res per scripturam donacionis ad jamdictum domum Dei, unde iste Rihimirus mandatarius, quam ad isto Savigildo. » Richimirus presens stetit qui dicxit : « Hecce judicium vel relatum ubi ipsa scriptura est inserta, quomodo iste Peter & uxor sua Vuarnetrudes tradiderunt ad jamdictum monasterium in honore sancti Johannis vel ejus concrecatione, cui mandatarius ego, ipsas res superius scriptas & abuerunt hoc per os xxx annos seu & amplius per legitimam vestituram, usqueco iste Savigildus eas prendidift] de illorum potestatem. » Et cum nos judices ordinaremus ipsum judicium relatum ante nos relegere, sic invenimus eum verum & legibus factum, & ipsa scriptura qui ibidem est inserta de supradictas res terminum legis inclusum abebat, & vidimus eum de testes juratum & firmatiim & de judices
legibus roboratum. Post hec înterrocavimus Pétrone : « Qui vellis dicere contra istum judicium ubi ipsa scriptura est inserta, si est verus aut legibus factus, aut non ? » Peter dicxit : « In omnibus verus est & legibus factus, sicut ibidem insertum abet & nullam infamiam contra eum dicere non possum, nullo quod tempore.»
A tune nos judices cum vidissemus quod Peter sic professus fuit ante nos & sic ipsam scripturam conlaudavit, sic ordinavimus eum, ut suam recognitionem exinde scriptisque fecisset, sicut & fecit, ubi dici : « Recognosco me ego omo, nomine Peter, in vestrorum judicio ad petitione de isto omine nomine Richimiro, qui est mandatarius Richimiro abate & de concrecacione Sancti Johannis monesterii, qui situs est in territorio Carcasense justa fluvium Duramno, de id unde vos judices me interrogastis, iste relatus quod iste Richimirus mandatarius ostendit ante vos ad relegendum, ubi ipsa scriptura est inserta de casas, curtes, terra & vinea qui sunt infra terminos de villa Staciano, territorio Narbonense, quod ego tradidi cum ux-^ri mea nomine Vuarnetrude ac jamdicto monesterio, si est verus aut legibus factus, aut non } Taliter vero me recognosco ego jamdictus Peter, quia ipsa scriptura qui ia ipsum relatum est inserta, ego eam feci autoricare mea jamdicta de supradictas res, & firmavimus & testes firmare rogavimus, & tradidi ego ipsas res per ipsam scripturam ad ipsam domum Dei, sicut in ipsum relatum insertum est; & iste relatus vel judicius vel qui in eum ibidem insertum abet in omnibus verus est & legibus factus, & nullam infamiam contra eum dicere non possum nec odie nec nulloque tempore, & vera est mea recognitio. » Cum nos judices vidissemus quod Peter sic conlaudavit ipsam scripturam, quod fecit & tradidi t ad ipsam domum Dei, sic interrocavimus Savigildo, si potebat abere uUam scripturam aut alia re unde ipsas res partibus suis vindicare debeat. Savigildus dicxit : « Non possum nec odie nec nulloque tempore nisi ista scriptura quia non est legibus facta. » At tune nos judices ordinavimus Savigildo, ut eum excidere fecisset sicut & fecit, & suam re-
An
Fd.orig.
t. 1, col. Il 5.
An
PREUVES DE L'HISTOIRE DE LANGUEDOC
Éd.ong
t. I, col. IIO,
cognitionem exinde scriptis fecîsset sicut & fecit, ubi dici : « Recognosco me ego Omo, nomine Savigildus, in vestrorum judicio a peticione de isto Richiniiro qui est mandatarius Richimiro abate & de concrecacionem Sancti Johanis monesterii, qui situs est in territorio Carcasense super fluvium Duramno, de id unde ille me repetit per casas, curtes, terra & viuea qui est in vijla Staciano, territorio Narbonense, unde ego autorem debui dare in vestrorum judicio, set minime hoc feci, qui mihi hoc legibus autoricasset : unde vos judices me interrocastis, si abeo exinde autores vel ullam aliam scripturam, unde ipsas res superius scriptas partibus meis vindicare deveam. Taliter vero me recognosco ego jamdictus Savegildus, quia de ipsas res superius scriptas non abeo nec abere possum nec scrip[tujram nec autores nec nullum indicium veritatis, pro quibus ipsas res superius scriptas partibus meis legibus vindicare debeam nec odie nec nulloque tempore, nisi ista scriptura quod ego in vestrorum judicio absisi, quia non est legibus facta, quia antea fecit ipsa scripturas & tradidit ad ipsam domum Dei quam ad me. « A tune nos judices cum vidissemus taies recognitiones de Pétrone & de Savilido factas & firmatas & de [ju]dices legibus roboratas, sic perquisivimus in lege Cotorum, in libro V, titulo Illl, era VllP, ubi dicit : De îs qui aliéna vendere vel donare presumserint. Quotiens de vendita vel donata re contentio comobetur, id est si aliéna fartasse vendere vel donare quemcumque constiterit, nullum emtori pre~ judicio fieri poterit, set ille qui aliénant fortasse rem vendere vel donare presumsit, duplam se domino cogatur exolvere, emtori tamen quod accepit pretium retiturus, & penam quam scriptura continet inpleturus : & quicquid in profectu conparate rei emtor vel quod donatum accepit, studio sue utilitatis agecerat, a locorum judicibus extimetur, adque ei qui laborare cognoscitur a venditore vel a donatore juris alieni sactisfactio jure retatur. Tune nos missus & judices, cum vidissemus taies recognitiones factas & firmatas de supradictos omines & de judices legibus roboratas, & talem rei veritate de Richimiro mandatario Richimiro abate &
talem lecum obtoritatis, tune decrevimus judicium per legem Cotorum, & ordinavimus Randrico misso nostro ut super ipsas res venire faciat, & de furtibus Pétrone eficat, & partibus Richimiro mandatario Richimiro abate dare & revestire facit, sicut lex Cotorum continet & in une judicium insertum abet. Dato & confirmato judicio XITII kalendas decembris, anno XXIII régnante Karolo rege.
S. Adefonsus. S. Ermenfredus. S. Teudefredus.
Teudemirus qui hune judicium scripsi, una cum lifteras superpositas super verre VII & subseripsi sub die & anno quod supra.