APPENDICES
Lettres de naturalisation accordées a Jean Cabot.
« Q.uod fiât privilegium cïvilitatîs de intus et extra Ioani Ca- 1476. boto per habitationem annorum XV, iuxta consuetum. 2 8 mars.
Départe 14p. De non o. Non sinceri o. » ======;
{Archives d'État, Venise; Senato Terra, 1473 -77, t. VU, p. io*? 1 ).
Lettres de naturalisation accordées a Fontana et autres.
« Nicolaus Tronus Dei gratia Dux Venetiarum etc. Universis 1472-150K et singulis tam amicis quam fidelibus, et tam praesentibus quam ===== futuris, presens privilegium inspecturis, salutem et sincère dilectionis affectum.
Notum vobis fieri volumus per praesentem paginam, quod cum inter cetera, que in mente nostra revolvimus, attendamus
1. Publié pour la première fois par Romanin, Sioria àocumentata ai Venetfa, t. IV, p. 453.
3io JEAN ET SÉBASTIEN CABOT
precipue nostrorum subditorum et fidelium devotorum tractare propensius comoda et utilia salubriter procurare. Cum hoc Excellente nostre decus aspiciat et fidelium devotio utilius per tractata in nostrae fidelitatis et devotionis constantia ferventius solidetur. Duximus volentes bénéficia recompensare pro meritis statuendum :
Quod quicumque annis XV vel inde supra, Venetiis continue habitasset; factiones et onera nostri dominij ipso tempore subeundo, a modo civis et Venetus noster esset; et Qtadinatus Venetiarum privilegio et alijs beneficiis, libertatibus et immunitatibus, quibus alij Veneti et cives nostri utuntur et gaudent perpetuo et ubilibet congauderet. Unde cum providus vir, Aluisius Fontana, olim de Pergamo, nunc habitator Venetiarum in contrata Sancti Juliani, sicut legitimis et manifestis probationibus per provisores nostri Comunis diligenter examinatis, nobis innotuit annis XV Venetiis continuam habitationem habuerit, erga nos et ducatum nostrum, fideliter et laudabiliter sub devotionis integritate se gerens et subiens continue factiones et onera nostri dominij, digna remuneratione prosequentes, eundem ipsum Aluisium Fontana consiiiorum et ordinamentorum nostrorum, necessaria solemnitate servata, in venetum et civem nostrum de intus et extra recepimus atque et recipimus, et Venetum et civem nostrum, de intus et extra, fecimus et facimus, et pro Veneto et cive nostro in Venetiis et extra, habere et tractare, ac haberi volumus, et ubique tractari Ita quod singuiis libertatibus, beneficis et immunitatibus, quibus alii veneti et cives nostri de intus et extra utuntur et gaudent, idem Aluisius in Venetijs et extra, libère gaudeat de cetero et utatur. Intelligendo, quod per mare, et in fontico theotonicorum, seucum theotonicis, mercari; seu mercari facere non possit, nisi de tanto quanto fecerit imprestita nostro dominio in anno. In cuius rei fidem et evidentiam pleniorem, presens privilegium fieri jussimus et bulla nostra plumbea pendente muniri.
Datum in nostro ducale Palatio, Anno domini incarnationis,
millesimo quadringentesimo septuagesimo secundo, mensis Augusti die undecimo indictione Quinta.
Simile privilegium factum fuit provido viro Johanni Jacobi qui fuit de pensauro nunc habitatori Venetiarum tempore Serenissimi principis domini Nicolai Marcelli Incliti ducis Venetiarum etc, sub bulla plumblea MCCCCLXXIII mensis Octubris die XXIII Indictione VII.
Simile privilegium factum fuit provido viro Martino Figini qui fuit de Mediolano habitatori Venetiarum tempore Serenissimi Principis domini Nicolai Marcello MCCCCLXXIIII die quarto Julii IndictioneVÏÏ.
Simile privilegium tactum fuit provido viro Antonio Gulielmi Calderario. de Columbis qui fuit de Balabio districtus Mediolani habitatori Venetiarum tempore Serenissimi Principis domini Pétri Mocenigo sub bulla plumbea MCCCCLXXV mensi Maii die quinto Indictione Octava.
Simile privilegium factum fuit provido viro, Joanni Bartholomei de Brixia habitatori Venetiarum tempore Serenissimi Principis domini Nicolai Marcello MCCCC LXXQII die xvii Maii, Indictione vn.
Simile privilegium factum fuit probo et prudenti viro Joanni petro de Turco qui fuit de Navaria habitatori Venetiarum tempore Serenissimi Principis Domini Joannis Mocenigo die xxn d ° Augusti 1480.
Simile. privilegium factum fuit Bartholomeo Antonii Casarolo die xvin augusti 1481.
Simile privilegium factum fuit Bernardo Bartholomei de Pergamo die 28 septembris 1484.
Simile privilegium factum fuit Zacharie de panti de lodi die 28 septembris 1484.
Simile privilegium factum fuit Benedicto Lancelloti fontana die 28 septembris 1484.
Simile privilegium factum fuit Joanni Sebastiano et Stefano fratribus die 28 sept. 1484.
Simile privilegium factutn fuit Raphaeli quondam Antoni de ardiconibus die 12 febniarii 1484,
Simile privilegium factum fuit M. Stefano Nicolai Aurifici. bulla aurea die 26 februarii 1484.
Simile privilegium factum fuit Joanni Caboto sub duce suprascripto 1476.
Simile privilegium factum fuit Dominico Joanni de la Cisio sub die xvin jannuari 1498.
Simile privilegium factum fîiit Jacobo Deblandratis sub die xxvnjudii 1500.
Simile privilegium factum fuit Joami Jacobo grismasco papiensi die 17 augusti 1501 . »
(Arch. d'État, Venise, LibroPrivilegi, t. II, p. 53 1 ). •
Pétition de Jean Cabot et de ses fils.
1496. (< Mémorandum quod quinto die mardi anno regni régis Henrici
5 mars. septimi undecimo ista billa deliberata fuit domino Cancellario Anfli* apud Westmonasterium exequenda.
« To the kyng our souvereigne lord
Please it your highnes of your moste noble and haboundant grâce to graunt unto John Cabotto citezen of Venes, Lewes, Sebestyan and Sancto his sonneys your gracious lettres patentes under your grete seale in due forme to be made according to
1 . Nous empruntons le libellé des considérants à M. C. Bullo, La Ver a Patria ai Nicole de' Conti e ai Giovanni Caboto, Chioggia, 1880, p. 59, 60. La seconde partie nous a été obligeamment fournie par M. le surintendant Cechetti, qui, à notre demande, a bien voulu la relever sur le texte original
JEAN ET SÉBASTIEN CABOT ^rj
the tenour hereafter ensuyng. And they shall during their lyves pray to god tor the prosperous continuance of your moste noble and royale astate long to enduer.
R (ex) omnibus ad quos etc. salutem. Notum sit et manifestum quod dedimus etc. »
(Public Record Office, Londres, Chancèry signed Bill, subanno 11^ Henry VU, n°si ! ).
Lettres-Patentes accordées a Jean Cabot et a ses fils.
« Projohanm Cabot etfiliis suis.
Super Terra Incognita Investiganda.
« Rex omnibus ad quos, etc. Salutem.
notum sit et manifestum quod dedimus et concessimus, ac per présentes damus et concedimus, pronobis et haeredibus nostris, dilectis nobis Johanni Cabotto civi Venetiarum, ac Lodovico Sebastiano et Sancto, filiis dicti Johannis, et eorum ac cujuslibet eorum haeredibus et deputatis, plenam ac liberam auctoritatem, facultatem et potestatem navigandi ad omnes partes, regiones et sinus maris orientalis, occidentalis, et septentrionalis, sub banneris, vexillis et insigniis nostris, cum quinque navibus sive navigiis, cujuscumque portiturse et qualitatis existant, et cum tôt et tantis nautis et hominibus, quot et quantis in dictis navibus secum ducere voluerint, suis et eorum propriis sumptibus et expensis.
Ad inveniendum, discooperiendum et investigandum quascutnque insulas, patrias, regiones sive provincias gentilium et infidelium in
i. Publié pour la première fois par M. C. Desiraoni, Intorno a Giovanni Cabote, Genova, i88f, p, 47.
5 mars.
quacumque parte mundi positas, qua cbristianis omnibus ante hoc temporafuerunt incognilœ.
Concessimus etiam eisdem et eorum cuilibgt, eorumque et cujuslibet eorum heredibus et deputatis, ac licentiam dedimus affigendi praedictas banneras nostras et insignia in quacumque villa, oppido, Castro, ïnsula seu terra firma a se noviter inventis.
Et quod praenominati Johannes et filii ejusdem, seu hseredes et eorum deputati quascumque hujusmodi villas, castra, oppida et insulas a se inventas, quas subjugari occupari et possideri possint, subjugare, occupare etpossidere valeant, tamquam vasalli nostri et gubernatores, locatenentes et deputati eorundem, dominium, titulum et jurisdictionem eorumdem villarum, castrorum, oppidorum, insularum,acterae firmae sic inventorum,Nobisacquirendo; Ita tamen ut ex omnibus fructubus, proficuis, emolumentis, commodis, lucris et obventionibus, ex hujusmodi navigatione provenientibus, praefati Johannes et filii, ac heredes et eorum deputati teneanturetsint obligati nobis, pro onmi viagiosuo, totiens quotiens ad portum nôstrum Bristolliae applicuerint, ad quem omnino applicare teneantur et sint astricti, deductis omnibus sumptibus et impensis necessariis per eosdem factis, quinlatn partent totius capitalis lucri sut facti sive in mercibus sive in pecuniis persoivere.
Dantes nos et concedentes eisdem suisque haeredibus et deputatis ut ab omni solutione custumarum omnium et singularum bonorum ac mercium, quas secum reportarint ab illis locis sic noviter inventis, liberi sint et immunes.
Et insuper dedimus et concessimus eisdem ac suis heredibus et deputatis, quod terrae omnes firmse, insulae, villae, oppida, castra, et loca quaecumque, a se inventa, quotquot ab eis inveniri contigerit, non possint ab aliis quibusvis nostris subditis frequentari seu visitari, absque licentia prœdictorum Johannis et ejus filiorum, suorumque deputatorum, sub pâma amissionis tam navium sive navigiorum quam bonorum omnium quorumcumque ad ea loca sic inventa navigare prasumentium.
Volentes et strictissime mandantes omnibus et singulis nostris subditis, tam in terra quam in mare constituas, utprœfaiojohanni et ejus filiis ac deputatis bonam assistentiam faciant, et tam in armandis navibus seu navigiis, quam in provisione commeatus et victualium pro sua pecunia emendorum, atque aliarum rerum sibi providendarum, suos omnes favores et auxilia impartiantur.
In cujus etc.
Teste Rege apud Westmonasterium quinto die Mardi.
Per ipsum Regem. *
(Public Record Office, Londres. French. Roll. subanno 11 — Henry VII. membran. 23, et Patent Roll, subanno 4 — Edward VI, P. 6, membr. io ! .)
DÉPÊCHE DES RoiS-CATHOLIQTJES A RUY GoNZALES DE PUEBLA, LEUR AMBASSADEUR A LONDRES.
« Quanto a lo que desis que alla es yda uno como colon para 1496 poner al Rey de ynglaterra en otro negocio como el de lasyndias 2 g mars syn perjuysio de espana ni de portogal sy asy le acude a el como ______
a nosotros lo de las yndias bien librado estara crehemos que esto sera echadiso del Rey de françia por poner en esto ai Rey de ynglaterra para le apartar de otros negocios mirad que procureis que en esto ny enlo semejante no Resciba engano el Rey de ynglaterra que por quantas partes pudieren trabajaran los franceses de gelo hazer. y estas cosas semejantes son cosas muy ynçiertas y taies que para agora no conviene entender en ellas. y tanbien
mirad que aquellas * no se puede entender en esto syn
perjuisio nuestro o del Rey de portogal. »
1 . Publié pour la première fois par Rymer, Fœdera, 1 741, t. V, P. IV, p. 89.
