Décret du Concile de Bale
Ehicidantibus divinæ gratiæ mysteria mercedem glorinsam repromisit æterna Dei Patris Sapientia, dum ait : Qui élucidant me vitam xternam habebunt. (Eccles. 24.) Quod etiam de gloriosa Virgine, quæ ipsain Patris sapientiam, Dei filium æternum in utero pertulit, ae mundo peperit, Sacrosancta legit Ecclesia. Nam quidquid de dignitate et sublimitate Virginia matris rducitur in lurent, hoc non dubium est ad laudem et honorent filii sui pertinere. Et qui honorificant gratiam et Sanctitatem matris, honorificant et élucidant gloriosunt nonten Filii cjus, qui ipsam Sanctificavit et rcplevit gratia. Unde si in cætcris rebus clucidatio veritalis, quæ a Domino Deo est, præclara mérita parturit, in ca re specialiter fructus uberrimos afferrc speranda est, quæ sanctilicationem et dedicationem templi illius concernit, in quo ante sæcula, antequam terra fieret, et ab æterno sibi mansionem ordinavit prima et æterna veritas.
Id quoque maxime congruit, ut pax babeatur in quæstionibus concernentibus Sanctitatem illius, per quam diffusa est in terris. Hactenus vero difficilis quæstio in diversis partibus et coram hac Sancta Synodo super conceptione ipsius gloriosæ Virginis Mariæ matris Dei, et exordio Sanctificationis ejus facta est, quibusdam dicentibus ipsam Virginem et ejus animant per aliquod tempus aut instans temporis subjacuisse actualiter originali culpæ, aliis auteni e converso dicentibus a principio creationis suæ Deum ipsam diligendo gratiam cidcm contulisse, per quam a macula originali illam beatissimam personam liberans et præservans, sublimiori Sanctificationis genere redimit, cuin fundaret eam altissimus ipse, et ipsam fabricaret filius Dei Patris, ut esset mater ejus in terris. Nos vero diligenter inspectis auctoritatibus et rationibus, quæ jam
a pluribus annis in publicis relationibus ex parte utriusque doctrinæ corara hac Sancta Synodo allegatæ sunt, aliisque etiam plurirais super hac re visis et malura consideratione pensatis, doctrinam illam differentem gloriosam virginera Dci genitricem Mariam, præveniente et opérante divini numinis gratis singulari, nunquam actualiter subjacuissc originali peccato, sed immunem scmper fuisse ab omni originali et actuali culpa, sanctamque et immaculatam, tanquam piam et consonam cultui ecclcsiastico, fidei catholicæ, rectæ rationi et Sacræ Scripturæ, ab omnibus catholicisapprobandam fore, tenendam et amplectendam, diflinimus et declaramus, nullique de cetero licitura esse in contrarium prædi rare seu docere. Rénovantes præterea institutionem de celebranda Sancta ejusConceptione, quæ tam per Romanam, quam per alias Ecclesias, sexto idus decembris, antiqua et laudabili consuetudine celebratur, statuimus et ordinamus eamdem celebritatem præfata die in omnibus ecclesiis, monasteriis et conventibus christianæ religionis, sub nomine Conceptionis festivis laudibus colendam esse, cunctisque fidelibus vere pœnitentibus et confessis, ca die missarum solemniis centum, primis autem vcl secundis vesperis totidem, sermoni vero verbi divini de ea festivitate interessentibus centum quinquaginta dies, concessionc perpetuis temporibus duratura, do injunctissibi pcenitentis, hæc Sancta Synodus elargitur. (Sess. XXXVI.)
