‹ La désolation des églises, monastères, hopitaux en France, pendant la guerre de cent ansChapitre 40 sur 505 · FiioissAiiT, IV, p · texte numérisé non relu

FiioissAiiT, IV, p

4. « Bien viij jours », Avesbury, p. 374. « [Spatium] novem dierum », le moine de Maillezais.

5. Voici le récit du moine de Maillezais, que nous avons souvent invoqué, selon le ms. latin, n* 4892 de la Bibliolh. nat., dans la Bibliothèque de Vécole des chart., l'* sér., t. II, p. 166 : « Anno ab incarnatione Domini MGCCXLVI, quarto nonas Oclobris, fuit capta civitas Pictavensis, et castrum de Lezigniaco die praccedenti, pcr Ilenricum comitem Liscantriae locum tenentem régis Angliae [in partibus Aquitanic, qui Pictavis mansit per spatium] novem dierum cum omni cxcrcitu suo, et muRum devastavit et depraedavit bona diclae civitati», et dcportavit sccum una cum ornamentis ecclesiarum.

El velut in regressu suo apud Monsterolium Bonin [venit] et castrum dicti loci ignc cremavit.

Apud Lezigniacum dimisit dominum Bertrandum de Monteferrant, militem, capitaneum dicti loci cum duobus fratribus suis et compluribus aliis Anglicis, et manserunt in dicto Castro spatio quatuor annorum, in quibus multa damna et homicidia per totam Pictaviara feceinint et maxime in locis circumvicinis castri ; quia propter eus

tV2 U tiLERHË 0Ë CËNf ANâ

on #I/*it nomnuîr l'abbaye de» chanoines réguliers Fontaine-le- (jf$$tU% 4ti Ut priimré des Bénédictins de Lig^é*. L'abbaye des (AHU'ncmm iUt Bonnevaux a du moins beaucoup souffert aussi. Mnm iu*, n^tUimii pas seulement les monastères, des pays entiers

lu^, l/t4#i^fiafi, Di*rby se rendit à Saint-Maixent où se trouvait la rU'h^i nUipuyi* ditn Bénédictins, laquelle, le 3 mars 1364, est désignée f'ÀHimit*, fort ruinée '*. Ne pouvant pas prendre le château, Derby M</4'ndi« U*M i'iivirons^. Fuis il vint devant Niort, mais il ne put y ^*uUi*r, Sun loin de Niort était Tabbaye bénédictine de St. Liguaiçe H\t\fiirU*miui an diod!Ne de Saintes. C'est probablement dans la ^*i'4$ntU' moitié d'octobre que Hochefort-sur-Charente, Surgères, hoMbi«»<% Tiiilb'bourf^, Tonnay-Charente et Connat reçurent les Ao^bii*^ tU* l)«*rby'\ qui, après le 13 octobre, séjourna de nouveau u H^iiot J<'«ii-d'Anf^ely, d'où il a écrit sa lettre. Tout près de Sur- ^t'H'h éliiit \Uïh\myi* cinlercienne de la Grâce-Dieu (dioc. de Saintes) ; j«f o<* ^«ÎM \n\H, h\ c'(»Nt alors ou plus tard qu'elle fut détruite®. A Hoiibo»!^ «^f* troiiviiil un |)rieuré séculier; à Tonnay, l'abbaye béné- /h/'lifM' du iM^OM' nom. Vévn dmix établissements étaient bien éprouvi'^ 101 «iv" •»i(Tb«^ LnH chroniqueurs disent que les Anglais occu-

hMMMMl >l«'«(iiM'hM< (|MliM|iiii^iiilM iltio piirrochiiic ot dccom monasteria, quia in diciis \lH l« MMlIflM |M<rMMHM'rii IMIlIlilMli |li'i»|lhM' iiuMuiii ipHoriiiii.

\Uin\iiH (mimuIvII ilnMiliMi» nMiii«M |iiM' villuiii Suiicti Maxcntii et putavil intrare r(i«(MHi( «liiO Ini I, M(i(| 111(11 Inh'MNit (|iila (loininiiH (luillclnuis Picherii miles erat in t\\* \n immImi f|iii |«ii|iM IpMinii i<( i'IItt cuHtodivit ; cl ita (ransivit et igné crcniavit quani-

lilfMI MMMH •«•(( ilCIMM iIIi'Imk MIImm,

ll(Mi H'Mli MMiMU Ulhiiii Nliti'li ii( iiou inlnivit quia tantuni erat una comitat »

|r/M</«'H« ilifuliluninhii']'

I S'n\ M('>MM(, Siilh II hiitl. mir i'nhhaf/f* th Foninine-le-Comle dans Mém. de la uHh ilim iiHlIif lit* t fhH**! (iNfr/^, 111, p, .11.1 : lour monaslère a été saccage pendant juM i^MiiMiH li'iiiN linlIuMMilM niMd on ruiuo, loui^s (orivs sans cullure, etc., ad an. lJi« ( H Ml OUI, 'itttht ^l^tl'l^h t*t *o« mni\Hutèr« ilv iJyutjé (IH"3), p. 200 suiv.

-1 \'n) IJi i«ii«i, I •' , p \s\\\\^ nul, ï.

» /II*// \ ni l'ihiih \ , n" 'Jî>l, lui. 1 1 '* : » dauslrum ol ecclcsia propter guerras, tptt' in lill*< pMiIllMiN ntilmin \l^intrnnl, nuuI plurinuim collapsa. »

I Vit^ Iti itW II lin niMlnn di* MmIIIo^hIn. KmiHsart dit, au conlraii*e, que le comte a fUipMi hi d iiHMMul hitinl Miilsind.

it lliiinn^iM. ^hll^^ (Mr , p, .iN.lHuiN.

II l'M IMM, ht Ji niiMMidnv, lo niolno IMonv (iuituixl raconte qu'il avait" propter ili'Mlnit llitnpin i>( piMimimu nninu^ltM'h («i^anMio l>ci «» dcj<^ depuis plusieui*s années ipilllO 1 1» lnHn^^••l^^« \.N'Mppf Vvik \ . n* m»» Toi .M »*\

/ •• lliMidlhm qniiiti ml nU Idlunt ivdMclt »« dit-on du pricuix^ ^SappL l'rb. \\ n« 35. Itil In l«)niinl i\ VMusy\ >o>, pln« UihI.

Page 1