XLIII. DE SERVO QUI DE FURTO FUERIT INCULPATUS
1. Si cujus servus in furtum fuerit inculpatus, si talis caussa est unde ingenuus DC denarios , qui faciunt solidos xv, compenere debeat , servus super scamno trusus cxx ictus accipiat; si vero antequam terqueatur fuerit confessus, et ei cum domino suo convenit, cxx denarios, qui faciunt solides m, dorsum suum redimat, dominus vero suus capitale restituât. Requirenti autem si major culpa fuerit, unde ingenuus Mcccc denarios, qui faciunt solidos xxxv, solvere débet, similiter servus cxxi colaphes accipiat. Et si in ipso supplicie confessus fuerit illi qui eum torquet, et ipse servum adhuc magis vult terquere etiam nelente domine , pignus domino servi dare débet, et sic servus ad supplicia majora datur; et si confessus fuerit, nihil ei super dominum credatur, ipse vero illum servum habiturus, qui eum torsit, et dominus servi, qui jam pignus accepit, pretium pro serve recipiat.
2. Si vero infra priera supplicia, id est cxxi celaphis, fuerit confessus, aut castretur, aut ccxl denarios, qui faciunt solides vi , reddat : dominus autem servi capitalem in lece restituât.
3. Requirenti vero si talis culpa est unde home ingenuus sive Francus viiiM denarios, qui faciunt solidos ce, culpabilis judicetur, servus selidis xv, id est ne denarios componat. Si vero in majoribus criminibus servus inveniatur, unde ingenuus MDCcc denarios, qui faciunt solidos xlv, possit judicari, et inter supplicia confessus fuerit, capitali sententia feriatur.
4» Si autem servus de quolibet crimine inculpatus, dominus servi, si prœsens e&i, ab ee qui repetit admoneatur, ut servum ad justa supplicia reddat. Et qui repetit virgas habeat parafas , quae in similitudinem minimi digiti grossitudinem habeant ; et scamnum paratum habere débet , et ibi servum ipsum extendere débet.
Si dominus servi supplicium detulerit^, et servus prœsens fuerit, continue ipse qui repetit , domino servi solem coiiocet , et ad septem noctes piacitum concédât ^ , ut servum ad supplicium tradat. Qui si adhuc septem noctibus impletis servum tradere distulerit, solem ei, is qui petit, iterato coiiocet cum testibus, et sic iterum ad alias septem noctes piacitum faciat, id est, in xiiii noctes a prima admonitione compleatur. Quod si , impletis xiiii noctibus , servum noluerit ad supplicium tradere , omnem caussam vel compositionem dominus in se recipiat , hoc est , si talis caussa fuerit, unde ingenuus dc denarios, qui faciunt solidos xv, potuerit componere, ipse dominus pro servo reddat.
5. Quod si adliuc major culpa fuerit , de qua servus requirilur, et dominus servi non ut servus solvat, sed ut ingenuus, totam legem super se soluturus excipiat.
6. Quod si vero servus absens fuerit, dominus servi a repetentibus tertio admoneri débet, ut servum suum intra septem noctes debeat priesentare ; quod si non fecerit, tune repetens cum testibus solem illi coiiocet, et sic ad alias vu noctes piacitum illi concédât. Si tune servum non praesentaverit, tune repetens cum testibus solem illi coiiocet tertia vice adhuc ad septem noctes, ita ut totus numerus ad xxi noctem perveniat : quod si per tria haec placita servum noluerit ligatum suppliciis dare, aut prœsentare, et tamen per singula placita ei solem coUocaverit , tune dominus servi omnem repetilionem non qualem servus, sed qualem ingenuus, si hoc admisisset, tandem compositionem repetenti restituât.
7. Si vero ancilla in taie crimen inculpetur, unde servus castrari debeat, aut ccxL ictus accipere flagellorum, ipsa totidem ictus accipiat, aut ccxr. denarios, qui faciunt solidos vi, componat.
6. Si quis cum servo alieno sine consilio domini sui negotiaverit, dc denarios, qui faciunt solidos xv, culpabilis judicetur. Certe si talis culpa est, unde ingenuus homo Francus viiiM denarios componere débet, servus solidos xv culpabilis judicetur.