‹ Loi salique; ou, Recueil contenant les anciennes rédactions de cette loi et le texte connu sous le nom de Lex emendata, avec des notes et des dissertationsChapitre 474 sur 568 · INCIPIUNT SENTENTIAS DE SEPTEM SEPTINAS, HOC SUNT PARICULAS CAUSAS · texte numérisé non relu

INCIPIUNT SENTENTIAS DE SEPTEM SEPTINAS, HOC SUNT PARICULAS CAUSAS

1. Si quis basilicam incenderit, solidos ce culpabilis judicetur. ( Tit. Lviii, S 1. )

2. Si quis Francus Francum occident, solidos ce culpabilis judicetur. [Tit. xLiii, § i.)

3. Si quis villa aliéna adsallierit. et ibidem hostia fregerit et canes occident ethomines plagaverit vel aliquid exinde in carro duxerit, solidos ce culpabilis judicetur. [Tit. xvi, §5.)

4. Si quis alicui herbas dederit bibere unde moriatur, solidos ce culpabilis judicetur. [Tit. xxi , § 1.)

5. Si quis uxorem alienam tulerit vivo marito, solidos ce culpabilis judicetur. ( Tit, xiv, § 12. )

6. Si quis hominem mortuum exfodierit et expoliaverit, solidos ce culpabilis judicetur. [Tit. xvii, S 2.)

7. Si quis Francus Francum vendiderit, solidos ce culpabilis judicetur. ( Tit. XLi, $ â.)

RECAPITULATIO LEGIS SALIC^^

Sciendum est quod in quibusdam legis Salicis inveniuntur capitula principalia lxv ^ ; in quibusdam vero lxx ; in quibusdam etiam paulo

* Le chiffre lxv manque dans a.

' J'ai expliqué page 353 pourquoi je donnais ce texte et d'après quels manuscrits.

* Les mrfbuscrits i6ii his (suppl. lat.) et A628 * , A63i , A760, qui en sont la copie, seront indiqués par la lettre A; celui de Pithou, appartenant à M. Barrois, b; celui de Montpellier, E. J'ai déjà dit, page 3^9 1 que le texte principal était dans le manuscrit 4996.

plus, aut paulo minus. Quœ continentur alia capitula, in quibusdam codicibus'' ccc. In quibusdam vero minus vel^. Habent etiam species in quibusdam libellis*^. In quibusdam vero minus vel paulo plus.

Inquirendum est compositiones legis Salicae quod varietates et quem numerum per minimum, quae vero per maximum habeat [divisiones. Compositiones sunt cccLviii, varietates XXXI ^]

1 . Imprimis enim inde ad ^ septem ^ denarios , ut si quis agnum furaverit.(riY. IV, Si.)

2. Inde ad decem denarios ut si quis alterius messem damnaverit. {Titx,îiO.)

3. Inde ad solidum unum, ut si quis porcellum qui sine matre vivere potest, foras domum furaverit. ( Tit. ii, § 5.)

4. Inde ad solidum unum*^ et tremisso, ut si quis alterius servum cedit. [Tit. xxxvii, $ â.)

5. Inde ad solidos m, ut si quis très capras furaverit. Hsec compositio très solidorum in xli locis legis Salicis habetur. (Tit. v, $ i.)^

6. Inde ad solidos m et denario , ut si quis viduam in conjugio voluerit sociare. (77^ xlvi, § i.)

7. Inde ad solidos v, hi sunt qui rapto secundam compositionem persolvant ^. ( Tit. xliv, $2.)

8. Inde ad solidos vi pro redemptione servi ut non castretur : Hœc compositio sex solidos in quinque locis habetur. [Tit. xxvii, § 4.)

9. Inde ad solidos vu et dimidium, ut si quis scrovamS subbatit, ut porcellos non habeat^. ( Tit. ii, § 6. )

10. Inde ad solidos ix, ut si quis alterum clauso pugno percutit : haec compositio ix solidorum in tres^ locis habetur. ( Tit. xix, § 9.)

' B locis CCCLVIII in quibusdam vero plus minusve, inquirendum, etc. E, locibus; le reste comme B. — ^ A plus minus. — 'a ajoute xx et va. — ^ A, B, e , incipita septem. — ° b solidos il. — ^ A secundum legem componat; b addit haec compositis in his locis habentur; les mêmes mots se trouvent dans E. — ^ b scropam; E, iscrovam. — *" e subbaitit infurtum. — ' A quatuor; b et E, quinque.

' Les mots entre crochets ne se trouvent que dans le manuscrit de M. Barrois et dans celui de Montpellier.

^ Les manuscrits portent assez souvent a au lieu de ad.

^ Dans le man. Zjggô, le S 6 précède le 5, mais j'ai corrigé cet ordre vicieux, puisque trois sous font moins que trois sous et un denier. ^

1 1 . Inde ad solidos xii et dimidium , ut si quis servum ministeriaiem in mortis periculum inmiserit et eum De us liberavit * ^

12. Inde ad solides xv, ut si quis sponsam alterius tulerit. Haec compositio XV solidorum in xc et m loca habetur ''. ( Tit. xiv, § 9.)

1 3. Inde ad solidos xvii et dimidium, ut si quis alterius verrem furaverit. Hac compositio xvii et dimidium solidorum in tria ° loca habetur:

[ru. II, Û2.)

14. Inde ad solidos xxii et dimidium, ut si quis tributarium Romanum in pelago inpinxerit^.

15. Inde ad solidos xxv, ut si quis servum ministeriaiem occiserif' (Tit. XXI, $6.)

16. Inde ad solidos xxx, si quis alterius ancillam furaverit^. Haec compositio XXX solidorum in XXVIII ^ locis habetur.

17. Inde ad solidos xxxv, ut si quis servum alterius furaverit. Haec compositio xxxv^ solidorum in xxiv ^ locis habetur. ( Tit. xi, $ 1.)

18. Inde ad solidos xlv, ut si quis waranionem furaverit. Haec compositio XLV solidorum in xxxvi^ locis habetur. [Tit. xl, § 2.)

19. Inde ad solidos l, ut si quis Romanum in pelago inpinxerit K

20. Inde ad solidos lxil et dimidium S ut si quis hominem percutere vult cum gladio , et eum non tetigerit. Haec compositio lxii et dimidii solidorum inxL^' locis habetur. [Tit. xix, $ i.)

21. Inde ad solidos lxx, ut si quis servum cum* ancillam ministeriaiem °* furaverit. [Tit. XI, § 5.)

22. Inde ad solidos lxxv, ut si quis servum ministeriaiem in oste occiserit ^

■ Les quatre derniers mots manquent dans a, b et e. — '' b hiec compositio in xv locis habetur; e, in xcv. — ' B et E quatuor. — '^ b et E inde a solidos xv, ut si quis servum ministeriaiem occiserit, hec compositio in II locis habetur. — ' b xxv, e, xxxv. — ^ Le chiffre manque dans 4996 , dont je fais usage. — * b XXIX ; E, XXVIII. — "^ B XLi : E, XL. — ' B XLVI et dinarios ; ce manuscrit porte toujours dinarios au lieu de dimidium ; e , Lxvi et demidinm. — '' b et E xxxviil. — ' e aat. — " b et E <ie ministerio.

' C'est une décision d'analogie par combinaison du S 6 du tit. xi et du S 10 du tit. xliii.

* Autre décision d'analogie résultant de la combinaison des S 8 et 10 du titre xliii.

* Tous les textes prononcent , dans ce cas , tme composition de xxxv sous.

* Décision d'analogie par combinaison des S 7 et 10 du titre xliii.

* Aucun texte de la loi n'a prévu ce cas. Le S ià du second texte, page SSg ci-après porte LXXV sous.

358 BÉSUMÉS DES COMPOSITIONS.

23. Inde ad solides xc, ut si quis waranionem" régis furaverit. Haec compositio xc solidorum in tria loca habetur. [Tit. xl, S ^.)

24. Inde ad solides c, ut si quis Romanum occiserit. Hœc compositio c solidorum in xxiv^ locis habetur. ( Tit. xliii, S 2.)

25. Inde ad solides clxxxviii*^ et dimidium, ut si quis mulierem striam vel meretricem clamaverit. {Tit. lxvii, S 2.)

26. Inde ad solides ce, ut si quis hominem ingenuum occiserit. Hœe compositio ce solidorum in xvii^ locis habetur. [Tit. xliii, § 1.)

27. Inde ad solides ccc, ut si quis litum alienum in este ^ occiserit. Hœc compositio ccc solidorum in dua loca habetur. ( Tit. lxvi, § 1. )

28. Inde ad solides dc, ut si quis hominem ingenuum in este occiserit. Hœc compositio dc solidorum in xiv ^loca habetur. ( Tit. lxvi, § 1.)

29. Inde ad solides dcc, ut si quis mulierem habentem in utero parvulum occiserit. ( Tit. xxxvi, $ â.)

[ 30. Inde ad solides dcccc, ut si quis Romanum vel lidum in truste dominica occiserit ^ ]

31. Inde ad solides mdccc, ut si quis in truste dominica hominem occident, et in puteum jactavcrit. Haec compositio Mdccc solidorum in dua loca habetur s. [Tit. lxvi, $2.)

32. Si quis puerum infra duedecim annis sive crinitum, sive incrinitum occident, xxivM dinariis, qui faciunt solides dc, culpabilis judicetur ^.

Page 1