‹ Mémoires de Fléchier sur les grands-jours d'Auvergne en 1665Chapitre 126 sur 129 · POÈME LATIN DE FLÉCHIER SUR LES GRANDS-JOURS · texte numérisé non relu

POÈME LATIN DE FLÉCHIER SUR LES GRANDS-JOURS

IN CONVENTUS JDRIDICOS ARVERNIS HABITOS. — Carmeil

Ingeminet lœtos felix Arvernia plausus , Et quce sublimi rupes se vertice tollunt, Votivas plebis référant ad sidéra voces. Jura diu miseras redeunt neglecta per urbes; Nec longe accersit populos Astraea ; sed ultro Vestigat scelerum latebras, quœritque nocentes. Nobiliumque dolos prœsens, et crimina frœnat.

Dégénères animos late corruperat auri Dira famés , rapto gaudens splendescere luxus , Contemptrixque hominum legumque inimica potestas. Intentare minas, invadere pauperis arva, Heu ! nimium vicina , suosque extendere fines . Insontesque viros pœnis urgere solebant Irasci faciles; nec quisquam tendere contra Audeat, aut tumidos unquam compescere fastus.

Quid memorem pavidis ereptos civibus agros, Abductas matrum gremiis impunepuellas, Fraudatasque opéras inopum? qui dura potentum Imperia, et praedas turpes, csedesque nefandas? Quot scelerum faciès! quot sunt discrimina rerum' vEqui nulla fuit dudum reverentia juris ,

POÈME LATIN DE FLÉGH1ER. >-l

Cuique suos animo licuit sibi (ingère mores. [ndignumqae audere nefas ausoque potiri.

Illi eqoidem falsa se nobilitate tuentur. Nobilitas vera est non vanam ostendere famam , Aut veteres titulos; non pietas ordine longo Majorant effigies, aut priscis inclyta fastis Nomina ; non adeo sœvas imponere Leges . Àut premere imperio populos ; sed jura tueri Cuique sua, auxilio miseros opibusque juvare. Etdulcem régi patriteque impendere vitam.

Nunc mastas brepido volventes pectore curas, Quos sprevere , timent , vultusque et jussa superba Dissimulant , vulgique iras et t;edia mulcent. Scilicet omne sibi metuit scelus; omnia virtus Sperat, et afflictis redeunt solatia rébus. Implicitis properat deeeptus fraudibus havres , Remque suam repetit ; leges implorât avito Quisquis pulsus agro per rura aliéna domosque Ibat inops : queritur violatam crimine judex Ulusamve dolis Themidem; sanctosque sacerdos Défendit Superum ritus , et vindicat aras.

Sic procul Arvernis pelluntur noxia terris Crimina. Qui pravas vitam duxere per artes, Justice indociles, mœstis qui damna tulere Civibus, expendunt pœnas, veterumque malorum Supplicia , et sanctas discunt non temnere leges. Exorant alii populos, et furta reportant Vindictam veriti, priscam sine judice labem Eluere , et tacitos properant componere mores. At quibus est hominum pietas despectaque Divum Relligio, dulci patria domibusque relictis, Condunt se latebris caecisve in montibus errant Ultricesque trahunt furias pœnamque sequacem Pauci, quos spectata fides et conscia virtus Excitât, innocuae captantes prœmia famce Et méritas laudes, aliéna pericula tuto Accipiunt animo, et soutes miserantur amicos. Quippe licet tumidaa vesana superbia mentes Ôccupet, et scelerum late contagia serpant, Sunt etiam dociles animœ, sunt nescia fraudis Pectora , et antiqui restant vestigia juris.

Invenissepios, crebra inter crimina, gaudenl Patricii proceres, lectorum curia patrum; Et sontcs agitant , incorruptis<|iie vercndi

Judiciis revocantlapsos, inpristina, mores. Oppressai gemitus plebis, miserandaquefata, Facundo sanctum qui tempérât ore seuatum , Dulces deliciao Themidos, Poterius audit, Vexatosque levât prudens, terretque superbos, Et dirimit causas, legumque oracula pandit. Caumartine, tibi sacri commissa sigilli Effigies, tu prima vocas in jura clientes , Et cera obsignas veniam pœnamque remittis , Majorumque animos, et avitas exprimis arles. Eloquio fervens, pro rege Talonius instat Quaesitor scelerum rigidus, longasque reoruin Evolvens lites, vitas et crimina discit, Furtaque nobilium et tristes ulciscitur iras.

Judicibus tantis olim compressa silebit Impietas, et vis, et opum damnata cupido. Mitescent fortunaet nobilitate féroces Criminibusque suis animi; meliora redibunt Saecula, et his surget virtus innoxia terris.

Qui rigidam curvo terrain sulcavit aratro llusticus , aut riguos per prata virentia rivos Deduxit, vastas qui fossa divitis œdes Muniit, aut latos circumdedit aggere campos , Inveniet faciles aditus, pretiumque laboris, Conductasque opéras, pacta mercede, reposcet.

Agricola ipse suis committet semina sulcis, Nec diram metuetsortem dominumque siiperbuin Qui gravidam iratus segetem ab radicibus imis Eruat, et laîtas ferro populetur aristas. Tum Cereris dives si frugibus annus abundet, Fortunam ruris tenuem, parvosque Pénates Protcget, et modicos congesti farris acervos Condet, securusque sui rerumque suarum.

Hanc populis pacem Lonoïcus , et otia fecit. Restituique avidis jussit sua rura colonis. 111e suam toto famam circumtulit orbe Egregius, validis prostravit viiibus hostes; Duraquc compositis pacavit saîcula bellis. Ule iterum victor bello et socialibus armis Imperii avertit casum, domuitque tyrannus ; Nunc timidos ultor gaudet defendere cives , Nunc durum genus ac dispersum montibus allie Mitigat, et placidis componil legibus urbes.

Jamque parât Tliemidis veteres decerpere ritus

POEME LATIN 1)1". FLÉCHIER. *-j:;

El saacire oovas .nies, queia publica rerum Judicia acceleret, curas sumptusque clientum Sistat , et implicilae minuat fastidia litis. Sic longas rerum ambages, nodosque resolvil. El scelus, el fraudem nostris e Qnibus arcel : Eximiosque inter reges, quos rama superstes Justitiae bellique tulit super sethera virtus, Nec pietate fuit major nec fortior armis.

Fléchi En

Page 1