e neceuittie dtspénsatloBls postulats
Cum igitnr ex dictis manifeste constet ad propagationem Evangèlii in hoc «nensi imperio plane necessarios esse îndigenas saeerdotcs, hoc convîncente non solum ratione, sed et cxpericutia et Qsu primornm Ecdesise sa^lorum : nunc superest probandnm qiHN) quanta est indîgenarnm sacerdotom nécessitas , tantam sit neeessaria dispensatîo, ut sinenses saccrdotcs missam siniob idiomate celébrare ac eodcm sacramenta administrare possint.
10. ~ Cor lu primitita Eacletia tantam osas llngus Utias, Jgncm et hihrtifl»
invalnorit.
In primo Ecclesiae cxordio missam non solum hcbnro scrmone, sed insuper graeco cl latino fuisse ccicbratam constat ex antiquis scriptoribus : quœ quidcm duaî postcriorcs linguîe eo temjyore ita erant communes in loto orbe romano, in quo luncpnrcipuepropagalum est EvangcUum, ut Utleraliunam sallcm ex illis cognosccrcnt. In quibusdam aulem locis, ubi minus illa^ lingua) vigebant, idcoquc longe minor erat copia sacerdotum, summi ponlifices, ne Evangclii cursus relardarelur, bénigne concesserunl ut missa i>atrio idiomate dicerclur.
NOTES ET PIÈCES JUSTIFIG^TIVB8• 407
IL — Summi Pontifices cum Moravia dispensarunt ntlingna scIaTonicain missa
ulereotur.
LU autcm varias alias nationcs praetcrmiitam , quorum lingoa eacrum missa? sacrificium celcbratum est, romanorum ponlifîcum facultatc vcl conscnsu , in provincia Moravise Joannes VIII papa conccssit ut lingua sclavonica missa diccrctur. Exslat hœc facultas in cpistola Joannis papse VIII data anno Christi 880 ad principem Moravorum, in qua sic ait : Ncc sanœ fidei vel doclrinœ aliquid obslat sive Aiissas in eadern lingua sclavonica canere, sive sacrum Evangelium, vel leciiones divinas novi et veteris TeslamenU bene translatas et interpretratas légère, aut alia Horarum officia omnia psallere : quoniam quifecit très linguas principales ^ hebrœam scilicet^ grœcam et latinam, ipse creavit et alias omnes ad laudem et gloriam suam,