SIGNA TRIUM SPECIERUM FEBRIS ETHICE
Tres ethice species distinguunt signa : notatur Prima, calore cibum sumptum breviore sequente ; Occupat urine partem pinguedo suprema[ml]
1 Forte, ms.
? Cela veut dire: Tous ces signes fixent le médecin hésitant, sur l'espèce de fièvre à laquelle il a affaire.
3 Lemanuscrit porte: fondit palpebra morosis ! Ce texte m'avait paru longtemps désespéré, mais en comparant le poëme de Gilles avec les traités Sur les fièvres , écrits par les Arabes, et en particulier avec celui d’Ysaac, jai rencontré le passage suivant qui m'a mis sur la voie d’une correction que je crois très-probable : «Qui- «cumque ephimeram patiuntur causa balneorum, stipticam aquam habentium «et dessicativam, sicut est nitrosa et aluminosa et sulphurea, cutem habent siccio- «rem et magis opilatam quam superiores (sc. qui febricitant ex causa frigiditatis «et congelationis), propterea quia calor clausus est ad interiora corporis eorum, «et dominatur sanguini, et veniens ad hepar prius actioni nocet naturali quam « vitali et animali, quorum he sunt significationes : si tangitur cutis eorum, in- «venitur extensa et aspera..., quod si manus alicui parti corporis imposita diu «moretur, ut cutis calefiat causa caloris palmæ, manus fumum sentiet, qui de «illo corporis loco dissolvitur, calidum et auctum esse et pungitivum. » (Liber Febrium, cap. v, p. 207, éd. de Lyon, 1519.) — Voy. aussi Synesius {c’est-à-dire Abou-Djafar), De febribus, ed. Bernard, Amstelod. 1749, p. 18 et suiv.
* Je propose de changer renhuit, qui ne me paraît pas avoir de sens, en refluit.
35 Prætendens olei speciem!. — Sunt signa "ἢ : Furfur in urina volitans pinguedinis instar ἡ, Aut olei pars summa micans, minor impetit artus Ardor, jejuno stomacho, qui” sumit ab esca Ledentem stimulum. — Species postrema flagellat
4o. Officiens membris æqualiter omnibus horis; Fondum crifm]na tenent urine, cujus olive 4 Pretendit prorsus substantia spissa liquorem ; Non residet sublata culis, sed tracta superne In coni speciem, nescit suspensa reverti
45. Ad sedem solitam, digitis ni pressa deorsum Mittatur. — Tribus hec... omnia sunt speciebus Signa : Volas calor incendens, plantasque perurens, Tensa cutis frontis, et concava tempora, nares Contracte, macies intensa, effusio*, pulsus
5o. Velox, insomnisque oculus, varius color oris, Nunc rubeus, nunc citrinus, diflixa ° per artus Debilitas , inspirandi turbata facultas.
Haud dubiis mors his ethici vicina notatur Signis : si rigidos ungues flexura recurvet,
95. Si fluxus ventris comes est”, jactura comarum, Si natura cibum fastidit, si super undam Ejectum sputum laticis suprema liquenti Turbat et ingrossat pinguedine, si moveatur ἧ.
\ Praetendens olei formam resolutio pinguis Cum febre dissolvit totum, lumbos sine febre. (De urinis, v. 259-260.) ἢ Per squammas tenues et furfnra mincta notatur Vesicae scabies, aut si febris comitatur, Totius fluit integritas ; corpus tenuatur.
(De urinis, v. 282-284.) Que, manuscrit.
® Gerta fides per crimnodes, quod tertia febris Est ethicæ species imis inserta latebris.
(De urinis, v. 285-286.— Voy. aussi v. 281-282.) Ce mot est pris sans doute ici dans le sens de colliquation. ‘ Lisez defixa ou diffusa.
7 Le contexte me porterait à lire comes, et. y; Je n'ai pas retrouvé dans les auteurs anciens ce prétendu signe fourni par les crachats, bien que j'aie parcouru avec soin les passages où ils traitent de la phthisie ou de la fièvre héctique réputée essentielle. — Si moveatur se rapporte-
t-il à l’eau ou au malade? Dans ce dernier cas ,ces mots signifieraient sans doute: s'il'est agité.