VII. — LIBRI PHYSICI
(Trans)alio grarco latina.l
Quoniam quidem igitur intclligere et scire eonlingit circa omnes scientias , quarum sunt principia aut causa: , aut elementa exquonim cognitione; tune enim cognoscere arbitramur unumquodque, çum causas primas et principia agnosciinus et usque ad elementa. Manifestum quidem quoi et quæ sunt circa principia scientiæ , quæ de natura est prius determinarc tentandum. lunata autem est ex notioribus nobis via et certioribus in ccrliora naturæ et notiora. Non enim sunt eaden» nobis nota et simpliciter, unde necessc est secuudum moduin hune procedere ex incerlioribus naturæ ; nobis autcin certioribus in certiora naturæ et notiora. Sunt autem nobis primum manifesta et cerln , confusa mugis ; poslerius autem ex iis fiunt nota elementa et principia dividentibus li.ee. Unde ex uni—
(«) Fonds de Sorbonne. g36.
SPECIMINA.
yersalilms in singularia oportet proeedere. Totum enim secundum sensum notius est : universale alitera totum quoddam est; niulta enim comprehendit ut partes universale. Sustinent autera hoc ident quodain modo et noraina ad rationem ; totum enira quoddam et indistincte significatur, ut puta circulus ; defiuitio autera ipsius dividit et singularia Et pueri primum appellant oranes homines patres , et maires ferainas ; posterais autem déterminant unumquemque. Necesse est autem aut unum esse principium , aut plura. Si unum , nul immobile , sicut dicunt Parmenides et Melissus ; aut mobile, sicut dicunt philosophi , ii quidem aerem dicentes esse : alii vero aquam primum principium. Si autem plura, aut finita aut infraita; et si Traita plura, aut unum, aut duo, aut tria, aut quatuor, aut secundum ali— quem alium numcrum. Et si inlinita , aut, sicut Democritus, genus unum , figura aut specie differentia , aut et contraria....
Determinatis autem iis, manifestum est quoniam impossibile et primum moyens et immobile habere aliquam magnitudinem ; si enim magnitudinem habet , necesse est aut finitain ipsam esse aut infinitam. Infinitum autem quidem igitur non contingit magnitudinem esse ; ostensum est prius in physicis. Quod autem finitutn impossibile est habere infinitam potentiam ; et quod est impossibile a finito moveri aliquid secundum infinilum tempus, demoustralum est. Nunc primum autem movens perpetuum habet molum et in infinito tcmpore. Manifestum ilaqtte est quod indivisibile et impartibile est, et nullam habens magnitudinem (1).