C. xxxm. Statuimus, quod commune consilium et com
munia gubernentur per viginti quatuor probos hommes, de melioribus,discretioribus et fide dignioribus ejusdem Burgi ad hoc delectos; una cum majore et quatuor pr*positis. Et quandocumque prœdicti viginti quatuor homines f uerint ad commune negotium tractandum vocati ; qui non venerint ad citationem sibi factam ultra noctem , emendet
m duos solidos.
C. xxxiv. Statuimus, quod maior et pra?positi eligantur pervisum, et considerationem totius communitatis. Et si aliqua controversia fuerit in electione majoris vel prœpositorum fiât tune electio per sacramentum viginti quatuor hominum, prœdicti Burgi , electorum per communiam.
C. xxxv. Statuimus insuper, si aliquis Burgensis contra sacramentum suum prœstitum, consiiium a*canum ,vel sécréta gilda? nostr» ostenderc prasumpserit , prima vice secundum considerationem aldermanni et aliorum fide dignorum gildse nostr* puniatur. Si vero secunda vice, m tali casu deliquerit; libertatem Burgi nostri per annum et diem amittet. Et si tertia vice super talia convictus fuerit libertatem Burgi amittet, pro termino vto su». Et sciendum est ultra quod infra illum Burgum , nec in aliquo al.o infra regnum, amplius libertate gaudere de jure potent, quia infamis reputatur.
C xxxvi. Statutum est, quodnullus pellipanus, atit clurothecarius, aut aliquis alius Bnrgensis, faciat lanam de aliquibus pellibus à festo Penlecostes usque ad festum Michaelis; sed vendat pelles quales fuerant, secundum quod melius poterit. Et si quis cbirothecarius aut pellipanus super hoc convictus fuerit, dabit unum dolium vini ad gildam.
C xxxvn QuicumqueBurgensisemerithaleces,omncs vicini sui quicumque présentes fuerint ademptionem dictorum halecum, habebunt pro eodem pretio quo ipse émit, sine aliqua fraude. Et si quis voluerit partem habere qui ad emplionem dictorum halecum prœsens non fuerat ; dab.t emptori ad lucrum, duodecim denarios. Quod si quis con-
victus fucrit de contrario, dabit unum dolium vini ad gildam , et hoc intelligendum est de fratribus gilda?.
C. xxxviii. Item statutum est, quod quilibet Burgensis dabit plénum cariagium pro quolibet dolio vini, quodponet in taberna et quod ponat navim , et extra, pro dolio removendo de uno cellarioad aliud, dabit duos denarios et obolum ; viz. Unum dcnarium villa? ad denarium et obolum pro berevagio. Et pro uno dolio ad potum suum dabit denarium pro berevagio.
C. xxxix. Nulla mulier emat in foro avenas ad faciendum brasium ad vendendum plusquam unam celdram. Et si plus emerit, amittet quantum émit. Tertia pars remaneat custodibus, et duœ partes ballivis , et ad hoc brasiandum in domo sua tabernando.
G. xl. Nullus carnifex a festa Sancli Martini usque ad Natale, débet exire extra villam , ad obviandum bestiis venientibus ad villam vendendis ; nec in aliquo die infra diclum tempus, bestias emcre in fbro ante prandium; nec in fraudem procurabit sibi bestias usque ad prandium teneri. Si quis contrarium fecerit, ab officio suo per annum et diem •deponatur.
G. xli. Nullus extraneus ferens coria tannata ad vendendum, vendat ea infra domum ; sed in foro communi, et hoc tantum per diem fori statutum; et licet coria fuerint caesa in frusta, tamen venditor dabit telonaeum.
C. xlii. Nullus habeat, nisi duo paria molarum; et qui plura habuerit, molis suis per totum annum et diem privetur.
C. xLiii. Nullus confrater gildae nostrae débet habere lot, neque cavil cum alio minus quam in dimidio quarterico pellium, et dimidio dacrœ coriorum et duabus pétris lanœ.
G. xliv. Nullus émet aliquod genus bladi fabarum pisarum salis carbonum^ sœu cœtera venalia apud Burgum venientia per mare nisi sit ante bordam navis viz at the bray. Nec portet dicta bona empta de navi ante ortum solis, sed
ab ortu solis usque ad declinationcm , sivc requiem solis , fiât porlagium. Et si quishujus rei contrarium fcccrit; dabit confratribus unum dolium vini.
C. xlv. Item omnia amerciamenta capta ab cxtrancis mercatoribus , pertinere debent fratribus gildœ, et Burgensibus villa?, exceptis illis, quœ pertinent ad Dominutn regem.
C. xlvi. Nullus Burgensis, vel confratcr gildœ nostrœ foris habitans audeat, vel prœsuraat aliqua mcrcimonia ad gildam nostram pertinent ia infra Burgum noslrum emere vel vcndcre, nisi tantum in die fori. Et quod nullus foris habitans emnt aliqua victualia, ad Burgum nostrum pcr naves vcnientia ; et si contrarium fccerit, et super hoc convictus fuciït, dabit unum dolium vini ad gildam nostram.
2. Ha-c supra dicta, statuta suntper Roberlmn Durhame tune majorcm Bervici super Twedam et Simonem Martel, et alios probos homines in diebus Mercurii, proxime ante festum S. Marci evangelistœ. Et in crastino S. Cuthbertiin ceclesia ,S'. Nicolai, anno gratiœ millesimo ducentesimo octuagesimo tertio. Et die Sabbat hi proxime post festum S. Trinitatis. Et die Jovis proxime ante festum S. Mathœi aposto/i. Et die Jovis ante festum Pentecostes in ecclcsia fratrum prœdietorum ordinis S. Trinitatis anno gratiœ millesimo ducentesimo octuagesimo quarto. {Scotiœ veteres leges et constitutiones, collectœ opéra et studio Johannis Sthenœi, 1615, p. 154.)
DISPOSITIONS DES CONCILES RELATIVES AUX ASSOCIATIONS OU CONFRÉRIES. 11891 528.
Concilium Rolomagensc, an. 1189.
Art. xxv. Sunt quidem tum clcrici , tum laïci hujusmodi
ineunlcs socictatem , ut de caetcro quibuslibet causis vcl nejoliis nuiluum sibi prœstcnt auxilimn, cerlam in cos pœnam staluentes qui contra hujusmodi vcniunt constitutioncra. Et quoniara hujusmodi socictates S. fratrias circa pcrsonas utriusque ordinis, canonica detestatur scriptura; co quod earum observantia usque ad crimen perjurii perducat, ne amodo fiant aut, si facta fuerint, ne observcntur, sub interminatione anathcmalis prohibcmus. (Labbcisacro sancta concilia, t. XI , p. 585, cd. Venet.)
Concilium Monspeliensc , an. 1214.
Art. xlv. Ne confratriœ fiant, nisi de voluntate dominorum locorum et cpiscopi qui propter eonjurationes et conspirationes quœ confratriae vocantur in civilalibus villis, quandoque mulla discordiae materia suscitalur; praesens synodus sub anathematis interminatione constituit ut in civilatibus villis et castris non fiant de cetero confratriae , ni«i de voluntate dominorum locorum ipsorum et diaecesani episcopi , propter urgentem necessitatem et evidentem utilû tatem id fiât. De his autem confratriis quae hactenus facta» sunt, et de quibus querelam audivimus, causa cognita, quod justum fuerit faciemus. (Labbci sacro sancta concilia, t. XI , p. 1 , col. 116, ed. Paris.)
Concilium Tolosanum , an. 1229.
Canon xxxvm. Utnullœ eonjurationes seu confralriœ fiant.
Inhibemus etiam ut barones, castellani milites, cives, burgenses , seu etiam rurales, eonjurationes , colligationcs, confratrias, seu alias quascumque obligntiones , fide vel juramento seu qualibet alia firmantia interposita facerc non praesumant. Quod si fecerint baro in centum libris currentis moneta? puniatur. castellanus in sexaginta. miles in quadragintacivisvelburgensis in viginti et rurales in centum
solidis. Si qu» vero conjurationes vel colligationes usque nunc factœ sunt , eas decernimus irritas et inanes; statuentes, ut omnes abjurare teneantur easdem. (Sacro sancta concilia, t. XI, p. 1 , col. 455.)
Concilium apud Campinacum, an. 1238.
Canon xxxi. Ne laïci absque licentia diœcesani constituant confratrias.
Conjurationes vel conspirationes laicorum, quibus interdum nomen confraternitatis , imponunt, impietatem pallicantes sub nomine pietatis, omninoficri prohibemus. Unde statuimus , quod nulla fiât confra terni tas laicorum sine auctoritate et consensu diaîcesani ejusdem loci, quod si factum fuerit, tamdiu excommunicentur ipsius autores, donec eadem fraternitas velut impietatis colli&atio penitus dissolvatur. (Ibid. col. 564.)
Concilium Burdegalense , an. 1255.
Canon xxix. De statutis confrateriarum.
Quia confrateriarum usus, ad pias causas inventus , propter quorumdam malitiam laicorum trahitiir in abusum, dum statuta illicita statuunt, quibus enervare intendant ecclesiasticam libertatcm, et antiquorum bonas et pias consuetudines abolere, circa eam laicos suos qucedam illicita et machinationes quœ obviant pietati, idcirco prœsenti constitutione prohibemus, ne confratres alicujus confraternitatis comitem vel comités eligant, vel créent de caelcrp absque expresso consensu et voluntate sui capcllani.
xxx. Item de statutis confrateriarum.
Item prohibemus ne aliquis vel aliqui comités et confratres alicujus confrateriae , aliqua edant vel statuant statuta, nisiquae ad fabricam velluminaria ecclesiœ, vel librorum seu aliorum ornamentorum , seu vestimentorum , seu ecclesiae factionem , seu refectionem , pertinere noscantur, vel
ad sepulturas vel vigilas, seu ad aliud officium defunctorum vel ad publicarum viarum, seu privatarum seu cœnobii exemptioni, vel reparatio in pontium, vel custodiam parenlum a?grorura, vel injmicorum animalium seu pccudum, vel ad arccndam ab agris inundationem fluminura,vel aquarum , vel ad lupos, vel ad alias pestilentias nocivas profugandas, vel ad eleemosynas colligendas, et relicta seu data a vivis seu defunctis, quae consilio capellani loci, in usus aliquos relicta fuerint, sive data , seu in alios pios usus, si a reliquehtibus, vel dantibus non f uerit diffinitura , expendi volumus et raandamus. Si pia vero alia statu ta fecerint, non observent; imrao de capitularibus suis abradi faciant intra mensem. alia ulterius non facturi, sine aliqua speciali perraissione prselali , ne in observatione praemissorum dolum faciant sive fraudera.
Verura volentes per comités et confratres causam cavi, et carregia ulterius fieri prohibemus, nisi ipsa carregia pertinuerint ad prsemissa , quae eis superius expressa vel concessa sunt. nisi ad communera utilitatem aliqua fecerint de concilio capellani. Sane quia justum est, ut quos timor Dei non revocat à malo, pœnitentia coerceat a peccato; volumus ut transgressores hujus constitutionis, nisi reatumsuum purgaverint, infra mensem post publicationem ipsius factam , duobus diebus dominicis, vel festivis, excommunicationis notam incurrant. Cujus constitutionis volumus quod singuli capellani habcant transcriplum, et eam publiccnt in ccclesis suis, sicut superius est expressum. Actum anno Domini millesimo ducentesimo quinquagesimo, quinto id. April. {Ibid. col. 744.)
Concilium Avcnioncnse, an. 1282.
Canon vin. Ut colligationes et confrateriœ non fiant. Quia vero colligationes societates confratriae, seu conju-
rationes , quocumquc nomine censeantur, reprobatœ noscuntur a canonibus , et humanis legibus inlroducta3, et constitutionibus conciliorum factorum per legalos apostolicœ sedis in partibus et provinciis istis, et omnino cassatœ, et sententia excommunicationis lata in fautores ; ideô nos approbatione et assensu prœscntis concilîi , pracdictas factas et faciendas in posterum conjurationes, colligationes, societates, clericorum rcgularium, cujuscumque ordinis, status, conditionis existant, in nostra provincia Arelatensi, ubicumque et civitatum et castrorum baronum et omnium aliorum existentium in civitatis, villœ dominio ecclesiastico subjectis contra statuta canonum et conciliorum facta relaxantes, dissolvimus et cassamus : dccernentes sacramenta pra?slita, et prœdicta observanda , illicita a quibus eos qui hujus modi sacramenta praestiterant, absolvimus et pro juramento incaute prsestito scu illicito volumus ut à confessoribus suis pœnitentiam recipiant salutarem. Et ubi infra decem dies post publicationem prxsentis statut i se ad invicem absolvcrint, denuntientur autores, fautores, tractores, defensores, et fidejussores pro bis observants excommunicati : et fréquenter hœc dissolutio excommunicationis sententia per praelatos in suis diœcesibus, in suis synodis, diebusfestivis et soleranibus, publicelur ; et faciant per subjectos sibi prœlatos vel presbyteros publicari. (Sacro sancta concilia, t. XI, p. 1, col. 1178.)
Concilium Vavrense, a?i. 1568.
Canon xiv. De non contrahendis colligationibus , vulgariter societates nuncupatis et de pœnis eommdem.
Item quia ex pravo abusu in qiiibusdam provinciarum nostrarum, parlibus inolevit. quod nobiles plerumque et interdùm alii colligationcs societates et conjurationes faciunt tam canonicis quam humanis legibus interdictas, se-
mel in anno, sub confratrirc nomine , se in loco aliquo congreganlcs, ubi congregationcs,convenliculos et colligationes faciunl et pacta juramento vailata ineunt; quod se adversus quoscuraque , praeterquam dominos suos, ad invicem adjuvent, et inlerdum se omnes veste consimili, cum aliquibus signis exquisitis vel characteribus , induentes, unum majorem inter se eligant , cui jurant in omnibus obedire, ex quibus justitia offenditur, mortes et damnationes sequuntur, pars et securitas exulantur, innocentes et inopes opprimuntur , et ecclesiœ ac ecclesiasticœ personae , quibus taies oppido sunt infesti, inpersonis, rebus , juribus et jurisdictionibus injurias diversas et damna plurima patiuntur; nos volentes iis ansibus pestiferis et conatibus perniciosis exemplo occurrere et de remedio possibili providere , et a peccato subditos nostros, prout et paslorali incumbit officio, cohibere ; autoritate prœsentis concilii omnes conventiculos, colligationes, societales et conjurationcs. quas confraternitates vel confratrias appellant , ab olim factus per clericos vel laicos cujuscumque gradus status Pignitatis vel conditionis existant, neenon praedictas coinentiones, ordinationes et pacta inter eos inita et habita, irritamus, dissolvimus, et cassamus et cassas et cassa, irritas et irrita nuntiamus. Decernentes omnia juramenta super observandis prœdictis prœstita aut illicita aut temeraria; nullum teneri volumus ad observantiam eorumdem; a quibus juramentis eos etiam relaxamus, ut tamen pro incauto sacramento a suis confessoribus pœnitentiam suscipiant salutarem ; autoritate prœdicta prohibentes eisdem, sub excommunicationis pœna, quam venientes in contrario postquam praesens statutum in ecclesiis , quarum sunt parochiani , fuerit per duos dies dominicos publicatum incurrere volumus ipso facto , quod occasione prœdictarum colligalionum , socictatum, conventionum et juramentorum ab inde in antea simul non conveniant, hujus modi confraternitales non faciant, alter alteri non obediat nec praestet adjutorium nec favo-
rem; nec vestes, signa rei jara damnata? prœbentes, déférant ; nec se confratres, abbates, priores predicta? societatis appellent ; quinimmo infrà decem dies à tempore dicta? publications, unusquisque, alios quantum est in eo, a prœdictis juraraentis relaxet, et se nolle de prsedicta societate alterius existere publiée protestetur. Profiibemus etiam, quod a modo taies conjurationes, conspirationes, conventicula etiam sub nomine confratriae , non fiant. Alioquin et de facto attentatas cassamus et irritamws , et facienies ejt attentantes excommunicationi , a qua nisi per suum ordinarium, praeterquàra in raortis articulo, nullatenus absolvautur, volumus subjacere. Per hoc autem confraternitates olim in honorem Dei et beat» Maria?, et aliorum sanciorum et pro subsidiis pauperum introductas, in qui bus conjurationes et juramenta non intervenerunt hujusmodi, non intendimus reprobare. (Sacro sancta concilia, t. XI 9 p. 2, col. 1937.)
Concilium Bituricense ,an. 1528.
xvi. Item statuit quod confraternitates non eriçantur iji consulto ordinario nec fiant sumptus immodcrati prœcipu^ conviviorum, competationum , chorearum, etc. Convertantur potius pecunia? confratrum in pios usus. Itcmque cputractus facti et usurarii pretextu praedictarum confrateruitatum non contrahantur. ( Ibid. t. XIV, col. 428.)
Concilium Senonense, an. 1528.
xxx. Cum ex multiplicationc confratriarum saepè monopolia oriri continuât, et qua? in usus pios consumenda sunt, in crapulam converti videantur ; si quidem dies festos confratriarum, non aliter se confratres djgno celebrare putant, nisi comessationibus et ebrietatibus deserviani; : sacro approbante concilio, sub pœna excomraunicationisin^ibemus;
et aliqui, cujuscumque status extiterint, confratrias erigcre, et de novo institucrc, sine episcoporum exprcsso conscnsu et approbatione audeant. Antiquas autem, quas per episcopos institutas aut aliter approbatas fuisse constiterit, toleramus. Omnem baculorum delationem, coufratribus et aliis quibuscumque , tam extra quam intra ecclesiam necnon conventiculares comessationes , maxime diebus fcstis illarum confratriarum et ex denariis eorumdem fiendas seu solvendas, sub prœdictis pœnis prohibentes.
Ordinamus insuper , quod quantum ad antiquas confral rias attinet, teneantur confratres , seu procuratores infra sex menses a die publicationis praesentium , aflferre diœcesanis, eorumve officialibus aut vicariis, statuta, si qua habeant; et eosdem diœcesanos instruere de modo et forma quam in cis servant : de quantitate redit uum , et in quos convertant usus : ut sic justitia mediante, quod super his opportunum fuerit statuatur, omniaque ad sobrietatem et modestiam revocentur. Alioquin, elapsis sex mensibus, ad earum annullationem procedatur.
Eisdem confratribus et aliis delationem calicum, vasorum et capparum ecclesiasticarum probibcmus. Injungcntes de suffragancorum nostrorum consensu , sacerdotibus et aliis per provinciam nostram constitutis, ne ipsas deinceps concomitentur, aut illis dcserviant. Ex nunc autem juramenta quœ soient praestare in ingressu omnino reprobamus et cassamus; prohibentes ne deinceps juramenta super observatione statutorura pra3dictarum confratriarum, aut prœstentur, aut exigantur.Etetiam, ubi confratrirc erunlpcrmissa?, volumus quod ab invitis pro egressu nihil exigatur.
Confratriarum provisorcs , procuratores , seu magistri , vel gagiatores ecclesiarum parochialium teneantur praestare juramenta in initio officii suscepti, coram episcopis aut eorum officialibus, eliganturque singulis annis , mox reddi* turi de receptis et solutis rationem. Et pecuniœ, qu» supe-
rerunt, applicentur per cos vel in «sum reparationis ecclesiae, autcuram seu alimoniam pauperum aut aliospios usus, prout episcopus arbitra tus fuerit. (Sacro sancta concilia, t. XIV, col. 476.)