CAPUT XIX

De imilalioue Cliristi (IGI).

ART. I. — Quod Cliristus in omnibus imitcnidus. — Prœcipue in clero.

Quos prœscivit et prœdeslinavit conformes fieri imcryinis Filii sui. {Rom. viii, 29.)

Sicut portavimus imaginent terrent, porlemus et inaginem cœlestis. {1 Cor. xv, 49.)

Gin" dicit se in ipso manere, débet siciit ille ambuiavit, et ipse ambulâre. (/ Joan. n, 6.)

Hoc enim sentite in vobis quod et in Ckristo Jesu. (Philipp. Il, 5.)

Ecqiiis cura nondum el opère et coiileraplatione, per oinnes Christi appellaliones et \irtuies perrexerit, tam sublimiores illas ac primas, quam luimiliores propter nos et ullimas : nimirum Dei Filii, Imaginis, Verbi, Sapicnliœ, Verilalis, Lucis, Yine, Vistutis, etc. Fundamenti, Justiiiae, Sanctificalionis , etc. Pastoris, Agni, Iloslise, etc. Ecquis, inquain, haec nomina et res incassum audiens, nec dum com- Kiercio ul!o cum Verbo babilo, nec ipsius : quatenus unumquodque horum et est, et appellatur, parliceps faclus, etc. Christiano cœlui caput se consli- Idi palietur? Non profecto, si consilio meo ac judicio siandum putabis. (S. Gkeg. !Naz., oral. 1, num. 166 et seq.)

Antiquorum Patrum diebus, donec in terris videretur et conversaretur inier homines Dominus majestatis, non erat Evangelicse forma pcrfectionis, sed Spirituni Domini, solo intérim SpiriUi sequebantur. At ubi Yerbum caro factura est, el habilavit in nobis, jam nobis in eo tradlta est imago \\lx clexcmplar conversationis, quod oporteat eliam corporaliteriraitari; ut utroque scquentes vestigio, non ulterius cum pairiarcha Jacob altère femore claudicenjus. (S. Bern., Declam., c. 5.)

Qui c«leroruin duces sunt, ii irabecilliores dcduci ad Cbrisli assimilalionem, viain pra'struendo, debent ; et ea re beatum Paulum imitari dicentem (/ Cor. IV, 16) : Imitatores mei estote sicut et ego Cliristi. (S. Basil., Reg. fus., resp. 43.)

ART. II. — Cur Christus in omnibus imitatidtis ?

Sectio prima. — Quia ad hoc venit.

Inspice et fac secundum exemplar, quod tibi in monte monstratum est. {Exod. xxv, 40.) (160) Vid. supr., part, i, p. 73 et seq. ; et pari

(161) Vid. paît, IV, litui. De dcvolionc erqa Christum.

Exemplum enim dent vobis ut quemadmodum ego fen, ila et vos faciatis. {Joan. xiii, 15.)

Est vita Domini Jesu liber vitse, exemplar vcrum, perfoclionis spéculum , forma recte vivendi , perlucida \ia , religionis magislerium cunctarumque norma virtutum. (S. Laur. Justin., De humilit.,

Exemplum sursum videntibus Deum : exemplum deorsum miranlibus hominem : exemplura sanis ad permanenduin : exemplum inlirmis ad convalescenduin : exemplum moriluris ad non timenduni : exemplum mortuis ad resurgendum , in omnibus ipse primatum teiicns. (S. Auo., lib. vu De Trini.)

In omnibus proponc scnipcr clarissimum spéculum et tolius sanctitatis perfectissimum exemplar, scilicet vitam et mores Filii Dei Domini nostri Jesu Christi. — Ad hoc nobis de cœlo missus est , ut aperiret nobis vias virtutum , et erudiret nos per scmetipsum ; ut sicut ad imaginera ejus naluraliter creati sumus, ita ad moruin ejus similitudinera, per imitationera virtutis reformemur. (S. Bonav., De iustit. novil., part, i, c. 52.)

Pone me ut signaculum in cor tuum , ut sigillum in brachium tuum. {Cant. vi, 8.) Signaculura Christus in fronte est, signaculum in corde. In fronte, ut semper confiteamur ; in corde, ut semper diUgamus. Signaculum in brachio, ut semper opercmur. Luceat ergo imago ejus in confessione nostra, Iviceat in lectione , luceat in operibus et faclis , ut si fieri potest, tota ejus species exprimalur in nobis. Ipse sit caput noslruin , quia caput viri Christus. Ipse oculus noster, ut per illum videaraus Patrera. Ipse vox nostra , per quain loquamur ad Patrera. Ipse dextera , per quara Deo Patri sacrificiura nostrum ofTeramus. Ipse quoque est signaculura nostrum quod est pcrfectionis et charitatis insigne : qua (UHgens Pater signavit Filiura, sicut legimus. {Joan. vi, 27) : Qiiem Pater signavit Deus. (S. Ambros., De Isaac et anim.)

Ego sum via, veritas et vita. {Joan. xiv, 6.)

Via in exemple. (S. Bern., serra. 7 in Cœna Dom.)

Via tibi faclus est ipse Salvator. Surge, ambula. (S. Auo., serra. 46, De tempore.)

Ambula securus in Christo : ne offendas , ne cadas, ne rétro respicias, ne in via remaneas, ne a via recédas. (Id., serra. 49, De tempor., c. 11.)

Qui praiter viam currit, 1" inaniter curril. 2° iino ad laboreni currit. 5" tanto plus errât, quanlo praeler riara currit. (Id., tract. 10 in Epist. Joan.)

Tria sunl gênera honiinum quœ odit h^ec via. Remanantein, rétro redeuntein, abcrrantem... Excitandi rémanentes, rétro redeuntes revocandi, errantes in viam ducendi. (Id., De canlico novo, c. 4.)

Tu me sequere. {Joan. xxi, 22.) Quid est hoc? Quantum capio, quantum sapio, quid est hoc ? Nisi tu me sequere per imitationera. (Id., tract. 124 in Joan.) II, p, 200 cl seq.)

i507 ŒUVRES COMPLETES DE M

Quid est sequi , nisi iiiiitari? Hune in eo quisque sequitur, in quo imilatur. (S. 13ern., De Passione Domini, c. 31.)

Seqiiamur, Domine, te , per te ; ad te, quia tu es via, Veritas et vita : via in exeniplo, verilas in proinisso, vila in prœniio. (Id., serm. 2, Ûe Ascem.)

Christus magna sacerdotum tunica. (S. Greg. Naz., oral. 4.)

Vestis ad honorem et gloriam plane sacrali sanctique gencris Christus est (Galat. m, 27), atque pr.Tclarum ac supernum sanctorum animarum ornamentum. — David ex persona Dei , de iis qui in Ecclesiis sacerdotal! munere fungunlnr, dixil {Psal. cxxxi, 16) : Sacerdotes ejus induam salulari. Sanctus Paulus induere Doniinum Jesum praecipit [Rom. xni, 14), hoc illud est de cœlo habilaculum, illa exsultationis tunica , et indumentuni salutaris. (S. Cvril. Alex., De ador. in spir. et verit., lib. u, qui est De sacerdol.)

Dicitur induere Christum, qui Christum imitatur ; quia sicut homo continetur vestimento, et sub ejus colore vidctur, ita in eo qui Christum imitatur, opéra Christi apparent. (D. Tuom. in Episl. ad Rom., c. XllI.)

Cliristtim indiiimini [Rom. xiii , 14) , id est, formani Christi sumite vestem, ut habitus et forma illius undique fulgeat , et repraesentetur in nobis. (S. Anseuj., ibid.)

Sectio secl'nda. — Ex hoc pendent Christi qloria , et Christiana sanctilas.

Definitio Christianismi est imitatio Christi se€uiidum mensuram incarnationis. (S. Basil., Reg. fus., resp. 43.)

Christus unica forma omnibus in baptismo imposita. (S. Greg. Naz., orat. 40 De baptismo, num. 2(5.)

Nec Christianus esse potest, qui quideni vere Christianus sit, qui non Christi nominum quoque communionem et societatem in se ostcndat. (S. Greg. Nyss., Ilom. de profess. Christian.)

llaud recte perfectus Christianus appellabitur, qui vel a vcrbo abhorrens caput obtineat; quia verbum fide non habet, licet caeteris partibus absolutus sit ; vel eo capite praiditus , reliquas corporis parles aul capili , aut inter se convenientes non possideal ; cum et draconum furiis imbulus ira excandescat, atque instar serpenlium humi repat, etc., et ex duplici natura , humana videlicet et ferina veluti hippoccnlaurus coalescat. — Veri Chrisliani forniani exprimunl nomina Christi. — Veram Chrisliani appeilationem habemus , si Christum vita noslra expresscrinius. — Ut aliquis sit perfectus homo Dei ; nuilomodo per maliliam perfeclionem inuninuens, oportet ut omnia nomina Christi in ejus vita , partim imitalione, partim vcncralione coUuceant, etc. (S. Grec. Nyss., De perfcctione Christi.)

Ponalur aliquis esse qui artem pingendi profleatur : aUpie huic iniperari a magislralu, ut iis qi!^ procul habitant, rc^fis imagincm sculpat. Si igiiui

lurpem aliquam ac deformeni spccicm in lal»ula sculptam, imaginem régis indecoram illam formam noniinaverit, annon verisimile est indignaluram essepolcstatem, quod pulchritudoprincipalispropter malam illam picturam vituperetur inter ignaros. Quocirca si definitio , Chrislianismum Dei imitationcm esse , dicit , qualem vilam inter nos viderilis , qui nondum myslerii ralionem acceperit , talc nostrum quoque numcn esse exislimabil , etc. (S. Greg. Nyss. , De profess. Christi.)

Sectio tertia. — In hoc prœcipue situ esl cleri per-

fectio.

Qui sacerdolio initiandus esl, cogitare secum débet, ut imitalor Christi sit. (Enchirid. décret, in cohcil. Colon., an 1536, lit. De sacram. ord., in fln.) Est enim saccrdos Christi figura, expressaqug forma. (S. Cyrill. Alex.j De aaorat. in spir. et verit., lib. xiii in fin.^

Iniitamini quod traclalis. {Pontifical. Rom., Ad sacerdol.) Christi gloria ornatur sacerdos. (S. Cyrill. supr.) Qui audenl Sancla sanctorum ferre, ii sâncti prorsus in Chrislo sunl , nullamque rem supervacuam , sed ipsum Emmanuelem, tanquam sibi incidenlera geslant. (S. Cyrill. Alex., De ador. in spir. et verit., lib. xm, qui est De sacerdol.)

CcElerum si omnis qui dicit se in Chrislo manere, débet sicut ille ambulavit et ipse ambulare {I Joun. ii, 6); multo magisqui pro eo manere se dicit, qui pro eo legalione fungitur, qui ei ministral, si eum non seqiiifnr, inexcusabiUs est. (S. Bern., Declam., c. 14.) Sane tninister Domini Dominum imitelur quia ipse ait : qui mihi ministrat, me sequalur. {Joan. xii, 26.) (Id., lib. m De consid., c. 4.)

Nonne ea via, qua Christus ambulavit, et vos debetis ambulare? Nonne sicut conversatus est, et vos vicarii ejus debetis conversari? Ita plane. Nisi forte docliores eo fuerilis vel sanctiores. (S. Bern., Ad paslores, insyn.)

In manibus prophelarum assimilatus, dicit Domi-

nus : Sacerdotes Dei in mnltis lenent similitudinem.

(Petr. Blés., in synod., in eadem vcrba Osée xii.)

Christi bonus odor sumus. {II Cor. ii, 15.)

Saficlorum homiimm vila Christum redolel.

(S.CvRiL. X\e\.,De adorât, in spiril. et verit. ,lih.\u.)

Abbas, inquil Gregorius, in omnibus Christi vi-

tam siudeat iniitari. (Petr. Blés., episl. 152, Ad E.

abbut. S. Launomari.)

Rector praîcipuc ad hoc sluderc débet, ut sibi commissos facial Chrisliformes... Unde Apostolus dicit : Estote imitalor es Dei, sicut filii charissimi {Ephcs. V, 1. Et: FilioU mci, quos iterum parturio , doncc Christus forrr,etur in vobis. {Calai, iv, 19.) Sed cum ex verboruin doctrina minus capianl de doctrina Christi , debcnl eliara formam ejus visibilem in seipsis ostendere, ut eis profundius imprimatur, dioculcs cum Apostolo : Imilutores mci estote, sicut et njo Chrisii. {I Cor. iv, 16.) Quasi dical : si formam CJiribli dosiileralis ad iniilandum agnoscere, in lacis

i-iao

TABLE DKS MATIKUES.

hanc moribus consiuoralo ; l't : Vivo, jum mm cijo ; i-l in simililiurmis ojiis roprKScntalione; soilicel ut

vivit vcro in- me Clnislus. {Gatat. ii, i>U.; Vicariiis oa qiue vull, proinoveat in subdilis. (S. Boîsavent.,

cnim Olirisli viceni Christi debel gorcro in bpn(>i)Ia- De scx alis Scrapliim., c. 6.) citi ejus proniolionc, in polestalis cjus auclorimic,

TABLE DES MATIÈRES