‹ Voyage dans le FinistèreChapitre 106 sur 159 · OR · texte numérisé non relu

OR

pimpineUifolia,

Crozon.

Ho va ranina , commune.

Poterium sanguisorba , fortBertbeaurue.Morgat.

Saoguisorba officinalis , cultivé.

Agrimonia rupaloria , commune.

Mchemilla vulgarts , idem.

A Icbemilla arvensis , idem.

4"* ORDRE. — MTUU.

Tormentilla erecta , Pntenlilla

commune, hs cotes.

PoiPiitilla argentée ,

les rote*.

Polffili Ha frai^ari.i

■ iiii i m il in ^

rragaria vesca (1),

lieux omb

Comarum palustre,

les marais.

(«eiim urbanura ,

commun.

Geum rivale ,

Rubus fruticosus , Rubus idous ,

idem.

cultivée.

ORDRE. — CUUERLE.

Spinea ulmaria , Bodooou , Ploogaslel.

Cerasus |uliana , Cerasus duraeina , Prunus spinova ,

Armrniara vulgariv , Pcrsica vulgaris , Amygdalus communia ,

llex.

l'Iex naous , GeoisU juticea ,

<.«ni>U anglica, Cytisus lahurnum, Ononts arvensis , Ooonis natrix , Antbyllis vulneraria , Trifolium stricUim , Trifblium repeus, Trifoliumbybridum, Trifolium subterraueura, Trifblium prat. ni* , Trifolium médium ,

Trifolium oehroletirura , Trifolium anense , Trifolium striatum ,

formant des Goulven.

marais argileux, cultivé.

1rs rotes , fort Bouguen.

le» rôles.

Ilerthraume , QuéWti.

Umbriellec, Guipais

ColUtUUIl

lieux cultivés, rommuii.

idem.

Saint- Mathieu, m poly-

Trifolium agrarium , Trifolium

Saint Mathieu , commun.

H n; les , Argentoo.

lieux cultivés.

idem.

le Conqurt.

tn garni S

U1ST01RE KATtmUIJBè-

Trifulium procuubens,

commun.

Brassica cbcriantbus,

fort Bûugueo.

Medicago saliva,

cultivée.

Hesperaalliaria,

Medicago falcata,

les prairies.

Cherantbus cheiri ,

les murailles.

Medicago lupulina ,

commune.

Erysimum barbarea ,

commun.

Medicago maculala ,

idem.

Erysimum praecox ,

idem.

Lotus comiculatus t

idem.

Sisymbrium nasturtium,

Robinia speudacacia ,

cultivé.

Sisymbrium palustre ,

idem.

Astragala bayonensis,

Finistère.

Sisymbrium sophia ,

baie de-Goulven.

Latliyrus aphaca,

commune.

Sisymbrium irio ,

idem.

Lalhyrus salivus,

cultivée.

Sisymbrium oflicinale ,

commun.

Lalhyrus pratensis ,

KeJiversan, fort le Bou-

Arabis thaliana ,

l'anse Saupin,St.-Marc.

guen.

Cardamine amara ,

Latliyrus sylveslris ,

commune.

Cardamine pratensis,

idem.

Pisura salivum ,

cultivé.

Cardamine impatiens ,

idem.

Orobus tuberosus,

chapelle Jésn^Bodoaoi .

Draba verna,

les murailles et les cotes.

Vicia dumetorum ,

commune.

Cochlearia officinalis ,

commun.

Vicia craca ,

idem.

Cocblearia danica ,

Penfeld.

Vicia ervilia ,

Senebiera pinnatifida y

commune.

Vicia saliva,

cultivée.

Coronopus vulgaris ,

idem.

Vicia hybrida ,

les haies.

Thlaspi sativum ,

cultivé.

Faba vulgaris ,

cultivée.

Thlaspi nudicaule,

les côtes.

Urnilhopus perpusillus , commun.

Thlaspi bursa-pastoris,

idem.

Hippocrepis commosa ,

Porlzic.

Thlaspi arvense ,

commun.

Thlaspi campes Ire ,

FRAWGCLACEjï.

Thlaspi hirstum ,

idem.

Cakile maritima ,

lieuede grève, Plouescat.

Kvonymus europseus ,

commun.

Crambe maritima ,

Mort-Anglaise.Camaret.

llex aqoifoliwn ,

idem.

Rhamnus frangala,

Plougastel , Quimper.

CAPPARIDE.«.

BEKBI

:ri»e*.

Reseda luteola ,

commun.

Drosera rotundifolia ,

les marais.

Berberis vulgaris,

cultivé.

Drosera longifolia ,

idem.

Drosera anglica ,

idem.

PAPAVEHACE*.

Nymphœa lulea , Nympbaea alba , Papavcr raeas , Chelidonium majus , Chelidonium glaucium , Corydalis claviculata , Fumariacapreotata, Fumaria officinalis ,

étang de Rosporden.

éiaugs et ruisseaux.

Saint-Mathieu, Crozon.

commune.

Ste-Barbe, Bertbeaume.

commun.

idem, idem.

l«r ORDRE. — COR I DPI! Y LLEX.

€KCCIFER.E.

Rapbanus sativus , cultivé.

Raphanus raphanislrum, commun.

Sinapis nigra , idem.

Sinapis anensis , idem.

Rrassica oleracea , cultivé.

Dianlhus cariopbyllus , Silène inflata , Silène uniflora , Silène gallica , Lychnis flos-cuculi , Lychnis dioica , Lychnis sylveslris , Lychuis gilhago , Frankcnia levis,

ruines de Trémazan.

commun.

idem.

les champs.

commun.

idem.

idem.

les moissons.

Penfeld , Loberlat.

Polycarpon telraphyl- fort Keroriou ,

lum , Marc.

Sagine procumbcns,

msTorRt KATmnut.

Sagine erecta , Alsine média , Sp«rgula arvensis , S|i«rgula penlendra , Sp«rgala nodosa, Cerasltum vulgalum , Cfrastium viscosum , Orastiam semi-decan-

idem.

idem, i ilcm.

Cerastiun arvense, Ceraslium aquatirum , Arenaria peploides,

Arenaria serpillifolia , Arenaria rubra , Arenaria Biare,inata ,

mi ii<iri«i in jii'rruni 9

SlelLiria holo-lea,

Sii'llaria gramioea ,

Stellaria aqualica,

idem.

Iterilieauiue , lieue

roiumutii*.

les ailes.

idem, idem, idem.

Linum narbonense ,

Tort Boaguon Si-Marc, idem.

Viola palustris , Viola canina,

VIOLACEE.

Guipa vas, Guilcn-

idt r.isn.

Cislushirsutus, foret de

lleliantbetnum gultaUiiu, les cotes lldiantbemum vulgare, Cmon.

TIUACEC.

cultivé.

Tiliaplatypbyllos, idem.

MAITACE*.

Malva rotnndiïolia , Malva sylvestris , Malva inoscata ,

Plou^asld , Carreau.

leGuest, Ganta ret.

du

Erodium eicutarium , Erodium moscatum ,

Géranium saugutneum , Géranium molle , Géranium dissolu m , (ieranium rolundifolium, Géranium robertianum , Oxalis acelo«?IIa , Oxaliscorniculata,

commun.

idem.

Çamaret,

idem, idem.

idem, idem, idem

mratiCE«.

A ndrosemum officioale, St.-Pierre , Hypericum quadrangula-

Hyp«ricum perforalum , idem.

Hypericum h-mUusuin, idem.

Hypericum pulcluntm , idem.

ACCRA.

Acer pseado-plalanus, Acer plalanoides ,

cultivé.

idem.

Kcrsaiut- Huelgoat.

Asculus hypporastanum, ciitlivé.

Ficaria ranunculoides , Namincultis hederaceus, Kiiiiiuculus aqualilis .

idem, idem, idem.

Ilaminculus auricowus , Rauunculus repens , I— nunculusacri&, Itanunculus bulbosus, Rauunculus philonolis , dus arvensis, lingua, Ranunculu» flammula, llaniiiK'iilus Iripaiiitus, Callba palustris,

idem

idem, idem.

Gouesnou.

de Nantes, près

HISTOIRE NATURELLE

ALGUES, LICHENS, HYDROPH1TES, etc.

On a pu voir par la nomenclature précédente que le Finistère offrait un nombre assez borné de plantes rares phanérogames, mais en revanche il n'est point de déparlement en France qui soit aussi riche en plantes marines, et le Finistère en fournit peut-être plus à lui seul que le reste du royaume.

Les lichens , les hydrophiles y sont en grande abondance ; l'humidité de son climat favorise le développement des uns et des autres ; aussi voiton les pierres les plus sèches , les terrains les plus arides se couvrir de lichens ; les plages maritimes , que la mer baigne à toutes les marées , se couvrir d'hydrophiles , qui acquièrent un accroissement proportionnel à la quantité de pluies qu elles ont reçues dans le cours de leur végétation, qui rarement excède un an, parce qu'à ce terme elles sont coupées pour servir à fumer les terres ou pour être réduites en cendres.

Ces plantes marines sont la ressource de tout le littoral du département pour le fumage des terres. Leur coupe , leur récolte sont soumises à certaines lois , à certains usages qui ne sont pas toujours observés ; il en résulte parfois des querelles où le croc èt la fourche servent d'armes offensives.

Les lichens n'offrent pas le même intérêt à l'ha* bitant; cependant il s'en trouve qui pourraient fournir des ressources pour la teinture , tel que le rocella fuciformis , extrêmement abondant sur toutes les roches du littoral. On peut cousulter à ce sujet un ouvrage imprimé a Lyon, en 1787, intitulé Mémoires sur [Utilité des Licliens.

Si les lichens sont abondans dans le Finistère , les hydrophiles le sont encore davantage. Entouré par la mer dans toutes ses parties , excepté du côté de l'est , ce département offre une grande étendue de littoral , beaucoup d'anses , d'embouchures de petites rivières et de ruisseaux, localités propres à la multiplication de cette famille. Aussi son élude est-elle intéressante dans cette extrémité de la France pour le botaniste algologue.

Depuis environ trente ans on s'eu est beaucoup

occupé ; nombre d'ouvrages méthodiques ont paru pour sa classification. La manière dont ces productions se renouvellent est encore inconnue dans un grand nombre d'espèces , et oblige de recourir au fades pour les classer.

C'est d'après la méthode adoptée par le botaniste algologue Lamouroux qu'est établi le catalogue d'hydrophiles qui suit. L'ouvrage de ce naturaliste n'étant qu'un gênera , on a eu recours ao Botanicon Gallicum de Duby, imprimé à Paris, en deux volumes, en 1828, pour la nomenclature de toutes les plantes dont on joint ici la liste, comme étant le dernier et le plus complet que l'on connaisse.

Une collection de trois cents échantillons de lichens, tant indigènes qu'exotiques , et une autre de mille échantillons d'hydrophiles, espèces et variétés comprises , sont la base qui a servi à faire le catalogue des lichens et des hydrophiles. Deux coupes divisent les hydrophiles : celles articulées, celles non-articulées ; celles non-articulées se subdivisent en trois sections : la première est celle des fucacées, la seconde celle des floridées, et la troisième celle des douteuses.

Dans la première division ou section des nonarticulées , se trouvent celles que le cultivateur riverain de la mer emploie pour fumer son champ. Elle est désignée sous le nom de fucacées.

Dans la seconde se trouvent celles qui , par le brillant de leurs couleurs, l'élégance de leurs formes , plaisent singulièrement à l'œil. Elle est désignée sous le nom de floridées.

Enfin la troisième est une réunion très-disparate et peu connue de productions dont peut-être plusieurs appartiennent au règne animal; aussi est-elle désignée sous le nom de douteuses.

Dans la division articulée, on n'a pas cru devoir relater les subdivisions; elles renferment des productions extrêmement délicates et de couleurs très-fucaces; on est forcé de recourir à la loupe très-souvent pour pouvoir constater les genres et les espèces auxquelles elles appartiennent.

— ne ai tu.

BUTCKCttC.

Padira : sqtiamaria , pavonU. Dicttou. : touata , tacianiata , papillosa.

HsUDris : siliqaosus , nodosas.

Cystosctra : discors , barbala, librosj , granu-

Ficastrum : vesiculosus, longifnirtus , erranoides, serratus , caoalirulatus, tubercuUtiu.

Hirustraus : lorea-

I-asjmistrcm : digitatoni , leptopoda , rioa , binda , ph* llitis , pnnctila

Orcia : esrulenla.

Oilssurctu : dressait , ligulala , aculeala , »i-

ridis.

Fi rct.uaru : lombricalis, foiigiata, i ( horpa : fllura.

OtLr aseria : taoguioea , seminenis , siouosa ,

niscifolia , alata , hypoglor»um , inlrrrupla. Hauhi.su : reoironnis,grtieltriis, rubens, lacera ta , sarniensis, bonne maisonii, punctau, ocellata , Lariniala , ferrari , dub> i , biflda , palmetta, mmbranifolia , palmalla, subolifera , fdulis , ciliala , spenuophora , gliDdulosx Cmosdrcs : crispus, Dianiniillosus, oonegieus, \ y psgrntus.

Lstnrsrit : pionatiflda , oblusa , Htm ca : uighii.

Umosm : palmata, dresnaii , uuium, sata , contorta, sobolifera , iolernipla.

GibARTiSA : coufenoides , asperaia , purpurascens , plicala , acirularis , piwibla , lardii.

Uhestaria : vermiculans, darvphilla , leouissima, rapillaris, clatrllosa, Lalifonnis, artirulata , opuntia , pilusa , psgnuea.

SroRoaints : rhi rodes, prdunculalus.

MA : «illosa.

Sttosipmo* : Ci nirulacca.

I'oitides : rolunda , gritoilhsir.

: fulgarr, uocionalom , ainphibiom , i , rrisUlun , -

*~ S*bdt<u>oa. — Dorrtitt».

I isastri m : lartuca , I

Kala , planta^mifolla.

Tetrajpora : Ucunosa , bolbosa. (Eaux douces). Usa : linra , ventricosa , comprena , ioleslinalis,

nslulosa.

Rriopsis : cuprasina, bypooides , arbuscula. Sposgodich : diebotomum , adbxreos, bursa,

< 11 tTor hor i : rn.livin-folia

micularis, cupressina.

Cladostelpui s : vrrtirillatus , spoogiostJs. Sph.ccxlarja : ulicina , puociata , seo paria - PotTsiPoo^it ; rigidula , frncticulosa ,

cens , urceolata , atrornbens , brodiri , bis-

soidrs , badia , fucoides , allocbroa , «ioUcea ,

slricU , païens , surlulanoides.

CtRtsiiM : rubruin, diapbanum, nlialum, i gatun , grarilis , peucedanoides , coccioeu m , ttrricolot, puoetatum, plumuLa , arbusoila', turnerii , irirteum, roseam, didgioum, tbiuoides, lamoarousis , b\t>oidrs , duelurei , fnictirttlosum, lelragonum, rassuariD.r, claùgerom. daucsii, loihii, lepcos, setaceuin, equisetiroliun , roralliaum.

Artrrociadia : villosa.

EciocARris : littorallis , tomefll<*us.

AsDistttA : cbaliba-a.

\ trcMtRth : osata, terrestris, rlavata , ca-»pitosa ,

/restât : trilidom , quiniomn , derimirruni , rondensalum , dongalum , grarilis , lulesrens , stellioa , pertinaluu.

I i^iui : corallioa , lonilosa , davialilis.

BtnikoiospERnt* : mooiliforme, helmiotosum, keralopb) lum , rnnfusum.

Draparsauiu : lerrou.

OsrtRS a : dVnsa , larbala , rapillaris. rupeslris, sencea , frarta . rnstallina , lanosa , iocialis , Banda , meUgonium , serra , riparia.

IhbRooitTtos : reiiculatun.

B»>tu : rrupa, torta ,

l-r>0 HISTOIRE

Schizo\ema : ramossisiina.

Sixtosema : mjochrons.

Caloturix : pulvinata.

Osciuaria : princcps*, major, viridis, parietina, paunosa, fusca, vibrionides, feruginosa , variabilis, muralis.

Page 1