PIÈCES JUSTIFICATIVES

SANCTI BERNARDI

Epistola ccxLi

Ad Hildefonsum comitem sancti ^gidii de Henrico haeretico.

«... Sed nunc audi quisillesit. Homo apostata est: qui relicto religionis habitu (nam monachus exstitit) ad spurcitias Garnis et seeculi, tanquam canis ad suum vomitum, est reversas. Prse confusione autem habitare inter cognatos et notos non sustinens, vel potius non permissus ob magnitudinem criminis, succinxit lumbos suos, et iter qua nesciebat, arripuit, factus gyrovagus et profugus super terram. Quumque mendicare cœpisset, posuit in sumptu Evangelium (nam litteratus eral) et vénale distrahens verbum Dei, evangelizabat ut manducaret. Si quid supra victum elicere poterat a simplicioribus populi vel ab aliqua matronarum, id ludendo aleis, aut certe in usus turpiores turpiter effundebat. Fréquenter siquidem post diurnum populi plausum, nocte insecuta, cum mcrctricibus inventus est prcedicator insignis, et inlerdum etiam cum conjugatis. ïnquire, si placet, vir nobilis, quomodo deLausana civitate exierit; quomodo de Cenomannis, quomodo de Pictavi; quomodo de Burdegali : nec patet ci uspiam reversionis aditus, utpote qui fœda post se ubique reliquerit vestigia. Tu de tali arbore tandem bonos sperabis fructus? »

S. BERNARDI

Epistola xLii seu Tractatus

ad Henricum Senonensem archiepiscopura, de moribus et officio episcoporum.

u. Extraits. « Honorificabitis (autem) non cultu vestium, non equorum fastu, non amplis ;edificiis, sed ornatis moribus, studiis spiritualibus, operibus bonis. Quam multi aliter ! Cernitur in nonnullis sacerdotibus vestium cullus plurimus; virtutum aut nullus aut exiguus. Quibus ego si rememorem illud Apostolicum : «Non in veste pretiosa... » Yereor ne indignentur, dum nimirum indignuni ducant in se assumptam sententiam quam prius in viliorem sexum et ordinem prolalam fuisse recognoveiint. Quasi vero non eodem utantur medici ferro secandis regibus, quo et popularibus hominibus, aut capiti fiât injuria, si ipsis forcipibus capilli excrescentes detondeantur, quibus et unguium fuerint resecata superflua. Attamen si dedignantur cum raulierculis non quidem a me, sed ab Apostolo feriri sententia, dedignentur et cum ipsis eadem involvi culpa. Despiciant jam textricum sive pellificum, et non propriis operibus gloriari. Horreant et murium rubricatas pelliculas, quas gulas vocant, manibus circumdare sacratis, et sacrantibus tremenda mysteria. Respuant etapponere pectori, quod decentius ornât gemma sapientise. Piideat et coUo circumtexere, quod honestius atque suavius Christi jugo submittitur. Non Christi stigmata siinl htKC, quœ isti martyrum exemple circumferant in corpore suo. Muliebria potius esse noscuntur insignia, quae utique curiosius et sumptuosius illae sibi prseparare consueverunt, cogitantes nimirum quœ sunt mundi, quomodo placeant viris.

«Clamant vero nudi, clamant famelici, conqueruntur et dicunt : « Dicite, Pontifices, in freuo quid facit aiirum? Numquid aurum a ireno repellit frigus sive esuriem? Nobis frigore et famé miserabiliter laborantibus, quid conferunl tôt mutatoria, vel extensa in perticis, vel plicata in manticis? Nostrum est quod etlunditis; nobis crudeliter

subtrahitur, quod inaniter expenditis. Et nos enim Dei plasmatio, et nos sanguine Ghristi redempti sumus. Nos ergo fratres vestri. »