V. — GRANDE CHARTE DE JEAN SANS TERRE
de AthyeSf quod decetero nullam habeant balliam in Anglia^ Engelardum de Cygofiy, Petrum et Gionem et Andream de Cancellisy Gionem de Cygony , Galfridum de Martinny et fratres ejus, Philippum Marc, et fratres ejuSy et Galfridum nepotem ejus^ ettotam sequelam eorundem.
51. Et statim post pacis reformacionem amovebimus de regno omnes alienigenas milites, balistarioSy servientes, stipendiarios, qui venerint cum equis et armis ad nocumentum regni,
52. Si quis fuerit disseisitus vel elongatus per nos sine legali judicio parium suorum, de terris, castellis^ libertati" bus, if el Jure suo, statim ea ei restituemus; et si contencio super hoc orta fuerit, tune inde fiât per judicium çiginti quinque baronum, de quibus fit mencio inferius in securitate pacis. De omnibus autem illis de quibus aliquis disseisitus fuerit ifel elongatus sine legali judicio parium suorum , per Henricum regem patrem nostrum vel per Ricardum regem fratrem nostrum, que in manu nostra habemus, çel que alii tenent, que nos oporteat warantizare^ respectum habebimus nsque ad communem terminum crucesignatorum ; exceptis illis de quibus placitum motum fuit s^el inquisicio facta per preceptum nostrum , ante suscepcionem crucis Jiostre : cum autem redierimus de peregrinacione nostra, vel si forte remanserimus a peregrinacione nostra, statim inde plenam justiciam exhibebimus ,
53. Eundem autem respectum habebimus [et eodem modo de justicia exhibenda], de forestis deaffbrestandis [çel remanseris forestis] quas Henricus pater noster oel Ricardus frater noster afforestaverunt.^ et de custodiis terrarum que sunt de alieno feodo, cujusmodi custodias hucusque habuimus occasione feodi quod aliquis de nobis tenuit per servicium mili* tare, et de abbaciis que fundate fuerint in feodo alterius quam nostro, in quibus dominus feodi dixerit se jus haberef et cum redierimus , s^el si remanserimus a peregrinatione nostra, super hiis conquerentibus plenam justiciam statim exhibebimus.
54. Nullus capiatur nec imprisonetur propter appellum femine de morte alterius quam viri sui.
55. Omnes fines qui injuste et contra legem terre facti sunt nobiscum, et omnia amerciamenta facta injuste et contra legem terre , omnino condonentur^ çel fiât inde per judicium çiginti quinque baronum de quibus fit mencio inferius in securitate pacis, ç^el per judicium majoris partis eorundem , una cum predicto Stephano Cantuariensi archiepiscopo ^ si interesse poterit, et aliis quos secum ad hoc vocare voluerit. Et si interesse non poterit , nichilominus procédât negocium sine eOy ita quody si aliquis çel aliqui de predictis viginti quinque baronibus fuerint in simili querela^ amoveantur quantum ad hoc judicium , et alii loco eorum per residuos de eisdem viginti quinque y tantum ad hoc faciendum electi et jurati substituantur.
56. Si nos disse isiçfimus i>el elongai>imus Walenses de terris vel libertatibus i>el rébus aliis , sine legali judicio parium suorum, in Anglia vel in Wallia, eis statim reddantur ; et si contencio super hoc orta fuerit, tune inde fiât in Marchia per judicium parium suorum; de tenementis Anglie secundum legem Anglie; de tenementis Wallie secundum legem Wallie; de tenementis Marçhie secundum legem Marchie. Idem facient Walenses nobis et nostris,
57. De omnibus autem illis de quibus aliquis Walensium disseisitus fuerit vel elongatus, sine legali judicio parium suorum y per Henricum regem patrem nostrum vel Ricardum regem fratrem nostrum y que nos in manu nostra habemus, vel que alii tenent que nos oporteat warantizare y respectum habebimus usque ad communem terminum crucesignatorum, itlis exceptis de quibus placitum motum fuit i>el inquisicio facta per preceptum nostrum ante suscepcionem crucis nosire; cum autem redierimus, çel si forte remanserimus a peregrinatione nostra y statim eis inde plénum justitiam exhi-àebimuSy secundum leges Walensium et partes predictas.
38. Xqs reddemus filium Lewelini statim y et omnes obsides 'le Wal/ia^ et cartas que nobis liberate fuerunt in securitate