‹ Chronique de la ville de CossonayChapitre 13 sur 30 · ACCORD RELATIF A LA CONFECTION DE LA CROIX DU CLOCHER DE COSSONAY · texte numérisé non relu

ACCORD RELATIF A LA CONFECTION DE LA CROIX DU CLOCHER DE COSSONAY

Annis 1467, 7 janvier, et 1468, mardi après Pâques.

(Archives de Cossonay. — Collationné à loriginal.)

Observation. On trouve, dans les archives de Cossonay, deux chartes relatives à cette même confection de la eroix du clocher : l’une, sur papier, datée du 7 janvier 1467 ; Pautre, sur parchemin, portant, outre cette date, celle du mardi après Pâques de l’année 1468. Nous avons puisé dans la première les détails rapportés dans notre texte, croyant que les deux chartes étaient en tout semblables. Trop tard nous nous sommes convaincus du contraire, et que le second document, presque pareil pour le fond, était cependant plus explicite et contenait des différences dans les détails et autres choses. La première convention avait été refondue et augmentée, s’il est permis de s’exprimer ainsi. Nous n’hésitons donc pas à publier plutôt cette dernière charte, comme plus complète.

NOVERINT VNIUERSI ET SINGULI hune cirographum visurj lecturj pariter et auditurj Quod Nos Omnes Gorgius marchian et Hubertus eius filius Domicelli Mermetus fave Sindicus et gubernator totius ville et

communitatis de cossonay petrus oubam vulliermus paccot vulliermus huguet henricus perriar notarij et Reynaudus bale burgenses et consiliarij ipsarum ville et communitatis pro commodo et negotiis earumdem ville et communitatis ac negotio totius parrochie ecclesie parrochialis sancti paulj de cossonay predicto maxime pro Restauratione cruels campanilis diete ecclesie nouiter ab jpso campanili agitationibus ventorum vique putredinis dirrute jnuicem congregati campane sono pro consilio negociorum predictorum tenendo ex vna parte Et magister glaudius dictus Nuetus de gebennis morans lausanne faber serarius ex parte altera Considerantes nos dicti consiliarij crucem predictam ut fertur dirrutam vnam aliam fierj facere crucem et situarj super jpso campanilj dicte ecclesie ut decet debere quia justa dictum persanum sancte crucis Nulla salus est in domo Nisi cruce munit homo supra luminaria Cumque dicta ecclesia domus sit domini Neccessario oportet super luminar) dicte domus ecclesie domini hoc est campanili predicto cruce jpsius Domini nostri Jehsu Christi signo munir) vt salus in eius dicta domo sit cruce jpsa exigente ad Inimicum humane nature terrendum et spirituales nequicias repellendum Et ut aerearum discedant malignitates tempestatum et fulgurum HOCIDEO ad laudem gloriam et honorem jpsius domini nostri Jehsu Christi cuius crux et crucis signum est Nomine totius dicte parrochie ecelesie predicte et parrochianorum eiusdem omnium et singulorum velut caput dicte totius parrochie Conuenimus cum dicto magistro glaudio experto se dicente ad cruces ferri faciendas et fama publica super eo oriebatur Cui magistro glaudio presenti requirenti et Recipienti seque

facturum offerenti Ego dictus mermetus sindicus nomine tocius dicte parrochie de laude consensu pariter et consiio prenominatorum consiliariorum jbidem presentium et sic fierj assistentium jn laudem gloriam et honorem ut supra dedi et do per presentes in tachium et nomine tachi] faciendj componendj et construend)j bene et ydonee atque decenter vnam crucem ferri sequenter designati Modis et formis ac operagiis et floraturis ac munimentis sequenter scripüis expressis et designatis PRIMO quod jpse magister glaudius jpsam crucem faciat et facere debeat ac teneatur bene decenter et ydonee de bono ferro ferrerie dicte de lavar de bona forgia et de bono operagio ad cognitionem magistrorum fabrorum ad talia cognitionem habentium et de bonaz faczon videlicet ad tres branchias seu ad tres baculos et ad Zosenges ferri grossitudinis atque spissitudinis crucis depicte in dicta ecclesia parrochialj et longitudinis seu altitudinis tresdecim . pedum hominis communis a pomello supra jpsius crucis latitudinis vero decem pedum predictorum ut jmpingitur crux in ipsa ecclesia in et super pilarj lapideo et muro medio jpsius ecelesie a parte venti areuum dicte cecelesie predicationes fierj solitas abscissis et deruptis solis et lune picturis a dicta cruce fienda quas picturas jpse magister ponere non debeat Et de super jpsa cruce fienda de dicto ferro cum predictis lausengiis facere floraturas de dicto ferro in jpsa cruce bene et decenter cum alis floraturis in jpsa depingata ubi supra cruce depictis Et desuper jpsis cruce et floraturis facere ponere et situare formam et effigiem vnius gallj dicti ferrj seu materie opportune et decentis et forme jilius galli super dicta cruce depicte in ecclesia predieta depieti Que galli dieta

forma agitatione ventorum vertere debeat et alterius eorum potentia fortiorj super dicta ut supra fienda per dictum magistrum cruce ad designandum populo qui ventus Regnet. ITEM. facere tenetur et debet jdem magister glaudius in dicta cruce vnum grossum pomellum ferri seu cuprj aut lottenj oportunum secundum dicte crucis longitudinem et latitudinem atque grossitudinem et neccessitatem decentem jn quo pomello situar) ponj et jnfigi debeat bene et oportune ac conuenienter dicta crux usque ad jnfimas floraturas jpsius crucis ITEM facere tenetur jdem magister in jpsa cruce sub dicto pomello vnam capam seu chappaz ferrj bene sudatam cum ipso pomello et jntra jpsum pomellum supra pedem dicte crueis dictum bor (bord) circumcirea seu circiter jpsum pedem dicte crucis sub dicto pomello qu; bor seu capa predicta ponat aquam seu pluuiam et aquarum jnvndationes extra per supra coperturam seu tectum dicti campanilis ad modum et formam vnius cape suscipientis et deffendentis edifficia dicte crucis et campanilis predicti aduersus agitationes ventorum pluuiarum et grandinum et jn deffensionem teguminis dicti campanilis et crucis predicte et edifficiorum predictorum ne putrescere valeant nec dagnia ({a pointe) supra quam jpsa crux situabitur Et in pede jpsius crucis facere quatuor pedes seu branchias ferri pro situando jpsam crucem et clauellando supra dagniam predictam in ipso campanilj jpsamque erucem et membra eiusdem crucis seu pecias cavillare bonis et decentibus eauillis ferrj predieti taliter quod resistere contra ventum dicatur et cognoscalur ad respectum operatorum magistrorum ut supra Et quam crucem cum suis munimentis ut pingitur ubi supra solis et lune picturis exelu-

sis cum predictis galli effigie de et super ea pomello et loz borc seu capa et quatuor branchiis ferri predictis in pede eiusdem crucis existentibus et finitam per eumdem magistrum ut prescribitur ad dictamen magistri operatoris seu operari] et visitationem ad hec experti ad deaurandum Et dum et quando deaurata fuerit jpsa crux jpse magister venire vocatus debeat Et jpsam crucem et deauraturam jpsius crucis an vel ne probe et legaliter deaurata fuerit dicere et cognoscere et meliorem dorerium quem scierit consulere ad jpsam crucem deaurandam jpsamque crucem cum suis munimentis gallo pomello loz bor et capa predictis super jpso campanilj et laz dagnyz situare cum magistro carpentatore situationem jpsius crucis cum eius dictis munimentis faciente pro eius magistri glaudij persone tantum ventris sine alio salario per meipsum sindicum quo supra nomine expensis soluendis Ita tamen quod ego ipse sindieus predictus tenear et debeam eidem magistro sumptuare missionibus dicte parrochie marrinum et pontes facere ad dictamen dicti magistrj et carpentatoris vocandorum et alia facere neccessaria pro jpsa cruce situanda ubi supra Et dictam crucem factam ut supra Reddere cum suis quibus supra munimentis et pertinentiis jnfra proximum festum annuntiationis beate marie virginis vliteriusque tenetur jpse magister adesse et docere quam melius poterit et commodius ad deaurationem ditandam dicte crucis missionibus dicte parrochie forum faciendo cum meliorj dorerio ad talia experto Et predicta jdem magister glaudius facere tenctur et fierj conuenit pro et mediantibus quadraginta sex florenis aurj parui ponderis aut pro quolibet floreno duodecim solidis bone cursi-

bilis monete quorum florenorum sex sunt pro eo quod jpsam crucem facit et facere tenetur ad similitudinem predictam quia non tenebatur facere crucem nisi ad similitudinem crucis depicte in folio pappirj tradito michi dicto sindico jn primo tachio ut supra cum additionibus prescriptis factis Soluendis et Reddendis quadraginta sex florenis aurj ponderis et valoris predictorum predesignatis per me dictum mermetum sindieum quo supra nomine eidem magistro glaudio medietatem jnfra proximum festum conuersionis sancti paul) appostoli Et aliam medietatem finitis dictis operagio et tachio crucis predicte cum munimentis predictis eiusdem crucis In hoc tamen (reservato) quod ipse magister cauere et fideiubere debeat et teneatur legitime de premissis faciendis et complendis atque reddendis ante Receptionem et solutionem dicte medietatis dicti pretij primj terminj predieli omni exceptione cessante Et predicta omnia et singula ut seribuntur acta et gesta sunt et fuerunt atque facta per me dictum mermetum sindicum dictarum ville et communitatis ac totius parrochie prediete nominibus consilio atque precepto consiliariorum quorum supra Et hoc jdeo Nos ipsi mermetus consilio et consensu quorum supra Consiliariorum nomine totius parrochie predicte et glaudius Nuetus nomine meo quj dietum tachium Retinui et Retineo per presentes modo et forma supra seriptis expensis et sumptibus meis fiendum predicta omnia et singula vt scribuntur superius et narrantur jpsaque laudamus Ratifficamus confirmamus et approbamus jn eisdem Lotaliter de laude et in presentia quorum supra consiliariorum consentiendo per presentes Et promittimus jnsuper Nos mermetus fave sindicus et glaudius Nuetus preno-

minati videlicet ego ipse sindicus de laude et consilio quorum supra consiliariorum nomine dicte tolius parrochie villeque et communitatis predictarum ego dictus glaudius nomine meo pro me et meis juramentis nostris tactis Dei euuangeliis sacrosanctis Et sub expressa et ypotheca obligatione omnium et singulorum bonorum videlicet ego dictus mermetus sindicus dicte parrochie ecclesie sancti paulj predicte Et ego dictus glaudius Nuetus meorum mobilium et jnmobilium presentium et futurorum quorumeunque et vhicunque reperirj potuerint altera pars alteri parti et altera alteri nostrum et suis quibussupra nominibus quibussupra vicisin premissa __omnia et singula attendere facere tenere soluere et complere bene et decenter ut supra seribuntur Rataque et grata habere et tenere contraque non dicere neque facere nec venire quouis exquisito colore aliqualiter in futurum Specialiter ego dictus glaudius Nuetus dictam crucem de ferro predicto longitudine latitudineque et grossitudine cum dicüs gallo desuper jpsa cruce loz borc pomello eris seu cupri atque capa seu chappaz subtus jpsa eruce et floraturis de materiis predesignatis ferri cuprj seu eris uel lottonj vt fertur bene decenter laudabiliter et commode facere et factam reddere ut supra eidem sindico nomine quo supra et dicta ferrum cuprum lottonum seu aran (airain) decenter sumptuare missionibus meis et situare et auxiliarj ut supra scribitur ad effigiem crucis vbi supra depicte exclusis dictorum solis et lune picturis Et hec omnia et singula ad respectum cognitionem et dictamen magistrorum operatorum seu operariorum ad talia notitiam habentium ut supra Etiamque cauere et fideiubere sufficienter ut supra bene et ydonce faciendj

et complendj et reddendj premissa omnia et singula in tachium ut supra per me sumpta et acceptata jnfra dictos terminos pro dicto pretio per ipsum sindicum nomine jan dicto michi ut supra soluendo omni et quacunque exceptione et excusatione jmpedimentoque cessantibus et eiectis Et ego dictus mermetus sindicus nomine jan dicto dictam florenorum quantitatem seu monetam ut supra eidem magistro glaudio pro se et suis terminis predictis soluere reddere realiter cum effectu et deliberare atque dictum marrinum ministrare ut dictum est superius bene et decenter omni exceptione et jmpedimento eiectis cessantibus et procul pulsis contraque preseripta et jnferius non venire dicere nec facere nos ambe partes aliqualiter in futurum sed melius ipsa tenere et jnfallibiliter obseruare nullique contra dicere facere aut venire volenti consentire aliqualiter in futurum Et Nichillominus altera pars alteri parti et altera alteri nostrum et suis quibus supra vicisin reddere et Restituere omnia et singula dampna grauamina costamenta deperdita omnesque et singulas missiones et expensas que et quas altera pars postrum seu alter nostrum uel sui quj supra nomine quo supra dicet aut dicent suis tantum simplicibus juramentis loco plene probationis sibi euenisse se fecisse uel sustinuisse quouismodo occasione causa uel deffectu premissorum omnium et singulorum per alteram partem alteri parti nostrum seu per alterum alteri nostrum promissorum faciendorum tenendorum attendendorum soluendorum et complendorum non attentorum non factorum non tentorum non solutorum et ut superius seribuntur non completorum Seu si contra premissa uel aliqua ex premissis faceremus diceremus uel veniremus seu alter

nostrum faceret diceret uel veniret per se uel alium eius nomine Aut si grata et Rata non haberemus uel alter nostrum non haberet aliqualiter in futurum uel non teneret NOS autem prenominati consiliarij et Johannes geruex cumsindicus ville et communitatis predictarum atque ecclesie sancti paulj predicte parrochianj Quj predicta omnia et singula ut scribuntur fierj et dictum tachium cum additione ipsius crucis et pretij predictorum ut supra fierj et dar] per dictum mermetum sindicum nomine quo supra consulimus et nomine quo supra jussimus ipsaque omnia et singula locuta gesta et jta fierj voluimus et in tachium predictum pro dictis pretiis ut supra scribitur per jpsum mermetum sindicum nomine dicte totius parrochie de nostrum consilio concessum fuisse confitemur jpsaque omnia et singula prescripta laudanus Ratifficamus et meliorj modo quo possumus ad laudem gloriam et honorem Dei omnipotentis domini nostri Jehsu xpi (Christi) et totius curie celestis atque augmentum totius parrochie et parrochianorum eiusdem approbamus eisdem premissis omnibus et singulis assensum et consensum nostros attribuendo per presentes Cum promissione bone fidei nostre quam ad hec damus et concedimus de non premissis uel aliquo ex jpsis contraveniendo uel obiciendo quouis exquisito colore jnfuturum Quinymo ea potius attendere tenere et obseruare in omnibus et per omnia ut scripta sunt superius Renuntiantes siquidem in hoc facto et negocio Nos omnes consiliarij sindicus et cumsindicus atque glaudius Nuetus prenominatj nomine quo supra et quilibet nostrum prout eum tangit omni exceptionj dolj malj vis metus lesionj jilusionj deceptionj et circonuentionj Exception)

dieti tachij pretij additionis laudis promissionis et premissis omnibus et singulis non sic ut supra seribuntur factis uel minus rite et legitime factis omni erronee confessionj et jndebite promissionj Rei aliter scripte quam geste et econuerso constitution) sine causa jn factum actionj et diuidende omni jurj canonico et ciuilj scripto et non scriplo loci et patrie consuetudinj Ceterisque exceptionibus oppositionibus deflensionibus et alegationibus viriusque juris legis factiet consuetudinis quibus premissa ue] aliqua ex premissis possent aliqualiter in toto uel parte jofringi vitiarj corrumppi uel adnullarj exceptionique minoris medij uel justi pretij juri dicenti quod si dolus dat causam contractui uel jnciderit in contractum eo jure contractum nullum esse et jurj quo deceptis in suis contractibus quomodolibet subuenitur Signanterque jurj generalem Renuntiationem Reprobanti nisi special] precedente IN Cuius Reiï testimonium Sigillum Castellanie de Cossonay Rogauimus Nos omnes et singuli prenominati et quislibet nostrum quantum jpsum tangit et precibus nostris apponj fecimus huie seripto datum die septima mensis Januarij Anno Domini millesimo quatercentesimo Sexagesimo septimo quoad primum tachium Et quo(quoad) additionem secundi tachij et pretij predictorum die martis post festum pasche Resurrectionis Domini nostrj Jehsu xpi Anno eiusdem Domini millesimo quatercentesimo Sexagesimo octauo Ad opus dicti sindici et suorum quorum supra nomine quosupra leuata est et Signata- :-

| Per me P. OuBan,

cum parapho.

(Le sceau manque.)

JAQUES DE SAVOIE, COMTE DE ROMONT ET SEIGNEUR DU PAYS DE VAUD . CONFIRME LES LIBERTÉS ET FRANCHISES DE LA VILLE ET DE LA CHATELLENTE DE COSSONAY.

A° 1468, 10 Janvier.

(Archives de Cossonay. — Collationné à Poriginal.)

Tacobus De Sabaudia Comes Rotundimontis Et Dominus patrie vuaudi. Vniuersis serie presentium fier; volumus manifestum. Quod Nos visis litteris libertatum franchesiarum Immunitatum bonorum vsuum Capitulorum et priuilegiorum presentibus annexis. Supplicaion Îtaque dilectorum fidelium nostrorum Nobilium Burgensium agricolarum et habitantium ville nostre de

* Le duc Amédée (IX) de Savoie, en conformité de l’inféodation faite au prince Jaques de Savoie, par le duc Louis, leur père commun , le 24 (le 26, selon Guichenon) février 1460, du comté de Romont et de la baronnie de Vaud, lui donna, en 1467, au château de Pignerol, l'investiture de cet apanage comprenant les châteaux , villes et mandements de Moudon, Romont, Rolle, Nyon, Estavayé, Yverdon, Cossonay et Morges, ainsi que les péages des Clées, de Nyon et de Morges (Archives de Morges, invent. analyl. de divers titres concernant le pays de Vaud qui se trouvaient précédemment aux archives royales de Chambéry). — Jaques de Savoie, comte de Romont el baron de Vaud, confirma, le 95 juin 1467 (au château d'Annecy), les franchises, libertés, immunités et coutumes, tant écrites que non écrites, de la patrie de Vaud, et promit

Cossonay et totius Castellanie eiusdem super hiis Nobis facte Nostrorum Inherendo vestigiis progenitorum beniuole Inclinatj. Prius super hiis nostrj matura deliberatione habita eonsilij, Ex nostra certa scientia pro Nobis et nostris Libertates jpsas franchesias bonos vsus Immunitates Capitula priuilegia Ratas et gratas habentes Dictis Nobilibus burgensibus agricolis et habitatoribus de Cossonay totiusque Castellanie eïusdem laudamus confirmamus et approbamus per presentes. Promittendo bona fide nostra In verbo principis Nostro etiam ad hoc Interueniente Juramento Memoratis suppplicantibus et suis successoribus Pretensas libertates franchesias Immunitates bonos vsus Capitula et priuilegia perpetuo obseruare Cum effectu Illisque non contra facere vel venire quouismodo. Mandantes propterea gubernator) Balliuo et procurator] nostris vuaudj Necnon Castellano nostro dictj locj de Cossonay presentibus et posteris Ipsorumque locatenentibus et cuilibet corundem Qua-

en même temps que, lorsqu'il viendrait au pays, il prêterait, en personne, le serment de les observer, Le pays lui avait envoyé deux députés (Georges de la Molière, seigneur de Font, et Pierre de Bionnens, licencié ès lois) pour solliciter cette confirmation (Grenus, page 95 et la suivante). — Piusieurs des villes qui appartenaient au domaine immédiat de la maison de Savoie dans la patrie de Vaud ne sont pas mentionnées dans le nombre de celles indiquées comme formant l'apanage du prince Jaques; nous citerons, entr’autres, les Clées, Sfe.-Croix ef Morat, qui furent le théàlre d'événements importants pendant la guerre de Boursogne. Ces villes et d’autres encore ne faisaient-elles pas partie de cet apanage, ou bien faut-il attribuer leur omission à l’extrait où nous avons puisé notre indication? — Tout ce qui précède est destiné à former le complément de notre note 250.

tenus sepedictas franchesias libertates Immunitates bonos vsus Capitula et priuilegia prelibatis supplicantibus et suis predictis prothinus obseruent jllesas In nulloque contrafaciant quomodolibet vel opponant. Datum In ecclesia Prioratus eiusdem ville nostre de cossonay videlicet ante magnum altare die decima IJanuarij Anno dominj millesimo quatercentesimo sexagesimo octauo.

JAQUES DE SAUOYE.

Per Dominum Presentibus Dominis Anthonio de aduenthica Locuntenente generalj vuaudi Girardo de bruello Magistro hospitij et Mermeto Cristine Procura-

tore vuaud].

DE QUARZO.

Reddatur littera portitori.

(Petit sceau en cire rouge, endommagé.)

AXIV.

JAQUES DE SAVOIE, COMTE DE ROMONT ET SEIGNEUR DU PAYS DE VAUD, ACCORDE AUX NOBLES, BOURGEOIS ET HABITANTS DE COSSONAY LA FACULTÉ D'ÉLIRE UN OFFICIER DE VILLE.

A° 1468, 12 Janvier.

(Archives de Cossonay. — Collationné à Poriginal.)

lacobus de Sabaudia Comes Rotundimontis Et dominus patrie vuaudj. Vniuersis serie presentium facimus manifestum. Quod Nos animauertentes ad laudabilia grataque et accepta (ta) seruitia per dilectos fideles nostros nobiles burgenses jncolas et habitatores ville nostre de cossonay totiusque mandamentj eiusdem Nobis jmpensa Necnon onera per eos tam pretextu armate nouissime vltra montes facte quam etiam adhipiscendo possessionem nostram substenta Supplication) Jjtaque jpsorum super hiis Nobis facte que jn vülitatem Rei publice cedere Nec jnde Nobis aut cuicunque alter) detrimentum alflerre vt per Consilliarios nostros subscriptos disceptatum et nobis Relatum extitit dignoscitur beniuole jnclinatj. Ex nostra certa scientia dictis Nobilibus burgensibus jncolis et habitatoribus supplicantibus et suis successoribus licentiam jmpartimur per presentes ex nune jn antea eligendj jnter se vnum seruientem siue nuntium ydoneum Quj omnimodam habeat potestatem Nulla alia licentia obtenta jpsos Cosendj et vadiandi ad soluendum Ratam jmpositionum

QC

siue gietorum jnter jpsos supplicantes quouismodo et debite fiendorum Et aliorum tributorum quoruncunque eisdem supplicantibus particulariter spectantibus (spectantium) et debite pertinentium. Ita tamen quod talis seruiens siue nuntius per gubernatores et consilliarios juratos dicte ville nostre eligatur per tempus dum bene fecerit et jpsis gubernatoribus et consilliariis presentibus et futuris placuerit. Fpsoque Nuntio siue seruiente sic electo antequam jpse ad exercitium sui huiusmodi officij procedere audeat jn curia nostra publice jn manibus Castellani nostrj dicti locj de cossonay seu eius locuntenentis presentis et futurj jurare teneatur eius officium bene et fideliter exercere jura nostra perquirere diligenter et seruare Neminem officij eiusdem pretextu jndebite opprimere vel grauare. Vadiaque vL premictitur leuanda gubernatoribus dicte ville nostre de cossonay qui pro tempore fuerint fideliter Remictere Et alia facere que per consimilles seruientes siue nuntios fier sunt assueta. Nos enim dicto juramento prestito Talj seruient] siue nuntio ad hec amplissimam harum serie jmpartimur potestalem. has licteras nostras jn testimonium concedentes Datum lausanne die duodecima Jaiuarij Anno dominj millesimo quatercentesimo sexagesimo octauo

Per dominum presentibus dominis Anthonio de aduenthica locuntenente generalj. Girardum de bruello Magistro hospitij et Mermeto Cristine Procuratore vuaudij

Reddatur littera portitori DE QUARZO.

(Le sceau manque.)

AXV.

TRANSACTION ENTRE LE PRIEURÉ DE COSSONAY ET LA BOUR- GEOISIE DE LA VILLE DE CE NOM, AU SUJET DU PAIEMENT DU FORAGE DU VIN.

A° 1495, indiction 13. 18 Juillet.

(Archives de Cossonay. — Collalionné à l'original.)

In Nomine Domini Amen Huius publici jnstrumenti tenore cunelis fiat manifestum Quod cum lis questio et controuersia orirentur et in futurum oriri sperarentur Inter Reuerendum fratrem petrum de dullicio priorem prioratus de cossonay suo et ceterorum Religiosorum dieti prioratus nominibus ex vna parte Et gubernatorem nobiles et burgenses dicte ville de cossonay ex altera partibus Super eo videlicet quod prefatus Reuerendus dominus prior suo et nomine quo supra dicebat et asserebat se et predecessores suos jn predicto prioratu nomine quo supra fuisse et esse in possessione vel quasi percipiendi et leuandi a quolibet vendente vinum jn minuto jn dicta villa de cossonay pro quolibet dolio continente yvsque ad decemocto sestaria vinj jnclusiue pro foragio quatuor potos vinj paciflice et quiete nemine contradicenie seu se opponente per spatium viginli triginta quadraginta et quinquaginta annorum et per Lanti temporis spalium quod memoria hominis non extat de con-

trario. Ex aduerso Dicebant et Replicabant Hugo vigorosij gubernator dicte ville de cossonay Nobiles Johannes de cossonay dominus du Rurey Johannes de sauuernier discretique viri henricus de subtus petrus gollit petrus vinopia et Johannes albi bernardi burgenses et consiliarij dicte communitatis de cossonay nominibus suis et ceterorum aliorum burgensium ville et communitatis dicti loci de cossonay quod jn eternum non constaret prefatu m dominum priorem nec suos predecessores eo modo quo asserebat prefatum foragium percepisse Sed aliquando dumtaxat vnum duos vel tres potos juxta continentiam et quantitatem doliorum et voluntatem vendentium vinum et si forsam constaret quod non credebant dicebant dictam possessionem esse contra formam et tenorem franchesiarum quibus cauebatur quod dictus prior percipere debebat pro quolibet dolio vinj continente decemocto sestaria vinj pro foragio quatuor potos Et de dolio continente vltra dictos decemocto sestaria vinj octo potos Et sic dicebant dictum dominum priorem nichil percipere debere de doliis minoris continentie decemocto sestariorum Et mulla alia dicebant et Replicabant dicte partes hine et jnde que enarrare nimis prolixum esset Tandem vero dicte partes volentes de et super premissis questionibus et demandis ad bonam pacem et finalem concordiam deuenire et litium ansfratus euictare cupientes traclatu jtaque amicabili testium jnferius nominatorum transsigerunt jn hunce qui sequitur modum Hine propterea fuit et est Quod Anno eiusdem Domini currente millesimo quatercentesimo nonagesimo quinto jnditione tresdeeïma et die decimaoctava mensis J1lij (Jui) in mei notarij publiei et testium subseriptorum presentia prop-

terea que sequuntur personaliter constitute partes superius nominate Que gratis et spontanee transsigunt et concordant vt sequitur In primis Quod bona pax et verus amor sint et Remaneant jnter easdem partes [tem transsigerunt quod expense per dictas ambas partes vna econtra aliam facte sint hine et jnde compensate et de quibus vna pars aliam jn mis notarii et testium presentia quictat Item vlterius transsigerunt et concordauerunt dicte partes quod dictus dominus prior et sui successores jn dicto prioratu canonice et legitime jntrantes -habeant leuent et percipiant habereque leuare et percipere debeant nunc et jn futurum A quolibet vendente vinum jan minuto foragium videlicet de quolibet dolio continente vsque ad nouem sestaria vinj jnelusiue duos potos vin} Et pro quolibet dolio continente vltra dicta nouem sestaria vinj vsque ad decemocto jnclusiue quatuor potos Et pro quolibet dolio continente vltra dicta decemocto seystaria vin] teneatur et debeat idem dominus prior et sui successores percipere juxta formam et tenorem descriptas jn predictis franchesiis octo potos vinj dumtaxat Que omnia vaiuersa et singula dicte partes et jpsarum quelibet voluerunt laudauerunt Rattificauerunt et approbauerunt per omnia eorum puneta et capitula Promictentes jnsuper dicti Reuerendus dominus prior suo et nomine Religiosorum suorum jn dicto prioratu exisientium Necnon equidem prefati hugo vigorosij gubernator Et nobiles Johannes de cossonay dominus dou Rurey Johannes de sauuernier discreti viri henricus de subtus petrus gollit petrus vinopia et Johannes albi bernardj burgenses et consilliarij dicte communitatis de cossonay pro quibus se fortes faciunt et de Rato habendo

Ac Ratifficari faciendo per juramenta sua per jpsos et jpsorum quenlibet ad et super sancta Dei euuangelia ju mis dicti notarij manibus corporaliter tacta prestita el sub obligatione et ypotheca omnium et singulorum bonorum suorum mobilium et jnmobilium et dicti domini prioris ecclesiasticorum et mundanorum presentium et futurorum quorumeunque huiusmodi transsactionem Ac omnia et singula jn eodem jnstrumento transsactionis contenta descripta et narrata Rata grata vallida atque firma habere perpetuo et tenere et contra non venire neque dispensationem A juramento obtinere Renuntiantes jtaque dicte partes transsigentes et ipsarum quelibet ex earum certis scientiis et sub vi suorum jam superius et jterum prestitorum juramentorum jn hoc facto omnj juri omnjque action) et exceptionj doli mali vis metus erroris et jn factum juri dicenti quod juramentum non valet vltra jd quod de jure non tenet et quod ex juramento non oritur actio nisi prius delatum fuerit jn judicio omnibusque et singulis juribus canonieis et ciuilibus premissis contrariantibus Signanter juri dicenti confessionem extra judicium et non coram suis judicibus competentibus factam non vallere juri dicenti Rem alienani iranssigi et concordare non posse juri dicenti generalem Renuntiationem non valere nisi special precedente De quibus premissis omnibus et singulis dicte partes transsigentes fieri voluerunt et preceperunt per me eundem notarium publicum subsignatum ad opus cuiuslibet jpsarum partium vnum vel plura publicum seu publica jostrumentum et jnstrumenta dictanda el corrigenda si opus sit consilio et dictamine peritorum vnius vel plurium fact tamen substancia jn aliquo non mutala Acta

fuerunt hec et data in dicto loco de cossonay in domo petri golliz hospitis videlieet in stupha ipsius domus presentibus jbidem magniffico domino petro de bonouillario presidente sabaudie Nobilibus et potentibus viris ludouico de menthone domino couete et de samoen francisco de gomens domino de biolley et carolo de champagnia testibus jbidem ad premissa abstantibus” vocatis et Rogatis Et me petro trollielti de chamberiaco gratianopolitanensis diocesis clerico ducali secretario auctoritatibus apostolica et jmperiali notario publico curiarumque omnium jilustrissimj principis domini nostri sabaudie ete. ducis jurato Quj suprascriptum transsactionis jnstrumentum manu mea propria seriptum subseripsi et signo meo quo jn talibus vtor signauj fideliter et tradidi ad opus supra nominatorum burgensium et communitatis de cossonay ja fidem Robur et testimonium omnium et singulorum premissorum Rogatus et Requisitus

PETRUS TROLLIETI.

* Adstantibus.

Page 1