‹ Clement 13. et Clement 14Chapitre 77 sur 89 · II · texte numérisé non relu

II

RÉTABUSSEMEKT DE LA COMPAGME DE JÉSUS.

!• En Riusic,

Hestitutio tocietati» Jexu m regno liustiaco , annuerUe imperatore Paulo p'imo.

Dilecto filio Francisco Kareu pi-esbytei-o , ac superiori congregationis societatis Jesu in iinperio Russiaco^

Plus PP. VII.

DaECTE FiLi, Salütem et aîostolicam Benedictioneji.

§ 1. Catbolicæ fidei in amplissimis Russiaci imperii regionibus conservandæ et ezcolendæ , necnon spirituali Iidelium regimini inslaurantio prospiciens Fec. Mem. Pins PP. VI pr»decessor noBtcr,annuente Catharina II , tune in humanis agente, totius Kusaiœ impératrice, per apostolicum legatum Joannera Andream archiepiscopum Chalcedonenscm, nuncS. R. E. cardinalem et epi6Copuni4labinensem , unam cathedram arebiepiscopalem cum suo capitule in civitate Mobiloviœ erexit , eidemquein arcbiepiscopumetpastorem præfecitvenerabilem fratrem Stanislaum Siestrzencewicz, cum ordinaria facultate ac potestate super Catbolicos latini ritus in iis omnibus provinciisac regionibus totius Russiaci imperii, in ([uibus nulla esset erecta sedes episcopalis. No vis aHis provinciis, quæ pridem régi ac i-eipublicæ Polonica* suberant,imperio Russiaco adjectis, prcclara serenissimi imperatoris Pauli I in Catbolicos voluntate factum est, ut idem prædecessor nostei' Pius PP. VI per alterum legatum venarabilem fratrem Laurentium atebie-

RÉTABLIsaBlIBNT PE LA COHPAONIE PE JÉSUS. 481

piscopum Thebarum , episcopailuR cathulicorum græci ac latini ritus cathedras, iii iisdeni regionibus dudum ereclas lii-^ inaverit, stabiliverit , aUjue ajioslulica auctoritate immiveril> ipsam quoque Mohilovioiiseai ucclusiain inetropolitica polestate auxcrit, et decoraverit. Veriim quamvis malta liinc sint ex AposUdicie Sedis providentia, et supn'ini principis Pauli 1 benigiiitate Catholicis ad coruin spiritiudem salutem coinparata subsidia, quid tarnen Ula sunt, aut quomodo satis esse possunt in tanta regnoruni latitudine, quæ in Europæ et Asiæ partes protenditur, in quibus nec ullic suiit sedes épiscopales nee, regularium ullius ordinis co'nobia; exiguus, vel nuUus sacerdolum numerus; plurinii pascua quærentes, sefl non babentes, qui pascua salutaria demonstret , ut idcii-co Nos, qui pastores sunius in uuivei’sa domo Israël, repetere sœpius cum Christo Uedemptore iiostro debeamus : JUeuû quidem multa, oi)erarn autem paucil Quamobreni, cum nonnulli exlinclœ per apostolicas Cleuientis PP. XIV prædecesso* ris nostri lilteras societatis Jesu presbyteri in illis partibus a pluribus annis commoraiites, erudiendœ, ac l)onis moribus et fidei catholicæ nidiinentis imbuendæ juveiituti, verbi Dei prœdicationi ac sacramentis administrandis sese obstrin» gere valde exoptent, eorum præsertim opéra uti se velle ad spiritualem catbolicorum subditorum suonun curam ac inslitutionem clementissimus imperator Paulus I declaravit, eosque in unuiu corpus conjungi, ac nostra auctoritate muniri enixe postula vit. Tu ita«iue, tuo ac prædictorum isthic degentium presbyteroruin nomine, humillimas ad nos dedisti preces, in quibus obseqiienti animo supplicasti , ut, quo, ne cœtus istc ac societas vestra nullis fulcita præsidiis, quibus Apostol ica Sedes rcgulares oi-dinesac congregationes munire consuevit, eorum qui nunc vivunt, interitu dilabatur, in societatem vos prislinam uniri, et canonice posse existere, apostolica auctoritate decemeremus.

§ 2. Nos, qui cid apostolicæ servitutis onus, quamvis imparibus viribus, subeuudum a Deo Vocati sumus, nullum pro

48Î BOCCMEUTS. — CONCLÜSK»'.'

nostra pastf^rali solliritudine prætormittere officidm debcirm#, quin clericos et presbytero?, qui «tudium et laborem in e\c<v lenda vinea Domini non refngiunt, novis stimulis excitenuis, et gratiia etiam ac favoribus prosequamur. Nil vero ad vitia resecanda , ad morum disciplinam retinendam , ac fidei pn»ceptis ehristianam plebem informandam aptius reinedium adhiberi posse censemus, quam ecdesiastico? viros in unum corpus consocialos , communibns legibus ac instituas sub unius præsidis iK)testate conjungere , ut diniicando adversus hunaani genei is hostcm , quæ ejiis niultiplires atqiie insidiosæ artes nocendi sunt, non dispei-sis et disjunctis viribus, sed uno veluti agmiue facto, ac districto verbi Dei glatlio frangant ilium penitus et expiignent. Vere eoim tune explelur regii psaltis votum ; O quam bonum est et jucundum habitare fratres in unum... Quoninm îllic mnndavii Dmninus benedictiontm et vitam usque in sœculum ; et itemin alio loco : Habitantes in dmno Domini uniiur maris et lahii sunl , didces sivml eapientes cibos in domo Domini cum comensu; non eos sane cil>os , qui ad alimoniam corporis inserviunt , sed spirituales cibos , ((ui aniinæ vires augent, leüciuntque famelicos panem ijuærentes, nec invenientes qui ilium ois porrigat.

§ 3. Æqua igitur ne honestacum sit,etcatholicæ religionis cultoribus peiaitilis Iwc postulatio tua , maximum vero ei pondus accedit, ex pt^lentissimi ac præclarissimi imperatoris Fauli I cx)mmendatione. Jam enim humanissimis suis ad Nos datislitteris, die XI augusti superioris anni millesimioctingen- Icsimi, benevolo se admodum erga vos esstî animo osteiidit, vestiamque postulationem a nobis adinitti, gratissimum sibi fore significavit , utilissimum ratus catholicos subditos suos hoc novo spirituali piiesidio jmare ; nihil enim iiiagis ad juventutem in iJei cultu, in morum disciplina, in obsetjuio erga sublimiores potestates informandam conduceve posse arbitratus est , quam si ecclesiastici prolrnti^pie viri hnio subeundo oneri præficiantur ; cpiod de vesfra (ide, integritate, ac bcientia sibi maxime pollicefur. Quare jam imprimis tem-

RÉTAULISSEME.NT I)E LA CORPAGSIE DE JÉSCS. 483

plum , quod pro Catholicis Petropoli aslificahiiti est^ vohis (iustodiendiim, ac sacris ministcriis celebrandum magna liheralitate commisit, collegia inslaurare ac vohis coinmendare, alia(|ue moliri paratus est, (jiiæ uostra* communionis hominihus maxime profutura CAJiifidimus. His autem faillis ac tam magiii principis in nostros catholicos collatis beneficiis, nonne gratiani referre deliemus, ejusque votis assentiri, nec sinere irrilam ac inanem apud Nos esse vestram ab eo susceptam commendationem?

§ 4. Perpensis itaque rebus omnibus, ac præsertim matm'e consideralis iis lemjxirum, locorum ac personarum varietatibus, quæ nova consilia capessenda,' aut priera moderanda, prout Ecclesiæ utilitas postulat, Nobis, ipii supremi ejusdem modéra tores sumiis, suadent ac prope imperant; implorato primum enixis precibus divini Numinis pi'æsidio, accilisque in consilium nonnullis S. R. E. cardinalibus, posfulationes vestras benigne excipere \olentes, te tuosqiic socios a quibusvis excommunicationis, suspensiouis et interdicti, aliisque ecclesiasticis sententiis, censuris et pœnis a jure, vel ab hominc qua\is occasione vel causa latis, si quibns quomodolibet iimoilati existitis, ad eflectumpræsentium tantum consequendum, harum sérié abst>lventes, et absolûtes fore censentes , motu proprio , certa scientia , et ex apostoHc» nostræ potestatis plenitudine, te ca>tcrosque presbytères isthre degentes, aut qui in posteram adventuri sunt, quique dudum istiusmodi congregationi uomen dederunt, aut deinceps daturi sunt, in unum corpus, in Congregationem societatis Jesu uniri , adunari, conjungi i)osse, intra tamen Rossiaci imperii fînes diuntaxat , et non extra , in una aut pluiibus domibus arbitrio superioris designandis, eadera apostolica auctoritate permittimus et indulgemus.

§ 6. Hujus autem congregationis supertorem , seu prœsidem generalem ad Nostrum , et Sedis Apostolicœ beneplacitum, te, dilecte fdi, deputamus et cunstiluimus cum omnibus tbcultatibus necessariis et opportunis ; primigeiiam saucti

DOCUMENTS. — comusios.

Ignatü regulam, a Paulo PP. III prædecessore noslro suis apostuücis consliliitionibus conlirmatam et approbatam, sc({ui et retineri posse conceilimus; tuosque , qiios iii coiigregatio nem cooptavcris, sucius a l ]iuei'urum institutiunein iu bonis moribus et disciplinis incurubere,colIegia et seniiuaria regere, et probantibus et consentientibus locoruin ordinariis, confessioues iideliuin cxcipere, \ei'ljuni Üci aniiuiitiare, sacramenta adniinistrare libt're et valide [M)sse, item deceriiimus, ac declaiTimus. VüS(jue præterea munes , et Congregalionem istam societatis Jesu sub Nosb’a et Sedis Apostolicæ immedialaprotectionc ac subjectiune recipiiims, et quæ ad illani firmaiidani et comniunicndain , alque ab al)usibus et corruptclis, si quæ iri epseriut , rcpurgaiidam , in Domino \ isum fuerit expedire, Nobis et Successoribus nostiis præscribenda, ac sancienda i-eservamus.

§ (i. Decernentes bas nostras prœsentes littcras, semper lirmas , validas , et efficaces fore , et esse , suowjuc plenarios et intégrés effectus sortiri , et obtiuerc dcbei c , ac illis ad cpios speclat , et pru tempore spectabit in omnibus , et per oinnia picuissime suil'ragari, et ab eis respective inviolabilitcr observari.

§ 7. Non obstantibus quibuscumque ordinationibus et constitutionibus apostolicis, statutis et consuetudinibus ; privilegiis quoque , et indultis , et litteris apostolicis in contrarium praemissoruni quomodolibet concessis, confirmatis, et iiinovatis, ac illis prœsertiin Clemenlis PP. XIV incipien. Dominus ac Redemptor, sub aunulo Piscatoris expeditis die XXI julii MÜCCLXXIIIjin iis dumtaxat quæ præsentibus nostris contraria sunt, et pro dominio imperii Hossiaci tantum. Quibus omnibus et singulis illoruin tenore præsentibus pro pleno et sufficienter expresse et ad verbum iiiserto lutbentes, illis alias in suo robore permansuris, ad præmissorum effectum tantum, specialiter et expresse derogamus, cæterisque in contrarium quibuscumque.

§ 8. Volumus autem ut earunulein præsentium litterarura

H ÉTABLISSEMENT DE LA COMPAGNIE PE rflSUS. 48S

transLimptis scu exeinplis efiam iinpressis, manu alicujus notarii publici subscriptis , et sigillo personæ in ecclesiastica dignitatc constituta* munitis, eadem prorsus fides in judicio et extra adhibeatur, quæ præsentibus ipsis adhüieretur si forent exhibitæ, vel ostensæ.

Datum Romæ, apud sanctam Mariam Majorem,sub annule Piscaloris, die septima martii, millesiino octiiigentesimo primo, pontiticatus nostri anno primo.

Dans la royaume de Naples.

Restitutio societatis Jesu in reyno ulriusque SicilUn.

Dileeto lilio Gabrieli (iniber, presbytère, superiori ac prœsicli geuerali coiigregationis sticielalis Jesu in imperio Rossiaco.

Plus PP. VU.

Dilecte fui, Salutem et apüstolic.vm Rëxepictionem.

§ 1. Per alias nostras in forma brevis datas litteras, die VII martii MDCCCI, pi'tente serenissimo Paulol, tune totius Ros<siæ imperatore, justisque de causis animum nostrum moventibus, prævia ad infra«eriptum tantum etfectum dei’ogatione similium in forma brevis litlerarumClement XIV,pra;decessoris nostri, ineipien. — Dominus ne redemptor — super suppressione ac extinctioue regularis ordinis societatis .lesu datarum die XXI julii anni MDCCLXXIII, presbyteris secularibusin imperio Rossiaco degentibus, quinovæ congregationi societatis Jesu adscribi vellent, facultatem dedimus in umim corpus sese uniendi, adunandi et conjungendi, sacramenta de consensu ordinai’iorum administrandi ; juventutem bonis moribus ac liberalibus disciplinis imbuendi, et sub regimine tune in humanis degentis Francisci Kareu superioris ac prœsidis generalis hujusmodi congregationis, a Nobis ad Nostrum

48<j . DOCUMENTS. — CONCLUSION,

et Sedis Apostolicæ benepladtum dcputali , iatra fines dumtaiat iniporii Rossiaci, vivendi juxta rcgulam sancti Ignatii a tel. n!C. Paulo Ili prædecessore uostro suis constitutiouibne confinnatam et approbatam , prout in iisdem iitteris latins conlinetur.

§ 2. Nuper vero carissimus in Christo filins nostei* Feixlinaudus , utriusrjue Siciliæ , et Hierusalem rex illustris , exponi nobis fecit, videri sibi, maxime in prœscntium teinporiim circumstantiis , profuturum ad rcgni sui juventutem bonis moribus informandam ac leetis salutaribusqne doctrinis inslruendam , si quemadmodum in Rossiæ imj)ciiü, ita in suis dominiis constilueretur eadem congrogatio socielatis JesUjSub ipsa régula sandi Ignatii a præfato Paulo III jwntifice confirmata , inter cujus prœcipua munia sodalibiis eidem adscriptis incumbentia, illud recensetur adolescentes, aut in collegiis altos, aut in publiais gj'mnasiis congregatos instruendi ne erudicndi.

§ 3. Nos igitm’ dicti Ferdinand! i-egis vota suorum sulKÜtorumspiritualem ac temporalem utilitatem præse ferentia, ac majorem Uei gloriam, et animarum Cliristi lideliuin salutein in primis l'espicientia, pro pastoralis nostri oilicio debito benigno animo excipientes, ex certa scieutia ac matura deliberatiooe noslris, deque apostolicæpotestatis plenitudiue prajfatas nostras aposlolicas in forma brevis litteras pro imperio Russiaco datas, ad regnum utriusque Siciliæ extendimus, ideot^ue facultatem tibi concedimus et importimur, ulsi\e per te, siveper dileclum libum Gajetanum Angelini antedictœ congregationis procuratorem generalem, omneset singulus, qui in utidusque Siciliæ regao congrcgationi hujusm<xli, (juæ PeU’opoli ac in imptuio Rossiaci), aucloritalc nostia pei supradictas informa bievis litteras constituta existit , nomeu dare veliut, eidem congregationi unire ac conjungere intra fines regni utriusque Siciliæ libéré ac licite possis cl valeas. Hos autem in ima, seu plurilms domibus congregatos, ac siib tua, et pro Umpore f JÙstentU prœpositi generalis, juxta primige-

Page 1