RÉPONSE DU PAPE A LA LETTRE PRÉCÉDENTE
YeneraUbus Fratribus A rchi episcopi s Parisiensi , et Turonensi, et Episcopi^. Corisopitetisi , Lingonensi , Monlis Pessulaiii , Trecensi , Verodunensi , Ambianensi, Versaliensi, Bksensi , Bellovacensi , Meldcnsi et Archiepiscopo Chalcedonensi in partibns infideUum.
PÎUS p. p. IX.
Venerabiles Fratres, salutem et apostolicam benediclionem. Nihil gratins, nihil amabilius vestris obsequentissimis lilteris , qnas Lulelise Parisiorum kalendis proximi niartii datas libentissimo animo accepimns. In illis enini , Venerabiles Fratres , niirificè elucet snninia vestra fides , amor , et observantia erga romanam Ecclesiam , qnœ omnium Ecrlcsiarum non modo caput , sed etiam mater, atque magistra, ad quam propler poliorem principal itatera nccessc est omnem convenire Ecclesiam , ac singularis vestra erga nos pielas et devolio , qui nuliis certè nostris merilis , sed inscrutabili divinse Providentiœ consilio in supremà Pétri Cathedra coUocati , à Christo Domino in ejusdem Beatissinii Principis Apostolorum personâ gravissimum munus accepimus pascendi agnos et oves. Ac jucundissimuni nobis fuit in ipsis Litteris perspicere quâ episcopali sollicitudine, et quo sacerdolali zelo animati eslis , ut sanctissimœ nostra; Religionis bonum procurare, et ecclesiasticam disciplinam in Calliarura Diœcesibus inslaurare , earumque regimen in meliorem conditionem adducere possitis. Quocircà vestris esset in votis, omnium venerabilium Fratrum Galliœ Antistitum Çoncilium Turonibus proximo mense septembri cogi, in quo iidem Antistites, coUatis stndiis, atque consiliis, pro eorum sapientiâ , rébus omnibus maturo et accurato examine perpensis , ea ex sacrorum Canonum praiscripto agenda ac saucienda curarent, quœ ad majorera GaUiœ Ecclesiarum utilitatem , pro-
speiitatemquc pertineant. Et quoniam optimè nosds Coiiciliuin cju-sniodi absijue aposlolicaî Seclis veuià uec indici, nec haberi posse , idcircô oiiixis j)recibus à nobis postulastis , ut coucilium idem supremà nostiâ apostolicà auctorilate coavocare, eidenique , sin minus per nos ipsos , saltem perNostrum, et Apostolic* Sedis Delegatuni praesidere velimus, ntijuc insuper statuere quse in concilio ipso tractaii debeant. Equideui , Venerabiles Fratres , ea est cura atque solliciludo quani de Galli;n Ecclesiis gerimus, ut nihil Nobis potius, nihil antiquius, quàm ut onini studio earumdem Ecclesiarum bono, et ralionibus cousu lore possinius. Ilaque nierilis laudibus vestruui prosequimur zelum , qui ad spiritualem cleri populique Galliariini utilitateni magis magisque comparandam spectat. Verùui quod attiuet ad pleuarium omnium Galiiae Episcoporum cogendum concilium neniinem vestrùni iatel , Venerabiles Fratres , eam aune esse rerum ac teraporuni condiiionem, ut prudeater linienduni sit ne solemnis ille convenlus possiteà pleuà Iranquiliitale agi , quœ in tanli uioraenti negolio requiritur ; aut eà celeritaie absolvi, quâ Episcopi quam priniùm ad proprias Diœceses redire qucant. Accedit etiam , ut j)lanè ignoremus quid permulti alii (Jalliaruni Autistites de ejusmodi convocando concilio sentiant, cùm in officiosissimis atque obsequcntissiinis eorura litteris, quas ad nos niittere non desinunt, nuaquàm hujusniodi desiderium maaifestarint. Itaque etiarasi ia pnesentià, veluti pro vestrâ prudentiâ probe intelligitis , Venerabiles Fratres , haud facile aninium inducere possimus ad totius Galliarium Episcopatûs cogendum concilium tamen futurum confidimus, ut ubi optatissiaia pax et pubiica (juies Deo adjuvante restituta fuerit , majora Episcoporum Concilia traa- (juilliori modo possint coacelebrari. Intérim verô illud vel maxime optamus , ut quisque Galliœ Archiepiscopus Provincialem Synodum à sacris Caaoaibus , uti scitis , lantoperè inculcatam coavocare velit , ia quâ unà cum Coepiscopis suffragaaeis suis omai cura , industrià ac studio , ea vel agere vel propoacre coatendat , quae valeant ad Catholic;e Ecclesiaî causaai tiiendaai, ad pielatem morumque honestatem fovendam et excitaadaai , ad catholicam solidaaique inslitulioaem promovendaai , ad sanctissimae nostrse Religionis bonum in universà Gallià procurandum , ac prteserlim ad grassantes propulsandos errores ac funestissima vesanse incredulitatis exitia averteada , quK luctuosissiaiis hisce temporibus quasi torrens undiquè exundans universum penè terrarum orbem submergere teatat. Ha?c ia pr.-eseali rerum statu veslris lilteiis rescribenda censuimus, Venerabiles Fratres , dùm ab exploratà veslrà religione et pietate expectamus, ut majore usque alacritate miaislerium vestrum implenles , ac tanquàm boni milites Christi laborantes , ia Dei gloriam amplificaadam, atque in sempiternam horainum saluiem procurandam totis viribus iacumbere numquàm intermiltatis. Nos certè haud
««nitlenuis in omui oratione , et obsecratione cum gialiariun actloue à clementissimo luminum et miseiicordiarum Pâtre huniiliter, enixèque exposcere , ut cœlesliiim omnium charismatum copiani super vos propilius semper effundat, vestrisque pastoralibus curis et laboribus benedicat, quo Ecclesia sua sancta majora in dies iiicrementa suscipiat , ae fidelis populus numéro et merito augeatur. Ac divini bujus praîsidii auspicem et pra;cipu?c nostra; in vos caritatis testem accipite apostolicani Benedictionem , quam toto cordis affectu vobis ipsis , Venerabiles Frafrés, cunclisque Clericis, Laicisque fidelibus curœ vestrœ commissis peramanter impertimur.
Datum Cajetcc die 17 maii anno 1849, Pontificatûs Nostri aniio tertio.
PiLS P. P. IX.