‹ De l’authenticité des annales et des histoires de TaciteChapitre 89 sur 102 · EME TES · texte numérisé non relu

EME TES

misisti, inutiles et ineptas esse pro Agellio : itaque scripsi Ser Angelo, ut pararet alias quamprimum, ne scriptor cesset. Tu item eas solicita, et vale. Antonio Lusco salutem dicito verbis meis.

Die x. novembris.

EpPisTOLA XXVII

Poggius pl. sal. dicit Nicolao suo.

Rome, 27 novembre (4428, De T.),

Il entretient Niccoli de ses travaux de copies. Il a donné le Josèphe à copier hors de chez lui; ses scribes le font enrager, il voudrait avoir le Traité contre Apion avant Noël. Il sait que Niccoli écrit peu l'hiver; il a cependant besoin de livres. Il fait froid à Rome, aussi n’y a-t-il pas de mortalité.

Laudo tuam diligentiam de quarta Decade : ea nunc scribitur : non multum autem curo, antea ne, an postquam scripta fuerit, emendetur, quamquam duo habeo volumina satis tolerabilia imter mendosa. Huic quartae Decadi, ut conjicio, multa multis in locis desunt. Josephus tuus scribitur extra domum, et cita absolvetur. De Agellio nescio quid erit: hi mei scriptores tanta molestia me afficiunt, ut persaepe mallem carere libris, quam illos tanto fastidio parari. Expecto libros contra Appionem Grammatieum quos addam historiae. Eos cura ut habeam ante festum Nativitatis.

Primus et secundus libri quartae Decadis sunt admodum parvi, quippe qui non excedant septem folia : scribe, an ita sit in vestris. Scio te non indigere ad praesens orationibus Tullii; ego autem indigeo maxime, nam hae solae sunt apud me.

Scio etiam te hieme non scribere : si tamen omnino eas volueris, mittam primo, quod malueris, volumen, et cum illud absolveris, mittam reliquum : hoc modo et tibi satisfiet, et mihi.

Vale. Saluta Antonium Luscum. Hic aer propter frigus emendatior est factus, neque aliquos mori audio.

Romae v. Kalendas Decembris.

Epistroza XX VIII

Poggius pl. sal. dicit Nicolao suo.

Rome, 7 janvier (1429. De T.).

Il redemande le Traité contre Apion. Il ne veut laisser chômer ses scribes. Les livres qu'il publie sont pour la postérité. Le parchemin qu'on lui a envoyé laissait à désirer.

Jamdiu expectavi Josephi libros adversus Appionem Grammaticum,

ALERT EE

ss RÉEL

300 EPISTOLARUM

sed adhuc non venerunt, nescio aliorum negligentia, an tua; quicquid tamen facias, in bonam partem accipio, et id bono animo fieri a te puto. Ego te solicito, quia scriptor jam absolvit reliquum opus, et difficile est eum tenere sine opera. Mitte igitur librum, et quamprimum. Non tantum mihi satisfacis, quantum communi utilitati, et famae illius viri. Paro enim libros non mihi soli, sed caeteris, etiam posteris, quibus boni viri solent etiam prospicere. Quod si forsan aliquid morositatis, ut aliquando soles, concepisti; effunde illam in res, quae spectent ad me solum, in quibus patiar me non solum reprehendi, sed castigari.

Chartae, quas modo habuiï, et spurcissimae sunt, et admodum carae: tractavit Petrus in hoc Ser Angelum nimium velut rudem harum rerum. Habuissem hic membranas meliores viliori pretio : neque vero Istis utar.

Agas verbis meis gratias Petro, qui mecum egit, ut dignum fuit fidentia mea. Vale et mitte librum, vel rescribe te illum non missurum.

Romae vir. Januarïü.

EpisToLA XXIX

Poggius pl. sal. dicit Nicoluo suo V. C.

Rome, 26 février (1429. De T.).

I lui envoie quelque chose qui va le mettre en appétit. Nicolas de Trèves a envoyé l’inventaire des livres qu’il a; énumération de quelques-uns; il a surtout un volume qui contient vingt comédies de Plaute. Nicolas s’est trompé au sujet de la République de Cicéron, le livre qu’il avait vu élait le Songe de Scipion de Macrobe. Poggio est inquiet de ce que Nicolas ne soit pas venu en Italie; aussi presse-{-il le cardinal Orsini de lesenvoyer quérir, mais la question du prix le refroidit; que Niccoli, de son côté, cherche donc un acheteur. Le moîne de Hersfeld est arrivé à Rome sans le livre promis; mais il va de suite aller le chercher et Papporter. Gompliments de condoléance à Cosme et à Laurent au sujet de la mort de Jean de Médicis.

Nescio an hoc tempus, et hi cibi fecerint tibi nauseam, quo stomachatus sis : ideo volui tibi aliquid epularum parare, quae erigant, atque excitent tibi appetitum : neque solum commoveant stomachum, sed te faciant oscitare.

Nicolaus ille Treverensis scripsit litteras cum inventario librorum, quos habet : in his sunt multa volumina, quae longum esset referre; dicit se habere multorum Operum Ciceronis, in quibus sunt Orationes de Lege Agraria, in Pisonem, de Legibus, de Fato, et plura alia ex fragmentatis, quae si essent integra, magnum esset lucrum :

aliud volumen, in quo sunt xx. Opera Cypriani Carthaginensis : item, quod magni facio, Agellium, ut putat, integrum, et quo magis gaudeas, Q. Curtium, in quo sit primus liber; de fine nil scribit, sed existimo, postquam principium est, non deesse reliqua. Sed hoc parum est. Habet volumen aliud, in quo sunt xx. Comoediae Plauti : hoc ingens est lucrum, neque parvo aestimandum, Nomina autem Comoediarum sunt haec cum principiis, si tamen ipse non erravit; ita enim transcripsi ex sua epistola: Plauti in Amphitruone; alia cui deest nomen; in Aulularia; in Euclione; in Captivis; in Bacchidibus; in Mustellaria ; in Menaechmis ; in Milite; in Mercatore; in Pseudolo; in Poenulo; in Persa; in Rudente; in Sticho; in Truculento: incipit :

Dum bellum gereret amanti argento filio, etc.

Ponit harum comoediarum principia, quae omitto, quia non satis diu possum scribere propter lippitudinem oculorum, qui ab scribendo me impediunt,

De Republica dicit se deceptum, et illum librum fuisse Macrobium super somnio Scipionis : sed tamen se non desperare, quin reperiatur. Ait enim quemdam doctum virum dixisse sibi ubinam esset, et se quamprimum eo profecturum. Inventarium caeterorum Hibrorum mittam tibi, cum ocium erit : sunt enim aliqua non contemnenda.

Verum, quod me torquet, hic non est nunc venturus ad Italiam, et interim multa possent accidere impedimenta. Dixi Cardinal, ut aliquem mitteret aptum ad poytandum hos libros, cum non esset expectandus adventus illius; et nisi ita fiat, actum est. Ideo concalefacias tuis litteris Cardinalem de Ursinis, et ego quoque eum stimulabo. Difficultas sola erit pecuniaria; nam hic homines multifariam frigent, propterea loquaris quibuscum tibi videtur. Si pecunia adesset, modus esset ad mittendum aliquem non insulsum, qui sciret convenire hominem, et libros deferre. Tu modo ut placet.

MonacHus HERSFELDENSIS VENIT ABSQUE LIBRO *; MULTUMQUE EST A ME INCREPATUS OB EAM CAUSAM : ASSEVERAVIT SE CITO REDITURUM, nam litigat nomine Monasteru, et portaturum librum. Rogavit me multa : dixi me nil facturum, nisi librum haberemus ; IDEO SPERO ET ILLUM NOS HABITUROS, QUIA EGET FAVORE NOSTRO. Habes satis pro coena. Vale,

1 Cf, Ie partie, ch. III, page 48.

302 EPISTOLARUM

Manu veloci. Romae xxvr. Februarii 14281.

Unum eram oblitus : audivi virum illum optimum, et amantissimum,.patriae Joannem de Medicis decessisse: dolui, doleoque quam maxime, tum patriam carere tali cive, tum filios destitutos tali parente, et nos amico optimo atque humanissimo, quamvis patrono debui dicere. Credo Cosmum, Laurentiumque maximo dolore affectos, ita enim postulat, et 'ipsorum virtus, et parentis. Sed sapientia utendum est, cum sit opus, nescio an minus in adversis, quam in prosperis.

Dicas Cosmo, ut non obliviscatur, quae olim sibi dixerim: non est enim eadem ratio omnium, et temporum, et hominum. Vale, nimis enim scripsi.

EPISTOLA XXX Poggius Nicolao suo sal. pl. dicit.

Rome, mai (1429. De T.).

Le cardinal Orsini a promis d’envoyer à Pâques un mandataire auprès de Nicolas de Trèves. Solicito Cardinalem ut mittat pro libris; is missuram pollicitus est post Pascha, Si forsan epistola tibi placeret, curà ut habeam ejus copiam, quia illius transcribendae non datur tempus. Vale, che gli occhi mi.

Ego jam Opusculum absolvi ?, de quo alias ad te scribam et simul legendum mittam, ad exquirendum judicium tuum.

Page 1