‹ Dictionnaire de cas de conscience; (volume 2)Chapitre 347 sur 402 · DIS · texte numérisé non relu

DIS

autres Musses. Keiffenslucl, ibid., n. 185, et seq., combat très-bien la troisième. Voyez mon Traité des Dispenses, liv. III, chap. 1, n. 12. J'aurais pu y placer cette décision de la congrégaiion (ju (Concile : Congregatio Cardinaliwn centuit dispensationem reddi nullam ex copula précédente dispensationem, si de ea non fuerit facta mentio in supplicalioue : copuiam vero sequentem, post dispensationem ub ordinario factum, non impedire matrimonii validitatem. »

Casus IV. pag. 116. Kusticus oblinuil a S. Sede dispensationem in forma paupeliim ad ducendam affinem suam in quarto gradu. Verum ei , antequam matrinionio jungeretur, advenit pinguis pro statu suo hœreditas. Q. an dispensatione illa uti valeat.

R. Vel dispensatio bœc jam exsecutioni per commissarium demandata est, antequam hœreditas illa rustico adveniat, vel non. Si 1°, potest ruslicus valide aflinem ducere ; quia jam ablatus est matrimonii obex, qui per hœreditatis advenlum revivisecre nequil; si 2", non polest; quia dispensatio nulla est, coin jam preces non nitanlur veritate, ut niti debent, cum commissarius dispensationem exsequitur. * Adi Tract. Galic, de Dispensât., lib. i, cap. 6, n. 1.

Casus V. pag. 232. Vidua volens nubere Sergio, qui duas ejus filias lenuit in bapiismo, et lilium in confirmatione, quœrit an triplex bine orialur cognatio spirilualis , duplex nempe in baplismo, et una in confirmatione.

R. Negat. Repetita enim tentio in baptismale, unam tantum parit cognationem, prout declaravit Clemens VIII apud Garziam. Neque id mirum, cum ex repetiia ejusdem mulieris corruplione una tantum emergat affinitas maritum inter et uxoris consanguineos, contra vero pertentionem ejusdem aut diversœ prolis ad baplismum et confirmationem duplex emergit spirilualis cognatio; quia duplex est sacranientum, adeoque radix duplex cognationis : sicut etiam duplex exsurgit affinitas e copula cum duabus sororibus habita, quia duplex est radi< affiritatis. Requirilur itaque et sufficit ut exprimatur quod Sergius ducendœ viduœ filios tenuit ad baplismum et confirmalionem. Id quidem sufficit quia sic exprimitur duplex Sergii et viduœ cognatio. Sed et id requirilur, ne quoad unam tantum dispensetur, non vero quoad aliam. Dum autem dicetur quod filios tenuit, duplicabitur modus, quo volentes contrahere sunt affines, nempe per compalernitalem et commalernilatem. Namque inter patrem et filiam, aut matrem el lilium spirituales, vix unquam ob indecentiam majorem dispensât Ecclesia. Reiffenst. ibid., n. 200.

- « Ce mol quod films tenuit pourrai! induire en erreur. Quand SerglUl n'aurait tenu que le même enfant, il aurait contracté une double alliance avec sa mère, s'il l'avait lenu dans le baptême et dans la confirmation. »

su et m.

Dispensatio in foro pœnitentiœ, etc.

Casus VI. pag. 25(>. Troilus post expeditum brève, vi cujus cligere possit confessarium, qui eum a censuris omnibus absolval, et ab irregularitatibus dispense!, novam censuram novamque irregularitatem incurrit.

Q. an ab his quoque brevis istius vigorc rclevari possit.

R. Affirmât. Facultas enim in casu concessa generalis est et illimitata. Unde sicut facultas tempore jubilœi concessa, non tantum ad peccata ante jubilœi concessioncm perpetrata extenditur, sed ad ea etiam quai subinde usque ad lempus commissa sutit; ita et facuilas per prœsens brève obtenta, etc. Atque id verum est,licet in eodem brevi cxprimatur, pro hac vice, vel pro una vice; bœc enim verba non restringunt concessionem ad sola commissa tempore concessionis, sed ad unam confessionem ; adeo ut si pœnitens post absolulionem vigore brevis obtentam, denuo in reservata labalur, brève obtentum non amplius d< serviat. Excipe tamen casum, quo j œnilens diu ex dolo distulerit brevis exsecutionem, ut intérim laxalis habenis peccaret, el postea absolverelur. Cum enim nemini fraus et dolus debeant patrocinari, mens pontificis non est ut imperlita facultas ad bœc absoivenda vel relaxanda deserviat. Ita Lugo , disp. 20, de Pœnit., sect. 8, n. 125, pag. mihi, 480.* Cœteri ca^us ad banc materiam spectantes passim distussi sunt. Voyez Absolltio, etc.

Casus VII. pag. 39. Clericus in sacris gravidata ïtertha , ei, fœlu jam animato, potionem ad aborlum dédit. Effectu secuto irregtilaris factus, ad Sai ram Pœnitentiariam pro dispensatione recurrit bis verbis : JV., factus irregularis ob ubortum fœtus anîmati, secuto effectu, petit facultatem ut a proprio parocho super liane irregularitatem dispensetur. Parochus brevis exseculor, rc per lotum audita, judicat facultatem hanc esse subreptiliam. Q. an recte judicet

R. Aifirmat. Ratio est, quia pro dispensatione super irregularitatem ex procurato abortu, supplicans exprimere débet, an fœtus a se genilus sil ; idque ex curiœ stylo, qui legem facit; et quia m hoc casu diificilius, et sub graviori pœnileniia obtinetur dispensatio. Atqui id in casu non expressit orator. Ergo.

ADDITION IMPORTANTE pour le mot DISPENSATIO

J'ai dit dans .e troisième volume des Dispenses , lettre 43, n. 3, que ces paroles de l'induit accordé aux évéques, Dispensandi in tertio et quarto simplici et mixto, me paraissaient leur donner le pouvoir de dispenser non-seulement du trois au quatre, mais du deux au trois. On peut voir dans l'endroit que je viens de citer les raisons qui m'avaient porté à ce sentiment, raisons qui avaient paru solides à des personnes éclairées.

iiTl

« Cependant, ajoulais-je, la bonne (oi m'oblige d'avertir qu'en 1690 le saint-siége défendit au nonce de Cologne, qui avait ce même induit, de dispenser du deux au trois. La même défense fut signifiée en 1694. à M. d'Anethan, suffragant et vicaire général de Cologne. Savoir, poursuivais-je, si cette restriction doit avoir lieu en France comme en Allemagne, c'est ce que je ne puis définir... Le dispensateur général, c'est-à-dire le pape, peut donner à l'un plus qu'à l'autre, et il a cent raisons de le faire. Après tout il est aisé de le consulter, si on doute. »

On l'a effectivement consulté sur cette question, et sa réponse a été qu'un évêque en vertu d'un semblable induit ne peut jamais dispenser du deux au trois. Comme cette décision est de la dernière importance, j'ai cru la devoir rapporter ici.

Feria V , die vero tiges

« Ju congregatione generali S. R. Inquisitionis habita in palalio apostolico Quirinali coram S. D. N. Clémente, divina providentia pa,a XIII, ac eminentissimis et reverendis-simis DD. S. R. E. cardinalibus, in tota republica Christiana contra hrereticam prautatem generalibus inquisitoribus a saocla sede specialiler depuîalis.

« Proposita fuerunt tria dubia excerpta a supplici libello a K. P. I). episcopo" exhibilosacraecongregationide propaganda Fide, et ab illa ad alteram sancti officii pro habenda resolutione remisso , cujus quidem supplicis libelli ténor est ut infra.

« Joannes de'*' modernus episcopus*" multis ab hinc annis quolibet anno tertio obtinet a summo pontifice facultates dispensandi super variis impediraentis, et absolvendi, etc. Prœfatte vero facultates in articulo tertio sic babent : Dispensandi in tertio et ouarlo simplici et mixto, tantum cum pauperibus in contrahendis ; in contractis vero, cum hœreticis conversis etiam in secundo simplici et mixto, dummodo nullo modo attingat primum gradum. In arlkulo duodecimo :

Communicandi fias facultates in tolum vel in partem, prout opus esse secundum conscientiam judicaveris, duobus vel tribus sacerdotibus, sœcularibus vel regularibus, theologis ac idoneis in conversione animarum lahorantibus, in locis tantum ubi prohibelur exercitium catholicœ religionis.

« Dubium primum: per facultatem conc<ssam dispensandi in tertio et quarto gradti simplici et mixio tribuiturne prœdiclo episcopo facullas dispensandi in tertio grade mixto secundo? Ratio alfirmandi est, quod non dixit summus ponlifex : In te>tio simplici, et quarto tam simplici quam mixto. Porro sicut quartus gradus non potest intelligi de quarto ad quintum, quia quin»us gradus non numeralur , sed quarlus réduit ad trrtium ; ila lertius gradus mixtus débet refluere ad secundum. Ratio vero dubilandi e>t, quia in eodem aiticulo addilur : In contractis vero cum hœreticis conversis, etiam in secundo simplici et mixto, dummodo nullomodo attingat primum gradum. Pcr hoc verbum etiam videlur fieri coinparatio cum prflfe cedentibus; et sicut per secundum gradum simplicem et mixlum non potest in tell lai sccundus gradus mixtus cum primo, sic | cr lertium gradum simplicem et mixlum non

ima novembris 1760.

deberet intelligi tertius gradus mixtus cum secundo.

« Dubium secundum : Arliculus duodeeimus, communicandi has facultates... duobus vel tribus sacerdotibus. Quatuor autem vel quinque sunt vicarii gone.ales in prœfata diœcesi, quibus omnibus episcopus has facultates communicavit. Unde videtur ambigi posse an i 11 i quatuor aut quinque «icarii générales valide dispensent virtute communicationis ipsis ab episcopo factse.

« Dubium lertium : Prœterea in eodem arliculo addilur : In locis tantum ubi prohibe' tur exercitium catholicœ religionis. In diœcesi autem de qua agitur . nullo modo prohibilum est exercitium calholiene religionis. Imo catholica religio sola est quœ libère et puidice exercetur, et nulli sunt in diœcesi ista hœrelici, sallem qui sint cogniti. Ideo vicarii générales ejusdem diœcesis petunt an possint valide uti faoultaiihus quas episcopus ipsis communicavil.

« Sanclissimus D. N. papa prsefalus, auditis eminent. DD. cardinalium sulîragiis dccrevit quoad primum dubium, per facuilatem concessam dispensandi in tertio et quarto simplici et mixto, nullo modo concessam esse facultatem dispensandi in tertio gi\ du mixto cum secundo. Quatcnus vero hue usque perperam fuerit dis; ensalum in tertio gradu mixto cum secundo, eadem sanctilas sua, ad consulendum animarum quieti, matrimouia cum bac dispensatione contracta in radice sanavit; et qualeuus aliquis conjux sic dispensalus ad episcopum*" recuirai, cpiscoj)us se gerat ad formant instruclionis an. 1670, et juxta decretum au 1681...

« Quo vero ad secundum <l lerlium dubium, eadem sanctilas sua négative respondit, et servandam esse lilteram n '-reniions formula; X, ;ulcumilem episc >pum transmillendœ, qua cavetur fa< ullalc:n dispensandi in mathmoniis delegari posse sacerdotibus idoneis laboranlihus in cura animarum, ia locis tantum ubi prohibelur exercitium catholicro religionis. Kl qualenus pro praderilo secus factum fuerit, eadem sanctit is sua matrimonia cum dispensatione delegalonun contracta in radiée sanavit; et R. pra'diclum D. episcopum bac enim in parle instruclioni pneiiiissa' se conl'oi mare dehere decrevit.»

Les évê(|ues qui auraient besoin de ces instructions peuvent aisément les obtenir du saint-siège. J'ai de grandes misons pour les supprimer ici.

Page 1