‹ Dictionnaire des antiquités chrétiennes: contenant le résumé de tout ce qu'il est essentiel deChapitre 10 sur 280 · CATALOGUE ABRÉGÉ · texte numérisé non relu

CATALOGUE ABRÉGÉ

Hebrêgorum et Christianorum, deqUe HHlms eorum. — 4* DUsertatio de cuUu sanctorumy et imaginum et reliquiarumy et adorcUione vêtemm, dequeritibusejus. In-4*. Parisiis, 1652.

FuLDA (J. J. C). De crucis signaculo, precem Christianorum comité. Lips., 1759. In-4'.

FuRiETTi (Jos. Alex.).Z>e Musivis. In-f^Romae, 1752.

Gallonio (Ant.). 1- Trattato degli istrumenti di martirio. Roma, 1591. ln-4*, con fig. di ant. Tempesta. — 2" De SS. martyrum cruciatihtts. Paris., 1659. In-4' ut supra.

Garampi. Notisiej regole e orazioni in onore de' SS. martiri délia basilica Vaticana. Rom., 1756.Id-]2.

Garrucci. 1' Vetri omati di figure in oro trovati neicimiteri dei Cristiani primitiri di Roma. Roma, 1858. — 2* ii crocifisso graffito in casa dei Cesari. Roma, 1857. Id-8*.

attico. De oratoriis domesticis, et de usu altaris portatilis. In-f^ Romae, 1770.

Gavanti. Thésaurus sacrorum rituum cum noris observationibus et addil. Venet., 1828.2 vol. in-4**.

Gazzera (Costanzo). Iscrizioni Cristiane antiche dei Piemonte. Torino, 1849. Iu-4'.

Gêner. Theologia dogmatiea scholastica monum. illustr, 6 vol. in-4". Romae, 1768.

Georgii. !• De monogrammate Christi. Romae, 1738, In-4". — 2" De liturgia Romani pontificis.

Gerbft (L'abbé Ph.). Esquisse de Rome chrétienne.

2 vol. in-S". Paris, 1850.

GoAR. Euchologiony sive rituale Grœcorum. Paris., 1647. In-f.

GoRi. Thésaurus veterum diplychorum consularium et ecclesiasticorum. Florentiae, 1759. 3 vol. in-f**

Grancolas. 1" Traité de la messe et de Voffice divin. Paris, 1713. 1 vol. in-12.— 2" De Vantiquité des cérémonies qui se pratiquent dans l'administration des sacrements. In-12. Paris, 1692. — 3" Histoire de la communion sous une seule espèce. In-12. Paris, 1696. — 4° Les anciennes liturgies, ou de la manière dont on a dit la messe dans chaque siècle, dans les Églises d'Orient et dans celles d^Occident. Paris, 1667. In-8*.

Gregorius turonensis. Opéra. Edit. Ruinart.

Greppo. V Trois mémoires rel^itifs à l'histoire ecclésiastique des premiers siècles. Paris, 1840. In-8". — 2" Notes historiques, biographiques, archéologiques et littéraires concernant les premiers siècles chrétiens. Lyon, 1841. ln-8°. — 3" Dissertations relatives à l'histoire du culte des reliques dans Vantiquité chrétienne. Lyon, 1842. In-8".— 4* Notice sur le corps de S. Exupère. Lyon, 1838. In-8*. — 5" Sur Vusage des cierges et des lampes dans les premiers siècles de l'Église. Lyon, in-8'*. 1342. — 6° Un grand nombre d'articles dans la Revue du Lyonnais.

Gretzer. De cruce Jesu Christi. Ingolsladii, 1600.

3 vol. in-4*.

Gruter. Inscriptiones cuitiqutV. Hcidelberg., 1601.

In-f".

GuÉRANOBR (Dom Prosper). Itistitutions liturgiques.

3 vol. in-8". Le Mans, 1840-1841.

Hallier (M. Fr.). De sacris electionibus et ordina-

tionibusex antiquo et novo Ecclesiœ twu. Rom.,

1740. 3 vol. in-f".

HiLDEBRAND (Joach.). De dicbus festis, libellus.

Helmst. 1701. In-4«.

HoNORé DE SAINTE-MARIE. Réftexions sur les règles

et sur Vusage de la critique, touchant Vhistoire

de V Église, les ouvrages des Pères, les

martyrs, etc. 2 vol. in-4*. Paris, 1713. HuKTALbus (Hurtaut). De coronis et tonsu

litatis, synagogue et Christianismi....

Ittigios (Thomas). De pedilavio Christi

in ter Exercitationes hujus auctoris th

num. IV. Lipslae, 1702.

Jablonski (P. C). Institutiones histori<r

nœ. Francof., 3 vol. in-8*.

Jacuzio (Matt.). De epigram. SS. Bonus

n/e. Rom., 1758. In-4'*.

JuNGius (J H.). Disquisitio antiquaria d

et profanis et scLcris, earumque cultu...

rae, 1783. In-4*.

KoRTHOLT. V De persecutionibus Eccles

tivir sub imperatoribus ethnicis, de^u

Christia n oru m cruciatibus . leuœ , 1 660 .

2* Paganus obtrectator, sive de calumi

tium in reteres Christianos. Kilouii,

beccœ. 1703.

Laderchi (Jac.) . De sacris basilicis SS. it

cellini presbyteri et Pelri exorcistsp, Di

torica. Romae, 1705. 1 vol. in-4*.

Lami. De eruditione apostolortim, liber s

Florentiae, 1733. 2 vol. in-8*.

Lenormant (Charles). 1* Les catacombes d

1858. Broch. in-8*. Paris, 18.59. — 2* /)ft

christianisme qu'on trouve sur quelqu

metits numismatiques du troisième siiu

in-4*.

LiCKTUs (Fortunius). 1* De Lucernis a)

reconditis. Venetiis, 1622. 1 vol. in-4° . anulis vetertim. Utini. 1645. In-4*.

Lipsius (F.). De cruce libri très; access.

tionibus G. Calixti de vera forma cru

dix, et Cassandri in eamdem remepixto

wigaî, 1540. In-12.

Lu PI (Ant. Mar.). 1° Dissertatio et anima

ad nuper inventum .Sever,v martyris ef

Panormi, 1734. In-f*. — 2" Disserlnzit

ed altre opérette. Faonza, 1785. 2 vol. i Mahillon. 1" Iter îtalicum. 1687-89. 2 v»

2* Epistola ad Eusebium Romanum

sanctortnn ignotorum. — 3* Vetera am

ris., 1723. In-f'. —4* Traité des étude i

ques. In-8". 1692. Bruxelles.

Macarius. HagioglyplOy sive picturx Si

quiores, pr/psertim quœ Romœ reperiui

Garrucci. Lutetisc Parisiorum, 1856. lu .Macri. Hiero-Lexicon, sive dictionariun

Romae, 1677. In-f°.

.Mapkeus. 1" Musœum Veronense. 1729.

Verona Ulustrata. \i\-^. Verona, 1732 Magistris (De). Acta martyrum ad ostit

ex mss. cod. regix Biblioth. Taurinens

Mai (Angelo). Scriptorum veterum non

Tomusv. Romae, 1831.

.VIamacui. \* Origines et antiquitates C

Romaî, 1749-1752. 5vol. in-4*.— 2° /

de primitivi Cristiani. Roma, 1753-1

iu-S".

Marangoni. 1* Acta S. Victorini. Romae, 1

— 2" Délie cose gentilesche e profane Ira. uso ed omamento délie chiese. Roma, 1

— 3* Del patriarchio Lateranense.... Ri In-4".

, Màrca (De). 1* De tempore suscepta; in C

DES LIVRES SPÉOAUX CONSULTÉS POUR CE DICTIONNilIRE.

vn

— 2* De stemmate Christi. — 3* De singuîari primatu Pétri. — 4* De discrimine elericerum et laicorum. (Opuscules publiés par Baluze, 1669. ln-8*.) MvBCHi. / monumenti délie arti cristiane primitive nella metropoli del Cristianesimo. Borna, 1844. Maringola (Aloisio). Antiqaitatum Christianarum

institutioneg, Neapoli, 1857. 2 vol. in-S". M&BiNi (Gaet.). 1* Gli atti e monumenti de* fraUlli arvali. Roma, 1795. 2 vol. iii-4'. — 2* Iscrizioni antiche délie ville e palaxsi Albani. 1 vol. in-4". Roma, 1785.— 3* Papiri dipl^mimatici....

Martène. De antiquis Ecclesûv ritihus. 4 vol. in-^.

Venetiis, 1783. Mabtin et Cahier. Mélanges d'archéologie. 3 vol

iD-4".

Mehahd (Hug.). Gregorii PP. liber sacramento-

rum. — AntMtat. In-4'. Paris., Î642.

MiuiN. Voyages dans les départements du midi de

la France. 4 vol. in-8». 1807-1811.

MoLAKus. De historia sanctarum imaginum et pic-

turarum, pro vero earum cultu contra abusus.

Lib. IV, cum annot. Paquot. Lovanii, 1771. MoNTrAUCON (De). Diarium Italicum. In-4". MoRCELLi (Sieph. An t.). Opéra epigraphica, $eu de

stylo inscriptionum Latinarum.... cum append.

Patavii, 1818-23. In-4". 3 vol.

MoTUNi. Antiquitates Ecclesiœ orxentaXis. Londini,

1682.In-8°. • •

MÔBUN (J. G.) . De origine agaparum tett. Christian.

Lips. 1730. 4'.

Mozzôsi (Iganzio). Tavole cronologiche<rUiche délia

storia delta chiesa universale. Venezia. 1 vol. par

siècle. 9 volumes ont paru, 1866-1863.

MCsTFR (Frid). Primordia Ecclesiœ Africana-. Haf-

ni«, 1829. In-4'.

MCîïTER. Symbola veteris Ecclesiœ artis opère ex-

pwxa. Alloua, 1825. ln-4".

NicoLAi (Joan.). 1» De siglis veterum. InA". Lug-

duni Baiav. 1703. — 2" De luctu Christianorum,

seu de ritibus ad sepuUuram pertinejitibus. Ba-

lav., 1739. In-4-. NiCQDBT (N. P.). TUulus sanctœ crucis^seu historia

rt mysteriumtiiuli crucis D. N. J. C.» Antverpia;,

1670. In-12.

Olehico. Sylloge veterum inscript. Romœ, 1765,

1d"4v Olearii (J. Golhofr.). Bibliotheca scriptorum eccle-

f^tticorum. lenae, 1711. 2 vol. in-4".

Orlendi (Francise.) . Duplex laracrum in cœna Do-

wt«i. Romae, 1700.

^'AaALDI. 1" De cultu S. Joannis Baptistœ. Iu-4'.

R'>ma3, 17.^5. — T De sacris Christianorum bcU-

neù. ln-4". Romae, 1758.

^'AN^^NIcs (Onuphr). De ritn sepeliendi mortuos

^i»td reteres Christianos et eorum cœmeteriis.

^jvan., 1572. ln-4"; Romœ, 1581, in-8''; Lips.,

ni7. in-4-.

fAssioREi (Benedetto). Iscrisioni antiche.... Lucca,

1Î63. In-f.

f'HJ.icciA. De Christianœ Ecclesiœ primœ, mediœ ,

ft nwissimœ œtatis politia. Vercellis, 1780. 4 vol.

in-12.

^RET (Louis). Les catacombes de Aome. 6 vol. in-1*. Paris.

^'"^ (J.B ). Spicilegium Solesmense.Paoris. Didot.

vol. parus, 4.

ï'ouiîoai. 1» SuUe immagini de^SS. Pietro e Paolo.

In-18. Milano, 1834.— 2* Del pesce simbolo Cristiano. Dans VAmico ccUtolico de Milan.— 3* Conviti effigiati. (Ibid.)

PoRTAL. Des couleurs symboliques dans Vantiquité, le moyen âge et les temps modernes. Paris, 1837. In-8«.

PouYARD. Dissertazione sopra Vanteriorità del baccio de^ piedi dé* sommi pontefici alV introduzione délia croce sulle loro scarpe o sandali. Roma, 1807. ln-4*.

Raoul-Rochette. 1* Mémoires d'antiquités chrétiennes. Dans le t. xiii des Mémoires de V Académie des inscriptions et belles-lettres. — 2' Tableau des ccUacombes. In-12. Paris, 1837. —3* Discours sur Vorigine et le caractère des types imitatifs qui constituent Vart du christianisme, ln-8*. 1834.

Rasponi (Caes.). De basilica et patriarch. Lateranensi. Romae, 16.56. in-^.

Reinesius (Tnom.). Syntagma inscriptionum antiquarum. Lipsiae et Francof., 1682.

Renaddot. Liturgiarum orientalium collectio. 2 vol. in-4''. Paris, 1714.

RoNDiNiNi (Pilipp.). De sanctis martyribus Joanne et Paulo eorumque basilica in urbe Romay vetera monimenta. Romae, 1707. In-4''.

Rossi (J. B. De'), l" Inscriptiones Christianœ urbis Ronuv septimo sœculo antiquiorcs. 1857-1861. — 2" De Christianis monumentis ixeïN exhibentibus. In-4". Paris, 1855. — 3* De Christianis titulis Cartliaginiensibus. Paris., în-4''. 1858. Et beaucoup d'autres opuscules.

Rossi (Michèle lyE"). DeW ampiezza délie Romane catacombe. In-4''. Roma, 1860.

RoTH (Richard). De disciplinœ arcani,quœ dicitur, in Ecclesia Christiana origine, Heidelbergae , 1841. In-4*.

Rl'benius. De re xesliaria^ prœcipue de lato clavo. Antverpiae, 1665. In-4".

RuiNAHT (Dom). Acta martyrum sincera. In-f*. Veronae, 1731.

Sabatier (J.). Description générale des monnaies 'byzantines frappées sous Vempire d'Orient. 2 vol. in-8'*. Paris, 1862.

Salig. De diptychis veterum.

t^ANCLEiCENTE. Musœum. Daus Ic t. II, p. 193, pl.xu,

Sanhelli (D.). 1" De priscorum Christianorum sy-

naxibus extra œdes sacras. Venet. 1770. In-8''.—

2" De singularibus eucharistiœ usibus apud vet.

Grœcos. Brixiae, 1769. In-8''.

Sandini. 1*" Historia familiœ sacrœ ex antiquis

monumentis collecta. Patav., 1745. In-S". — 2".

Historia apostolica. 1744. In-S*. — 3' Vitœpontifi-

cum Romanorum. Ferrar., 1748.

Santb bartoli. Le antiche lucerne sepolcrali figu-

rate.... con Vosservazionidi Gio. Pietro Bellori.

Roma, 1729. Iu-f°.

Sarnelli (Pompeo). 1» Antica basilicografia. Na-

poli, 1856. In-4''.— 2- Lettere ecclesiastiche.\2yo\.

in-12. Napoli, nuova edit. 1858.

Sarti (Mauri). De casula diptycha classensi. Faven-

tiae, 1753.

Saussay (Du). 1" Panoplia clericalis,^ I*anoplia

sacerdotaliSj —Panoplia episcopalis. 3 vol. in^.

Pari si i s, 1694. — 2* Martyrologium Gallicanum.

2 vol. in-f^. Paris, 1637.

SCHELSTRATE. De disciplina arcani. Romae, J685.

1 vol. in-4''.

vin Catalogue abrégé des livres spfaAUx consultés pour ce dictiohnairb..

SCBELSTRATE. AnUquiUUis EccUsiie dissertalùmilnu, monumentit ae notis illustrtUx libri très. Romae, 1692. In-f.

ScBLfCGEL (Th(K)ph.). Dé agaparum xtate apottolica. Lips., 1756. In-S*.-

ScHMiDii (Andr.) 1" De cuUu extemo Evangeliorum. —2* De primitivag Eeclesùe lectionihus et j^raeeipuis circa easdem ritibus. Helmst , 1697. In-4"*. — Z* De cereo paschali. Halmst., 1692. In-4*.

Secchi (G. B.). San Sabinianomartire, memoria di archeologia. Roma, 1841.

Seinb (François Dt). Rome ancienne et moderne. 10 vol iii-12. Leyde, 1713.

Sblvagoio. Antiquitatum Christianarum institutiones. Vercellis, 1778. 6 vol. in-12.

Serodx d'agincoort. Histoire de Vart par les monuments. 6 vol. in-^. Paris, 1823.

SiRMONDi (Jac). Historia pœnitentiœ. — Idem. Disquisilio de azymo, sempeme in usu fuerit apud Latinos. Paris, 1651. In-12.

Spreti (Camill.). Compendio islorico delV arte di comporre i musaici. Ravenna, 1804.

Stella RTius. De tonsura paganorum, Judseorum et Chris tianorum. Duaci, 16'25.

Sdringar (J. W.). De publicis vet, Christianor. preeUms. Lugduni Batav., 1833. 10-8**.

Thésaurus commentationum selectarum et antiquarum et recentiorum illustrandis antiquitatilms Christianis inservientium. Lipsize, 1847-1848. 4 vol. in-8".

Thiers (Jean-Baptiste). 1* Dissertations ecclésiasques sur les principaux autels des églises, hs jubés des églis's, la clôture du chœur des églises. In-12. {6SH. --2* Traité de Vex position du saint sacrement de Va'itel. 2 vol. in-12. Paris, 1679.

Thomassini. Disciplina ecclesiastiea^ circa bénéficia et beneficiarios. Paris, 1688. 3 vol. in-f*.

TiLLEMONT (Le Nain De). 1* Mémoires pour servir à Vhistoire ecclésiastique des six premiers siècles.

16 vol. in-4*. — 2* Histoire des empereurs. 6 vol.

in-4'.

ToMAsi. Institutiones théologien antiquorum Pa-

trum. Rom«, 1705 seqq. 2 vol. in-4*.

Trombblu. De cuîtu sanctorum. Dissert, x, quibus

accedit appendix de eruee. Bononi», 1740. 5 vol.

in-4*.

Valentini (Jos. Steph.). De oscuUUionepedumEth

mani pontificis. Rom», 1588.

Velu (Giuseppe). Memorie istoriche dette sacre leste

de* santi Pietro e Paolo.

Vert (De). Explications des cérémonies de VtgUst,

Paris, 1720 4 vol. in-8*.

Vetturi. Nummus irreus veterum Christianorum.

Romae, 1737. ln-4'.

VicEcoîiEs (Joseph). Observationes ecclesiastic^e. -

r De antiquis baptismi ritibus ae cêcremoniis. —

2" Veteres confirmationis aeremonix. —TDt

antiq. miss<T ritibus. — 4"* De missse apparatu.

Romae, 1615-16-26. 4 vol. in'4*.

ViscoNTi ( Pietro ) . Sposisione di alcune antiche

iscrixioni Cristiane. Roma, 1824. ln-8".

VoiGT (Gothor.). Thysiasteriologia, site de altaribut

veterum Christianorum, Hamburgi, 1789. In-8*. Walch (J. g.). De hymnis Eeclesùe apostotieêt.

lenae, 1737. In-4".

Weidling (C. W.) . De baptisteriis veterum Christia-

norum. Lips., 1737. In-4*.

WiTTE (De) . 1" Mémoire sur Vimpératrice Salonine.

Bruxelles, 1852. Broch. in-4". — 2* Z/u christia

nisme de quelques impératrices romaines mani

Constantin. Paris, 1853. Broch. in-4'*.

Zaccarja (Ft. An t.). 1° Raccolta di dissertaxioni ai

storia ecclesiastica. Roma, 22 vol. in-8». 179Î-

1797. — 2" Bibliotheca ritualis. Rom», ITlft.

3 vol. in^". — 3" De veterum Christianarum in-

scriptionum usu in rébus theologicis. Roms. ZiEGLER (Gaspar.), De diaconis et diaconissis veterù

Eeelesijr. Wittebergae, 1688. In-4'*.

ABDO

ABOO

ABDON et 8ENNEN, lUBTYBS. — La Fboâème chambre du cimetière de Pontien est Kcorée d'une fresque représentant le Seigneur fni mi-corps dans un nuage, et déposant de Ijbqae main une couronne sur la tête de f -Àbdon et de S. Sennen, martyrs de la pergMotionde DËce (BolUr. i. 202.tav.zLTJ, près Wiquels se voient S. Milix à droite et S. Vin- KDt à gauche. Celte peinture est fixée à la wade antérieure du tombeau des deux marfen, qui est revËtu de briques et porte ce reste Vinscription : — onis, sans doute depositioms kt. Elle est reproduite dans le recueil des ■ollandist«3(/uf. xxx. p. 130], pour prouver Viscienoelé du culte de ces Saints, dont les

Dninous , auraient été déposés dans ce cime- Cire dès le temps de Constantin, s'il faut en boire les actes de S. Laurent, assez suspects ko beaucoup d'endroits (Baron. Ad an. 2tk. t- 27, — Noris. De epoc. Syro-Maced. diss. ni. k. 10. — Cf. Anast. In Nie. i. sec. 601).

Les peintures ne paraissent pas antérieures M septième siècle. Les noms de ces Saints ont Un de nombreuses variations, comme tous Imi qui ont été transférés en latin d'un idiome iger. On lit dans les fragments du calenr donné par le F. Boucher [Comment, in peiirr. con. c. it), avec le canon pascal de r d'Aquitaine : m liai. aug. abdom et n Pontiani, quod est ad urium pUtai dans le calendrier de Fronteau : Die xxi, il ABDON ET SENNES ; daus l'ancien martye de Willibrod et dans celui de Corhie : xirng. cbbët.

lit ^1. auguiti, Aorn^, abdo et sennis; dans celui de François Fiorentini : Nalalis tanclorum ABBo ET SENNES ; enfin dans le martjrologo métrique de Wandelbert : abdon et zennen.

Nous devons donner quelques détails sur le vêtement que porient ces personnages , à raison de ses formes étranges.

|H||||i|ii;iiiiiiiiiiyi;iiiiiiiiiiiiiiiiii[miiiiiiiiiiiMrj

Les martyrs Abdon et Sennen éUient Persans , et eu cette qualité ils s'ont coifTËs du bonnet phrygien , que les artistes de ces temps primitifs donnent aussi aux rois Mages qu'on croit avoir été du même pays. Dans la description qu'il fait de ce vêtement, Fiorentini (/n nol. ad martyrol. xxi jul.) dit des images d'Ahdon et de Sennen qu'elles sont piteatx , seu potiut acuto capitio, et acuta chlamide, tunicaque peUi' cta omal»; ■ couvertes d'un capuce aigu, vêtues d'une chlamyde terminée en pointe, et d'une tunique de peau. • Une chose à obser-

ABDO

Page 1