ABBAYE DE MONTIER-EN-DER

Charles de Chi Ipéiie et de Charles-Ie-Chauve, en faveur du monastère, an 838.

Privilegium a Childerico rege Sancto Berchario datum (I).

Cellitudo regalis clementiæ religiosorum virorum petitionibus semper debet annuere, maximè gerentibus studium curæ ecclesiasticae, quatenus divinum cultum exhibentibus benigno affectu subveniat, et opem suæ devotioni impendat, ut eorum oratio apud domini clementiam nobis succurrat, et pro pace et stabilitate regni nostri jugiter interveniat. Quapropter ad notitiam cunctorum pervenire jubemus, quoniam adiit serenitatem nostram venerandus ac religiosus abbas Bercharius, supplicavit ut concederemus ei quemdam locum in foresta Dervensi, et in fmeVuasciacense in quo sibi liceret construere monasterium, et ut daremus sumptus ac prædia, per quæ ea quæ competerent monasterio vel locis cellarum, compleret, et monachorum congregationem ibidem aptaret, placuit igitur reverenliæ nostræ summi viri supplicatio, et quæ postulaverat, concessimus illi, qui monasterium construens supra fluvium Vigore {rivière de Voyre ) in honore BB. Petri et Pauli vel cæterorum Sanctorum, petiit altitudinem nostram, ut pro rei totius firmitate, integram immunitatem circa ipsum monasterium contraderemus. Nos igitur coelesti beneficio promoti, concensu episcoporum et optimatum nostrorum, precibus tanti viri aurem accommodantes, jubemus ut de omni facultate ipsius monasterii, tam quod ego ipso ibidem delegavi, quam etiam quod à reliquis Christianis hominibus noscitur esse condonatum, quodque ad præsens in quibuslibet locis, territoriis, et ex ejus hereditate vel studio, tam ultra ligerim, in herlâ scilicet et saturiaco, vel domno fronte cum appendiciis suis, quam etiam citrà ligerim possidere videntur, seu quod ibidem in antea in Dei nomine à christianjs hominibus justè et rationabiliter fuerit additum vel condonatum pro quiete ipsius regni nostri, integram immunitatem, pro reverentia ipsius sancti loci concedimus, ut nullus judex publicus quolibet modo judiciaria accinctus postestate in curtes ipsius monasterii ubicumque ad præsens eorum maneat possessio vel dominatio, aut quod in antea ut diximus, fuerit additum vel condonatum, nec ad causas audiendum, nec fidejussores tollendum, nec freda exigendum, nec mansiones faciendum, nec volaticum infrà urbes vel in mercatis extorquendum, nec ullus paratas aut quaslibet retributiones exactare præsumatur; sed in omni facultate ipsius monasterii, ut praefatum est, in omnibus locis et territoriis ubi aliquid possidere videntur absque interdictu judicum, remotis et resciatis omnibus petitionibus de partibus fisci, usque super

(I) Je regrette de n’avoir pu me procurer ce document que sur une copie ancienne, mais trèsfautive.

ripam fïuvioli Magnentis, progrediente in directum termino ad locum qui vallis profunda nuncupatur sub immunitatis nomine inconcusse, tam nostris quam futuris temporibus valeant dominari vel possidere ; quo fiat ut et nos de præstito beneficio ad mercedem pertineat, ut ipsos servos Dei in ipsos monasterio consistentes melius delectet, pro stabilitate regni nostri, adtentius domini misericordiam deprecari , et ut hæc immunitas firmior habeatur et per tempora conservetur, manus nostræ ac fidelium nostrorum tam episcoporum quam optimatum subscriptionibus subter eam decrevimus corroborari.

- Signum Aeoli episcopi. S» Vulfandi majoris domus.

Su Leodegarii episcopi. S“ Almarici.

Sli Attelani episcopi.

Data A. non. julii, an. 3. regni ejus Childerici regis, actum compendio palatio. _____________

Carolus etc. ,hoc autem præcipuè ex aucthoritate Dei omnipotentis, seunostrâ regali autoritate interdicimus ut neque comes, neque advocatus, neque alia potens persona in omnibus villis et possessionibus monachorum placitum suum teniat, neque fredas exigat, vel aliquam districtionem faciat, neque homines S. Petri et S. Bercharii pro aliqua offensa vel pro aliqua r‘e Bannum Comiti in omni potestate sua persolvant, nec in omni regno nostro de rebus et negotiis suis exiguam rninisteriali rotaticum reddant, sed omnes monachi et cuncta familia ejusdem loci sub mundiburgio nostro, vel successorum nostrorum regum semper consistant, et sub nostra deffensione permaneant. Abba quoque vel rector monasterii ejusdem in capella nostra episcopis et abbatibus nostris adhæreat et nobis familiariter deserviat, ita tamen ut vitae suæ regulam non excedat, et pro quacumque utilitate et necessitate sua nostram praesentiam licitè adeat, et causas opportunitatis suæ nobis familiariter ostendat. Defuncto autem abbate, propriam eis Electionem concedimus, et cum nostro consensu secundùm regulam S. Benedicti, et cum voluntate eorum qui sanioris consilii fuerint, si etiam parva paro congregationis melius eligisse probari poterit abbatem constituimus ordinari. Et post pauca et advocatus eorum quem ipsi monachi cum consensu nostro elegerint nostra vice eos in omnibus adjuvet, prosit et deffendat, ut liceat monachio quiete Deo servire, et pro nobis domini misericordiam exorare. Princeps autem in cujus comitatu existant, pro Dei amore et pro remedio animae suæ causa eorum libenter audiat et in quantum potuerit, adjuvare festinet. Concedimus etiam eisdem Dei servis in viro sessum unum in dominicatum, ac accipiendum salem cum proprio uti vulgo dicitur statone et furea superposita, ut sine aliquo contradictore monam

licenter habeant. . . . QQC

Data 9 cal. februar. ann. 18 regnante Carolo gloriosissimo anno bôb

rege, actum Carisiaco palatio regio.

ABBAYE DE SÂINT-PIERRE-AU-MQNT.

Charte de confirmation du roi Robert de France.

(Arch. de la Marne.)

In nomine sanctæ Trinitatis, Patris et Filii et Spiritus Sancti. Ego Rodtbertus grandis rex Francorum. Si fructibus primitivæ virtutis charitatis omnibus in commune est insistendum et studiose incubendum, multô magis liberalitatem regiae dignitatis decet illis redundare et affluenter exuberare, per quos suæ amplitudinis statum valeat sublimando erigere et erigendo sublimare ; et licet hoc pœne omnis liberalitalis erogatio adquirat, illa tamen ad hoc ipsum est promptior et efficacior, quæ locis sanctorum et congiegationibus fidelium impenditur et exhibetur. Innotescat ergo sancta} matris ecclesiae filiorum, necnon fidelium nostrorum tam praesentium quam futurorum etiam sollerlæ industriae, Rogerum venerabilem sanctae Catalaunensium ecclesiae pontificem, nobis et R. P. nostri regni admodum fidelem, nostrae serenitatis sublimitatem adiisse, et obnixe postulasse, quatenus nostrae auctoritatis praecepto firmaremus abbatiam quamdam in honore beati Petri apostolorum principis a primitiva ejusdem urbis ecclesia fundatam, et a beato Memmio viro apostolico tunc temporis sacratam, quæ exigente necessitate rebus suis jampridem expoliata, nunc ab eodem episcopo pro posse reparatur, et rebus quas olim amiserat jure forensi redemptis, renovando iterum dicatur. Cujus supplicationibus tam religiosis et devotis, assensum praebentes, statuimus et statutum esse volumus, ut habeant ipsi fratres perpetim sine inquietudine, quidquid ad praesens videntur habere, seu de cætero additum fuerit fidelium largitione. Scilicet in eodem loco ubi jamdicta fundata est ecclesia, burgum cum appendiliis suis, ab omni sicut hactenus fuerat, banno palatinæ potestatis liberrimum, cum forragio etiam. Ecclesiam sancti Johannis cum dote sua, ecclesiam sancti Alpini positam intra mænia praefatae urbis cum adjacentibus mansuris, fornace etiam, telonioque, in atrio ejusdem ecclesiae venundatae mercis et reliqua dote. Molendinum unum prope mænia civitatis sinistrum ab ortu urbem egressis. Capturam piscium, a Bertrici Corte ad Matosgam usque in valle Sanctæ Mariae, partem non modicam surburbii, versus eamdem ecclesiam porrecti. Trans Maternae flumen Bertrici Cortem, cum terris, exitibus, aquis, pratis. Yillarn que dicitur vetus Sancti Martini, cum ecclesia, terris, appendiciis, pratis, exitibus, capturis piscium tum Maernæ, tum Blesae. Gisedicorte mansum unum cum familia et molendini parte dimidia. Utiosorum corte,, mansum unum, Wavoreio, villae medie ta-

temex integro. Copa, terras denarios in censu persolventes XL. Criciaco, mansum unum. Satureiaco, mansum unum et in ejusdem vicinia loco ex palude dicto, molendinum noviter construi coeptum. Suvreiaco mansum unum, Apud Mansile juxta Sancti Memmii dimidium mansum. Fassineriis, mansum unum cum aliis tam vineis quam pratis, ommbusque quæ quomodocumque nominari possunt utilitatibus ad ipsum locum perlinentibus per hanc nostram paginam regalem eidem ecclesiae firmamus et corroboramus. Et ut haec nostrae ingenuitatis auctoritas rata et stabilis omni posthac permaneat tempore, hoc regale praeceptum inde conscriptum manu propria confirmantes, sigilli nostri impressione jussimus insigniri. Nec non et fundum cujusdam viduae Lansendis nomine devotione eidem loco attributum in viculo Yisneel nomine situm supradictæ ecclesiae nostra sit

auctoritate astipulatum. , n .

Monogramme du Roi.

Actum Parisiis anno Dominicae incarnationis M. XX, "VIII0. Regnante Rotberto rege XL#. Ego Balduinus cancellarius religendo suscripsi.

Cette pièce, à l’exception du sceau, est d’une conservation parfaite et une des plus anciennes conservées aux archives de la préfecture de la

Marne.