K0TB

ritiores raagi mortuos suscitant, etmedici unrversis debilitatibus remédia largiuntur. Consultât Zachœi christiani y et Apollonii philos. , lib. i, cap. i3.

Sed frustra, inquit nescio quis, tantùtn arrogas Christo : cùm saepè alios sciamus et scier im us de os et laborantibus plurimis dédisse disciplinas, et mnltorum bominum morbos, valetudinesque curasse. Non inquiro , non exigo quis Déus , aut quo tempore cui fuerit auxiliatus, aut quem fractum restituent sanitati. Ulud solum au dire desidero, an sine ullius adjunctione materiœ, id est , medicaminis alicujus* ad factura raorbos jusserit ab liominibus revolare; . imperaverit, fecerit et emori yaletudtnis causarri, et debilium corpora ad suas remeare naturas ? Christus enim scitur, aut adraotâ partibus debilitatis manu, aut vocis simplicis jussione, aures aperuisse sttrdorum, exturbasse ab oculis excitâtes, oralionem dédisse routis, articulorttm vincula relaxasse, ambulatum dédisse contractas; vitiligines, querqueras , atqne intereuntes morbos , oraniaque alia valetudinum gênera , quae humana corporà sustinere nescio quae voluit importuna crudelitas, verbo solkus iraperioque sanare. Quid siraile dii omnes, à quibus opem dicitis «gris et periclitantibus latam? Qui si quandè, ut fama est, nonnullis, aut tribuere medicinam, aut cibura aliquera jysserunt capi, aut qualitatis alicujus ebibi potionem , aut lierbarum èt graminum succos superimponi, inquietantibus eausis ambulare, cessare, aut re aliquâ quae officiât abstinere? quod esse non magnum nec adinirationis alic-ijus stupore condignum promptum est, si volueritis attendere- Amobius adv. gentes , lib, i t cap. 48.

(5 a) Jàm conferantur simul illorum et Jésu historié. An volet Celsus illorum verara esse, bnjns aotem confie ta m, quam scripserunt ii qui rerum omnium oculati testes erant; qui re ostenderunt sibi explorata esseqnae viderant; qui deniquè quo animo essent, perferendis a) a cri ter ejus doctrina? causâ suppliciis testificati sunt? Ecquis volens rectè facere omnia temerè assentiatur iisque de il lis tradita sunt; ea vero .quae de Jesu feruntur, absque ullo examine rejiciat. Origenes contra Celsum, lib. m, n? a3.

(53) Julianus. Veritatem autem non constare nudo vocabulo, sed necessc esse ut orationem praetereà signura aliquod sequatar, quod ubi contigerit, fidera faciat ejus quae in futurum faeta est praedictionis. S. Cfriil. Alex, contra Julianum, lib. x.

(54) Voyez première partie, n° XII.

(55) Nunc vero nullus prasstigiator per ea quae fa* cit,spectatores*ad morum emendalionera excitât, aut Ddi ttmorem docet qui spectaculis stupent; aut studet persuadere ut vivant quasi Deo rationem reddituri. Nihil horum praestigia tores faciunt, quia non possunt', aut consilium non babent, aut nolunt cor* rigendis hominibus opéra m d'are : quippè qui ipsi turpissimis, infamissimisque vitiis referti sunt. Hic vero qui miraculis suis spectatores eorum qiiae behè faciebat ad morum correctionem adducebat , quo-* modo non erit existimandus se praebuisse, non solùtn illis qui propriè discipuli ejus vocali sunt, sed etiam reliquis omnibus exemplum optimae vilae, . Origen. contra. Celsum , lib. i, n Q *68Y

(56) Quid dicitis, ô iterùm ! Ergo ille mortaiis \ aut unus fuit è nobis cujus imperium , cujus vocem po-

3;6 notes

pularibus et qtiotidianis verbis missam , valetudmes, morbi f febres, atquc alia corporum cruciamenta , fugiebant. Un us fuit è nobis eu jus pnesentiam, eu jus visum , gens illa nequibat ferre mersorum in visceribus dœnionum; conterritâque vi novâ membrorum possessione cedebar. Unus fuit è nobis, eujus fœdae viiiligines jussioni obtempéra ban t puisa? statim, et coneordiam colorum oommaculatis viscerjbus relinquebant Unus fuit è nobis, cujus ex levi tactu stabant profluvia sanguints, et immoderatos eohibebant fluorés. Unus fuit è nobis, cujus- m an us interdites et venenosae fugiebant undae, penetrabilis ille vitabat liquor; et turgentia visecra salutari ariditate deflabant. Unus fuit è nobis, qui claudos currere praecipiebat, et jàm operis res erat; porrtgere manecs inanus, et arliculiimmobilttates jàm ingenitas explieabant; captos membris assurgere, et jàm ssios referebant lectos, alienis paulô anlè cervicibus lati, viduatos videre luminibus, et jàm cœlum diemnue cernebant,nu)Jiscum oculisprocreati.Unus, inquam, fuit è nobis, qui debilitatibus variismorbisque vexatos centum, aut hoc ampliùs, semel unâ ihtercessione sanabat, eujus vocera ad simpliccm furibitada et insania ex plieabant se inarta ;. proeellarum turbines tempestatesque sedebant; qui per altissiinos gurgites pedem ferebat in tutum; calcabat ponti terga, undis ipsis stupentibus, in faroulatum subeunte naturâ; qui sequentium se miljia quinque saturavit quinque panibus : ac ne esse prestigiae incre* dulis illis viderentur, et duris, bis senarum sporta— rum sinus reliquiarum fragmintbus aggerabat. Unus fuit è nobis, qui redire ia corpore jàm dudùm

DE Là SECONDE DISSERT. 3j7

animas precipiebat efflatas ; prodire ab aggeribus condttas,et post diem funeris tertinm poîlinctorum rohiminibus expediri. Unus fuit è nobis , qui quod singuli voluerint , qui sub obscuris cogitationibus continerent, tacitoruui in cordibns pervidebat. Arnobiusadv. génies, lib. i, cap. 4 5 et 46.

Dix i mu s de nativitate : nunc de virtute operibusque dicamus ; quae cùm magna inter homines , ac mirabilia faceret ; videntes illa Judsei magicâ potentiâ fieri curabant, ignorantes ea omnia quae fiebant ab eo praedicta esse à prophetis. jEgros et vario raorborum génère languentes, non medelà aliquâ , sed vi ac potestateverbi «ui, protinùs robo rabat; débiles resanabat; claudos ad gressum erigebat; caesis visum restituebat; mutis eloquium dabat; surdos inauribat; pollutos maculatosque purgabat; furiatis daemonum iucursu mentem propriam reponebat ; mortuos aut jàra sepultos ad vitam lucemque revocabat : idem , quinque millia bominum quinque panibus et duobus piscibus saturavit ; idem, supra mare ambulant; idem, in t empesta te praecepit vento ut cpn- «raiesoeret , statimque tranquillitas facta est. Lactantins Epitorne <Uv. instît., cap. 4 5.

(57) Vides qualia liabet gênera sanitatum, imperat febri ; imperat spiritibus immundis; alibi ipse manus imponit Non solùm igitur verbo, sed etiam tactu «gros curare consuevit..^. Ambrosius, de Viduis, cap. x, n° 62.

(58) Nec tempus ad sanandum, nec locus quaeritur.... TJbiquè Jésus curât, ubiquè sanat; in itinere, in domov in deserto. S. Àmbrosius y de Firginitate, cap. vni| n° 42.

(59) Ut autem sciatis quia filins horoinis^ habet potestatem in terrâ dimittendi peccala, tune ait par ralytico : Surge , toile lectum tuum , et vade ia damuni tuam. Matûi. xi, 16.

(60) Cùm autem venissent ad cum viri , dixerunt : Jôannes Baptista mistt nos ad te, dicens : Tu es qui venturus es, an alium expectamus? In ipsâ horâ multos curavità languoribus et plagis,et spiritibus m a lis; et cœcis inultis donavit visuro. Et respondens dixit illis : Euntcs , renunciate Joanni quae audistis et vidistis: quiacaeci vident, claudi ambulant, leprosi raundantur, surdi audiunt, mortui resurgunt, paupères evangelizantur. Luc. vu, 20, ai, aa.

(6 1) Ergo autem habeo testimonium majus Joanne. Opéra, enim, quae mihi dédit Pater ut perficiara ea, ipsa opéra quae ego facio testimonium perhibent de me, quia Pater misit me. Joan, v, 36*

Respondit eis Jésus : Loquor vobis, et non cre~ ditis : opéra quae ego facio in nom i ne Patris mei , haee testimonium perhibent de me. Ibid. x, aij.

(6a) Jésus, elevatis sursùm oculis, dixit • Pater, gralias ago tibi, quoniam audisti me : ego autem sciebam quia semperme audis; sedpropter populum qui circumstat, dixi , ut credant quia tu misisli me. Joan. xi , 4-X t 4a. ;

(63) Voyez ci-rdessus, note i(5.

SOMMAIRES