‹ Du pape et du concileChapitre 123 sur 135 · II. Objiciunt Vigilium Papam in epistola ad Theodoram impe · texte numérisé non relu

II. Objiciunt Vigilium Papam in epistola ad Theodoram impe

ratricem anathema dixisse iis qui duas in Christo naturas confiterentur, quo videtur ipse Pontifex hseresi Eutychetis adhsesisse.

Sed hic notandum, ut refert Baronius,! quod hune errorem Vigilius [)rofessus sit tempera quo, expulso imperatricis ope Silverio, légitime Pontifice, ipse Papa, potius antipapa, fuit creatus. Sed postmodum. cum idem, mortuo Silverio, légitime Sedeni Pontificiam est adeptus, uullo modo errorem illum prôtuiit unquara aut simulavit."

III. — Objiciunt in eumdem Vigilium, quod approbasset Tria Capitula, qu&e postea damnavit Concilinm Constantinopolitanum générale, jam ab ipso Vigilio inde confirmatum.

Scieiadum hic quod Justinianus imperator, opéra Theodori Csesariensis, edictum prodidit, in quo Tria Capitula continebantur, scilicet damuatio mémorise et scriptorum Theodori Mopsuesteni, Ibœ, episcopi Edessae , et Theodoreti, episcopi Cyri , in quibus eri^ores Nestorii excusabantur. At, quia in Concilio Chalcedonensi prsefatorum auctorum laudabilis mentio facta fuit , plures episcopi edictum illud reprobaruut. Deinde Constantinopoli consensu Pontificis Concilio convocato, juxta Ceesaris edictum tria illa capitula fuerunt damnata; et Vigilius ad suasionem imperatorum edicto clam subscripsit. Sed, ut hoc propalatum fuit, magna in Ecclesia scissio orta est. Qua de re Vigilius decrevit ut effectus edicti suspenderetur, et res ad générale

(1) Annal, ad a/iu. iioS et 540 ù47.

(*) Ut autem de hac liisloiica coutroversia recliorem plenioremque notionein lector acquirat, nec non de vero nostri Auctoris sensu rationem sibi reddat, adeat oijortet caetera Sancti Alphonsi loca, in quibus res uberius disputatur et fusius. Conférât itaque hujus voluminis pag. 172, ubi indicia omnia simul eongessiinus.

Edilor.

(**) Hujus objectionis respectu, sicut et sequentis, eamdein iteraïuus aniinadveisionera quain circa Liberium, atque lectorem remittimus ad priorein hujus voluminis Tractatuin [cap. III. pag. 124, et cap. IV. mO- 172). in quo documenta reperiet quae ad quaestioneiii mugis elucidandam valde prosunt. Editer.

§ I. I)K INF.\!,I.IB([,rTATK PAP-K. 661

Concilum revocaretur. Deinde idem Vigilius in qiiodam suo rescripto, ronstituto Vigilii vocato, damnavit quidem scripta Theodoreti et Ibse, sed personas a censuris immunes reliquit. Verum est, non negamus, quod postea, anno sequenti, impei-ator a Vigilio revocationem Constituti* et Concilii Constantinopolitani confirmationem obtinuit;sed ex hac revocatione quid aliud inferre possunt adversarii, nisi ad summum id quod dicit Pelagius II : Non enim mutatio sententiœ, sed inconstantia sensus in culpa est. i Si quis autem dixerit quod Vigilius, in suo Constituto, in fide erravit, pariter dicere deberet quod erravit et Sjaodus Chalcedonensis, quœ idem declaravit ac Vigilius in suo Constituto.

Cseterum constat rem hanc non ad fidem pertinuisse ; quod enim Theodoretus et Iba, non solum maie, sed etiam mala fide descripsissent, et ideo non tantum scripta sed etiam personse fuissent damnandce, meri facti res erat. Hinc, ne dicantur Concilia inter se discrepasse, dicendum quod in Chalcedonensi fuit pertractatum de personis, in Constantinopolitano autem de scriptis. Hinc Sanctus Gregorius monuit : Scire volo qicia in ea (scilicet in Synodo Chalcedonensi) de personis tantummodo, non autem de fide aliquid gestum est. -

IV. — Objiciunt Maimburgus^ et Jueninus,'' in VI et Vil Synodo Honoriurn papam ob epistolas ad Sergium, Monothelitarum principem, damuatum ut hœreticum fuisse; in Actione enim 13 Synodi VI SIC legitur : Simulque anathematizari prœvidimus et Honoriurn, qui fuerat Papa antiquœ liomœ, eo quod invenimus pcr scripta quœ ah «0 facta sunt ad Sergium, quia in omnibus ejus mentem secutus est, et impia dogmata confirmavit.'^ Ac proinde Concilum Romannni II sic de eo declaravit : Honorium jndicatum fuisse j)ost mortem a VI Synodo, quia de hœresi fuit accusatus.'^ Hocque asseritur confirn)atum a Sancto Leone papa II, in epistola ad Constantinum im-

(1) Epist. ad episc. Istriœ. — Labb. t. S. col. 622.

(2) Epist. 1.3. ep. 37.

(3) Hist. de 1 etablissem. et des prérogat. de l'Eglise de Rome, cli. 12.

(4) Instit. theol. proleg. disn. 4. q. 3 n. 6.%1 et i.

(5) Labb. t. 6. col. 944.

(6) Epist. Conc. Rom. lecta in Concil. Constant. J V. gêner. VI 11, act. 7. — Coll. reg. t. S3. p. 309.

{*) Non tamen ex toto Con.t(ia<a<m revocavit Vigilius. sed eimi dumtaxat part<>in quap personis triura prsefatorum auctorura favehat riiiior.

peratorem,^ in qua legitur Léo inter hsereticos enumerasse etiam Honorium.

1° Respondetur : Non desunt plures scriptores qui asserunt epistolas enuntiatas a Grsecis fuisse suppositas, etsi Roncaglia^ dicat peritiores criticos asserere inaniter defendi Honorium ea ratione quod Acta prsefata Synodi ad nos adulterata pervenerint. Nec adulteratio heec gratis asseritur; similem ut certam testatur Sanctus Gregorius. ^* Et videtur clare etiam probari ex eadem Synodo, in qua alibi"* tantum damnati leguntur il qui in epistola Agathonis papse ad imperatorem nominati fuerunt, et in ea epistola nulla mentio de Honorio facta fuit, imo fuit pronuntiatum Romanam Cathedram nunquam defîcere posse. Et hoc sane creditur Agatho pronuntiasse ad omnem evellendam erroris suspicionem ad versus Honoi'ium, cujus innocentia antea discussa, et enixe a Sancto Maximo^ propugnata fuerat, et patefacta judicio Joannis papae,^ antecessoris Agathonis.

Pariter Acta VII Synodi corrupta fuisse testatur Anastasius bibliothecarius.'

Ad Cdncilium autem Romanum respondetur, id Patres Concilii asseruisse ducti ex falsis corruptisque Actis prsedictae VI Synodi, ut supra ostensum est.

Pariter epistolam Sancti Leonis II suppositam fuisse a Graecis late multisque validis argumentis probat Baronius.*

2° Sed, adhuc admissis pro veris tum Actis prsefatarum Synodorum, tum epistola Leonis, respondemus quod epistolse Honorii bene possint explicari in sensu catholico, ut tenent Frassen^ et Tournely, ^"^ ac id affirmant viri dignissimi, ut Sanctus Maximus, qui in Disputatione contra Pyrrhrcm, eodem tempore Honorii , eum défendit, et de

(1) Epist. ad Constant. Pogonat. — Labh. t. 6. col. 1109 et 12iS.

(2) Animadv. in Nat. Alex. sœc. VII. diss. 2. prop. 3.

(3) Epist. l. S. ep. 14. (4) Act. 1o. (5) Disput. cnm Pyrrho. (6) Epist. ad Constant, imper.

Ci) Prœfat. in VII et VIII. Synod. — Labb. l. 7. col. 29. et t. 8. col. 973.

(8) Annal, adann. 683. n. 15. et seq.

(9) Scotits acadeynicus, de Incarn. tr. 1 . disp. 2. a. 1 . sect. S. q- 3.§ S. (10) Prœlect. theol. de Eccl. q. 5. a. 4.

(*) Scilicet de Synodo Chalcedonensi, praeterquam quod Sanctus Doctor idem suspicatur de Ephesina; ex quo eruimus cum Bellarmino [De Rom. Pontif. l. 4. C. li.) consuetudinem fuisse Grsecorum ferenrdinariam libros corrumpondl qui ipsis adversabantur. EdUor.

§ 1. DE INFALLinrLÎTATK PaP.E. 663

Monothelitarum erroribus indemnem fecit. Idem scripsit Anastasius, Honorii secretarius. Idem Joannes IV, in Apologia pro Honorio ad Constantinum imperatorem , ubi asseruit quod Pyrrhus festinabat quidem àd sensum suum Honorium attraliere, sed Honorius a falso dogmate prorsus fuit alienus.

Honorius enim duas in Christo voluntates et operationes fassus est, sed prudenti consilio nomina prohibuit unius vel duarum voluntatum, quse tune erant inaudita ; tune enim temporis, eum Monothelitarum error exsurgeret, et Cvrus Alexandrinus unam in Christo operationem, Sophronius autem Hierosolymitanus duas praedicaret, Honorius, ad sedandum imminens sehisma, in sua prima epistola scripsit abstinendum tam a voee unius operationis, ne videretur cum Eutychianis unam in Christo naturam agnosci, quam a voce duarum operationum, ne cum Nestorio duas personas supponi appareret.

Et hoc patet ex epistola ipsius Honorii II, ubi sic habetur : Auferentes ergo , sicut dixîmics, scandahim novellœ adinventionis , non nos oportet unam vel duas operationes prœdicare, sed pro una {quam quidam dicunt) operatione oiwrtet nos unum operatorem Christum Dominum, in utrisque naturis veridice confiteri. ^ Ita apud Frassen.*

Nec obstat illud quod Honorius etiam scripsit : Unam voJiintatem, fatemur Domini 7iostri Jesu Christi. ^ Nam ibi tantum de humana natura Christi locutus est, cum dixerit in Homine Christo non adfuisse duas pugnantes voluntates, alteram carnis, alteram spiritus, sed unam spiritus tantum ; in Christo enim caro non concupiscebat adversus spiritum : Unam voluntatem (en ejus verba) fatemur Domini nostri Jesu Christi, quia profecto a divinitate assumpta est nostra natura, non culpa... ; nam lex alia in membris aut voluntas diversa non fuit vel contraria Salvatori, quia super legem natus est humanœ conditionis . * Hine prsedictus Joannes scripsit: Secundum hune igitur modum dictus decessor noster scripsisse dignoscitur, quia in Salvatore nostro duce voluntates contrariée in membris ipsius penitus non consistunt, quoniam nihil vitii traxit ex prœvaricatione primi hominis. 5 Ita apud Natalem, qui non dubitavit id confirmare, dicens quod Honorius in suis epistolis locutus est mente catholica, siquidem absolute duas voluntates Christi non negavit, sed voluntates pugyiantes.^

(]) EiHst. 2. ad Sevy. — Labb. t. 6. col. 969. (2) Loc. cit.

(3) Epist. 1. ad Serg. (A) Ibid.

(5) Epist. ad Constantin, imper. (6) Sœc. Vil. dUs. 2. prop. S.

3° Dato etiam quod Honorius vere errasset, ait Natalis,^ dicendum a fidei tramite illum non déviasse, sed non virtute qua debuit Monothelitis répugnasse. Et quamvis Natalis credat VI Synodum vere Honorium damnasse, dicit tamen non damnasse ut h?ereticum sententia et pertinacia, sed ut fautorem hsereticorum ob patrocinium ipsis impensum ; pro cujus probatione afFert epistolam Leonis II ad Con- .stantinum Pogonatum pro confirmatione Synodi, ubi Léo scripsit : Anathematizamus . . . Theodorum , . . . Cyrum,... Sergium, Pyrrhum,... necnon et Honorium, qui... profana proditione immaculatam (Ecclesiam) maculari permisit. 2 Et quamvis in Canone VI Synodi asseratur Hono7nus mentem Sergii in omnibus seciitus, et impia dogniata confirmasse,^ hoc intelligendum, ait Natalis,^ non consentiendo, sed connivendo, seu silentium indicendo; hsereticos enim et Honorium dicit in eamdem impietatem tendisse, sed ipsos pravi dogmatis assertione, Honorium catholici dogmatis dissimulatione. Hinc infert quod, licet Honorius hcereticus non fuerit, merito tamen damaatus fuerit ob negligentiam in damnanda Monothelitarum hseresi.

Sic etiam sentit auctor anonymus * in libre cui titulus : Gallia vindicata , respondens Ludovico Maimburgo : Quis nescit epistolas Honora privatas fuisse, non dogmaticas, in quibus Honorius nihil definivit, sed tantum suam privatam sententiam aperuit?^ Concedit enim errare posse Pontifîces ut homines, scriptis privatis respondendo, non autem ut magistros Ecclesise, fidèles docendo : Cum hoc privilegium (addit) infallibilitatis in publicum Ecclesiœ bonum vergat, noluit Deus illud personœ, sed officia annecti, et tune solum prœsto esse, cum pontificali officio fungeretur.*'**

V. — Objioiunt quod Sanctus Cyprianus fortiter restitit decreto Stephani papa?, et ad futurum Concilium appellavit.***

1° Sed respondetur quod Sanctus Martyr nunquara hoc dogma putaverit spectare ad fidem, sed tantum ad disciplinam, dum ipsemet scripsit ad Jubajanum,''' in hac controversia quemlibet episcopum si-

(]) Ibid. (2) Ibid. (3) Act. 1S. — Labb. t. 6. col. 944. (4) Loc. cit. (5) Diss. 3. § i. n. 9. (6) Ibid. (7) Epist. 73.

[*) Scilicet cardinalis Sfontlratus, de quo supra 'pag. 614). Edllor.

(**) Idem notauduin estda Ilonorio quod supra de Liberio et Vigilio; quapropter conferatur Tractatus I [cap. JV.pag. 174 et seq. . Editer.

(***) In isto dissidk), hoc in contentionein veniebat, utrum rebaptizandi forent quijam ab ha;raticis baptizati erant : hsec disceptatio uberius explanatur in Tractatul {eap. III, pag. IIS). Editor.

§ n. DE AUCTORITATE PAPJE SUPRA CONCILIUM. 665

gerere possejuxtasuum arbitrium. Stephanup enim nunquam declaravit hoc esse de fide, sed tantum ad ipsum Cyprianum scripsit : Si quis a quacumque hœresi venerit ad nos, nihil innovetur, nUi quod traditum est. i Et quia Cyprianus putabat vetustam traditionem esse ut baptizati ab haereticis iterum rebaptizarentur , ideo Concilium générale expetivit, ut ex testimonio tôt episcoporum praxis Ecclesiarum hujusque rei veritas innotesceret.

2° Prseterea, esto Cyprianus prius restiterit, tandem décrète se subjecit, ut testantur quamplurimi auctores. Cabassutius,2 Baronius,» Thomassinus/ Ludovicus Bail,^ et alii apud Milante,6 et hoc absolute ex majorum testimoniis testatus est Sanctus Hieronymus in Bialogn adversus Licciferianos ."^

Sed nolo hic multus esse, cum altius hsec prima conclusio contir mabitur ex dicendis mox in secunda, ad quam nunc veniamus.

§ II

Page 1