‹ Études sur la condition de la classe agricole et l'état de l'agriculture en Normandie, au moyen âge;Chapitre 56 sur 70 · AOUT · texte numérisé non relu

AOUT

Universis présentes litteras inspecturis , magister Johannes de Gamaehiis, canonicus Rothomagensis, salutem in Domino. No tu m facimus nos cepisse et récépissé a veneràbili in Xpisto pâtre abbate Sancti Dyonisii in Franoia et religiosis viris conventu ejusdem loci manerium quoddam ipsorum quod vocator Maragode , cum suis pertinentes , tenendum et possidendum quamdiu vizerimos tantum , ita quod , pro dicto manerio et ejns pertinentiis , nos ipsis abbati et conventui vel eorum certo mandato annis singulis in quindena Natalis Domini quater viginti minas bladi ybernagii mediocris et quadraginta minas avene ad mensuram de Gisortio solvere tenebimur et tenemur, et dictura manerium in bono statu tenere , et infra novem annos continue sequente» oircuitum dicti manerii claudero de domibus seu mûris , gardinum in duplum augmentare et illud claudere haiis et fossatis, terras indigentes malla mallare et eas laborare seu excolere et serere per sessonem , ita quod in gascheriis pisa seu fabas facere poterimus , si nobis viderimus expedire. Si autem villam seu bamellum ibi fieri contigerit, masure per dictos abbatem et conventum tradentur, et nos , quamdiu vixerimus, percipiemus et habebimus proventus et redditus premissorum. Et ad prcmissa tenenda et observanda obligamus eisdem religiosis nos et beredes nostros et omnia bona nostra , mobilia et immobilia , p resenti a et futura. In cujus rei testimonium , eisdem religiosis dedimus présentes litteras sigillo nostro una cum sigiilo curie Rothomagensis sigillatas. Datum mense augusti t anno Domini millesimo ducentesimo •eptuagesimo quinto.

(Cartul. blanc de S. Denyt, t. II t p. 647.)

I mmm, ém saaaoir d« U anWUla«*»ère , ■!• smx Frétila (<mmU>m é* Benjic*)*.

Omnibus hec visuris , Radulfus , rector ecclesie de Boterellis , salutem in Domino. Noveritis quod anno Domini m° cc° lxx° v° ad Natal e-

l On no peut douter quo le manoir appelé « Maragode ■ dans le bail que mu publions ne fût aitué au lien quo Cassini marque août le nom de « les Margotes » entre Boacheviller* et Araeeourt. Nous trouvons, en effet, dans une charte de 1272 : m In parrootala de Amatacuria juxla U* Margotes » ; Caktcl. blanc, t. II , p. 610 et 680. En 1284, quand Guillaume Ca- Irtot échangea différentes terres avec les moines de Saint- Denys , Il convint : • Quod roagUtcr Johannes de Gainacbiis les Margotes tenebit quamdiu vlxerit » ; lB. , t. I , p, 879.

i U serait important de savoir da quelle* terres se composait le manoir affermé par les moine» «Je Lire. Lu bail n« l'Indique aucunement. Sans prétendre combler cette lacune, nous observerons que le tellement de la M&illardicre, en 1542, contenait 143 ncres en un tenant et 5 vergées de pré. De» déclaration* du xvue cl du Avilie siècle un portent l'étendue à Wl cl h 187 acres. Ixvkht. ma TITJUU DB Luuc, t. 111, f. 81 et 83.

Domini recepi ad firmam duorum annorum proximo sequentium de viris religiosis domino abbate et conventu de Lyra manerium eorum de Maillarderia , cum suis pertinentiia , et cum furragiis décime eorum de Boterellis , pro quinquaginta et duabus libris turonensium , quas solvam eis in abbatia sua de Lyra ad terminos subternotatos : videlicet ad Natale Domini anno ejusdem in° cc° lxx° vj° tredecim libras , et ad festum béate Marie Magdalene proxime sequens tredecim libras ; item , ad Natale Domini anno ejusdem m0 cc° lxx° vij° tredecim libras, et ad festum béate Marie Magdalene subsequens tredecim libras. Recepi etdam a dictis religiosis instaurum subscriptum , quod tune babebant in manerio antedicto : videlicet , très equos cum bernasio , de precio novem librarum turonensium et quindecira solidorum ; item , centum et viginti bidentes , de precio viginti et trium librarum ; item , viginti animalia et duos vitulos , de precio viginti librarum. Recepi etiam altilia et utensilia subnotata : scilicet , viginti gallinas ; sex capones ; sex anates ; quatuordecim aucas ; duo aratra ; quatuor vomeres ; quatuor cultros ; unara patellam ; unam craticulam ; quinque furcas ad fimum ; du as pelas ferratas ; unam securim ad boscum et aliam ad arntrum ; très archns morantes in domo ; unam bancam ; unam sellam ; unam mensam de abiete. Prcdictum vero instaurum, vel ejus precium, altilia et utensilia teneor restituer© dictis religiosis in fine predictorum duorum annorum. Manerium autem prcdictum , tam in domibus quam ni u ri 3 et aliis clausturis, teneor in bono statu custodire t et in statu quo inveni restitucre. Culturam autem de Mara restituam seminatam de albo mixte! lo , et do illa cultura restituam ix acras fimatas. Et si forte in ultimo anno dicte firme alibi extra dictam culturam aliquam partem terre excoluero , fructus illius levabo et asportabo , ita tamen quod pro locatione dicte terre solvam ipsis religiosis quod justura fucrit secundum arbitrium bonorum virorura ; et pro emendatione terre quam marnavi , satisfacient michi juxta arbitrium boni viri. Nec potero de furragiis , culmo vel stramine dicti manerii vendere vel dare ; set remanebunt ad meliorationem terrarum ipsius manerii et instauri sustentât ionem. Quod si forte citra dictum terminum duorum annorum decessero, dicti religiosi predictum manerium suum cum suis pertinentiis libère sine alicujus contradictionc ingredientur et possidebunt , salvo miebi et executoribus meis quod ad me spectabit secundum tempus an ni quo decessero. Fimos siquidem manerii alibi quam super terras ipsorum religiosorum ducere non debebo. In quorum omnium fidem et testimonium , presentibus litteris apposui sigillum meum. Datum anno Domini m° ce0 lxx° quinto.

(Original, sceau perdu, aux Arch. de l'Eure, fonds de Lire.)

de* jurte é* l'abbaye- do Soi*s<

TENEURES, LES RENTES, LES TENEMENS , LE»

Page 1