I. Cod. S
« Quare Aristoteles de nomine et verbo ibi agit, propter « orationis constitutionem, cum maxime in eis attendit « significationem, ex qua maxime orationem constituere « conlrahunt. Quod autem de vocibus hic tantum secun- « dnm intellectuum significationem agatur, monstrat « bifaria vocnm distinctio facta, in nomen et verbum, « quibus simplicibus sive conjunctis quilibet intellectus « exprimi possunt. In Prœdicamentis enim, ubi de'voci- « bus secundum rerum significationem agitur, secuudum « rerum decem diversitatem denaria vocum incomplexa- « rum facta est parlitio. Nos autem dicimus quod licet « de nomine et verbo secundum intellectuum siguifica- « tionem agat Aristoteles, tamen quod de vocum signiû- « calione communiter inducit non est ex intentione sed « incidenter, ut inferins demonstrabilur »
F0 180 v°, col. \. a Mis prrclibatis, accedamus ad
« ea qtiae quidem, nimia verborum brevitate constituta et « sententiarumsubtililate referta, opusconficiunt Aristo- « telis inter omnia scripta excelleutissimum. Quocirca « plus hic quant in aliorum expositione subauditur.
« Primum. Auctor breviloquus proœmium ponit bre- « vissimum, in quo ea de quibus tractabitur in tota série « libri summatim tangit, eorumdifûnitiones pra3inittens. « Quorum quidem prœmissio et quœdam docibilitatis et « attentionis comparatio. Nibil enim est quod tantum « alicujus perficiat instructionem quantum diffinitio quœ « explicite et intègre nominis iguoti aperitsignificationem. « Littera siclegitur : Primum oportet constituere, id est « diffinire, quid nomen et quid verbum sit, id est per « diflinitiones proprietates nominis et verbi declarare. « Recte pro diffinire ait constituere ; unde etiam consti-
COMMENT. ANONYME DU XIIe SIÈCLE SUR L'iNTERP. 331
« tutive diffinire dicmitur qua? in difOnitione apponun- « tur, de difflnitione vel constitutione demonstranda. « Est tamen prius constituere quam difûnire ; consti- « tuere enim est difûuire quod nondum difûnitumest... »
Nous ne relèverons dans ce qui suit qu'un passage où l'auteur fait mention des idées, et se déclare ouvertement contre l'hypothèse platonicienne :
A l'occasion d'une discussion sur la signification originelle des mots, il réduit les idées à des conceptions formées de l'imagination et de la mémoire :
F° \ 81 r°, col. 2. « Si enim propter sensus inventa? « essent, ut videlicet per cas non sensus baberemus, sed « etiam esercitium eos, profecto omnis vocum significatio « ad aliquid sciendum nos pertrahere deberet, quod om- « nino falsum est, cum sint voces signiQcativae insensibi- « Hum, ut anima? ; veritalis et falsitatis, et aliorum. Si « vero propter imaginationem, qua? indiscreta? concep- « tionis et quiddam imperfectum est, voces essent re- « perla?, tune per voces nulla certa fieret doctrina. Unde « Boetius recte ait nominibus et verbis incerta, id est con- « fusa et imperfecta sigaificari, sed perfecta et secundum « aliquid concepta. Quod autem idea?1 in corpore noslro « meditata? a Platone a vocibus primo loco non signiQ- « centur planum erit, si prius quid ipsa? sint iuspexe- « rimus. Sunt itaque forma? imaginaria? quas sihi pro « rébus animus conGgurat, ut illis res ipsas speculelur et « per eas rerum imagioationes sive memoriam retineat, « quas quidam ideas sive exemplairs formas nominant. « Plato vero eas incorporeas naluras id est insensibiles 2