XXIX. De imaginatione
« Est prœterea quœdam animnlis actio quœ dicitur « imaginatio. Est enim imaginatio vis animae, per quam « percipimus figuram et colorem. Per imaginationem « nol)is comportamus (sic)^ ideoque cum iterum illum « vidimus , statim recognoscimus. Quod nunquam vidia mus, nunquam imaginamur, sed similitudem ejusdem « generis quam vidimus, ut ille virgilianus Tityrus Ro-
<( mam qiiam non viderat similem sua? civitatl imagina-
(( batur. Dicit enim Augustinus : Mare Rubrum quod
« nunquam vidi imaginor ad similitudinem alterius ma-
« ris quod vidi, sed colore mutato. Ista enim est nobis
« et brutis animalibus coramunis ; inde est quod bruta
« animalia videntur dominos suos agaoscere, unum fu-
« gère , alium appetere ; quod non ex discretione , ut
« quidam aulumant , faciunt, sed ex imaginatione. Hae
« sunt duœ serenissimœ animales acliones, quae nobis et
« brutis animalibus sunt communes, et in quibus ab ipsis
« superamur. Acutius enim videt lynx quam bomo,
« discretius odorat canis , velocius lepus progreditur.
<( Qui igitur in fjguris, coloribus, odoribus , saporibus
« prœ regimine beatitudinem ponunt, minus beatos se
(( brutis animalibus constituunt. Ad servitium non ad
« dominium dati sunt sensus bomini , nec per eos bea-
« tior, imo miserior efficitur homo. Si enim retinens ra-
« tionem et intelligentiam istis careret, non solum bea-
(( tior sed beatissimus esset. Nonne beatissimus et
« sapientissimus ille ait : Ecce mors intrat per fenestras?
(( Discipulus : Istœ actiones in nobis aut sunt animas aut
« corporis , aut compositr'e aut neutrius. Sed si corporis
« sunt, quare anima per eas damnatur ? quare corpus
(( viduatum anima istas non haberet ? Et si animao sunt,
« unde sensus corporis nominantur ? Si neutrius sunt,
(( Dec compositum ex utroque, compositum namque suas
<( qualitates contrabit a suis partibus. Philosophus : Hœ
« actiones in nobis animœ sunt, unde juste per eas dam-
<( nalur etcooperatur anima. Sensus cumtriplici ratione
(( dicuntur corporis : quia nibil nisi circa corpus ope-
« rantur ; et quia per instrumenta corporea explentur ,
« et quia diintaxat anima diim est in corpore per illos « operalur. Sunt aliaîaclioncs qiiœ nobis et divinis spi- (( rilibus sunt communes , quœ faciunt hominem supra « liominem, imo verc liominera, de quo araodo dicemus, « si prius pauca de anima iiominis dixerimus. Discipu- <i lus : rsiliil milii dulcius esse potest hoc tractatu. »
