GO

IfiX VITA S. BUGONIS monachi jEdoensis. Vabill. A. S».

sut. J>.

If «ftRIKR.Rihl.

Autore anonyrao. Uu,,,ac' * *•

(Ei codice vGducnsi.)

t. Aoclor oniversitatis, etc..

i». Tune igilur per diversa terra ru m procul et iit ricinis cœrrobli (S. Martini JEdutmi») humiliter exposcentcs rogabant sibi dari ad régi mm suorum, corrcctionemque m or u no , de personis monachorum ejosdem monasterii, quod utique noverant cunctis excel- 1ère, in religion is sanctitate. Balmcnse igitur cœnobiura inter cottera erat tune temporis omni regulari districtione destitutum; ad cujus regimen invitati, communi consilio delegerunt praetaxati Christi tirones onuro ex suis, vigoris regularis tenore acerrimum ae sanctitate pr«ditum , nomine Bemonem qui , ut rerum exitus perdocuit, dmnitus electus esstitit. Qui abbas constituas; praefati cœnobii regimine, semper qnae Dci sunt proclivius habens , magis animaroro lucris, quam rébus transitoriis insistere, multiplicem in breri orilis Christi coadunayit gregem. Cui eliam more solito, ut in cœteris, Doranus Hugo per ornnia fidissinus adjutor exsistens, qui creditum sibi talentum a Domino, ut epibata sagactssimus, amplificare studebat. Hoc denique cœnobio domi forisque diversis bonorum copiis referlo, plurima ad rpsius exemplumprr eosdcm virosaut noviler fundata,scu in radius reformata claruere monasteria.

t3. Erat igitur tune temporis Guillelmus A r ver nom m dux et Aquitanorum, Prinaorum Celticm proviacia iiberalissimus, cujus faroiliares milites saipius ipsum Balmensem frequentabant locura, qui a prarfato Abbate nec non a fralribus ejusdem loci aflfectoose excipiebantur. At ipsi revertentes ad Dominum suura quidquid boni vel honestati* ibidem conspexerant, oppido diligenter illi refrrebant. At ille, ut erat vir omni bonitate conspicuus , cœpit mente tractarc. Si quomodo valcret talcm reperirc locum hujusmodi religionis usibus congruum. Qui protinu» miltens ad rirum

PlfcCES

Dei Bernonem, mandavit illi ut ad scquantocius deveniret. Ipsc rcro illico occurrrni ei , devenit ad eu m in locum rêvera a Deo bonorum omnium largilore prarelcctum, atque «terne saluti prw destinatum, cognomento Cluniaeum; ad quem eu m yenisset, habens secum claris&iroum Uugonem, ejus consullu unirersa agebat. Statim vero jam dictus Princeps du m suscepisset cos lummo cura amorc, patefecit eis sua* mentis desiderium, de constructionc vidclicet cœnobii quod optabal cxplcre, si Divinitas annuerel illi. Qui dum circumquaque loca circumjaccntia suspicaciter inluiti fuissent, nullum ad liujus modi congruentiam tam habilem repererunt locum , sicuti Cluniacum. Scd cum dicerct isdem Dus, propter infestationem canum venatoria industrie, quas ibidem semper morabatur, ûeii non posse ; iertur Abbas facete ac jocundanter, ut erat vir prudentissimus, talc eidem Duci responsum dédisse : c Toile, inquiens, canes exinJe, et immitte mouachos. Tu enim ipsa bene nosti quod praemium restât libi canum a Domino, vel quae mer ces monachorum. » Àt ipse, summa cum ex* sultatione gaudens suscepit verba yiri Dei et ait : « Saniore , Pater, prudenter es usus consilio, et sine fîctionis fuco : nunc quoque fiât coopérante Christo, ut tua hortatur benignitas. * Dcnique proliuus cœptum opus est atquc in brevi perfectum, et tune in honore principis Apostolorum Petrt consecralum. Perparya tamen primitus fratrum conciola in codem est constituta loco 9 quoniam isdem Princeps dominium in proinptu non babcbalquod daret. Sed quam ingens copiosaque seges ex silo paucissimo se* mine procedens excreverit, soli Deo noluin constat, non cuipîam inoilalium homini. Optimam tamen loci famam inclite norunt :

Deîgicus et Celtes, Aquitanuset Hcipcrus uter.

j usTiriCATivES.— 22 609

EX VIT A S. ODON1S Abb.it. Cluniac.

Au tore monacho anonymo.

(Es Codice Gignifccnsi )

t Arrccto tandem itincre devenions ( Adegrinus ) in fines

Burgundi» pervenit in quandam vallcm qua? Bal ma dicebatur ex nomine* In ea namque erat monaaterium in quo Berno abbas rétinien tenerc videbator. Igitur quia patris Bernonis meutioncm fccimus et utilis occasio se prasbuit nos quaedam uarrare deberc quae ûdelium cognitioni offerte cupimus, qoseque etiam evidentiorcm nobis danl viam eorum ad quae festinamus , inserendum liuic opeii qualitcr idem Berno (ut in prae facione bujus operis jam diximus) primum quidera in lalcali babilu, post inoduui veto in rnonastica rcligionc Dco dévolus easlitcrit. Fuit enim ex Burgundia oriundus, gêner» admodum clarissimus, piasdiorum etiam rossestione iocupletissimus. Qui \ir, Deo dilectus, spretis mundi bujus illeccbris, seeundum iliud evangeiieum pueceplum, in cœlo suum totum recondere volens thesaurum, in proprio solo construxit célèbre monasterium quod Gigniacus est nominatum ; et ex paterna vel materna possessionc non uiediociiler reddidit locupletalum. Cernons vero seeundum sui votum , idem in omnibus optime jam valere coenobtum, omnibus suis, ut dictuin est, ibidem Jelegalis, sancta conversatîonis habitum suropsit cl in codem loco Dei omnipotentis se seryitio maocipavit, atque poil modum jam in saocta reiigione perfectus, élection e cunctorum monachoruai, >ive nobilium, ipsi cœnobii regimen suscîpere non recusavit; bonam banc sui laboris coosummationem cxùtimaus, si in utraque ejus loci, id est, in materiali vel in spirituali fabrica , dignus auclor vel operator existeret. Quod ofllcium tam pvudenter tamque decenlcr exercuit ut non solum locum in omni sancta reiigione redderet perfectum, verum etiam illud monasterium dt Balma antiquissimum a beato Colurabano, ul ferunt, noitnx monacborum sacra tum, cl lune reiigione cl temporal i facullatc jam penc dcsolatum, in pristinum atatum revocaret cl régulât i ordiue dcccutcr ordioarct.

CnippLST.

Ilistuiiv «le Touruui.

Vio.C. 23.

fttO fit. Cf. 9

aV!">?\ EX YITA S- ADONIS Abbat.

ttftRIItft.

Autore Johanne italo monacho , ejue discipulc». (El Codlcc Compeadiemi.) IX UN. I.

t. Dominis et in Christo fratribus Salerniceosibos , serrua Chrifti Jeta , fraler Johannej, etc. ...

3. Odo...., tricesiroo ortus sui anno, Burgundiam petilt, fbtqtre per quindecin annossub Bernone abbatemooasticamvitara duxit. Pott modum vero Abbas ordinatns, Franciarum, Aquilanlaru m , HesperiarumTe partium, atque urbis Roman» consisteotium cœ- Dobiorum effectua dux et pater dulcissimus.

4. Anno itaque Dominiear Incarnationls nongentesimo trlce» simo nono ctejus tetatis sexagesimo, In monastlea religione iricesimo anno Romans veniena , me miserum terrenU irrelit ura nexibos reperit, miseraosqae too rete pbcatus eat , etc....

ai... Militem Adhegrinum nominc, in armls strenuam et in conailio proridum..:

la. Unus au te m ex assistentibus et avditor internas erat pr«dfctos Adbegrinas : qai moi corde companetus, diflpositU omnibus quas possidebat concite rediit ad eu m (Odoncm). Deposita itaque eapitis coma et faaculari militia, ex tune Christi factas est Aeonista. Sumens igitur Pater noster unirersa quassibi Ipst ad teroporalem asum tulerat, in stnibas pauperam erogavit, ut pridemde snis feoerat. Manscront simul milites palatini parriaM mo tugurio conlenti. Videntes denique mnndnm in œaligno posilum, etejus araatores ruinosam et illeoebris plenara tenerc riam, quotidie ad monastica festinabant scandere fastigia. Interea non fuit locus in F ranci* fioibua , ubi andierunt affuisse monasterium in quo aut perse non issent,aut suos perlustratores non misissent : et non invenientes religion is locum inter eos in qno reqaiescere postent, ad prxdictum lugurium revertebantar cum magno dolore.

JUSTiriCATIVES. -i*3 Cli

Ob hanc causant placuit Adhegrino Romain pergere. Arrepto tan* Vid. C. 92. dem ilinerc, devenit in finibus Burgundiz, pervenil in qaandam villaro qua* Balma dicilnr ex Domine. In ea naroque erat monasterium nuper a Bernone abbate constructum ; devertitque illuc, ctab co officiosissime secundum Régulant beati Benedicti intra donnai hospitum est sasceplus : ibiqoe more hospitis aliquo tempore coraroorari yoluit, non tamen ut eorum aliquo indigeret, sed ut mores habitantium lociqne consuetudines posset cogno secre. F lieront aulem institutores ejuidem loci imitatores cujusdam Patrls Eutici ; cujus rita meritum conrersationisve quâlis fuerit, huic operi inscrere nolui; obitum rero qualem meruerit, yestra» memortae commendare curavi.

a3. Fuit isdem vir {Euticus) temporibus Ludovici magni imperatoris, carus videlicet Régi , omnibus quia amabilis. Nam cum esset laicus et peregrinis studiis eruditus, deserens ea unde superbire solet bumana fragilitas, totom se dédît beatorum Pal ru m regulis et institut ionibus : ex quibusnempe auctoritalibus dtversas Consuetudines sumsit, unoque volumine colligavtt. Drinde, non multo post monachus est etTectus t et in Unto amore apud regem liabitus, ut intra palatium il 1 i construeret monaslerium. Decurso enim vit» praesentis stadio , circumstantibus undique fratribus, subito emisit spiritum; etc ... Ipse enim pater Euticus institutor fuit harura Consuetudinum que bactenus in nostris monasteriis habentnr ; qnas Tir venerabilis Adhegrinus intuens , quantocios patri nostro OJoni curayit nunciare. At itlc sumtis srcum cenlum voluminibos librorum mox ad idem demigravit monasterium : factus est il le qui antea fuerat secutor, postes signanus. Domnus Tcro Adbegrinus in unara se coar tarit cellulam : et permittente abbate dernone , per triennium mansit in ea. Nam patri Odoni , quia erat rir seholasticus , laboriosum sebolae iroposucrunt magisterium. Erat autem aetate tricenarius, etc...

*9 ( Quidam Jratres Balmenses Odoni adicnienti , ut eum

alertèrent monastica profcssioney atebant:) » Nosti consuetudinem Bernonis abbatis ?.... Heu , heu , si sciretis quam dore scit illc monachum tractare. Correptionem yero suam seqnuntur verbera, et rursum quos verbe rat compedibus ligat, domat carcere, jejuniis afHigit : et hase omnia perpessus, nec sic suam potcjt miser impetrare graliam. » llac audiens Domnus Odo pedetcnlim tilubare de

HkES

ingressu eœpit. Quem prasdietos intuens Adb farinas, moi prosihens in médium inquit : < Odo pater , noli t.epidare , ista verba iioosunt fanlis , scd administrant!*. Animadverle , et quia per forum ora diabolus loqoitur ride. » Mox illî confusl retrorsum redcunt. Pater namque OJocum Adbegrino collega suo ad suavislimum Cbristi jugom colla submittunt, etc....

3o. Libet interra patrls noatri O do nia paulisper.seortum ponere vilam, ut in exponcndo ejusdem loci Consueludines paru m mihi aliquid liceat iramorari , quatinua scquens lectio possit esse lucidior. M 03 entra ejusdem loci fuerat utmagister lolua cum aolo puero née quoqnam iret saltem , nec ad naturae digestionem, sed nec solus puer aecretius il I i loqui praesumeret; aed, «le.. Tempore vero refectionis, nunquam decrat lectio utxbque menais : Micas quai ex sectione panum ûebant , unusquisque ante se diligenter recolligens , priusquam lectio finirctur, cum gratiarum actione aumebant. FiniU itaque lectione , nec cas , nec ci bu m alium somerc ultra allquis audebat. Uu autem micas sacratiores aliis cibia esse fatebantur, etc..

3a. Est et alius inter eos taclturntlatis modus. Incompetentibus namque boris nemo intra claustrum ejusdem monasterii audet loqui, nec se cum alio fratre jungere. Quando vero duodecim celebrantur lectione», nullus intra pratdictum claustrum, praster ad capttulum, scquentl die loqul audet. Octava enim Natalia Domini et ejus Besurrectionis summum ailentium die noctuque âebat in illis. Brevissimuni quippe istud, illud signifleare fatebantur aeternum silentium. Nam quotiens necessariaa ad exposcendum res insUbant , totiena divers» in in vice m fiebant ad perficiendum signa, quas puto grammatici digitorum et oculorum notas vocare voluerunt. Adeo nempe inter eoa eaoreverat ordo iste, ut puto si sine ofBcio linguae estent, ad omnia neceasaria signiGcanda sufficcre possent signa ipsa. At vero in quotidianis diebus inter diei noctisque cursus CXXXVIU canebant psalmos: ex quibus XII II nos demsimui propter pusillanimorum animos , exceptis peculiaribus orationibus quas nostri fréquentant fratres, q«« videlicet modum Psalterii videntur excedere. Similiter duabus misais, îdcntidcmque letaniis. Per singulas vero horas canonicas bis flexebantgenua. In octavisquas diximus LXXV tantura canebant inler prxdictos cursus et seucl flectebant genua et bis

refieiebant. Suht namquc alia quam plurima qu* arbitror proptc r faatidiosos lectorcs buic operi non inserere.

33.... Tandem ad m ir ans Bernus abbas tantam in \\irene[Odone) patienliara, moi eu m convooat, et more régula; ipsam corarnotionem benediclionesanat: atque postbine carier factua estilH,«<c. .

37. Providcns ilaque pater Bernas honestissimum viruoi fore futurum (OJontmJy promoviteom etaccersilo episcopo sinesuo relie

consecrare eum fecit sacerdotcm, tic

38. Per illud ridelicet terapus exitiali languore cœpitdecumbere Pater Bernus {alias beatas Berno ). Mox ricinos episcopos accersirit, et ab omni orUine se deposuit : insuper et flebtli roce se reum indignumque tali ministerio proclaraabat prasfuisse. Rogabat autem inter h«c rerba fratres, ut sibi quem relient Patrem eligerent. Tune manibus Fratrum Pater noster ( Odo ) captus, et quasi violenter constrictos, ac proclamant ibus omnibus ut ordinaretur, coram Abbate suo ri est duefus. Et eu m nec sic rellet cedere, et looum Paatoris subire, tuperatus est tandem episcoporura consensu et escommunicatione. Ordinatus Uaque Ule : intra modicum te m pus Pater Bernus migra? it ad Dominum.

ix lim. ir.

14..... Igitur pater Odo eleetus et Abba ordinatus , mox contra eum praeJicti reterani persecutores insurgunt. Ule autem malens loeum dare et béate quiescere, quam contentiose viverc; derelicto codem monaslerio , et quaeque ibi fuerant a Domno Bernone parata, atque ci paterno more tradita, abiit Cluniacum ctcœplum pridem petfecit monaslerium. Secutisunt autem eum sentorcs loct illius, etc,,.i.

EX V1TA S. ODONIS abbat. Clun. Mabillo*

A. SS. mbc. 5.

Autore Nalgodo oionacbo Clun.

i5 Adcgrinus miles qui inter eonsiliarios Fulconis comitis

And égarent is nobilissimus et magnuserat abrenuntians omnibus quac mundi crant, apud beatum Odonem sese faciens tooso-

eu

rari , mentem simul comara et babitum bon a m commutalionem drpoiuit. Induit sibi Testera rel igionis -canon icas, et socius futurus totrcedis in agone Christ! railiti collaborât. Uabitabant simul et sub eodem cellulas strictioris articulo tenebantur, etc....

16. Non multam spacii fuerat interjectuin cum ambo majori ad c«*lestia desiderio subleyati , ad aggredienda majora derotiori rapiuDtur affecta...'. Proceduot pariter ex eoodicto per Gallias , tlomos religionis circumeunt, naonasteria risitant; ut ubi araplior fucrit ordinis rigor, sui propoaitî meta m figant. Non invento ubi rcquiescerct pes eorum, bujus negotii gratis Rom a m ire, si forte in via reperiant ubi eorum deaiderium finem sumal, pari alacritate conaentiunt. Iter accélérant, maturant negotium , et ad mon ut erium quod rulgo Balma dicitur in Burgundia Lugdunensi perycniunt.

17. Praeerat Balmensi coenoblo Berno abbas Tir in omnibus honeste agens, qui yigorera disciplinas quem ab Euticio loci fondatore susccperat, successor virtutis illius egregte sequehatur. Erat magni nominis locus ille : ubique eœnobialis ordinis et ferrere censurant, et muluam esse habitantium honcstatem , sententia communis erat. Suscepli more hospitum exploratores virtutum qualitate disciplinas et ordinis yeritatem cum Idelibus oculis , cum verldicis assertionibus buriebant. Quod palam quasrere rerecundias illis fuit, familiaribus scrutiniis eatorquebant. Bona visa est etsecreU loci positio. Sed honestas habitantium et censorius ordinis rigor ipsa posiltone plus plaçait. TJtriusque deliberalio data est In consensum , ut ubi perpetuo miiitaturi , céleste cingolum sibi assumant.

18. Indoluit antiquus boslis ( Danton ) etc.... Secreti ?ocati liospites cautissime deducunlurin partent, et ut consilium salatis sut patient tus audiant, slmulalio renenata deposcit, etc... Difficillimum quod ambiunt, in terra aliéna et silvestri. Sub homine barbaroetimmitti monachatum induere; quem cum eos pœoituerit assumpsisse, deponcre ipsi non possint. Ita esse inbumanam et cru dam Bernonis illius barbartam: ut vrasdo, non raonachus; tyrannus, non pater, gladiatorius et carnifex, non eorrector aut nutritius baberetur. Probris verbcra, phigas rerbertbus admovere : ncc intendere profectibus filiorum, sed poenis eorum et mortibus solitum satiari: se in proximo diacessuros, quia sub eo locum quiet is

JUSTIFICATIVES. — 24 6lo

<t salotis inrenire non possent. Animadvertit illico renerabilis Adegrinus în verbis astutiae laterOes dolos, etc.. non îugiendura jugum, etc....

19. Ingressu preclbus impetrato, ad societatem fratrum -regala- Titcr ad/nittuntur: et initiait professione praemissa in veram Cbrbti plenitndinem transformantur, etc....

ao. Suscepto babitu monachi beatus Odo, etc....

11. Quia yero pietate et munditia specialius emiaebat visum est abbeti ejus puerilem scholam Odonis proridenti* posse committi^ etc....

aa. Praesidebat tune temporis regendas Aquitaniae flux Guitlernus virtute conspicuus et potens armis, etc.. Conailium fuit il li monasterium construere monacbis, etc... et Berno abbas ducis litteris invitatusprassentiam suam intulerat cariai triumphanti; etc.. Dux Guiliermus Bernonem abbatem in oculis omnium advocat et in manu ejus Cluniacam raUem cum adjacentiis qua in territorio Matbconensi alodii jure possldeat, solemni dooatione reponit. Testantentalibus etiam litteris prsemissam donationeia , et ab omni persona Un ecclesiastica, qua m uiundaoa quielissimam libertatem privilegii more consignât. Acceleralur opus , fundamenta jactantur, asdifieia conGciontur ut deaiderii sui post tempora longa complendi yel initia unius adspiciat. Bernonem abbatem, <p>oad yiveret, futurum Cluniacensi cœoobio conslituit provisorem : quo sublato liberam essemonachis facullatem quemeumque Tellent idoncum regulariter subrogandi. Acta res est et publiée Vl0 c 4^ septimo Idus septcinbrls apud Bituricum , in conspectu episcoporum rt procerum, quos ad sua negotia terminanda principts ^lignitas invilarat.

a3. Anno ab Incarnation* Domini nongentesimo decimo, glorioaus Dux Aquitanorum venerandis Apostolis Pctro et Paulo renerabile construxit monasterium in ralle quas dicitnr Cluniaca; ibique renerabilem Bernonem dc&ignavit abbatem: cujus cosnobii plenam et integram libertatem et egregius fundator eis in ipsts posuit fundamrntis et felicis memoriae Gregorius septimus, Urbanus secundus amplissimis privilrgiis Crmaverunt, etc...

a6. Intucns Berno abbas in viro Dei ( Odone) virtutum copiam, abundantiam gratiarum , dignum cum altiori gradu pronuntians, decernit ofGcio sacerdotis saciis allaribus ad promoTendurn.

016 ntCLS

Ilcclamantrm pro vinbus et nolentem cxtrcma obcdtenliat neceajitate comprllit. Advocato Bîsuntinensî arcbiepiscopo et solemni consécration? praemissa, sacerdolis induit dignitatetn, etc.,

27. Intérim Berno abbas anoosa senii gravitatc déficient, e*îtiali etiam languore correptus decubuit. Urgebatur dunlici mo- Icstia, argritudinis et ctatis, itque ad tollendam de medio vitam «•jus m or bu 3 et senium in codem corpore corepugnabant. Vicinos adsciscit episcopos consilii viroa invitât, quorum prudentia et responsis et sibi consulat jara migranli, et fîliorum provideat disciplina*. Cum magno gemitu et multis lacrynois deducens in publicum annos suosj prnteritum vite suas in négligent!» et torpore se inaniter consumsisse conqueritar. Se fuisse nbbatem nomine, non merito; oflicio non virtute; se infructuosc et diu locum rrgiminis occupasse. Inde se damnatîonis obno&ium tormento : quia locum pastoris mercenarius, locum innocentix rcus irnplcns, ilignitatis ofiicium indignis actionibus roinislrassct. Sprro supeicsse remedii, ut dum sua* libertatis est animus, abrenuntians ratbedra* pastorati, sedem prxLlionis evacuet, et locum tribuat meliort. Id se oplare, id omnimodis se precari, ut ad curam spiîiluum, ad rrgimen animarum submoto infructuoso et sterili , dignior et magis idoncus subrogetur, etc. Ipsi sibi prasficiant ducrm, etc. Verumtamen niii a communi sensu rjus sententia dissentirct, riderctur sibi ut pastoralis sollicitudinis magnitudo partiri debercl in duos : quorum alter in altero conquiescat, et ncuter ponderis intolcranlia suflbeetur. Et ecclcsia quidem Balmensis pro ronsurtudine habeat sponsumsuum: Cluniacr nsi vero filia», jam adultae, jura malrimonii non negentur. Probant singuli quod dielum crat, favent omnes ; et in sapiente viro verilatein consilii admîrantur. Saccrdotes qui tune adcranl anrtorilalr, filii suppticationc contendunt, ut ipse ad nulutn suura quos idoneos viderit cligat, et geroinum malri et fi lia; constituât provisorem. Jpsc qui melius probaverat subdilorum spirilus an Dei casent, verius poterat indicere, quis tanto ofAcio dignus rsset. Ccrtum enim fucrat apud cos, eum cui lanta virtus crat consilium minis* trandi, ad faciendum quod dixerat spiritu sapientirc non carere. Vin. ( . \î. Victus senior sacerdotum revrrenlia et precibus filiorum, Guidonem venrrabilem nrpotem suum Dalmcnsis ecclcsia* fecit abbatem, Cluniaccnsi autcu coenobio sancluin prarfeeil Oduncm : Deo pro

JUSTIFICATIVES. — 2o

nobis roclius opérante, ut do mus gratis et ▼irtatis, toto orbe po*t modum dilatanda, in primo pastore suo sanclimoniae fundamentum et religionis exciperet Grmitatem.

29 Ita per duccntos fcrc annos optimus proyisor noster (S.

Martinus ) , et in Cluniaccnscm ecclcsiam oslendit grattas sua ▼eritatcra et circa suum alomnum OJonem, cujus meritis Yhrimus, amoris sui plenitudinem déclaratif, etc....

EX GLABRI RODTJLFI raonacbi Clun. 'Prendra,

lîiii. Franeor.

Scripio 1 4.

Histor. soi temporis Libr. III. Cap. 5.

{Suh ann. 860, Normannis infeslantibu*). Expulsi monachi

a rnonasterio Glannafolio quod ipse sanctus Maurus conslruxerat in Andegareosi terrilorio, yenientesqoe ad monasterium sancli Sarini confessons Pictavensis, tulerunt secum totam, qnam yaluere supellectilcm j ibique per aliquod spatium lemporis, lia quas didiccrant, operam dedere. Rursosque illo frigescente ejusdemdistrictionis tenore, aputl monasterium sancti Martini Auguslidunensis suscepU {Régula S. Benedicli), dignoscitur alîquoliens vigaisse. Deinde vero tertia transmigratione in soperiore Burgundia locatum Bal mens c occupait monasterium. Ad ultimum quoque prasdicta videlicet institutio jam pene de fessa auctore Deo elegit sibi sapienti» sedem, Tires collectura ac fructificatura germine multiplie! , in rnonasterio sciticet cognomento Cluniaco : quod cum ex situ cjusdem loci adelivo atque hum il i taie sortitum est nomen t Tel etiana (quod aptius illi coogruit) a cluendo dictum, quoniam cluere, cresoere dicimus. Insigne quippe incrernentum diversorom donorum a sui principio in dies locus idem obtinuit. Construxit igltur prœdictum cosnobium primitus pater roonachorum Balmcnsis monasterii Berno yocatus jubente Willerroo piissimo Aquitanorum Duce, in pago Matisconensc, super Graonam fluviolum, quod etiam cosnobium in primo non amplius quara quindecim terras colonias dteitur in dotent acccpissc. Fratres tamen duodectra numéro ibidem memorantur con?enissc : ex quorum yelul oplimo semtnc mulliplicata slirps Domini excrciluum

innuuierabilis magnara coguoscitur rcptesse. Qui quoniam his quas Dei sunt, yidelicet justifia et pletatis operibus incessanter adlixscrunt, idcirco bonis operibus repleri merucrunt, insuperque fuluris mirabile reliquerunt excmplum. Nam post praefatum BeruoDcro susccpit regiminis curam sapientisslmus Abbas Odo.

Luie'i». 1566. EX CHRONOGRAPHIA SIGEBERTI Gemblac. Cosnobita.

Ann. 89SW Hoc tempore claruit in Burguudia Berno ex

comité abbas Gigniaceiuis cœoobii a se fundati, qui ex dono Avac comitissa conslruxit Cluniacum oœnobium in cellam Gigniacenirm.

Ann. 898 Odo ttuakus ex clerico Turoneoai monachum

profiietur sub Bernone abbate.

Ann. 91a Bcruo abbas montures Odonem olim musicom

cousiiiuit abbatem Cluniacensis cœnobîi ex cunditione ut eccle- 514 Cluniacensis «olvcrct annuatia ecclexias Gigniaceasi cens u m dunlccim denariotua.

jtmmw, EX CHRONICO S. BERTIM.

Ttic» uo». t. 3.

Autore Johann* Iperio.

Hoc etiam te m pore (ann. 89S) claruit in Burgundia Berno

abbaa Giéjniactnsù ecdeaias a se fondât» : Fundarit ex dono Anna: comitissas *t construiit ecclesiam Cluniacensem non ut proprie tune monasterium, sed domurn sive cellam subjectam abbati et ecclesia Gigniacensi; qua Cluniacensis ecclesia post modum est exaltata et fundata in monasterium magnum et solemne per Ilugelinum Burgundia» princlpem tempore primi Bcrengarii itupcratniis

Hujus Conradi (tmperatoiis) tempore et circa suc regna-

tionis principium, Berno abbas Gigniaeensis qui, de comité mo- 11 j chu s eamdcm ecclesiam fundarerat, et ex dono Anua coai-

tissas construxerat ecclesiam Clunucensein in cellam Cijjiûaccnsein, etc....

EX BREVI CHRONICO LOBIENSI. M*»"H!»r.

Tlics. »ov. I. 3.

À u tore Fukuino.

DCCCXCV. Beino ex comité Burgundi.-e abbas Gigniacensis coenobii a se fuodati ex Jono Avoe comttissae construxit Cluniacum ccenobium in cellam Gigniacensem.

EX CHRONICO M ALLE ACE NSI scn S. MAXENTII. Laim, B-M.

Autore nionacbo Maxent. anonyrao.

Anno DCCCCX. Willermus Oux Aquitanorum construxit Cluniacum monasterium in fundo proprio, quod est in Burgundia, etc.

Eo te m pore, Ebbo Bituricus cerpit aedificare cœnobium

Dolettse in honorem Dei matris ubi primus abbas fuit Berno

cui successit Odo; etc.;.

Si militer sanctus Geraudus, cornes Aureliaco sua m ccrnobium construxit in proprio jure ubi iterum primus abbas fuit Berno. Willelmus cornes Cluniaco sanctum Bernonem primus abbatem inslituit, qui postquam subditis suis bene mlntstravit, in eo monasterio defunctos est ac sepultus j etc....

Anno DCCCCXVIII. Willelmus Dux cornes Arvernorum obiit ; etc..

Anno DCCC2XV. Berno abba suscepit curam Cluniacensis coenobii qoara tenuit XI annls. Obiit autem idus januarii, régnante Ludovico rege, etc..

Eo tempore DCCCCXXVI , anno instante et Ludovico régnante Odo abbas Cluniaeum monasterium suscepit regendum.

La«m, ni M. EX CHRONICO S. MARTINI MASCIACENsIS.

Anno DCCXXXV1II. Initium monasterii Masciacensis ab Egone comité.

Anno dcccxiiii. ajt cntus monachorum in Mjsciaco. Anno DCCCCXXVI. Obiit Derno abbas , et Guillclmus Dux Aquitanorum hominem eiuit.

La,„, Rih|. EX CHRONICO DOLENSIS COENOBII.

Autore anonyme

Anno DCCCCXVII. Fundatus est locos Dolensis monasterii ab Fbbonc seniorc primo Domino Dolensi.

DCCCC XIX. Obiit Guillclmus Dux Burguntli* et funJator Cluniacrnsis cœnobii.

DCCCC XX. DcJicatus est Dolensis, etc..

DCCCC XX VU. Obiit Berno primus abbas Dulrnsis.

Laita, Ribl. EX CHRONICO VIRDUNENSI seu FLAVINIACENSI. . oov. I. I.

Autore Hugonc monaclio VirJun. tum abbate Flavin.

.... Anno DCCCCX , constitutio monasterii Cluniaccnsis , et DCCCCXV1II obiit Willelmus Dux constructor illius.

Thef^Ys. EX BREVI CHRONICO S. AMANDI ELNONENSIS,

DCCCCXII. OJoconstituitur primus abbas Cluniacensis ccenobii fundali a Bcmone abbate Gigniaci.

EX MARTYROLOGIO MONASTICO DENEDICTINO. M*R»m«,nibï.

Ciuu. p. 12.

là. Jaouariî. In monasteiio Cluniacensi depositio sancli fiernonù primi cjus loci abbalis, magoae sanelitalis viri.

EX CURONICO S. BENIGNt DIVIONENSIS ABBATIS. D'Acnei» y.

SpiciL u t.

Antore anonyme

Willelmus.... perrenit ad coenobium nomine Fiscannum ubi plus solito infîrmitate praegravalus.... reddidtt Oeo spirituna. Cujus corpus a medicis qui ibi aderant, conditum aromatibus, bonorifice traditum est sepulturae in ipso monasterio ante altare sancti Taurini confessoris; etc. Obiit vero prsedictus pater noster AVillelmus anno ab Incarnatione millesimo trigesimo uno.

EX VITA S. WILLELMI DIVION. ABBAT* lA,"î,B,b1,

liuv.

Autore Glabro Rodulfo coatanco.

«9. Willelmus.... Yenit Fiscannum. Post aliquot vero dierum acribus cœpit doloribus affligi... Anno igitur cjusdem nativilalis Dominicae MXXXI. Indiction. XI V , a nativitate Uei cul loris

LXX e mundo transivit.,.. Sepullum est sacrum illius corpus

honoriûcc in gremio ejusdem sanctoe Trinitatis ccclesiae in couspeclu cuntium ac redeuntium fralrum.

Formosus servus servorum Dei Btrnoni religioso ac Tcnerabili Batrz. Miscell.