AU UT DE LA MORT
{\\U siècle.)
Quoniam nostris tcmporibus acieo abundavit iniquitas , ut parentum dona non erubescit violare filiorum perversitas, scribimus ad notitiam prescntium' futurorumque , quod Paganus Boguerel , monacbilem habituai suscipicns apud Criptam par maiium Roberti Ceiiomaiinensis , tune temporis obedicnlie prioris, dédit Deo et sancto Albino in elcmosî' nam, cjusque monachis Jarzearie in pane et vino caeterisque seminariis de quibus décima redditur, duas \idelicct partes quas ibi habebat, retenta solummodo décima illius vinee quam, antequam monachus esset, in dominum tenuerat. Hoc donum concessit Hubertus filius ejus et Osaima , uxor Huberti , vidcntibus et audientibus istis : Tlioma de TUia, Gaufrido de Andegavia^ Radulfo Bove, Fulchcrio Farnario, et pluribus aliis.
Postea adductus est supradictis Paganus Andegavis a Rotberto priore, nt, sicut consuetudo eiigit, monachorum professionem faceret et bene- ^eretur. Die igitur Festi sancli Glari , résidente in capitulo domno
Ouillelmo abbate, cum fratribus introgressus , sepe dictus Paganus cum filio suo Huberto donum quod apud Criptam fecerat, reciiavit, et, sicut diiimus , de duabus parlibus décime que eum contiagebant , an- Quente filio suo Huberto', donnum Guillelmum abbatem euro virga quadam investivit , quam ad confirmandam investituram idem Hubertus super altare beati Albini posuit*
Hoc Tiderunt et audierunt monachi : Rotbertus le Bigot magister prior , Guarinus Yvonis subprior , Jaguelinus hospiciarius , Johanues Barre bajulus , Gaufridus Ceiisarius , Gaufridus armarius , Rotbertus Genomannensis, Johanues cantor, Johannesaculearius, Guillelmus Symia, Fulco de Coldreio; de famulis nostris : Aufredulus, Galterius de Turre^ Petrus puimentarius « et plures alii. (Cyrographe original aux Archives de Maine-et«-Loire. }
LXIX a.
HILDEBERT CONSTATE QUE LE CHEVALIER FOULQUES. DES MORTIERS, EN PRENAl^T l'habit EN L* ABBATE DE SAINT- AUBIN, A DONNÉ A CE MONASTÈRE
l'Église de saint-ouen au mans.
(l'an 1108.)
Hildebertus, sancte Genomannensis Ecclesie devotus Sacerdos, Girardo, abbati sancti Albini. — Cum alio apno miles quidam nomine Fulconis de Morteyeis conversationis vestre propositum eligeret , addidit etiam dare Yobis ecclesiani sancti Audoeni , que menibus pêne contigua est Genomannicis , quam ipse et prcdecessores ejus innumeris annis hereditario jure possederant. — Cum ipsa Ecclesia a majoribus nostris Genomannicis cpiscopis fundata et monachorum usibus deputata indubitanter credatur, dum quod mortalium varietate monachis ereplum fuerat, nunc monachorum religioni restitutum videmus , concedimus vobis et universe posleritati vestre jam diclam ecclesiam cum omnibus decimis et oblationibus et ceteris ad eam pertinentiis, ea conditione ut canonicis ipsius nostre matris. Ecclesie, quorum communis assensus nobiscum pariter in hac re concordat , quinque solides annui census in signum débite subjectionis exsolvatis. — Sigillé Ecclesie nostre fëcimus consignari. — Si aliqua persona cujuscumque conditionis hoc contrayenire temptaverit, a corporjB et sangiiine DeiJ. G. aliéna fiât. — Defendentibus autem sit pa^j^.
AttA IfifD
HCSTOIBE DE L^ÉaUSE BU MANS.
SifnTt
HIMabar
Uepi.
Mffttom
Fulcradll cantoris.
Siflmim
Gànrridil archld.
Stgmmi
Gaufrïdl I denni.
8ig Inam
SIgIna
HngODit I arcbidiZ Gradulfl 1 ardiidiU.
Datom Cenomannis per roanum GradulH cancellarii, xvii kal. janvarii an. Incarn. Dniceiio xc<» viiio, Indictione vi. episcopatus domni Hildeberti anno u». ( Titre de Tabbaye de Saint- Aubin , Guichet coté Saint-Ouen. Ms. Gaignières , n» 470. )
Vos, fiiii sancto Ecclesie , qui res matris vestre in presenti defensare nitimini ob amorem eterne remunerationis , ut videlicet illa Jérusalem celestis quandoque vos io eterna tabernacula recipiat, diligenter et hoc inspicite, et si opus sit, pro certo afArmate, ut et eandem eterne beatiludinis remunerationem inde Yobis securius liceat sperare. Dicit enim Propheta : dilcxisti justitiam et odisli iniquitatem, et cetera. Ut et vos ergo justiciam observantes ungi oleo exultationis mereamini, hoc quod est justum et verissimum nequaquam permittatis adoichilari.
Fulchoius quidam nobilis de Martariola , mintie seculari abrenuntians et ad remedium anime sue festinans , Adam exuit , monachum apud sanctum Albinum Andegavis indulus. Huic crgo Ecclesie quoddam monasterium cum propriis deciniis in honore sancti Audoeni Cenomannis fundatum absolutum et liberum ab omnibus consuetudinibus , excepte sinodo et, ut itadicam,circatione, inperpetuum largitus est, quod quia erat dos uxori sue secuiidc Adelice ( alteram cnim habuerat ) pro monastcrio illo dédit ei utile coramercium ad voluntatem ejus , dimidium fevum scilicet de Balneolis, quem ipsc a Ribulonensibus et a Willelmo de Braitello tenebat. Hoc ergo donum ecclesie concessit illa cum fîliis suis Gaufrido et Turgisio. Concessit autcni Patricius , major predicli Fulchoii filius ex priori conjuge natus, in capitulo sancti Albini , habens indc dcceui libras dcnarioruin Ccnomanensium et quendam caballum ; décimas vero supradictas concessit etiam eidem Ecclesia? Rotrollus de Monteforti, de cujus i'evo erant, et quicquid amplius ipsa habilura csset ex fevo suc. Insuper dédit sancto Albino fevum de Forgiis, quem habebat a comité Helia , ipso comité concedente , ita ut hères redderet debitum monachis. Hoc fuit factum sub Helia comité, quando Urbanus Papa primum commovit orbem in Jérusalem. Hujus rei lestes apud Mortariam ( Mortanam ? ) fuerût Patricius , Turgisus , Gaufridus Fulchoii filius, Hugo de Morteria , Herbertus, Odo filius ejus, Gosberlus
Bloius, Willelmus Lepus, Johannes de Folmushum, Hugo flliu» Josmeri, Rotbertus Ligoth etft>àtres ejus, Durandus presbiter de Satiniaco. Concessionis autem Patricii, filii ejusdem Fulchoiî, dedomopalriç, isli quoque lestes in capitule sancii Albini fuerunl : Gonberius de Boifrr seriis , Garinus cellarius , Alanus frater ejus , Hainricus cementarius , Geryasius Mariscballus , Firmatus, Gosberius Aquila, Gauterius de Galciaia , Rainaldus Recordellns. Concessionis vero Turgioii in eodem capitulo testes sunt isti : Robertus de Triviis, Paganus et Hàto cellararii,
Gosbertus Aquila, Gauterius de Galciata, Ledelh Annus quo hee
facta fuerant, ab Incarnatione Domini millesimus nonagesimus octavus , Indictio vu. Epacta xv. concurrentes iiiio'. circulus lunaris xiii. terminus Paschae XII. kal. aprilis, dies dominica v.vkalend. aprilis, luna ipsius diei xxi. ( Cartularium sancti Albini Andegavensis , fol. 114 ro et 115 vo. Gaignières, n» 170. )
Nota. Cette note est à la fin de tous les actes qui concernent Saiiit- Ouen, lesquels ne sont distingués les uns des autres que par une lettre majuscule qui se trouve le plus souvent ffu milieu d'une ligne.