CONVENTIO
INTBR SUMMUM PONTIFICEM PIUM VII ET CURISTIANISSIMUM FRANCORUM REGEM LUDOVICUM XVIIT.
In NOMINB SaNCTISSIM* BT lîlDIVIDUiB Trîiïitatîs.
Sanctitas Sua Summus Ponlifex Pius Septimus, et Majestas Sua Rex Cliristianissimus vehementi desiderio aiïecli, ut maia, quibus Ecclesià in Gallia a pluribus annis atfligitur, llnem penitus habeant, et Religio ad pristinum in eo Regno splendorem revocetur,cura féliciter reslituto in avitum solium Sancli Ludovid Nepote, tandem liceat Regimen Ecclesiaslicum ibidem aptius ordinare, solemnem proplerea Conventionem ioire dccreverunt, reservantes sibi Catbolicœ Religionis ralionibus, collatissludiis, uberius deinde providere.
Consequenter Sanctitas Sua Summus Ponlifex Pius VII in suum Plenipotentiarium nominavit Eminentissimum Dominum Herculem Sanctge Romanae Ecclesia; Cardinniem Consalvi Diaconum Sancta) Agatha; ad Suburram, suum a Secrelis Status ;
Et Majestas Sua Rex Christianissimus Excelleûtissimum Dominum Petrum, Ludovicum, Joannem, Casimirum Comitem de Btacas, Marchionem d'Aulp^, et des Rolands, Parem F rancia^, Magnum Pr»positum
Regio Ve8tiario;Suum apudSummuni Pontifîcem^et ApostolicamSedem Oratorem Extraordioarium et Plenipotentiarium.
Qui post sibi mutuo tradita légitima, et authentica respective Plenipotentiœ Instrumenta, de ?equentibus Articulis convenerunt.
Articulus I. Concordatum inter Summum Pontificem Leonem X. et Franciscum î, Francorum Regem. initum restiluilur.
Art. h. Consequenter ad Articulum praecedentem Concordatum diei XY Juliianni mdccci suum eiïectum habere desinit.
Art. III. Articuli Organici nuncupati, qui inscia Sanctitate Sua conditi, ac sine ullo ejus assensu die viii Aprilis anoi mdcccit una cum supradicto Concordato diei xv Julii anni mdccci promulgati fuerunt, abroganturin iis, quse adversantur Ductrinœ, et Legibus Ecolesis.
Art. IV. Ecclesiœ. quaî in Galliarum Regno per Apostollcas Sanctitatis Suse litteras diei xxix Novembris anni mdccci suppressie fuerunt, denuo crigentur usqiie ad eum numerum, qui, utpote Religionis bono roagis proiicuus, mutuo consensu prsefinietur.
Art. V. Cunetaî Archiépiscopales, et Episcopales Ecclesiœ Regni Galliarum per memoratas Apostolicas litteras diei xxix Novembris anoi mdccci erectaî una cum earum Titularibus actualibus conser?antur.
Art. VI. Pra?seriptum prœcedenlis Articuli circa conservationeni eorumdem Titularium actualium in ArchiepiscopaIibus,et Episcopaiibus eorum Scdibus nuncexistentibus inGalliis,impedimento non eritpeculiaribus aliquibus exceptionibus, quae gravibus, legitimisque causis nitantur, neque officiet, quominus aliqui ex Titularibus praedictis ad alias Sedes transferri possint.
Art. vu. Diœceses Ecclesiarum, quœ in praesens extant, itemque aliarum, qua^ erigends sunt, exquisito prius ab actualibus Episcopis,et Capitulis Sedium Vacantium consensu^ ils fînibus circumscribentur, qui ad utiliorem ipsarum administrationem magis expedire dignoscantur.
Art. VIII. Conveniens dos cunctis tam existentibus, quam denuo erigendis Ëcclesiis in bonis stabilibus, ac in rcdditibus super Rcgni dcbito iVmd.ilis, vulgo « Rentes sur l'État,ï> quamprimum (icri polerit, constituetur, assignato intérim earum Pastoribus redditu in ea quantitate, quse stutum eorum meliorem reddat.
Pari rafione consuletur Dotalioni Cnpitulorum, Parœciaruna, et Seminiriorum tum existentium, lum erigendorum.
Art. IX. Sanctitas Sua, et Majeslas Sua Christianissima agnoscunt mala omnia, quibus Galliarum Ecclesiœ nffliguntur. Perspiciunt ctiam, quam frucluosum Religioni futurum sit, celeriter augeri Duinerum Sedium actu existentium. Ne proinde tam magna utilitas diutius retardelur, Sanctitas Sua per Apostolicas Litteras ad Sedium erectionem, et novam Circumscriptionem Diœcesium supramemoratum sine moraprocedet.
Art. X. Majestas Sua Christianissima novum praebere volens sui in Religionem studii testimonium, omnia, quae in sua potestate sunt, collatiscum Sanctitate Sua consiliis, praestabit, ut mala, et impedimenta,
PIÈCES JUSTIFICATIVES. f537
qusB Religionis buno, et lei^um Ecclesiac executioni adversantur, quam cilius (ieri poterit, removeantur.
Art- XI. Antiquarum Abbatiarum Nullius Diœcesis Territoria lis Diœcesibus unientur, inlra quarum fines in nova circurnscriptionecomprehensa reperientur.
Art. XII. Reintegratio Concordati, quod in Gallia observatum fuit usque ad annum mdcclxxxix (Articulo primo hiijiis Conventionis stipulata), Abbatiarum, Prioratuum, et aliorum Beneficiorum, qiiœ tune existebant, redintegrationem secum non feret. Benelicia tamen. quœ in posterum fundaricontingat,regulis in supradictoConcordato praescriptis subjecta erunt.
Art. XIII. Ratificationes présent is Conventionis muto tradenlur unius inensis spatio, aut citius si fieri poterit.
Art. XIV. ^talirn ac praBdiclœ Ratificationis mulno fradila» fuerint, Sanctitas Sua per Apostolicas Litteras prœsentem Conveniioiiem ronilrmabit, aedeinde aliis Apostolicis Lilteris Diœcesium (ln»*scirnim<rril»»'t.
In quorum fidem prœfati PIcnipotentiarii praesenti Conventiuni subscripserunt, illamque suo quisque sigillo obsignavit.
Actum Roms die undecima Junii anni miliesimi octingentesimi decimi septirai.
Hercules Gard. Coxsalvi. Blacas d'Aulps.
Cum itaque hujusmodi Conventiones, Pacta, et Concordata in omnibus, et singulis punctis, clausulis, articulis, et conditionibus, cum a Nobis, tiim a Carissimo in Christo Filio Nostro Ludovico Rege Christianissimo approbata, confirmata, et ratiîlcata fuerint^ cumque laudatus Rex enixe a Nobis flagitaverit, ut pro firmiori eorum subsistentia robur Apostolicœ (irmitatis adjiceremus, solemnioremque Auctoritatem, et Decrelum inlerponeremus ; Nos de praîdictorumVenerabiliumFratrum Nostrorum Sanctae RomansR Ecciesiae Cardinalium eonsilio, et assensu^ atque ex certa scientia, ac matura deliberalione Noslris, deque Apostolicas potestatis plenitudine, praeinsertas Conventiones, capitula, pacta, et concordîita tenore praesentium adprobaraus, ralilicamus, et acceptamiis, illisApostolici muniminis, et firmilatis robur, et efficaciam adjungiinus, omniaque in eis contenta, ac promissa sincère, et invioiabiliter ex Nostra, atque Apostolicas Sedis parte adimpletura, et servalum iri, tam Nostro, quam Nostrorum Successoruro Nomine promittimus ac spondemus.
Prœterca monemus, atque hortamur in Domino omnes, et singulos Arcbiepiscopos, et Episcopos sive actu existentes, sive juxta novam Diœcesium circumscriptionem canonice instituendos , eoruroque Successores, ut praemissa in iis, quœ ad eos spectant, accurate, ac dtligenter servent, atque cuslodiant.
Decernentes, easdem pra'senies Litteras nullo unquam tempore de subreptlonis, et obreptionis, aut nullitatis vitio, vel intentionis Nostra3, aut alio quocumque, quamvis magno, aut inexcogitato defectu notari, aut impugnari posse, sed semper firmas, validas, et efficaces
existere, et fore, suosque plenarios, et integros efrectussortiri, et obtinere, et inviolabiliter observari debere, quousqiie conditioDes, et pacta in Tractatu expressa servenlur. Non obstantibusApostoHcis, ac in Synodalibus, Provincialibus, et Universalibus Conciliis editis generalibus, vel specialibus Constttutionibus, et Ordinationibus, ac Nostris, et Cancellariae Apostolicaî Regulis. praesertim de jure qussito non tollendo, ac Conventione diei xy Julii anni mdccci necnon quarumcumque Ecclesiarum, Capitulorum^aliorumquePiorum Locorum futidationibus,etiam confirmatione Apostolica, vel quavis (innitate alla roboratis, privilegiis quoque, Indultis, et Litteris Apostolicis in contrarlum quomodolibet concessis. confirmatis, et innovatis, ceterisquecontrariis quibuscumque. Qiiibus omnibus, etsingulis,illorum tenores pro expres^sis.et ad verbum insertis habentes, illis alias in suo robore pennnnsuris, ad praemissorum effectum dumtaxal, specialiter, et expresse derogamus.
Prœterea quia difficile foret praîsentes Lilteras ad singula, in quibus de eis (ides facienda fuerit, loca deferri, eadem Apostolica Auctoritate decernimus, et mandamu?, ut earura Transuniplis, etiam impressis, manu tamen publici Notarii subscriptis, et Sigillo^aiicujus Personas in Ecclesiastica Dignilate constitutœ, munitis, plena ûbique (ides adhibeatur, perinde ac si prsesentes Litter» forent exbibitœ, vel ostenss. Et insuper irrilura quoque, et inane decernimus, si secus super bis a quequam quavis auctoritate, scicnter, vel ignoranter contigerit attentari.
Nulli ergoomninobominum liceat hancpaginam NostraB concessionis, adprobationis, ratificationis. acceptationis^ derogationis, slatuti, mandali, et voluntatisinfringere, vel ei ausu temerario contraire. Si quis autem hoc attentare praesumpserit, indignationem Omnipotentis I)ei, ac Beatorum Pelri, et Pauli Apostolorum ojus senoverit incursurum.
Datum Rom»! apud S. Marium Majorem anno Jncarnatiohis Dominica" millesimo octingentesimo ilecimo septimo, decimoquarto Kalendas Augusti, Pontiticatus Nosiri annodecimo octavo.
A. Gard. Pro-Datarius. H. Gard. Consalti.
Visa (h Curia ; D. Testa.
Loco + Plumbi.
F. Lavizzarixi*.
BULLA NOViE
CIRCUMSCBIPTIONIS DIORCESIUM REGNI GALLIARUlf. Plus EPISCOPOS 8ERVFS SERVORDM DEI
Ad Perpettiam Rei Memoriam.
. Commissa Divinitus innrmitati Nostrae omnium Ecclesiarum cura a Nobis erflagitat, ut ad Dominici Gregis custodiam impigro vigilantes affeetu, in ea semper Apostolic^ auctoritatis praesidium conreramus, quibus majorem Divini Nominis gloriam, et cumulatiora Catholicae Religionis incrementa noverimus coraparari. Hoc sane consilio Conventionem nuper inivimus cum Carissiroo in Christo fiJio Nostro Ludovico Francorum Rege Chrislianissimo, quam Nostris docimoquarto Kalendas Augusti sub Plumbodatis Apostolicis Litteris PontiRciae adprobationis robore firmavimus.
In ea autem praeter cetera statuitur, ut Archiepiscopalium, et Episcopalium Sedium numerus in universo Galliarum Regno augeatur, novaque propterea fiât Diœcesium circumscriptio. Quare ut communia Nostra, et Pientissimi Régis vota exoptatum cito nanciscantur efTectum, statum illico Diœcesium, quse in pra^sens extant, ac Regionum, quibus ea; continentur, magnitudinem, atque naturam, et demum Incolnrum frequentiam expendendas accurate suscepimus, ut ubi majorem videremus messem, qua; pra? sui muUitudine, Locorumve qualitate minus commode procuraretur, Operariosadjicereraus, ac juxta Propheticum verbum augeremus custodiam, levaremusque Custodes^ Universam itaque rei rationem, collatis cumeodem CbristianissimoRege consiltis, auditaque selecla Venerabilium Fratrum Nostrorum Sancla; Romanae Ecclesia; Cardinalium Congregatione, mature, diligenterque perpendimus^ datisque ad Archiepiscopos, et Episcopos, atque ad Capitula Ecclesiarum vacantium Litteris, Nostra ipsis studia signiflcavimus, ut in propositam Diœcesium divisionem animum lubentem pncberent.
Quapropter rébus omnibus féliciter compositis, ad Omnipotentis Dei gloriam, ad Deiparœ Virgin is, quam Illustris Francorum Natio pnecipuo veneratur obsequio, aliorumque Cœlestium singularum Diœcesium Palronorum honorem, alque ad Fidelium animarum bonum, de certa scientia, et matura deliberatione Nostris, deque Apostolicœ potestatis plenitudine, pra'ter Archiépiscopales, et Episcopales Sedes, quae modo numerantur in Galliis, de novo constituimus, et erigimus alias septem Metropolitanas Ecclesias, nimirum Senonensem sub invocatione S. Stepbani Protomartyris; Remensem sub invocatione B. Mariae Virginis; Albiensem sub invocatione S. Joannis Raptista?; Auxitanam sub invocatione B. Mariaî Virginis; Narbonensem sub invocatione SanctorumJusti, et Pasloris; Arelatensem sub invocatione Sanctorum Trophimi, etSte-