DONATIO DE MA1DUNO

Sacrosante Basilice sancti Sulpicii Navensis monasterii id est in suburbio Biturige cilliter ( civitatis ? ) constructus ubi ipse t. i. 36

464 pièces

pius confessor habetur humatus , cui prcest venerabilis abbas Ramnincus pcr largicionem Hludovici Imperatoris. Quum oportet unumquemque fidelium Dei, dum in hoc seculo consistit, anime suc salutem Lractarc , ut rcs transitorias quas habet locis Sanctorum tribuendo, apternum sibi valcat merchari premium : igitur nos, in Dci nomme, Hacbertus diaconus et Ansarius clericus, de miscricordia et pietate Domini confisi , considérantes etiam presentis seculi fragilitatem , casum quoque corporum nostrorum timentes subito veuturum , statuimus et presentissima volunlatc decrevimus, ex rebus proprietatis nostre Deo et sanclo Sulpicio donationem facere ad stipendia monachorum ibidem degentium. Donamus itaque Deo et sancto Sulpicio illum mansum nostrum qui est in pago Biturigo, in vicaria Auliquiacensium , in loco qui vocatur Maidunus , super alveolum Averis seu super fluviolum Dadomnam , cum casis, casualibus, curtiferis, vineis, campis , pratis, pascuis, offîcinis , facinariis, cultis, et incultis , aquis aquarumve decursibus , omnia et ex omnibus , quantumeunque ad ipsum mansum aspicere videtur. Ut ab bac ' die rectores sancti Sulpicii , hec omnia in proprios usus. . . De repeticioue vero si nos ipsi aut ullus de heredibus, vel quoheredibus nostris , adversus hanc donationem surrexerit , quod minime credimus , qui litem intulerit coactus très auri libras persolvat , et sua repeticio nullum obtineat effectum , sed presens donatio pro amore Dei et animaruin nostrarum remedio facta omni tempore maneat iuconvulsa constipulatione subnixa. Signum Acbertus diaconus donaiione a me facta. S. Ansarius clericus donatione a me facta. S. Berulfus. S. Launus presbiter. S. Bisaconis. S. Gariberti. S. Astraldi. S. Audoni qui Bituricas civitati agere publiée videtur. S. Ermenari. S. Dodonis. S. Marsini. S. Daberti. S. Datebertus clericus. S. Odilus clericus. Data III0. NonasMai, anno septimo Hludovici serenissimi, et anno VIII ( VII ? ) regni Domni nostri Pipini excellentissimi régis. Damianus lector scripsit.

Cartulaire A. de St.-Sulpice, Aux Archives du Cher, p 27.

Don à Saint'SvUpicc de l'aleu de Falgrrolas , par deux frères ,

Acfred et Gérard.

Sacro ac reverentissimo sancti Sulpicii monasterio quod est constructuin in pago Biturico, super fluvium Avère, ubi preciosissimum corpus ipsius sancti Sulpicii confessons Xpi requiescit et venerabilis abbas Macbertus maximam turbam monachorum regere videtur. Igitur ego in Dei nomine Acfredus ac frater meus Girardus , cogitantes casum humane fragilitatis , pro amore Dei et pro remedio animarum nostrarum et païen tum nostrorum , ut nobis pius doininus Jhs Xps etsanctus Sulpicius in die judicii donare dignetur veniani peccatorum nostrorum et nos pervenire faciat ad régna celorum , cedimus Deo et sancto Sulpicio suoque monasterio monachisque ibidem manentibus Deoque servientibus ccssumque donatumque in perpeluo esse volumus villam nostram nomine Falgerolas que est sita in pago Biturico, in vicaria Ulnacense , cum ipsa capella que est in honore sancti Pétri Apostolorum principis , cum vineis , viridigariis , pratis , aquis aquarumque decursibus, terris, silvis, cultum et incultum, quesitum et adinquirendum , et quantumcumque ad ipsam villam et capellam pertinet, totum et ad integrum Deo et sancto Sulpicio suisque monachis tradimus et donamus et de nostro jure et potestate in illorum transfundimus. Donamus etiam ad eumdem locum servos et ancillas ad predictum alodum Falgerolas pertinentes, nomine Ramelinum cum uxore sua Frodinane, et infantes eorum. Dacbertum cum uxore sua et infantibus eorum. Dominicum cum uxore sua et infantibus eorum. Helias cum uxore sua et infantibus eorum. Ermentrudem ancillam , cum infantibus eorum. Azibertum cum uxore sua , et cum infantibus eorum. Hec igitur omnia cum bona voluntate , pro animarum nostrarum redemptione , Deo et sancto Sulpicio donamus tali ratione ut semper et in perpetuum ea monacbi in codem loco commauentes teneant et in suos usus sine ulla contradictione in sacriBcio Dei possideaut , et pro nobis duobus

PIÈCES

fhitribus duos pauperes omni temporc pascant et vestiant. Si vero aliquis, quod absit, judiciarie potestatis, vel rex, vel cornes, vel episcopus, vel aliquis ex parentela nostra, vel extraneus aliquis banc noslram donationem inquietare et destmere voluerit et predictum alodum Deo et sancto Sulpicio suisque raonachis qualieunque ingenio tulerit vel subtraxerit, iram Dei patris omnipotentis incurrat sanctorumque omnium societatem non babeat et sanclum Sulpicium semper et ubique sibi contrarium inveniat, et cum Dathan et Abiron in inferno participationem habeat, et cum Juda perditore eternam dampnationem suscipiat , nisi se velociter emendaverit et rectum sancti Sulpicii reddiderit. Et ut hec donatio firma et inconvulsa remaneat omni tempore , subtus firmavimus firmarique Domino ac venerabili Rodulfo Biturigensium archiepiscopo ceterisque Nobilibus fecimus. S. Rodulfi archiepiscopi. S. Acfredi qui banc donationem fecit. S. Gerardi fratris ejus. S. Ardenci. S. Stephani. S. Macfredi. S. Gauzcelini. S. Emmenoni. S. Gozferi. S. Acfredi. S. Warato. S. Emmenoni. S. Segononi. S. Franco. S. Adalgeri. Facta donatio ista mcnse Januario anno primo régnante Karolo rege. Adalbertus scripsit.

Cart. A. de St.-Sulpice, f°. 76.

Echange entre l'abbé de St.-Sulpice Gunfind ou G un si ml, et Guaddon ( ou Waddon ) , de terres et pré$ dans la viguerie de Brives.

vers 860.

In Dei nomiue placuit atque convenit inter venerabilem virum Gunfindum abbatem qui rébus sancti Sulpicii Navensis monasterii per largicionem Domini Karoli imperatoris in regimine habere videtur, et quemdam hominem nomine Gaddonem militem et uxori sue Allitrude utquasdam paginas terre tam de jure ccclesiastico quam et de jure proprietario invicem inter se commutare deberent, quod quidem et fecerunt. Dédit itaque prefatus G un fin du s abbas ex rébus sancti Sulpicii partibus pre-

dicto Gaddone milite et jam dicte uxori sue AUitrude paginam de campo que est posita in pago Biturigo, in vicaria Brivense, in centena Condatense, in villa que vocatur Villa Calmo, que terminatur de uno latus et uno fronti vias publicas et de aiio latus terra sancti Sulpicii aique sancti Yppoliti , de alio vero fronte , vinea Godeberto cum heredibus suis , et habet in gyrum perticasLXXX. Ipsapertica unde mensuratum fuit, habet pedesXV. Similiter,e contra, incompensationehujus merili recepit prefatus Gunfindus abbas ad parti bus sancti Sulpicii de predicto Gaddone milite et jam dicte uxori sue AUitrude, de eorum alode jureproprio qui eis legibus obvenit , paginas duas de terra ara bile in ipso pago vel in ipsa vicaria , in villa que dicitur Gradenaco : habet terminatione de uno latere et duo frontes terra sancti Sulpicii, de quarto vero latere via publica, et in alio loco prope de villa Sonnia super 11 u vin m Teilis prati arpennos VII, quod nominatur pratum Fossatum : habet ex tribus parti! jus terram sancti Austregisili , de quarto vero fronte alveum currente Teilis. Et hoc légale concamium sibi invicem tradiderunt adj possidendum , ita ut quod prefatus Gunfindus abbas ex rébus sancti Sulpicii partibus Gaddone milite et uxori sue AUitrude tradidit, cunctis teinporibus ipse et proies eorum jure proprietario teneant et possideant et faciant absque ullam contradiclionem quicquid voluerint, similiter quod Gaddo et predicta uxor sua Allitrudis de eorum alode partibus sancti Sulpicii vel ipsius Gunfindo abbate tradiderunt cunctis temporibus ipsi et successores sui jure ecclesiastico omnibus temporibus teneant atque possideant et faciant absque ullius persone contrarietatem quicquid eorum placuerit voluntati. Hec commutaciones pari modo conscriptas sibi invicem tradiderunt manibusque propriis subter firmaverunt , et ceteris viris subter firmare rogaverunt, et monachis ex ipso monasterio , ut diuturnis temporibus firme et stabiles permanere valeant. S. Gunfindo abbate. S. Guaddone. S. AUitrude uxori sue. S. Girardi comiti. S. Acharias. S. Guntardi. S. Franconi. S. Ebrardi. S. Andrée. S. Richardi. S. Sulpicii. S. Hunberti. S. Jordani. S. Arnulfî. S. Salomon. S. Amelii. S. Dacfredi. Facta est hec commutacio mense Novembrio, anno XX. Karolo régnante gloriosissimo régi. Raginarius subscripsit.

Cart. A. de St.-Sulpice, f» 14.

PIÈCES

Echange entre Addolen, abbé de St.-Sulpicc , et 3Iilon, de terres dans la ùgueric de Bourbon , et notamment de Chalivoy-Milon.

Placuit atque convenit inter venerabilem virum Addolenum abbatem monasterii sancli Sulpicii et qucmdam homincm Milonem nomine uxoremque ejus Gerradam filiumque eorum Miloncm ut quasdam terre paginas inter se commutare et concamiare deberent, quod et fecerunt. Dédit iiaque Milo uxorque ejus necnon et eorum filius Milo , Addoleno abbati ad partes sancti Sulpicii quicquid visi sunt habere in Falcilerias, vel possidere, quicquid videlicet ex hereditate paterna nobis justissime legibus obvenit , cum terris , pratis , silvis, et quicquid ad illam partem advenit quam in ipsa villa visi sunt tenere et possidere partibus tradidit Addoleni abbati quicquid voluerit ad faciendum vel possidendum. Est autem sita in pago Biturico, in vicaria Borbonensi, in centena Dunensi, in ipsa villa Falcilerias. ïotuin et ad integrum quod illis jure successit hereditario partibus , ut dictum est, condonavit sancli Sulpicii. Simili lit alias terre paginas sitas in eodem pagu. in vicaria Borbonensi, in centena Vaverensi, in villa Galliveto illis partibus sancti Sulpicii tradidit atque condonavit : quarum una terminatur a duabus partibus via publica et ab una alodo Milonis et ab altero terra jam premissi sancti Sulpicii : alia autem pagina terminatur ab uno latere terra ipsius Milonis , et ab altero sancli Silvani et Milonis , a duabus frontibus sancti Sulpicii. Hec omnia ad possidendum jam premissus Milo uxorque illius necnon etfilius eorum Milo ad possidendum in perpetuum tradidit et consignavit Addoleno abbati , ad partes sancti Sulpicii. Inrecompensationehujus vicissitudinis, dédit Addolenus abba Miloni et uxori sue et filio eorum Miloni res alias sancli Sulpicii in pago eodem, in ipsa vicaria, in centena eadem, in loco qui dicitur Exartilis et terminatur ab uno latere alodo ipsius Milonis , et altero fluviolo qui dicitur Borono , in una fronte lerre sancte Marie Lemovieensis, in altéra sanctc

Marie Salensis. Infra istas terminationes quicquid constat et mansum totum et ad integrum partibus Mi lonis et uxori sue et filio eorum Miloni Addolenus abba tradidit et consignavit, ad possidendumettenendumjure hereditario. Has commutaciones sibi invicem ad faoiendum vel ad possidendum tradiderunt, ita ut ab hodierna die jam dictus abbasquod accipit ex rébus Miloni licentiam habeat construendi , edificandi quicquid illi placuerit et monachis in eodem loco degentibus, similiter et quod Milo et uxor illius et (il i us eorum Milo habeant de eorum rébus ut teneant, faciant, possideant, jure hereditario, secundum quod illis placuerit. Et si aiiquis extitcrit nostrorum qui has commutaciones quam Addolenus abba vel idem Milo , vel filins ejus Milo, calumpniam aliquam inferre voluerit,ille qui litem intuleritlibram auri coactus exsolvat, et prcfatas commutaciones Bonorum Hominum manibus roboratas firmitate stabilitatis diuturnis temporibus permanerevaleant omni tempore cum stipulacionesubnixa. S. Milo, commutacione a me facta. S. Gerrade uxoris ejus qui hanc commutacionem fieri vel adfirmare rogavit. S. Milonis filii eorum qui has commutaciones fieri vel adfirmare rogavit. S. Wasconis. S. Odoni. S. Ermenario. S. Tedelonis. S. Ermengis. S. Geraldi. S. Flavaudi. S. Bertoini. S. Apollonii. S. Germani. S. Warnarii. Item Warnarii. S. Agenberti. S. Giraldi. Date commutaciones iste mense decembrio, anno II0 Carlomanni régis. S. Ansaldus levita scripsit.

Cart. A de St.-Sulpice, 62.

Accenêe par V Abbaye de St.-Sulpice, £une place auprès de la porte

Gor daine , à Bourges.

( Sans date. )

In Xpi nomine Katbaldus prepositus qui abbatiam sancti Sulpicii , dono venerabilis Karoli régis piissimi , jure prelativo in regimine habere videtur. Notum sit omnibus ejusdem Ecclesie filiis tam presentibus quam succedentibus quia adientes mansuetudinis nostre exiguitatem Dacgobertus et uxor ejus Ade-

470 pièces

lais ipsiusque Dacberti equivocus fHius , Dacbertus scilieet et Ira ut ejus Ragamundus, tertius quoque a m! m ru ni filins nomiiie Leotherius, petierunt ut quamdam areani ex ratione sancti Sul- % picii ipsius eis ad censum concederemus. Quorum votis salubcrrima provisione consulentes , petieioni non incongrue benignum prebuimus assensum. Est aulem ipsa area infra muros Biturice urbis juxta porta ni que priscis temporibus à Cortono Castro Cortonica est voeu a ta, et una parte adheret mu ro, altéra parte via discernitur publica. Sed ipsam cum sua iniegritate tali couvent ione eorum partibus (precibus) aream delegavimus ut ad festivitatem sancti Sulpicii qui mense celebratur januario , ejusdein Ecclesie provisoribus denarios X et VHI incuuctanter persolvant. Et si in reddendo tardi aut négligentes extiterint 7 id licentiam habeant legaliter emendandi, et premissam aream nulio modo perdant. Dedimus quoque eis licentiam edificandi , erigendi, construendi , faciendi quicquid illorum libuerit provisioni , salvo jure ecclesiastico. Ut vero hec cartula in eternitatis perpetuitatem et ûrmitatis robore subnixa semper inconvulsa permanere valeret, manu propria eam subler nrmavimus, et monacborum eodem loco degentium auctoritate et nomine deinceps roborandam tradidimus, cum stipulatione subnixa. S. Ratbaldus prepositus. S. Odrannus. S. Autrannus. S. Berlamnus. S. Ansfrannus levita. S. Gunebertus. S. Godo. S. Lazarus. S. Ingelfridus. S. Zacharias. S. Ledordus. S. Leotherius. S. Rado.

Cart. A. de St.-Sulpice, f° 15, v°.

Concession par St.-Sulpice à Gaufred de Chaudenai , d'un aleu en face de l'Eglise de l'Abbaye, nomme Beselgiâ.

vers 1012.

Agnoscat universalis Ecclesia Catbolica convenientias inter abbatem Vivianum et monacbos sancti Sulpicii eidem regimine commissos , et Gaufredum de Caldenaico, de quodam ipsius sancti alodo quod est in conspectu Ecclesie ipsius , vocabulo

Beselgia , ex quo jam dictus Gaufredus in vita sua sibi tantum soli et unius soli filii sui Arnusti clerici concedere medietaiem petivit. Cujus peticioni coasentientes concesserunt eî in tali ratione et firmatione omnium parenlum ipsius et amicôrum, necnon cum consensu vicecomitis Gaufredi ipsius Biturice civitalis ejusque nobilissime conjugis nomine Aldeburgi, eorumque filin vicecomiti Gosfredo, et aliorum omnium Nobilium in eadem civitate manentium, ut quantum vixerint predictus Gaufredus et ex ûliis suis tantum unus , id est Àrnustus Clericus , teueant ex ipso alodo medictatem et possideant in suo dominicatu , nu 11 a ternis alio quicquam ex eo donantes neque vende i n es . Postquam autem mortui fuerint, absque nulla requisitione filiorum suorum, nec fratrum, aut ullorum parentum eorum , in dominicain sancti Sulpicii , et ejus famulis revertat perpetuo tenenda. Quod si aliquis ex eorum parentibus surrexerit, nec frater, neque filius, neque filia, aut consanguineus , vel quislibet alius qui ipsam partem alodi quesierit vel reclamaverit,ex eispropter hoc tortitudinem vel aliquam molestiam fecerit, nullo modo consequatur, sed semper ira et omnis maledictio Domini Dei Patris Omnipotentis et Filii et Spiritûs Sancti super eum veniat et maneat. Omnesque virtutes celorum omnisque milicia celestis exercitus ei noceant et in contrario fiant. Atque omnes Sancti et Electi Dei eum die et nocte maledicant , donec eum et omnem generationem ejus ad nichilum reducant, et vivus cum Datan et Abiron, cum aliis Deo contrariis in inferu uni desccndat , ibique cum diabolis in flammis et pénis crucietur. Et cum ad judicium in finem venerit seculi , non ad dextris, sed ad sinistris segregatus audire mereatur: Discedite à me maledicti in ignem eternum. Hoc autem scriptum ipse firmavit Gaufredus et omnibus filiis suis et parentibus amicisque et senioribus firmare rogavit. Gualtcrius scripsit.

Cart. A. de St.-Sulpice , f 13.

PIÈCES