XIV

Charte du roi Louis le Débonnaire , en faveur de Vahhaye de Saint- Guillem du Désert^,

N nomlne Domini Jesu Christi. Ludovicus

1 divina ordinante providentia rex serenissimus Aquitaniae. Quoniam cogitandum villam, quam vocant Reyis, cum ipsam ec- nobis est, qualiter aeterni Régis amorem,

28 décembre.

clesiam Sancti Martini ; aliam villam, quam vocant Pauchiaco;,alium villare Calmidios. In villa Ulmes mansum unum ; \n villa Variatis mansum unum 5 i-n villa Calvates mansos duos ; in villa Montilios mansos duos; in villa Launates mansum unum; in villa Millario mansos duos ; in villa Isiates mansum un^m; in vill^ Cuguciaco mansum unum; in fisco Gabriaco mansos quinque; in villa Calmes mansum unum; in villa Feviles mansos duos; in villa Rohas ecclesiam Sancti Andreae cum omnia quae

obsistente peccatorum pondère, amittere non possimus, locis insistentibus divinis cultibus placuit largiri propter regnum aeternum Salvatoris nostri ejusque inibi sibi famulantibus bénéficia opportuna , quatenus ab illo remunerati gaudio sine fine mereamur perfrui. Ideo notum esse volumus omnibus fidelibus praesentibus & futuris, quod petente domno Guillelmo monacho, qui in aula genitoris nostri Karoli augusti comes extitit clarissimus, sed pro Dei amore meliorem exercens vitam

ad ipsam pertinent. In villa Maderi mansos studuit esse pauper recusando sublimia, ob très cum uno molino optimo, & ad ipsas

' Cartulaire de l'abbaye de Saint-Guillem du ' Cartulat.ii'e de l'abbayt de Geljone, f° 3. — Ma- Désert, f° 91 . — Acta Sanctorum ordinis sancti Bvbillon. Annales ordinis S. Bonedicti, t. 2 , p. 718. nedïcti, saec. 4, part, i, p. 5o.

PREUVES DE L'HISTOIRE DE LANGUEDOC

inrevocabilem vero suae dilectionis circa nos fidelitatem petitioni ejus praebeates assensum, placuit nobis, tam pro mercedis nostrae augmento, quam pro amore ejus, ad monasterium quod dicitur Gelloni, situm in page Lutovense juxta fluvium Araur, subtus castrum Virduni, sacratum in honore Domini & Salvatoris nostri Jesii Christi, & sanctae Mariae, sanctique Michaëlis, ac sanctorum apostolorum Pétri & Pauli & sancti Andreae omniumque apostolorum, constructum a jamdicto comité Guillelmo in causa nostri genitoris, ubi Juliofredus rector & abbas praeesse videtur, aliquid ex rébus tradere nostris; id est fîscum quemdam nostrum in pago Biterrense, qui dicitur Miliacus , cum villa & ecclesia Sancti Paragorii, & Miliciano villa atque Campaniano, cum omnibus appendiciis & adjacentiis suis sub omni integritate, sicut a misso nostro comité Gotcelmo per cruces in lapidibus sculptas seu decursus aquarum in terminationibus traditum & assignatum est, a genitore nostro & a nobis possessum. Et in pago jamdicto Lu- Ed.orig. dovense locum qui dicitur Gastrias, vulgare coi. 35. autem Castra, pastura ad pecora eorum alenda, cum ecclesia Sancti Martini cum terminis & adjacentiis suis, cum omni integritate ad diversos usus eorum. Et in eodem pago villam quae dicitur Magarantiatis cum ecclesia Sancti Felicis, cum omnibus appendiciis & adjacentiis suis. Honorem vero illum, quem domnus Guillelmus seu alii fidèles per instrumenta chartarum praefato monasterio tradiderunt, in quibuscumque locis sit, quaeque etiam deinceps in jure ipsius sancti loci per nos aut per alios voluerit divina pietas âugeri, totum nos pro aeterna remuneratione praedicto monasterio concedimus, ut perpetuis temporibus in alimonia pauperum & stipendia monachorum ibidem Deo famulantium proficiat in augmentum. Haec omnia praescripta cum ecclesiis, villis, villaribus, domibiis, aedificiis, campis, terris, vineis, olivetis, silvis, garricis, pratis, pascuis, molendinis, aquis aquarumque decursibus, perviis, exitibus, & regressibus, cultis & incultis, cum omnibus adjacentiis earum, totum & integrum praedicto monasterio Gellonensi per hanc donationis auctori-

tatem perpetualiter concedimus ad habendum : ita videlicet, ut quidquid ab hodierno die & tempore de praedictis rébus facere vel ordiuare vel etiam disponere habitatores hujus loci voluerint, libero in omnibus perfruantur arbitrio faciendi. Godolelmus notarius ad vicem Guigonis recognovit. Datuin hoc praeceptum v kalendas januarii, indictioue x, auno xxvil domni Ludovici regni, Tolosae publiée, Karoli vero imperii viii. Et ut haec auctoritas nostris futurisque temporibus , Domino protegente, valeat inconcussa manere, manu propria subscripsimus, & anuli nostri impressione si'gnari jussimus, in Dei nomine féliciter. Amen. Signum domini Ludovici, clementissimi régis.

ig. XV

Donation faite à Vahhaye d'Aniane\

MAGNUS est titulus cessionis in quo nemo potest actum largitatis irrumpere , sed quidquid grato animo & propria voluntate donatur libenter, débet ei cui conlata fuerit cessio irrevocabili modo perenniter stabilitum. Nos propterea in nomine Dei Trudoinus & Salomon, advocati Autscindanae abbatissae necuon & seniorissae nostrae, sicut nobis praecepit simulque injunxit, ut ad illius vicem vel nomen donare vel tradere deberemus, pro remedio animae illius vel propter at-ternam retributionem, ut diguam apud Deum valeat invenire gratiam. Idcirco nos jamdicti donamus donatumque in perpetuum esse volumus ad monasterium Anianum , quod est constructum in territorio Magdalonense super fluvium Anianum, in honore sanctae Dei genitricis Mariae & sancti Salvatoris, necnon & rectoribus ipsius monasterii praesentibus & futuris, ubi Benedictus vir venerabilis abba una cum congregatione ; ideoque donamus, atque de praesenti tradinius res quae sunt in territorio Nemausensi, suburbio Castro Andu-

' Cartulaire de l'abbaye d'y\niane.

Vet

PREUVES DE L'HISTOIRE DE LANGUEDOC

Éd.orig.

t. I, col. 36.

sianensî, sive infra ipsum paguni, villam Christianus, Elpericus, Homo-Dei, Jacen-

cui vocabulum est Berthomates ab omni tius, Esperan-Dei, item Stephanus, Zolei-

integritate, sicut ab Adebraldo sive ab ipsa nian, Marchatellus, Theodaldus, Parapa-

Aiitscindana habita vel possessa est, ita & rius, Gomis, Castellanus, Ardaricus, V/asco,

nos ipsam villam donamus atque tradimus Wisisiis, Witericus, Ranoidus, Sunicfredus,

ad partem praefati monasterii; hoc est cum Amancio, Cazerellus, Longobardus, Zate,

mansis, campis, curtis & hortis, cum exeis militeis, Odesindus, Walda, Roncariolus ,

& regressis, cum ecclesia Sancti Hilarii Maure, Pascales, Simplicio, Gabinus, So-

constriicta, necnon aliis ecclesiis quae in- lomo presbyter ad nos venientes, suggessc-

fra terminum de ipsa villa fundata fuerint, rint quod multas obpressiones sustineant

cum ogiatis & mansionibus ad Bertomates de parte vestra & juniorum vestrorum. Et

aspicientibus, cum terris cultis & incultis, dixerunt quod aliqui pagenses fiscum nos-

cum vineis & arboribus superpositis, cum trum sibi alter alterius testificant ad eoruni

pratis, pascuis, silvis, garricis, cum molinis & molendinis , aquis aquarumque decursibus, cum omnibus appendiciis & adjacentiis suis, vel supposito cum rébus inexquisitis, omnia & ex omnibus. Sicut suprascriptum est, ab ipsa abbatissa ipsa responsa fuerunt, ita nos praedicti Trudoinus & Salomon advocati, ad vicem ipsius ad monasterium praenominatum donamus & de praesenti tradimus ; in ea vero ratione, ut quidquid post hune diem

proprietatem, & eos exinde expellant contra justiciam, & tollant nostram vestituram, quam per triginta annos seu amplius vestiti fuimus, & ipsi per nostrum donitum de eremo per nostram datam licentiam retraxerunt. Dicunt etiam quod aliquas villas quas ipsi laboraverunt, laboratas illis eis abstractas habeatis, & beboranias illis superponitis & saiones qui per fortia super eos exactant. Quamobrem jussimus Johanne archiepiscopo misso nostro, ut ad dilectum

exinde rectores ipsius monasterii facere filium nostrum Lodoicum regem veniret, aut judicare voluerint, in Dei nomen ma- & hanc causam ei per ordinem recitaret.

neat ejus plenissima potestas.