TEXTES RELATIFS AU CHAPITIIE XXV
I. — RiFiN, Hist. ccclés., Il, 28, PL.. 21, 536 : Juliani lemporibus velut relaxatis frenis efferbuit in omnem sœviliam fei'itas Paganorum. Ex quo accidit, apud Sebaslen Pal.'cstinic urbeni sepulchrum Joannis Baptistœ mente rabida et luneslis rnanibus invaderent, ossa dispergerent, atque ea rursum collecta, igni cremarent, et sanctos cineres [luïveri initnixtos, per agrns et rura dispergerent. Sed Dei providenlia factum est, quosdam de Jerosolymis ex raonasterio Philippi hominis Dei, orationis illuc caussa per idem tempns vcnisse. Qui cum tantum nelas humanis quidem rnanibus, sed ferina mente lieri vidèrent, mori gratins liabentes, quam hujuscemodi piacnlo funeslari, inter ces qui ossa ad exurendum legcbant, mixti diligentius, in quan-
tum res patiebatur, ar religiosius congreganles, furlim se vel stupentibus, vel insanienlibus sublraxere, et ad religlosum fratrcm Pbilippum venerandas reli(|uias pertulere. Ille supra se ducens, tantum Ibe.saurum propriis sorvare vigiliis, ad Pontilicem maximum tune Albanasiuni, bostite immaculalaj reliquias per Julianum diaconum suum, post etiam Pal;estin,T urbis Episcopum miltit.
II. — SozoMKNE, Hist. ecclés., VII, 21, PC, 67, liSI : 'X-Ko 5è TOÛTOV -ôv -/(iôvov 5i£XO|i{<rOri eîç KMvdTavtivoOTioXiv ■^^'\u>6.^•^o\) TOÛ Bait-iTToO xeça),-/), t|v 'II(i(o5tài; firr]aa-zo Jtocpà 'IIpiiSoD ToO Texpipx""- Aév^"»' ^^ ïûpsftyjvai napà àvSpotni lJ.ova/oî; T^ç Mazîoovîou alpétreto;. oï là [iàv Tipona Iv 'le-
poaoîûuo'.; StetpiSov, iifftôpov 2è tli Kiî.tztav (leTcoxiffOritrav. Vers le même lemp& fut transportée A Conslanlinople la tête de Jean-Baptiste qu'Hérodias avait demandée à Hérode le tétrarque. On dit qu'elle fnl trouvée chez des moines de rtiérésie de Macédonius. Ceux-ci après avoir séjourné d abord à Jérusalem, émigrèrent ensuite en C'ilicie.
m. — De inventione capilis Joannis ISaptistx., PL., 67, 420 : Movajroi ôOo èz Tij; liia; 6p|iti[jLevoi Toj Tt|JiCou OTaupoi Trjv TÔTTOv... T^c Tï àvaTTiaew; xal tïîî àvaXi^'Iy£0); tôv ^tjôpov lÙTOTci ■/.aiioEÎv 7io6iîcayT£;, rà "lEpoorjX'jiJia zaTei).:ô?«5'"'- TouTwv évt ô npôâpopLO;... d^Tiarà;, çTifTC' " irpèç tt,v 'Ilpwoov Yevcijiéviiv oI/.r,(iiv s<êpa(iôvTe;, èxeïoe ttiv £|xT|V xeça/.ïjv ûtio 1T)v x;i|j.éviriv àv£).ï(i6$. )) 'OpOpou Se zaTaXaêovvoç, tt)v ôpaotv ô (lovaxo; SirjYjîTai tm TtiXai. 'O Je çaviairiav âvai tô TrpàYli'' vo[i{(7aç, ô{iôfpova YevÉcôai tôv t?,; ôpâffstoi; OsaTTiv ÙKonetôSL.. 'U; ôà ôatÉpo) ÔdtTspo; rr^v tTjÇ àïroxa/.ij'l/sa); ôiTiy^i'raTO iTu.ajoviav... à(i£>.r,Ti tô xE),îua6èv È$avjou<7iv. Kai x^ ZÔpixi ènoôriYO'Jiiîvcii Tr,v CîtÈp Trj; sùo'.êîîa; ÈxiiiT/Jîïa^v toû Baituc- Toù xsça/TQv àve>.6(JLevoi, toï; èx Tpi^^tSv xap,:^).ou xaT£(rxeuaff[j.ivotç [iapi7:7toi; ivÉêaXov... 'EyovTEC Se On£<rcp;jov xeyaXfiV, r,-/ 'llpuSià;... O'j TTi TU-/oOcr) -açr,... napdSwzEV àX),o Tiepiêo/.wv ît(7a> xaTaX6)vvûïtv xeXeÛEi, xat x).£:6pwv âiriêùXaî; k'y^edOai Tr,ç
à'Tfot/.eia; Tiporr-râTTôc 01 5è tt,; ÔTrTadiaçàStwOévTsç [lovaxoi,
Toû npoSpô(iLOu... TTjv xEfx),r,v ôvEXojisvoi, oïxoi itaXivSpopiîîoat
XÏTÉffJtEuSov.
Deux moines accourus de l'Urient avec le désir de contempler le lieu de la croix précieuse et les endroits de la Uésurreclion ot de l'Ascension avaient gagné Jérusalem. I^e Précurseur apparaissant à l'un d'eux lui dit : « Allez à ce qui fut la demeure d'Hérode, vous y enlèverez ma tête qui e-t cachée sous terre. » Le matin venu, le moine racontai sa vision à son compagnon. Celui-ci pensant que ce pouvait être une simple imagination désirait être favorisé de la même vision. (Ce qui arriva en efl'et.) Lorsqu'ils se furent communii|ué l'un 4 l'autre leurs révélations concordantes, ils accomplirent sans tarder l'ordre donné. Guidés par la grdce, ils enlevèrent la tête du liajilisle qu'il avait perdue à cause de sa piété, et la mirent dans un sac en poils de chameau. Ils s'en retournèrent en possession de la tête qu'llérodiade n'avait pas livrée à une sépulture de fortune, ayant ordonné de l'ensevelir à l'intérieur de l'enceinte (du palais) et de la tenir en sécurité derrière des fermetures. Les moines favorisés de la vision, emportant la tête du Précurseur se hâtaient de regagner leur pays... (Un potier à qui ils avaient confié le sac, dérobe la tête et l'emporte à Kmése).
IV. — Comte Maucellin, Chronique, a. 453. PL., 51, 928 : Joannes prajcursorDoniini et baptista, caput suura ipiod olim Herodias impia nefandaijue postulatione ab humeris amputalum et in disco positum accepil, proculquea Iruncato (■jus corpore sepelivit, duobus (Jrientalibus monachis ob adorandam apud Ilierosolymam Christi Uomini resurreclionem introeuntibus revclavil, ut ad Ilerodis quondam régis habitaculum accedenles admoniti requirerent, lideliterque bumo exlollcrenl. Hoc ergo caput lide repertum, suaque liispida in mantica conditum, dum ad propria remeantes liabilacula pervebunl, quidam Emisenaî figulus civitalis... sese his c.xliibuit comitem : qui(iuc dum nescius peram sibi credilam cum sacro empile portât... statim Emisenam urbem cuin sancto Icvique oncre introgressus est.
V. — Glii.i.aumk i>i: Tvr, Histoire, XVIII, 4, 5. 1. AmaKilani tam regi.s quam principum suorum plenam babenles ^■raliam. loca univcrsa, (|uasi negotiatores et tractalores ulilium, lanquain inerces circumfcrendu, conlidenter potcrant
circumire : unde et traditionum paternarum non immemores et fKlei rhristian;e, loca sancla, quoties opporlunilas dabatur, visilabant : non babenles aulem in eadcm urbe familiare domicilium, ubi morain possent facere aliquantulam, sicut in urbibus habebant mariliiiiis : congregatis de suo populo, quotc|uot ad opus conceplum poterant convocare, calypham Aegyplium adeunt, et obtenta familiarium cjus gratia, pelitionem suam scripto porrigunt et volis consone recipiunt impetratum. — 5. Scribitur ergo llicrosolymorum priesidi, ut viris Amalfitanis, amii is et utilium introducloribus, locus Hierosolymis juxta eorum desiderium, in ea parle quam Christian! habitant, ad construendum ibi domicilium, quale voluerint, designetur amplissimus... Designalur ergo eis de mandato principis, (|ui sulEciens videbatur ad construenda necessaria locus, suiuptaque a negotiatoribus (juasi per symbolum pecunia, ante januam ecclcsia; dominic.e resurreclionis, quantum vix lapidis jactus est, monaslerium erigunt, in honore sancta>... MariiB, simul cum et ils officinis, quiu ad usus nionachorum et su;e gentis hospitum susceptionem poterant aliquam prœstare commoditatem. Quo facto de partibus suis, tam monachos quam abbalem transferentes, locum regulariter iiislituunt... Kl (|uoniam viri Latini cranl, et qui locum fundaverani, et i[ui in religione conservabant, idcirco ab ea die usque in praesens, locus ille monasteriurn de Latina dicitur.
2. Accedebant etiam per illa nihilominus tem|>ora, ut loca deoscularenlur venerabilia, sanctie viduœ et continentes... quibus advenienlibus, cum non essel intra septa monaslerii, ubi colligerenlur honcste congrua salis provisione procuratum est ab eisdem sanctis viris, qui locum fundaverunt, ut advenienlibus devotis feminis, non deesset seorsum oralorium, domus familiaris et locus in diversorio. Taridemi|ue divina favente clemenlia ordinaUnn est ibi nionasteriolum in honore pi;e peccatricis, Maria; videlicet .Magdalena; ; et sorores sub cerlo numéro, ad obsequium adventantium mulierum conslltulœ.
3. Confluebant etiam per illa periculosa tempora nonnulli ex aliis gentibus, tam nobiles quam secunda; classis homines, i|uibus quoniam ad sanclam civitatem non nisi per terras liostium erat accessus, de suis viaticulis cum ad urbem pervenissent, omnino non (iebat residuum... Nostris ergo miseris, et ad supremum atUiclis et egentibus, cum non essel qui tectum pneberet, procuratum est a bealissirnis viris, (|ui monasterium Lalinoruni incolebant ut misericordiler viclui et legumento delrahenles, ad opus talium, intra ambitum sibi designalum, xenodochium érigèrent, ubi taies sanos vel œgrotanles colligerent, ne de nocte per vias rc'pcrti jugularenlur, et in eodem loco congregatis, de reiiquiis fragmentorum ulriusi|ue innnasterii... ad quotidianam suslentationeni qualem(|ualein, aMipiid ministrarclur. Krexerunl etiam in eodem loco altare in honore beati Joannis Kleymon... cujus pia sludia et libérales eleemosynas in perpi'luum enarrabit omnis eccicsia sanctorum. lluic aulem loco vcnerabili, quod ita caritalive se porrigobal ad homines, neque rcditus erant neque possessiones ; scd praidicti Amallilani annis singulis,... collecta inter se quasi per symbolum pecunia, per eos qui Ilierosolymam i)roficiscebantur, abbali oll'erebant... Advenientc namque populo chrisliano... in monasterio fcminarum inventa est abbatiss.e fungens ofïicio quiedam Deo dcvola et sancta mulier, Agnes iiomine, nobilis sccundum carnem, natione Romana... Kt in xenodochio simililer reperlus est quidam Gcraldus, vir probata; conversalionis, i|ui pauperibus in eodem loco temporc hostilitatis, de mandato abbalis et monachorum, multo lempore dévoie servicrat.
4. 1, 10 : Erat lamen in civilale monasterium AmaKIlanorum, quod usque hodie cognominalur Sanctie Marix de