IV. — Relation de Bertrand Riquier
SYNDIC OU CONSUL DB LA VILLE DE NICE, SUR L'ABBIVÉE DE CHARLES l", DUC DE SAVOIE, ET LA RÉCEPTION QUI LUI PUT FAITE A SON ENTRÉE EN VILLE, L'aN 1488.
(Gioffredo, IV, 319. Durante, t. 2, p. 182).
L'an MGCGCLXXXVm et lo jprtXXXdel mes de octobre, que fon joû et tenian E per lettra dominical, Monsur lo duc Charles de Savoya es arribat ayssit a Nissa, essent Sentegues ieu Bertrand Riquier, Loys Armano, Lions Barrai et Jaume Cavallier.
Primo lo Forrier prenguet los logisses per la gent de la Gort en tos los bons hostals d'aquesta villa, tant per hommes coma per ch'ivals. Item fezen far VP o VHP armas de Savoya de miech f uelh de papier Fiina, que donen als enfansque porteron quascim sus una canna et àneron tôt premier dos a dos. O^ialcuna arma costet un quart sive patachs IL — Secundament, aneron la gent da pe, ben abillas ambe albarestas, lanssa?, targuetas, colobrinas, tos dos a dos, ambe très gentilhommes après de la sobre dicha gent d'armas. L*un lo plus anssian, portava Testendart de Savoya, lo lonc de son caval davant dels autres dos gentilhommes, que portavari los dos estendars ambe las armas de la villa, l'un d'una part, l'autre de l'autra, et aquel de Savoya en miey un pauc d'avant. — Terssament, vengueron los IV Sentegues premiers ambe los citadins, losquals Sentegues porteron las clans dels portais de ia villa, saltem quascuu doas^ clans, et aneron ambe los dichs citadins tôt avant^ coma fins en Arizana^ al pratde la Badia; et aquit atenderon fins que lo Seinhor Duc vengue ; et incontinent que lo viron tôt bel cavalqueron dever el. Pueis descenderon da caval, li présentant las dichas claus, en li disent: « Mon très redousté {sic) Seinhor, nous vous (nos vos) presentan las clans de vostra cieutat, que en fassas^ vostre bon plaser-; et ansi que vous, presentan las clans de la cieutat, vous presentan las claus de nostres corages, cors et bens. »
(Ge qui vient à la suite n'est plus une relation mais un programme).
Pueis montas a caval et vous en venes, la testa de vostres cavals a la coa del sien, et venes devizant de la cieutat et pays, s'en tornant davant premier los enfans cridant : Savoya I pueis la gent a