Georges de Bade
i56 l'ordre FRANÇAIS des tributaires.
est în honore Sancle et individue Triaitatis et gloriose beale Vinnnîi Marie, anno Domini millesimo trecentesimo decimo nono, mense Februarîi, nono Kalendas Martii. Deinde et statim (sic), in allari Sattcti Hubertf reperiit idem dominus suffraganeus, facta rcvolutioue lapidis, capse seu loci similis dicti allaris, reperit [sic) rcliquiasin quadam parva cedula pergameni désignâtes, sic sci'ipta : Istud allare consecralum est in honore Sanctarum Virginum, gloriose Yirginis Katherine, Sauctc Margarite et Beatc Barbare, unno Domiûi millesimo trecentesimo decimo nono, mense Februarii, nono Kalendas Marlii. Consequenter sunteliam per eundem Dominum subTntganeum allare béate Mario Virginis, ab alio laterc ipsius al ta ris Sancti Huberti ciistentis (sic), vïsitatum in cujus altaris capsa seu loco supra designaus erant reliquie SaDCtorum Johann is Baptiste et Nicolai, proutinquadam cedula continebantur, cujus teuor talis est : Istud allare consecratum est in honore Sancti Johanuis Baptiste et beati Nicolai snno Domini millesimo trecentesimo decimo nono, mense Februarii, nono Kalendas marcii, una cum parva cedula, in qua scriptum est : Dt SanctO Nicolao, inclusa cum cisdem reliquiis. Quibus sic visitait* altaribus, reformatisque dictis capsis et locis, inclusisque révèrent», ut decuit, dictis reliquiis in cisdem, memorati fratres minisler et religiosi de et super reconsiliatione et visitatlone, omnibusque et srogulis premissis, ut premittitur, factis, pecierunt et requisierunl sibi per me notarium publicum subscriptum fie ri atque tradi instrumentum publicum unum vel plura. Subsequenter în crastino iamediatc sequente, videlicet dominica die qua in sancta ccclesia pro introiui misse cantatur Quasi modo geniti infantes, etc., intitulât! décima tercia dicti mensis Aprilis, memoratus reverendus pater dominus Dcsiderius suffraganeus dictam ecclesiam Sanctîssime Trinitali* in ipsiusque honore, neenon vestiarium seu sec re tari uni (!) ejusdem ecclesie, noviter coostructum in revorencia bcatorum Michaelis Archangeli, Johannîs Evangeliste et Marie Magdalcue ritu canonico consecravit et deificavit '
1. Le conaôerateur donna quarante jours d'indu]gence pour les fêtes fc* Trinité, de la Vierge, de la Dédicace de l'Eglise.
PIÈCES JUSTIFICATIVES. l5-J
N° io3.
1 177, 35 août. — Statuts de Robert Gaguin au sujet de la nomination du provincial de Castille (Bibliothèque Mazarine, ms. 1766, f" 58 r*-50r*|.
Frater Roberlus, maior minister totius ordinis Sancte Trinitatis et rédemption ts captivorum, universis et singulis ministris nostri predicti ordinis per provinciam Castelle et Legionis constituas, tam presentibus qnam futuris, saiutem in co cui cura fuit pro salule generis humani se hostiam prebere deo patri. Amor verus et caritas quam in Chrislo Jesu erga vos habemus et gerimus, nos crebro puisât et ad mon et circa vestram saiutem vigiles curas adhibere et vestris commodis ita solicite provîdere, ut non tantum presentia, sed future etiam que ad vestram saiutem pertineant providere studeamus. Cum igitur sepius ante hoc tempus contigerit ut, mortuo et ex hoc seculo comigrante proviiicialî veslro, vos sine rectore manseritis, ita ut a vobis sit fréquenter dubitatum a que vestrum reliqui minïstri iure possent ad congrégation cm et electionem futuri provincialis evocari, quisve interea, dum ipse provincialis electus confirmaretur a nobis, iater vos curam gereret provincie. Nos huiusmodi dubietates amputare et saluti vestre in posterum consulere volentes, presenti scripto in perpetuum ordinaraus ut, postquam provincialis qui rite electus a vobis, et a nobis seu a successoribus nostris confirmatus, debitum nature persolverit et demigraverit e terris, corpusque eius reltgiose fuerit iohumatum, minister in cuius administratione ipse provincialis decesserit, si conventualis sit, provinciam in suam custodiam recipiat ipso facto, et omîtes statim tocius provincie ministres ad capitulum ulii futurus provincialis cligi posait, advocet et congreget nulla interposita dilatione. Qui minister non provincialis sed custos provincie apelletur, et tamdiu curam ipsius provincie et omnia que in ca suât exequatur, donec provincialis electus sit et a nobis confirmatus. Si vero domus in qua mortem obierit provintialis conventu careat, si vel alio loco extra ordinem vitam finierit, minister conventualis qui loco in quo ipse provincialis defunctus est, fuerit anctiquior (sic) custodiam provincie suscipiat. Ceterum cum provincialis adhuc vivens prope ad quartum su! provincialatus aumim perveae-
[58 L'ORDRE FRANÇAIS des trimtaires.
rît, diligenler sludeat locum assignare eleclioni futur! provincialis, et ad illam rite ministres omnes suc provincie citarc atquc coDvootre: in qua electione non ipse, sed vicinior sibi et propinquior conveatualis minister presideat, qui custodiam provincie, ut premitliturobùncat, procuretque diligenter huiusmodi elcctionem fieri clcompleri. Itaque non liccat ei qui custodiam susceperit dicm eleclioni assipiatam ullomodo diffère, aut congrcgationem ministrorum ad alium locum traducere vel transferre. Qui se tcmerarium buius nostreordinationis transgressorem effecerit senteutia excommun icalioais ipso facto percellatur, doocc a nobis vel successoribus nostris absolulionis beneficio curetur. Datum Parisius in domo noslra sancli Maturim sub sigillo et contra sigtllo nostre mai or i s administratioois. Anno Domini millessimo quatercentessimo seul uagessimo scptimo, die vicessîma quinta mensis Augusti.
Ro. Gxginus (sic) maior miuistor1.
1-188, 25 août. — Balle d'indulgences d'Innocent VIII vidimée par le vicaù» général de l'évéque de Gap (Bibliothèque de Lyon, manuscrit 28â. tonds Coste)*.
Karolus... vicarius et ofHcialis generalis in spiritualités et icmporalibus episcopalus Vapincensis, auctorilate apostolica depputatus, universis et singulis ad quos présentes nostre li Itère perveDennt sahitem in Domino sempiternam. Cum minister et fratres, religion et servitores ordinis Sancte Trinitatis, Redemptionis Caplivorum. sub régula Sancli Augustini3 viventes, redemptione fratrum nostro rum ebristianorum, in manibus in rideliu m Sarracenorum capuvomni detentonim, totis viribus élaborent, transeundo ad partes a ItrattWrinas, corpora sua mortis periculo subjicere non verentur; — *>
1. Je remercie vivement M. de Vaissière de s'être dessaisi de cette eopw ainsi que des statuts de Caguin publiés en 1497.
2. Cette pièce d'une écriture presque indéchiffrable m'a été comnniiiijuf* par mon ami Pcrouao, archiviste de la Savoie.
3. Cette désignation se rencontre pour la première fois dans les bulles du milieu du quatorzième siècle.
cum, ad opus tam pium et laudabile peragendum, Christ! fidelîum helemosme sint quam plurîmum nécessaire, igitur omnibus vobis universîs et singulis districte praecipimus quathinus, cum dictos fratres, procuratores aut eorum nuntios ad vos et ecclesias vestras declinarc contigerit, cum testimonio nostrarum' hujusmodi lîtterarum, ipsos bénigne recipiatis, et carilative tractetis; — parrochianos vestros utriusque sexus etatem habeates1 convocando ad diem, forum et horam quam vel quam lator presencium duxerit elligendum, ob reverentiam lanti luminis et charitatis qui (?) totum muadum illuminât pro confirmationc fidei catholice, ut, de bonis sibi a Deo collatis, piaet grata caritatis subsidia diclis fratribus, procuratoribus seu eorum nuntiis elargiantur, et vos pariter, ad similia incipientes, verbo pariter et exemplo1. Volumus autem quod, illa die qua ipsi fratres seu eorum nuntii applicaverint in vestris ecclesiis. cossus sive interdictum per nos oppositum, pro eorum jocundo adventu tollatur et adrooveatur, et istos prae ceteris anteferri, quia non sunt proprie questores, sed viri Religiosi et approbati, vestros fratres ebristianos redimentes. Cartellos* vero dicti fratres quos, procuratores, seu nuntii eorum vobis tradent, bénigne tractetis (?) et recipiatis, populoque vobis commisso, dum ad divina officia audienda fueritis congregati, dilligenter exponatis. Volumus et jubemus etiam insuper, pro confirmatione fidei catholice et Sancte Ma tri s Ecclesie ac pacls et concordie, quod possintet valcant fieri facere processionem solcnnem, dum et quando fuerit opportunum, unum vel duos probos hommes1 elligatis, si necesse fuerit, qui hujusmodi helcmosiuas collîgant...
1. Chaque tournée de quêtes na pouvait se Taira qu'avec une nouvelle bulle du pape.