p. 171). — Raynald. a
554. (p. 172). — Aleander avait déjà tenu ce langagie à Clément VII: il fallait changer toute la vie ecclésiastique... jam flagellum paratum., jam securis ad radicem arboris posita videtur, nisi velimus resipiscere... Tollat Sanctissimus D. N. e curia sua eos errores, quibus merito D€us et homines offenduntur,.. clerum sibi,.. subditum monendo, increpando, etiam sacerdôtiis privando castiget. Id si semel Germani Quum in nostris tum in suis sacerdotibus factum videant, nulla posthac de Luthero flet mentio. Itaque in nobis ipsis omnium malorum origo pariter et medela sita est. (Dœllinger', Beitrâge, III, 269.)
555. (p. 172). — Epist. duœ ad Paulum, III, Colon. 1538, p. 62 et &uiv. ; également dans la collection de Le Plat, II, 613 : Quid magis contra legem Christi, quœ est lex libertatis, excogitari potest, quam Christianos subjectos esse parereque debere pontifici, cui tributum ^it, ut (pro arbitrio leges constituât, leges abroget, dispenset in legi- ^us, habeat in his omnibus voluntatem suam pro régula ? Convenit fie hujusmodi imperium, non dico christianis hominibus... sed cuinam dominio in servos... ?
556. (p. 173). — Harduiîn IX, 1766 : Nisi enim hoc ipso concilii tempore, nisi per vos, nisi sub tanto animarum nostrarum episcopo <^tque pastore, et famam nostram, quœ fere prorsus amissa est, reçu- Veravimus, et salutem ipsam, quae spe exigua extremaque pendet, f^iinuerimus, nihil est prœterea quo confugere aut in quo sperare Possimus.
&57. (p. 173). — De Conciliis M. Ugonii Synodia, Venet., 1568.
558. (p. 173). — Admfonitio ad Synodum, de Tannée 1546, dans Le Plat, Monum. Coll., I, 40. Il y est dit : « Horum malorum magna ex parte nos causa sumus. — Quod lapsam morum disciplinam et abusus complectitur, hic nihil attinet diu investigare, quinam tantorum malof'^'m auctores fuerint, cum prxter nos ipsos ne nominare quidem
ullum alium auctorem possimus. > — Comparez ce qui précède avec ce que dM Girolamo Muzio dans ses Lettere catholiche. Venez, 1571, p. 227, année 1557, sur 1* « abominazione introdotta nella chiesa » Les évéques, en particulier, incapables par euix-mêmes et pervers, « danno la cura dcW anima alla feccia degli uomini ». Guictiardln, dans ses Ricordi, nous raconte comment, à cette époque, lorsqu'on avait ramassé la somme nécessaire, on achetait à Rome om évêché pour les cadets des grandes familles commue un établissement habituel. Son parent Rlnleri Guichardin, b&tard et déjà richement pourvu de bénéfices, acheta au pape l'évêché de Cortona pour 4.000 ducats, étant compris dans le prix de vente la dispense de pouvoir consener ses bénéfices. Opère, X, 59.