LE MÊME AV MÊME

(Archives du Vatican, Liasse non classée, autographe.)

Eminentissime ac Rêve rend issi me Princeps,

Tametsi fréquentes meae ad Eminentiam Vestram litterae niolestae fortassis futurae sint, ex grato tamen et sincero animi mei erga Eminentiam Vestram sensu beneficiorum erga me suorum immeroor esse non possum, propterea quod nihil mihi

jucundius accidere possit quam summi erg[a Gzariam suam Majes* tatem in me ab Eminentia Vestra praestiti honoris recordari, quin immo, et innata Ëminentiae Vestrae bonitate praeclarisque animi dotibus fretus, Eminentiam Veètram impostenim molestare audebo; sîquidem suavi suorum erga me favorum recorda^ tione gratam, etiam in remotissimis Moschorum regionibus, refricare memoriam olim juvabit. Obtuli in meo a Sanctîtate Sua discessu Summo Pontifici supplicationem, et una illa sola Sanctitati Suae molestus esse volui, illius etiam exemplar Emi* nentîae Vestrae tradidi et oretenus illam Eminentissimo commendavi. Quod autem illa Ëminentiae Vestrae non tantum rationi consentanea, sed etiam ut motivum ad nobilitatem in Scotia ad religionem catholicam excitandam maxime idoneum videbitur non dubito.

Quapropter Eminentiam Vestram enixe contestor, ut non tantum in bac re mihi, sed et toti Scoticctô Genti favorem suum prestare veiit, Sanctitatique Suae representare, ut si ofBcium beatae Marg^aritae Reg^inae semiduplex concedere noiit, offîcium saltem simplex (quod et beato Patritio Hiberniae datum est) praestare dignetur. Humillima bac mea supplicatione finem facio commendans Eminentiam Vestram tutelae Divinae. Trigesti, 30 octobris 1673.

Eminentissimi Principis

humillimus et devotissimus servus

Paulus Menesius.

LE P. THYRSE GONZALEZ AU P. FRÉDÉRIC WOLPF (Notre Collection, minate.)

Rome, 1698, 5 aTril.

D. Àlexius Kurbatowsky ' venit ad me die secunda Paschatis, 31 martii, noctu, attulit mihi binas epistolas R, V., in prima loquebatur V. R. de Generalissimo, in altéra de ipso Alexio. Excepi illum cum omnibus benevolentiae signis. Die sequenti invisi utrumque, obtuli Excellentissimo Generali habitationem

' Lisez RourbatOY.

in domo nostra S. Andreae ; aestimavit oblationem, sed urbane se excusavit. Adivi Pontificem, posui in manu ejus copiam épistolae quam R. V. de domino Alexio ad me scripsit 8 januarii. Laudavi PontiBci pietatétn, civilitatem et dotes alias quas in D. Generali ag^novi. Habuit Pontifex optimam relationem a D. Urbano Rocci, cui mandavit, utassisteret bis hospitibus. Gum învitaretur ab ipso ad videndum Romam, respondit se non venisse ad videnda curiosa, sed ad veneranda S. S. Apostolorum Hmina, nihil se vellc videre Romae, quin prias venerarentur basiiicas sacras, primam omnium S. Petrum ; et audivit etiam cum ma(^na devotione sacrum dictum a canonico Ricci. Die sequente visitavit S. Joannem Lateranensem, et tertia die visi* tavit S. Mariam Majorem. Postea deosculatus est pedes Summi PontiBcis. Accepi datas a Y. R. 14 martii cum litteris ad £xcell" Generalem, quae traditae sunt in ipsius manus. Summus Pontifex mansit valde aedificatus ex relatione ab D. Urbano Rocci et a me ipsi facta de modo se gerendi bujus Gène rai is, et, die 3aprilis, mihi injunxit, ut ego cum ipso agerem, quandoquidem ipse interrogatus cum quovellet se aperire et communicare, respondit se libenter boc facturum cum Generali Societatis. Mîsi ad ipsum alloquendum Patrem Poenitentiarium Poloniae et Bohemiae qui scit linguam slavonicam *. Ipsi libenter loquuntur polonice. Servabitur secretum quantum in nobis est. Desidero V. R. bene valere.

Post'Scrtptum, — Omnia secretissime aperuit mihi Princeps iste. De crastina habebit audientiam SS"'. Per me et Patrem Michaelem Rossi, substitutum Italiae, qui babet inçressum ad Suam Sancdtatem est bene înstructus de modo quo se gerere debebit, et P. Rossi suadebit Suae Beatitudini, ut illi exbibeat spccialia signa amoris et honoris. In hune finem meo hortatu (qui heri per horâm cum dimidio cum Sua Excellentia secreto locutus su m) misit hodie suum interpretem qui P. Rossi aperuit sensa domini sui, et invicem ab iilo acciperet (sic) instructîonem de modo quo se gerere débet cum Pontifice, cumque hodie loquctur P. Rossi, ut a Sua Sanctitate exquirat, quid hic Princeps facere debeat, et ipsi suadcat, ut illi honorcm aiîquem specialem exbibeat.

' P. Ignace Szpot.

APPEîilDlCE 415

LE MÊME AU m£mB (Notre Collection, minatc.)

Borne, 169S, 14 aYril.

Excell*. Generalissimus Moscoviae discessit hinc Neapolim die lunae, die 14hujus. Exceptus fuit aSummo Pontifice cum maxima benevolentiaet signis aestimationis, et illi donavit crncem auream in qua inserta erat frustula de ligno S. Grucis. Et quia ipse hoc maxime expetivit, donata est illi effigies propria Summi Pontificis pulchre ornata. Ego per interpretem saepe locutus sum cum ipso de necessitate fidei et unionis cum Ecclesia romana ad salutem, et tradidi illi manuscriptam brevem demonstrationem quam misi novo Régi Poloniae*, qua ostenditur neminem salvari qui extra Ecclesiam romanam catholicam praesentem finîat vitam. Eam ipse cum magna devotione accepit, et mandavit interpreti, ut vertéret in linguam vemaculam. Tradidi etiam illi manuductionem meam ad conversionem haereticorum editam Antverpiae : Veritas Religionis catholicae demonstrata, cujus argumenta convincunt etiam schismaticos. Visitavi illum saepe, et invitavi ad prandium die sabbati, quo faciunt graeciquadrfigesimam. Aestimavit ille raultum invitationem, sed excusavit se ob occupationes, quibus premebatur, sed venit ad audiendum sacrum in capella S. Ignatii interiori. Misi illi aliqua munuscula devota. Neapoli ibit Melitam, et regredietur Romam ad féstum S. Pétri, et speramus quod tune perficiet opus ipsi necessarium ad salutem. D. Alexius cum summo secreto omnia haec jam praestitit, et discessit hinc valde lactus. Puto quod discesserunt contenti ob obsequia ipsis pracstita a Societate. P. Micbael Rossi, substitutus Italiae, qua pollet gratia Summi Pontificis, magnum servitium viris istis. Revereatur V. R. humillime meo nomineSuam Majestatem Gaesaream •, etc.

1 Auguste II.

* Léopold l".