LETTRES DE CHARLES DU MAINE, GOUVERNEUR DE PROVENCE

Approuvantles accords conclus entre le couvent de Saint-Maximin et le conseil de la ville, pour l'entretien et l'achévement de l'église. — 25 janvier 1425.

KaARoLUus, quondam regis Jherusalem et Sicilie filius, principisque illustrissimi et (domini) mei metuendissimi domini Ludovici tercii, Dei gracia, regnorum regis predictorum, ducatus Apulie, ducis Andegavie, comitatuum Provincie et Forcalquerii, Cenomanie ac Pedemontis comitis germanus, necnon et in dictis Provincie et Forcalquerii comitatibus generalis locumtenens, dilecto priori, presenti et futuro, ac venerabili conventui Predica : torum, necnon honorabilibus viris sindicis et consilio ville Sancti Maximini, salutem et sincerum affectum. SUPPLICATIONEM NOBIS noviter in regii nobiscuin assistentis consilii , in Provincie suggestu, audiencia, porrectam pro parte vestrum recepimus, per omnia subscriptum tenorem continentem : — Illustri principi domino Karolo, fratri domini nostri regis Jherusalem et Sicilie, et in coinitatibus Provincie et Forcalquerii ejusdem vicegerenti, humiliter et devote supplicatur pro parte venerabilis conventus Predicatorum ecclesie beste Marie Magdalene, patrone dicte excellencie, ac eciam pro parte honorabilis consilii dicte ville Sancti Maximini, quod cum ecclesia dictt. conventus minetur ruinam, et in futurum «peretur dirut, nisi de salubri remedio procideatur, cum quasi per totam ecclesiam aqua plucialis cadat, quod dolenter refertur ; verum, cum pauci inveniantur qui vellint succurrere dicte ecclesie, et destructioni ejusdem, nisi de beneplacito vestre Excellentie ; eapropter, supplieatur, pro parte qua supra, quatinus, oh Dei reverenciam, et gloriose Marie Magdalene, fratres dicti conventus possint et valeant eligere duos valentes fratres dicti conventus, et consilium dicte ville alios duos

valentes et probos viros seculares, anno quolibet, qui providendo dicte ecclesie de salubri reinedio, sint operarii ejusdem, secundum tenorein et formam certorum capitulorum, in pede presentis supplicationis annexatorum ; et super premissis concedere litteras opportunas. — Super qua quidem supplicatione et contentis in ea, habita ipsius regii nobiscum assistentis consilii deliberatione digesta, voluinus et vobis, harum serie, regia qua in hac parte fungimur auctoritate, quatinus ad electionem fratrum et virorum proborum, et ad effectum presupplicatos, intendere et procedere possitis libere, et valeatis, usque ad plenissimuin robur capitulorum presentibus nostris litteris , sub nostro contrasigillo alligatorum, indultum speciale concedimus. Datum in Tarasconoe, per magnificum virum dominuu....... ,militem, atque juris utriusque professorem..., die XX V® mensis januarii, anno domini M°CCCCXXTITT".

Jhesus. Secuntur capitula facta et inita inter honorabile consilium ville Sancti Maximini, et fratres conventuales Fratrum Predicatorum cecelesio beate. Marie Magdalene, dicte. ville, de beneplacito tamen et consensu domini nostri Regis, seu ejus domini Vicegerentis, pro reficienda , reparanda , et de novo construenda, ie perficienda, Deo auxiliante, ecelesia dicte ville.— Et prinio, volunt et eonsensiunt, videlieet. homines dieti consilii et fratres dicti conventus, ut semper sit una unio et una voluntas, ac unum propositum, et de bene in melius ad invicem se gerant, videlicet dieti: fratres. et. homines ejusdem: ville, et ut appareat factum unius ad alium pertinere, et e contra ; et considerata bona affectione quam homines. dicte ville habent erga. ordinem beati Doninici, patroni predictorum ville et conventus, ac beate Mario Magdalene, quorum contemplacione conventus. predictus fuit ibidem per reine. dominum regem Karolum secundum constructus , et de novo editicatus ; et pariter , ob contemplacionem eorundem, certa privilegia ville prefate fuerunt eidem per retroprincipes concessa ; et conventus seu ecelesia predicta conservetur omnino ordini beati Dominici, et ibidem Predicatores, adimplendo voluntatein et ordinacionem dieti domini Karoli secundi, permaneant,

et stare debeant, prout actenus consueverunt a tempore fundacionis ejusdem ; et juxta posse, prefati dictum conventum el ecclesiam eidem ordini conservabunt et manutenebunt. — Item, volunt et consensiunt predicti consilium et fratres conventus, attento quod ecclesia dicte gloriose Marie Magdalene est imperfecta, et quod facium est speratur dirui, nisi de salubri remedio provideatur ; eapropter, providendo de remedio opportuno. ., quod, anno quolibet, per consilium dicte ville eligantur et deputentur duo valentes viri, bone vite et condicionis, ac legeles, ejusdem ville, qui sint operarii dicte ecclesie, una cum duobus fratribus dicti conventus a fratribus predictis eligendis, ad libitum eorum voluntatis, qui sint conventuales dicti conventus ; quorum unus ipsorum fratrum sit prior vel sacrista, alternatim tamen, sic quod prior uno anno, cum uno alio fratre, et alio anno sacrista cum uno alio fratre ; et quod predicti possint et valeant eligere locumtenentes, qui exercere valeant, dictis operariis absentibus, et pro opere non laborantibus. — Item, volunt et consensiunt predicti ut supra quod unus homo secularis bone vite et condicionis, eligendus per consilium dicte ville, peccunias et quascumque res que pro opera predicta, acquisite de legatis incertis per sanctissimum papam nostrum datis, usque ad mille florenos de camera, que recepte non fuerunt per dictum conventum de dietis legatis, et que in futurum acquirentur vel dabuntur per quascumque personas , recipiat, et illas distribuat et vendat pro dicla opera ad ordinacionem dictorum operariorum ; et de receptis et expositis bonam et debitam racionem reddat coram dominis de consilio predicto , tempore quo raciones dicte ville redduntur et audiuntur, necnon et duobus aliis fratribus pariter operariis dicti conventus , eligendis per dictos fratres; casu quo interesse vellint in racionibus predicte opere audiendis.— Item, voluntet consensiunt predicti ut supra quod dicti operarii , omnes simul, aut duo ex ipsis, unus ex fratribus, alius ex secularibus, distribuant omnes et quascumque peecunias, sive res predictas, tam in dicia opera ecclesie , claustri dicti concentus , cori dicte ecclesie, lectus dormitorii, quam in aliis quibuscunque , ad orna-

mentum , comodum et decorem dicte ecclesie pertinentibus et expectantibus, sic et taliter quod fratres dicti conventus non se habeant intromittere , sed solum et dumtaxat operarii predicti , in premissis, ut est supra expressum.— Item, volunt et consensiunt predicti ut supra quod ipsi quatuor operarii aut tres ipsorum (eligant unum ex ipsis) quatuor , aut alium , qui racionem raceptorum et recipiendorum, ac expositorum et exponendoruin, fideliter scribat.— Item, volunt et consensiunt predicti ut supra quod dicti operarii eligendi , habeant jurare, in introitu eorum, antequam officium dicte opere excerceant, bene et legaliter eorum officium excercere, et in premissis dictas peccunias et res exponere, ct nil sibi ipsis apparare, presente domino bajulo, vel ejus locum tenente, dicte ville, et consiliariis ejusdeim, ac fratribus dicti conventus. — Item, predicti fratres ut supra, bonam voluntatem ostendentes , ad premissa adimplenda volunt et consensiunt quod redditus quos percipiunt in castro de Rocabruna, anno quolibet , exceptis infrascriptis , ab inde in antea et perpetui& temporibus, quamdiu opera durabit, et ordo premissus servabitur , percipiantur per dictos operarios, aut eligendum per eosdein, distribuendos in dicta opera. Qui premissi operarii, aut unus ipsoru!iu per ipsos operarios eligendus , nomine dicti conventus , possint et valeant arrendare, vel ad manus ipsorum relinere , secundum quod eis visum fuerit , ad majus tamen comodum dicte opere , et alias disponere, prout eisdem. videbitur faciendum ; et de receptis, nomine conventus, quitanciam facere. Juridictione , mero et mixto imperio, quam et quod habet dictus conventus in diclo. castro el ejus territorio , directo dominio, trezenis, el novis aenpitis in futurum faciendis, penes ipsum conventum retentis , et eotnodum ex ipsis trezenis et novis acapitis provenientibus, absque contradictione aliqua. — Item, volunt et consensiunt dicti fratres ut supra quod. medietas proventuum qui evenient diete. ecelesie , ratione. palliorum , et ratione mense fratrum, de funeralibus, percipiatur per dictos operarios, seu alterum ipsorum , aut tesaurarium ejusdem opere , in dicta opera distribuenda , ut supra est ordinatum el expressum. —

Item , volunt et consensiunt predicti ut supra, quia predictus conventus sustentatur de bonis eidem datis , et que da(bu)ntur in futurum dicto conventui, que propter operam predictam dubitatur in futurum privari; quod sit in potestate dictorum operariorum secularium ut possint et valeant distribuere, seu per convenluin expendere , de peccuniis dicte opere , si videant indigere dictum conventum. — In predictis omnibus et singulis , conjunctim et divisim , volunt et consensiunt dicli fratres , et consilium ejusdem ville, citra prejudicium privilegiorum et libertatum eorumdem, de quo sollempniter protestantur.

Arch. du couv. de S. Mar. Arm. 1. Sac 17, n° 4%. Orig.