‹ Le nombre musical grégorien, ou Rhythmique grégorienne, théorie et pratique (volume 3)Chapitre 296 sur 322 · C. — Martianus Capella · texte numérisé non relu

C. — Martianus Capella

jcr XEXTE DE MaUTIANUS CaPELLA.

« Dividitur sane numerus in oratione pcr syllab.is, in modalatione pcr arsin et thesin... ».

De nuptiis, lib. ix, De musica (Eyssenhardt, p. 364, 2).

2" TEXTE DE Martianus Capella.

« l'es vero est numeri prima progressio pcr légitimes et neccssarios sonos juncta, cujus partes duae sunt, arsiâ et tliesis. Arsis est elevatio, thesis depositio vocis ac remissio ».

/W^. (Eyssenhardt, p. 365, 15).

,0 .,|.-xTE DE MARTL\NUS CAPELLA.

<L Disemus autem appellatur pes, qui per arsin et tlicsin prinius constare dicitur ut est leo i>.

Ihid. (Eyssenhardt, p. 366, 28).

D. — Marius Vietorinus.

1" texte de Marius Victorinus.

La définition de cet auteur est plus complète, ou plutôt il en donne deu.x. La première est conforme, ce semble, à la théorie grecque :

« Arsis igitur ac thesis quas Graeci dicunt, id est sublatio et positio, significant pedis motum. Est enim arsis sublatio pedis sine sono, thesis positio pedis cum sono >.

Puis il ajoute :

<î Item arsis elatio temporis, soni, vocis; thesis depositio et quaedam contractio syllabarum >.

Art. gramm., lib. l, De arsi et thcsi (Keil, vol. vi, p. 40, 14). 2" texte de Marius Victorinus.

« De rythmi conditione pauca dicam : cujus origo de arsi et thesi manare dinoscitur. Nam rythmus est pcdum temporumque junctura velox divisa in arsin et thesin, vel tempus quo syllabas metimur ».

Art. gramm., lib. I, De rythma ^Keii., vol. vi, p. 41, 24).

3" TEXTE DE MaRIUS ViCTORINUS.

« Pes est certus modus syllabarum, qiio cognoscimus totius metri speciem, compositus ex sublatione et positione ».

Art. çi-amtn., lib. l, De pedibus (Keil. vol. vi, p. 43, 9).

E. — Sepvius.

« Arsis dicitur elevatio, thesis positio. Quotiescumque contingit ut très sint syllabae in pedc val quinque, quoniam non licet in divisione temporum syllabam scindi, sed aut principio adplicatur aut fini, idcirco debemus considerare, média syllaba cui parti conjungi debeat. Et hoc ex accentu colligimus. Nam si in prima syllaba fuerit accentus, arsis duas syllabas possidebit ; si autem in média syllaba, thesi duas syllabas damus ».

Comm. in Donal., De pedibus (Keil, vol. iv, p. 425, 7).

F. — Diomède.

jer TEXTE DE Diomède.

« Pes est siiblatio ac positio duarum aut trium ampliusve syllabarum spatio comprehensa. Pes est poeticae dictionis duarum ampliusve syllabarum cum certa temporum observatione modus recipiens arsin et thesin, id est, qui incipit a sublatione, finitur positione. Pes ergo tune dicitur, quando duae sunt syllabae, quoniam arsin et thesin in pedibus quaerimus, non ubi duo tempora sunt. Ergo una longa pedem non valebit efficere, quia ictibus duobus arsis et thesis, non gemello tempore perquirenda est ».

Art. granim., lib. m, De pedibus (Keil, vol. l, p. 474, 30). 2= TEXTE DE Diomède.

« lambi enim arsis unum tempus tam in se habet et ejus thesis duo quam trochaei versa vice arsis duo habet et thesis unum ». ,

{Ibid., p. 4S0, 10).

G. Terentianus Maurus.

,er TEXTE de Terentianus Maurus :

« Ergo cum duas videbis esse junctas syllabas, Effici pedem necesse est, sint brèves ambae licet : una longa non valebit edere ex sese pedem, ictibus quia fit duobus, non gemello tempore. Brevis utrimque sit licebit, bis ferire convenit; parte nam attoUit sonorem parte reliqua deprimit : àpaiv hanc Graeci vocarunt, alteram contra biin »,

2' Texte de Terentianus Maurus :

KJ — \J \J —KJ

<: Quale si velis amoenus aut amicus dicere, arsis hinc sumat necesse est tria priora tempora : et thesi relinquat unum : vel licet vertas rétro, arsis uno sublevetur, déprimant thesin tria ».

De meiris, vers. 1340-1346 et 1420- 1423 (Keil, vol. vi, p. 365 et 368. Cf. tout ce long passage de Terentianus, Keil, p. 365 et seq.).

H. — Cledonius.

« Accidunt unicuique pedi arsis et thesis : omnis pes in passu est ; arsis elatio, thesis positio ».

Art.gramm.^ De pedibus (Keil, vol. v, p. 30, 9).

Page 1